Википедија:На денешен ден/Архива/Април

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај

Ова е Архивата на рубриката „На денешен ден...“

Истата има започнато да функционира на 25 јуни 2007.


Јануари - Февруари - Март - Април - Мај - Јуни - Јули - Август - Септември - Октомври - Ноември - Декември

Начин на користење на шаблоните во рубриката


Денес е вторник, 23 декември 2014; часот е 02:17 (UTC)

Шаблон:Април 2014 Извор

1 април[уреди]

Настани

Споменик на Јустинијан I на плоштадот „Македонија“ во Скопје.
Мануел Валс во 2012 г.
527  Византискиот цар Јустин I го именувал својот внук Јустинијан I за совладетел и наследник на престолот.
1826  Семјуел Мори го патентирал моторот со внатрешно согорување.
1951  Формиран е Архивот на Македонија — Ден на архивистите на Македонија.
1976  Стив Џобс и Стив Возњак ја го основаат претпријатието „Епл“ (Apple).
2001  Холандија станала првата земја во светот што го озаконила истополови бракови.
2001  Поранешниот претседател на Сојузна Република Југославија Слободан Милошевиќ се предал на специјалната полиција за да одговара за обвиненијата за воени злосторства пред меѓународниот трибунал во Хаг.
2002  Холандија станала првата земја што ја легализирала евтаназијата.
2014  Мануел Валс е назначен за премиер на Франција.


Родени

Милан Кундера во 1980 г.
Брија-Саварен
Ајмар Зубелдија на Тур де Франс 2013
1578  Вилијам Харви — англиски доктор, познат по опишување на крвотокот
1755  Жан Антелм Брија-Саваренфранцуски гастроном и писател.
1815  Ото фон Бизмарк — прв канцелар на обединета Германија во 1871 година.
1868  Едмонд Ростан — француски неороматичарски поет и драмски писател.
1873  Сергеј Василевич Рахманинов — руски композитор, пијанист и диригент.
1908  Абрахам Маслов — американски психолог
1924  Миодраг Петровиќ - Чкаља — српски актер и комичар.
1929  Милан Кундера — чешки писател.
1932  Деби Рејнолдс — американска актерка.
1938  Али Мекгроу — американска актерка.
1940  Вангари Матај — еколог.
1941  Семјуел Дилејни — американски писател на научна фантастика.
1953  Бери Соненфелд — американски режисер.
1977  Ајмар Зубелдија — шпански велосипедист.


Починале

1917  Скот Џоплин — истакнат американски композитор, наречен „Крал на регтајмот


2 април[уреди]

Настани

Опсада на Константинопол — слика од 1499 г.
1453  Во понеделник (втор ден на Велигден) на 2 мај Мехмед II Освојувачот ја започнува опсадата на Константинопол. Градот ќе падне во рацете на османлиите на 29 мај истата година.
1792  Озаконет е доларот како парична единица во САД.
1975  Завршена е кулата „CN Tower“ во Торонто, Канада која во тоа време била највисоката градба на светот со 533,33 метри.
1982  Аргентина извршила инвазија на Фолкландските Острови што го означил почетокот на Фолкландската војна помеѓу Обединетото Кралство и Аргентина. Војната завршила по два и пол месеци, на 14. јуни истата година со пораз на Аргентина и повлекување од островите.


Родени

Карло Велики од Албрехт Дирер (1512)
Ѓорѓи Здравев
742  Карло Велики — франкиски крал и император.
1527  Абрахам Ортелиус — белгиски картограф и географ.
1725  Џакомо Казанова — италијански авантурист, писател и најпознат заводник во историјата.
1805  Ханс Кристијан Андерсен — дански баснописец.
1827  Вилијам Холман Хант — англиски предрафаелитски сликар.
1840  Емил Зола — француски писател, творец и најизразит претставник на натуралистичкиот правец во книжевноста.
1841  Клеман Адер — француски инженер и пронаоѓач.
1882  Јани Воденичаров — македонски револуционер.
1941  Ѓорѓи Здравев — македонски етнолог и костимограф.
1976  Игор Ѓузелов — македонски фудбалер.
1982  Марко Амелија — италијански фудбалски голман.
1982  Давид Ферер — шпански тенисер.


Починале

Мише Развигоров во 1918 г.
1791  Оноре Габриел Мирабо — француски политичар и државник.
1872  Семјуел Морзе — северноамерикански сликар и пронаоѓач.
1905  Цено Куртев — бугарски подофицер.
1907  Мише Развигоров — македонски револуционер.
2005  Карол Војтила — римокатолички свештеник, кој под името Јован Павле Втори во 1978 година, по 455 години, стана првиот папа кој не потекнува од Италија.
2008  Јозо Т. Бошковски - Јон — македонски поет.


3 април[уреди]

Настани

Македонскиот народен театар во Скопје
Плакат за Маршаловиот план
1043  Едвард Исповедникот е крунисан за крал на Англија.
1789  Прославениот војсководец Џорџ Вашингтон положи заклетва и така стана прв претседател на САД, новата држава на северноамериканскиот континент.
1917  Владимир Илич Ленин се вратил во Русија од прогонство и застанал на чело на Руската револуција од 1917. Пред болшевичките водачи го претставил својот реферат „За задачите на пролетаријатот во сегашната револуција“ познат и како „Априлски тези“.
1945  Во Скопје, со изведувањето на претставата „Платон Кречет“ од советскиот драматург Александар Корнејчук, во режија на Димитар Ќостаров, а во превод на Блаже Конески, почна континуирано да работи Македонскиот народен театар.
1948  Претседателот на САД Хари Труман го потпишал Маршаловиот план со кој ја овластил помошта на САД од 5 милијарди долари за обновата на 16 европски земји по Втората светска војна.
1973  Во Њујорк, САД е воспоставен првиот телефонски повик од мобилен телефон.
1986  IBM го претставил новиот производ PC Convertible, првиот преносен сметач со димензии слични на денешните.
2008  И покрај решеноста на останатите 25 членки, Грција го спречи приклучувањето на Македонија кон НАТО, оправдувајќи го овој потег со потребата за подобрување на соседските односи со решавање на спорот со името на Македонија.


Родени

Ана де Божу на Муленскиот триприх (1489-99)
Еди Марфи во 2010 г.
1461  Ана де Божу — француска принцеза, ќерка на Луј XI.
1922  Дорис Деј — американска актерка.
1924  Марлон Брандо — американски актер († 2004.).
1930  Хелмут Кол — поранешен канцелар на Германија.
1932  Јован Ивањин — македонски поет и романсиер.
1943  Зоран Ковачевски — македонски прозаист.
1958  Алек Болдвин — американски актер.
1961  Еди Марфи, американски актер и комичар.
1984  Макси Лопез — аргентински фудбалер.
1985  Леона Луис — британска поп пејачка.


Починале

Портрет на Џејмс Кларк Рос од 1834 г.
Јоханес Брамс
1171  Филип од Наблус — седмиот Голем мајстор на витешкиот ред Темплари.
1287  Хонориј IV — римски папа.
1862  Џејмс Кларк Рос — британски поморски истражувач.
1882  Џеси Џејмс — американски разбојник (р. 1847).
1897  Јоханес Брамс — германски композитор, пијанист и диригент.
1990  Сара Вон — американска џез пејачка (р. 1924).
1897  Греам Грин — англиски писател (р. 1904).


4 април[уреди]

Настани

Лого на Мајкрософт во употреба до 1987 г.
Некогашниот Светски трговски центар
1905  Во Индија земјотрес во близина на Кангра однел најмалку 20.000 животи.
1945  Втората светска војна заврши на територијата на Унгарија, од каде што Црвената армија ги протера германските војски.
1945  Во Скопје излезе првиот број на весникот „Флака е влазеримит“ („Пламен на братството“), прво гласило на албански јазик во Македонија.
1949  Во Вашингтон, министрите за надворешни работи на САД и на 11 западноевропски држави го потпишаа Северноатлантскиот пакт (НАТО), со кој е создадена силна воено-политичка формација на западните сојузници.
1968  Борецот за правата на американците со африканско потекло, Мартин Лутер Кинг е убиен во Мемфис, САД.
1969  Во Хјустон, САД е извршена првата операција за вградување на вештачко срце во човековиот организам. Пациентот умрел по четири дена.
1973  Во Њујорк, САД официјално e отворен Светскиот трговски центар, целосно разурнат во терористичките напади на Ал-Каеда од 11 септември 2001 г.
1975  Основан „Мајкрософт“ (Microsoft) од Бил Гејтс и Пол Ален.
1994  Марк Андерсен и Џим Кларк го основале „Netscape“.


Родени

Лотреамон
Андреј Тарковски ма снимање
186  Каракала — римски цар (п. 217).
1640  Гаспар Санз — шпански композитор.
1846  Лотреамон — француски поет.
1884  Исороку Јамамото — воен адмирал, јапонски поморски командант (п. 1943).
1927  Томе Момировски — македонски раскажувач.
1932  Антони Перкинс — американски актер (п. 1992).
1932  Андреј Тарковски — руски режисер и сценарист (п. 1986).
1947  Салваторе Шарино — италијански композитор.
1964  Аким Селмани — поранешен член на ОНА.
1976  Емерсон Фереира — бразилски фудбалер.
1979  Хит Леџер — австралиски глумец (п. 2008).


Починале

Мартин Лутер Кинг со претседателот Линдон Џонсон во 1966 г.
1617  Џон Непер — шкотски математичар (р. 1550).
1929  Карл Бенц — германски автоконструктор, пронаоѓач и инженер (р. 1844).
1931  Андре Мишлен — француски индустријалец, производител на автомобилски гуми (р. 1853).
1968  Мартин Лутер Кинг — американски борец за граѓански права и мир (р. 1929).
1988  Славјанка Влахчева — прва современа медицинска сестра во Македонија.


5 април[уреди]

Настани

„Схевенингенска битка, 10 август 1653 г.“ (~1654) од Јан Аврам Берстратен
Мостот „Акаши-Каикио“
1942  Во екот на Втората светска војна Јапонија ја нападнала Шри Ланка.
1654  Со Вестминстерскиот мир завршила Првата англо-холандска војна. Со победата врз Холандија, Англија ја скршила холандската надмоќност на море.
1955  Британскиот премиер Винстон Черчил поднесе оставка на функцијата. Неговото премиерско место го наследи шефот на британската дипломатија Ентони Идн.
1989  Виетнам соопшти дека до 30 септември 1989 година ќе ги повлече сите војници од Камбоџа што означи крај на меѓусебниот десетгодишен конфликт.
1992  Српските сили ја воспоставиле Опсадата на Сараево. Градот останал под опсада до 29 февруари 1996, што е најдолгата опсада во современата воена историја.
1998  Во Јапонија е отворен за сообраќај најдолгиот висечки мост на светот, „Акаши-Каикио“.
1999  Властите во Либија ги предадоа двајцата Либијци осомничени дека во декември 1988 година ја предизвикале експлозијата на американскиот патнички авион „Боинг 747“ над местото Локерби во Шкотска, при што загинаа 270 лица.




Родени

Бјанка Марија Сфорца во 1493-95 г.
Томас Хобс
Спенсер Трејси на филм во 1941 г.
Кирсан Иљумжинов во 2010 г.
1472  Бјанка Марија Сфорцасвета римска царица.
1568  Урбан VIII — римски папа.
1588  Томас Хобс — англиски филозоф, продолжувач и систематизатор на класичниот англиски емпиризам. Познат е по максимата „Човек на човека му е волк“ (п. 1679).
1899  Винсент Фереира Пастиња — мајстор по афро-бразилската боречка вештина капуера.
1900  Спенсер Трејси — американски филмски актер.
1908  Херберт фон Карајан — австриски диригент (п. 1989).
1908  Бети Дејвис — американска актерка.
1947  Благој Истатов — македонски фудбалер.
1947  Глорија Макапагал-Аројо — претседател на Филипините.
1958  Глигор Бишев — македонски банкар.
1962  Кирсан Иљyмжинов — актуелен претседател на ФИДЕ и престедател на руската Република Калмикија.
1980  Мет Бонер — американски професионален кошаркар.
1981  Питер Венинг — холандски велосипедист.
1985  Кристоф Вандевале — белгиски велосипедист.


Починале

Жорж Дантон во 1792 г.
Ален Гинсберг во 1978 г.
1794  Жорж Дантон — француски револуционер, противник на монархијата во Француската буржоаска револуција.
1987  Калипсо Налча — прва жена професионална артистка во Македонија.
1994  Курт Кобејн — американски пејач, текстописец и гитарист, водечки глас на бендот Nirvana.
1997  Ален Гинсберг — американски поет, лауреат на Струшките вечери на поезијата.
2002  Лејн Стејли — американски пејач и текстописец.
2005  Сол Белоу — американски писател, добитник на Нобеловата награда за литература (1976)
2007  Марк Џон — американски гитарист (Kiss и White Tiger)


6 април[уреди]

Настани

885  Во Велиград, Велика Моравија (денешна Чешка), умрел и бил погребан Свети Методиј.
1814  Наполеон абдицирал и подоцна бил протеран на островот Елба, близу Италија.
1896  Во Атина почнале првите современи Олимписки игри кои биле организирани од страна на Французинот Пјер де Кубертен, претседател на Меѓународниот олимписки комитет од 1896 до 1925 година. На игрите кои завршиле на 14 април, учествувале 484 натпреварувачи.
1909  Американскиот поларен истражувач Роберт Едвин Пири (1856 - 1920) прв стигнал на Северниот пол. Пири го испитал и најсеверниот дел на Гренланд („Пириева земја“) и напишал неколку дела за своите патувања, како што се „Најблиску до полот“, „Северниот пол“ и „Тајните на поларните патувања“.
1917  САД во Првата светска војна, по вонредното заседание на Конгресот, ѝ објавиле војна на Германија.
1941  Нацистичка Германија без објава ги нападнала Југославија и Грција. Нападот започнал со бомбардирање на Белград, кој е речиси целосно разорен, а 12.000 луѓе го загубиле животот.
1991  Во Прилеп почнал Првиот конгрес на ВМРО-ДПМНЕ.
1994  Започнал геноцидот во Руанда кој однел над 500.000 животи, откако е соборен авионот кој ги превезувал претседателите на Руанда Џувенал Хабјаримана и на Бурунди Циприен Нтаријамира.


Родени

1483  Рафаело Санти — прочуен италијански ренесансен сликар († 1520)
1826  Гистав Моро — француски симболистички сликар († 1898)
1849  Џон Вилијам Вотерхаус — истакнат англиски сликар-предрафаелит.
1890  Антони Фокер — холандски авиоконструктор († 1939).
1927  Гери Мулиган — американски џез музичар († 1996)
1965  Стефан Петерхансел — француски мотоциклист и автомобилист.
1984  Мадс Кристенсен — дански велосипедист.
1988  Гаетан Биле — белгиски велосипедист.


Починале

885  Свети Методиј — заедно со брат му Кирил основоположник на сесловенската писменост (р. ~815)
1199  Ричард Лавовско Срцекрал на Англија и крстоносец (р. 1157)
1520  Рафаело Санти — прочуен италијански ренесансен сликар (р. 1483)
1528  Албрехт Дирер — германски сликар и гравер (р. 1471)
1732  Франц Лудвиг Фалечко-Нојбуршкигермански епископ (р. 1664)
1887  Иван Крамскојруски сликар.
1971  Игор Стравински — руски композитор (р. 1882)
1992  Исак Асимов — американски писател на научна фантастика од руско потекло (р. 1920)
2000  Хабиб Бургиба — основачот на современ Тунис (р. 1903)
2005  Рение IIIкнез на Монако (р. 1923)


7 април[уреди]

Настани

529  Во Константинопол бил издаден првиот нацрт на Јустинијановиот законик — кодификација на царските закони од II век до тогаш.
1348  Во Прага е основан Карловиот универзитет, прв во централниот дел на Европа.
1795  Франција го усвоила метарот како основна мерка за должина.
1906  Вулканот Везув избувнал и го уништил градот Неапол во Италија.
1939  Втора светска војна: Фашистичка Италија започнала инвазија врз Албанија.
1945  Втора светска војна: Американските авиони го потопија најголемиот јапонски воен брод „Јамато“.
1947  Умре американскиот автомобилски магнат Хенри Форд. Првите „бензински кочии“ ги конструирал во 1896 година, а од 1899 го започнал производството на автомобили.
1948  Во рамки на Обединетите Нации, основана е Светската здравствена организација.
1953  Даг Хамаршелд, шведски дипломат, е избран за генерален секретар на Обединетите нации.
1963  Усвоен е новиот устав на Југославија, со кој таа се преименува во Социјалистичка Федеративна Република Југославија (СФРЈ), а Јосип Броз Тито е прогласен за доживотен претседател.
2012  Џојс Банда станува првата жена-претседател на Малави.



Родени

1804  Саломон Милер — германски природонаучник.
1915  Били Холидеј — американска џез пејачка.
1920  Рави Шанкариндиски класичен музичар.
1939  Френсис Форд Копола — американски режисер.
1944  Герхард Шредер — германски канцелар.
1964  Расел Кроу — новозеландски актер.
1985  Џек Бауер — новозеландски велосипедист.
1987  Патрик Греч — германски велосипедист.
1990  Џорџ Бенет — новозеландски велосипедист.


Починале

1498  Шарл VIIIФранцуски крал од династијата Валоа.
1614  Ел Греко — шпански сликар со грчко потекло.
1789  Абдул Хамид Iсултан на Отоманската империја.
1947  Хенри Форд — американски претприемач, основач на претпријатието „Форд“.
1985  Карл Шмит — влијателен германски политички теоретичар.
1953  Димитар Влахов — македонски револуционер, политичар и публицист.
1968  Џими Кларк — шкотски автомобилист.


8 април[уреди]

Настани

1513  Шпанскиот истражувач Хуан Понсе де Леон ја открил Флорида и ја прогласил за Шпански посед. Во 1819. Шпанија ја продала Флорида на САД за 5 милиони УСД и ветување дека ќе се откажат од претензии кон Тексас.
1820  Милоска Венера е откриена на островот Милос во Грција и станала првостепена атракција кога била изложена во Лувр во Франција, иако некои не ја делеле воодушевеноста, на пример Пјер Огист Реноар рекол дека „потсетува на голем џандар“.
1904  Франција и Обединетото Кралство потпишале „Срдечен сојуз“, предвесник на Антантата која била воен сојуз во текот на Првата светска војна и Втората светска војна, и крај на долговековните војни помеѓу двете земји.
1971  Во Лондон почна Првиот конгрес на Ромите кој траеше до 11 април. По тој повод Организацијата на обединетите нации го прогласи 8 април за Светски ден на Ромите.
1993  Со акламација во Генералното собрание на ОН, Република Македонија е примена како 181 рамноправна членка на Организацијата на обединетите нации под името „Поранешна Југословенска Република Македонија“.
1995  Република Македонија и Сојузна Република Југославија воспоставија дипломатски односи.


Родени

1784  Дионисио Агуадо — шпански класичен гитарист и композитор од времето на романтизмот († 1849).
1870  Анастас Лозанчев — македонски револуционер († 1945).
1909  Круме Кепески — македонски педагог, лингвист, преведувач, собирач на македонски народни умотворби, граматичар, автор на првата македонска граматика († 1988).
1911  Емил Чоран — романски философ и есеист († 1995).
1938  Кофи Анан — седми генерален секретар на ООН, добитник на Нобеловата награда за мир во 2001.
1988  Рикардо Цојдл — австриски велосипедист.


Починале

1848  Гаетано Доницетииталијански оперски композитор, романтичар, творец на музика, полна со драмска динамика.
1973  Пабло Пикасо — шпанско-француски сликар, еден од најголемите светски уметници.
2013  Маргарет Тачер — прва жена премиер на Велика Британија, наречена „Железната леди“.


9 април[уреди]

Настани

1387  Османлискиот султан Мурат I го освоил Солун.
1682  Роберт Кавалие де Ла Сал го открил устието на реката Мисисипи, го прогласил за француска територија, и го нарекол по својот крал — Луизијана.
1865  Воениот водач на Конфедерацијата генерал Роберт Ли се предал заедно со своите војски на силите на Унијата (САД) со што завршила Граѓанската војна во САД.
1867  Сенатот на САД со еден глас мнозинство го ратификувал договорот за купување на Алјаска од Царска Русија за 7.200.000 УСД, или околу 4,75 центи за хектар.
1873  Од Солун во Велес пристигна првиот воз. Поради тоа, 9 април е прогласен за Ден на македонските железничари.
1909  Турски офицери на импровизираното игралиште на полјанката зад некогашната Учителска школа во населбата Ислахане (Идадија) во Скопје го одиграа првиот натпревар меѓу себе. Овој датум е прогласен за Ден на македонскиот фудбал.
1967  Првиот лет на Боинг 737.
2003  Багдад и Ирак биле освоени од коалиционите сили предводени од САД.


Родени

1336  Тамерлан — еден од најголемите освојувачи во историјата на човештвото.
1821  Шарл Бодлер — еден од најголемите француски писатели во XIX век.
1865  Ерих Лудендорф — германски офицер.
1933  Тихо Најдовски — македонски поет.
1954  Виолета Ачкоска — македонски историчар.
1959  Љупчо Димовски — министер за земјоделство, шумарство и водостопанство на Република Македонија.
1959  Киро Стојанов — римокатолички бискуп на Скопската бискупија.
1962  Мирсад Јонуз — македонски фудбалски тренер.
1979  Бујар Османи — министер за здравство на Република Македонија.
1985  Антонио Ночерино — италијански фудбалер.
1986  Николас Мес — белгиски велосипедист.
1986  Ивана Младеновска — македонска сликарка.
1990  Кристен Стјуарт — американска актерка.


Починале

915  Константин — римски папа.
1024  Бенедикт VIII — римски папа.
1483  Едвард IVкрал на Англија.
1492  Лоренцо де Медичи — владетел на Фиренца.
1626  Франсис Бекон — англиски филозоф и државник.
1942  Орде Чопела — македонски народен херој.
1951  Вилхелм Бјеркнес — норвешки метеоролог.
1959  Френк Лојд Рајт — американски архитект.
1962  Харолд Ламб, американски историчар.
1983  Александар Доброхотов — руски педагог и кореограф на Балетот при Македонскиот народен театар во Скопје.
1997  Стево Теодосиевски — македонски естраден уметник.


10 април[уреди]

Настани

1915  Патувајќи од Мелник за Неврокоп, во близина на Рожденскиот манастир, Јане Сандански бил убиен од врховистичките наемници.
1948  Започна изградбата на Хидроцентралите Маврово.
1953  Шведскиот дипломат Даг Хамаршелд, е избран за втор по ред генерален секретар на Организација на обединетите нации. Роден е во 1905 година, а загина во авионска несреќа во Катанга, во 1961 година.


Родени

1847  Џозеф Пулицер — истакнат американски новинар.
1886  Џони Хајес — американски атлетичар.
1869  Георги Баласчев — бугарски историчар.
1916  Борис Лозановски — македонски поет и романописец.
1934  Михо Атанасовски — македонски поет.
1946  Шефкет Муслиу — поранешен член на ОНА.
1948  Јован Јосифовски — македонски правник.
1952  Стивен Сигал — американски глумец и продуцент
1960  Силјан Аврамовски — министер за внатрешни работи на Македонија.
1973  Роберто Карлос де Силва, бразилски фудбалер
1974  Гоце Седловски — македонски фудбалер.
1984  Менди Мур — американска пејачка и глумица


Починале

1585  Грегориј XIII — римски папа.
1813  Жозеф Луј Лагранж — италијански математичар.
1904  Изабела II — кралица на Шпанија.
1915  Јане Сандански — истакнат македонски револуционер, војвода и еден од раководителите на ТМОРО и доследен следбеник на Гоцевите идеи.
1964  Лазар Личеноски — познат македонски сликар.
2010  Лех Качињскипретседател на Полска.


11 април[уреди]

Настани

1713  Потпишан е Утрешкиот мировен договор како финале на тринаесетгодишната Војна за шпанското наследство помеѓу речиси сите поголеми Европски сили од XVIII век.
1919  На Мировната конференција во Париз е формирана Меѓународната организација на трудот.
1921  Првиот спортски радиопренос. Се пренесувал боксерски меч помеѓу Џони Реј и Џони Данди во САД.
1945  Втора светска војна: Американските војници го ослободија нацистичкиот концентрационен логор Бухенвалд.
1964  Фриц Фрелинг и Дејвид Депати ја лансирале серијата цртани филмови со Пинк Пантер и истата година освоиле Оскар за кус анимиран филм.
1991  Советот за безбедност на ОН го објави формалниот крај на Заливската војна, прифаќајќи го ветувањето од страна на властите во Ирак дека ќе платат за штетите од војната и ќе го уништат оружјето за масовно уништување.
1992  Регистриран е Македонскиот олимписки комитет (МОК), формиран на 20 март истата година. За прв претседател е избран д-р Васил Тупурковски.
1995  Во Скопје е формирано Здружението за примена на македонскиот литературен јазик во службената и јавната комуникација.


Родени

147  Септимиј Север — римски цар.
1755  Џејмс Паркинсон — англиски лекар, ја открил болеста на нервниот систем наречена по него († 1824).
1905  Атила Јожеф — унгарски поет.
1911  Кирил Николов — македонски новинар.
1933  Ѓоре Напески — македонски поет и раскажувач.
1942  Иванчо Митревски - Мајсторот — македонски писател за деца.
1960  Саиф ал Адел — член на Ал-Каеда.
1980  Пшемислав Њемјец — полски велосипедист.
1981  Алесандра Амбросио — бразилски модел.
1982  Ангел Дарк — словачка порно ѕвезда.
1984  Себастјен Тиржо — француски велосипедист.
1985  Вил Кларк — австралиски велосипедист.
1987  Џос Стоун — англиска пејачка.


Починале

678  Дониј — римски папа.
1514  Донато Брамантеиталијанскиот архитект.
1854  Карл фон Базедов — познат германски лекар и научник.
1943  Лазо Трповски — македонски комунист.
1977  Жак Превер — француски поет.
1985  Енвер Хоџа — албански комунистички државник.
2007  Курт Вонегат — американски писател (р. 1922).


12 април[уреди]

Настани

467  Антемиј станал римски цар.
1204  Крстоносците го освоиле и опустошиле Константинопол.
1557  Бил основан градот Куенка во денешен Еквадор.
1606  Создадено официјално знамето на Обединетото Кралство.
1633  Започнува процесот на инквизиција против Галилео Галилеј.
1861  Започнала Американската граѓанска војна со нападот на силите на Конфедерацијата на Форт Сумтер во Јужна Каролина.
1877  Обединетото Кралство ја припоило Јужна Африка.
1903  Меѓу железничката станица во Истборн и градчето Мидс, во англиската грофовија Сасекс, воведена е првата редовна автобуска линија во светот.
1917  Прва светска војна: Канада победила во битката кај Вими против Германија.
1935  Прв лет на Бристолската авиокомпанија.
1945  Дотогашниот потпретседател Хари Труман станал претседател на САД, откако претседателот Франклин Рузвелт починал додека бил на функција.
1961  СССР го лансирале во орбита околу Земјата вселенскиот брод „Восток 1“ во кој се наоѓал првиот човек во вселената: 27-годишниот космонаут Јуриј Алексеевич Гагарин.
1966  Американските авиони првпат ја бомбардираа територијата на ДР Виетнам, со што почна ескалацијата на војната во Индокина.
1981  Првиот лет на првото повеќекратно-употребливо и пилотирано вселенско летало „Колумбија“ на НАСА.
1992  Отворен е забавниот парк „Дизниленд Париз“ — прв во Европа.


Родени

570  Мухамедпророк и верски водач, основач на исламот.
1484  Антонио да Сангало Помладиот — важен италијански архитект од времето на Ренесансата.
1577  Кристијан IV — дански крал.
1748  Антоан Лоран де Жисје — француски ботаничар, класификатор на цветните растенија.
1823  Александар Островски — руски драматург.
1839  Николај Пржевалски — руски истражувач.
1851  Едвард Волтер Маундер — англиски астроном .
1852  Фердинанд фон Линдеман — германски математичар.
1866  Викторија Прускапруска принцеза
1851  Едвард Волтер Маундер — англиски астроном .
1871  Јоанис Метаксас — грчки фашист и диктатор.
1921  Сократ Маркилов — македонски борец.
1961  Лиза Џерард — австралиска пејачка.
1971  Шенон Доерти — американска актерка.
1986  Блерим Џемаили — швајцарски фудбалер со македонско потекло.


Починале

1555  Хуана I Кастилјска — кралица на Кастилја и Леон.
1817  Шарл Месје — славен француски астроном, автор на Месјеовиот каталог.
1945  Франклин Делано Рузвелт — претседател на САД, кој на должноста беше избран четири пати.
1977  Михо Чакеља — македонски архитект.


13 април[уреди]

Настани

1898  Француската академија на науките објави дека Марија Склодовска - Кири, хемичар и физичар од полско потекло откри нов елемент кој го доби името радиум.
1913  Општинскиот театар во Битола ја одржал првата кинопретстава. Прикажана е премиерата на филмот „Градинарот Лаврициус“.
1943  Германците објавиле дека во окупираниот дел на Русија, во Катинската шума, нашле масовни гробници со повеќе од 4.000 поранешни полски воени заробеници кои силите на СССР претходно ги заробиле по нападот на Полска во 1939-1940. Откритието ги нарушило односите меѓу СССР и другите сојузници во Втората светска војна. Русија го признала масакрот дури во 1990.
1913  Во Општинскиот театар во Битола е одржана првата кинопретстава. Прикажана е премиерата на филмот „Градинарот Лаврициус“.
1970  Експлодирал еден од двата резервоари со кислород во вселенското летало Аполо 13 и екипажот бил во смртна опасност сѐ до враќањето на Земјата четири дена подоцна.


Родени

1519  Катерина де Медичирегент на Франција и сопруга на францускиот крал Анри II († 1589).
1743  Томас Џеферсон — претседател на САД.
1883  Александар Василевич Александров — руски и советски композитор.
1885  Ѓерѓ Лукач — унгарски филозоф, естетичар, политичар, еден од најзначајните марксистички философи на 20 век († 1971.).
1901  Жак Лакан — француски психоаналитичар и психијатар († 1981).
1906  Антон Панов — македонски драмски писател († 1968).
1906  Семјуел Бекет — ирски писател и нобеловец († 1989).
1939  Шејмус Хини — ирски поет, нобеловец и добитник на „Златен венец“ на Струшките вечери на поезијата († 2013).
1942  Киро Поповски — македонски правник и политичар.
1949  Кристофер Хиченс — англиски новинар и општественик.
1963  Гари Каспаров — руски шахист-велемајстор, светски шаховски шампион (1985. - 2000).
1967  Валентина Божиновска — македонска глумица и политичарка.
1977  Анхел Висиосо — шпански велосипедист.
1978  Силви ван дер Варт — холандска водителка и модел.


Починале

1695  Жан де Лафонтенфранцуски поет и баснописец.
1992  Благоја Попов — македонски политичар и државник.
2012  Ташко Георгиевски — македонски раскажувач, романописец и филмски сценарист


14 април[уреди]

Настани

1865  Во театарот „Форд“ во Вашингтон Џон Вилкс Бут го застрелал претседателот на САД Абрахам Линколн.
1894  Во Њујорк е претставен кинетоскопот на Едисон, апарат за гледање на подвижни слики — претходник на филмот.
1912  Британскиот патнички пароброд „Титаник“ на своето прво патување преку Атлантикот кон Њујорк, удрил во санта мраз во Северниот Атлантик и потонал следното утро при што загинале 1503 луѓе.
1915  Турција извршила инвазија на Ерменија. Политичките обвинувања за тоа дека Турција извршила геноцид врз десетици илјади лица во Ерменија постојат и денес.
1941  Усташите, хрватска екстремно десничарска нацистичка и фашистичка организација, се задолжени за управувањето со Независната Држава Хрватска од Силите на оската по инвазијата врз Југославија од 6 април истата година.
1992  Во гарнизонот во Охрид пристигнал првиот регрут на Армијата на Република Македонија.
1994  Цариниците во Република Македонија за првпат го одбележаа својот празник — Ден на Царинската служба на Република Македонија.
1995  Република Македонија и Големата Социјалистичка Либиска Народна Џамахирија воспоставија дипломатски односи.


Родени

1906  Семјуел Бекет — ирски писател, драматург и поет.
1907  Франсоа Дувалие — хаитски диктатор
1924  Душко Малевски — македонски новинар.
1945  Ричи Блекмор — англиски гитарист.
1954  Брус Стерлинг — американски автор на научна фантастика.
1957  Михаил Плетњовруски пијанист, диригент и композитор.
1958  Бранислав Саркањац — македонски социо-политички филозоф и аналитичар.
1981  Ристе Наумов — македонски фудбалер.


Починале

1759  Георг Фридрих Хендл — истакнат германскио-британски барокен композитор.
1930  Владимир Мајаковски — руски писател
1964  Рејчел Карсон — американска екологичарка
1986  Симон де Бовоар — француска писателка и филозоф, љубовница на Жан Пол Сартр.
1997  Видое Подгорец — македонски писател.
2012  Пјермарио Морозини — италијански фудбалер.


15 април[уреди]

Настани

1912  По сударот во санта мраз нешто пред полноќ предходниот ден, потона прекуатланскиот брод Титаник. 1517 лица го загубија животот.
1923  Инсулинот станува општо достапен за болните од шеќерна болест.
1955  Во државата Илиноис во САД е отворен првиот ресторан „Мекдоналдс“.
1992  Во касарните во Скопје, Битола, Штип и Охрид пристигнаа првите регрути од регуларниот состав на Армијата на Република Македонија.
1994  Потпишан е општиот договор за трговија и царински тарифи ГАТТ.


Родени

1452  Леонардо да Винчи — италијански ренесансен уметник, градител и научник.
1489  Мимар Синан — отомански царски архитект.
1707  Леонард Ојлер — швајцарски математичар и физичар.
1987  Филипкрал на Белгија.
1987  Гатис Смукулис — латвиски велосипедист.


Починале

1446  Филипо Брунелески — прочуен италијански архитект, основоположник на ренесансната архитектура.
1764  Мадам де Помпадур — љубовница на Луј XV.
1765  Михаил Василевич Ломоносов — руски научник, писател, академик и енциклопедист со светски глас.
1865  Абрахам Линколн — шеснаесеттиот претседател на САД.
1980  Ванчо Николески — истакнат македонски писател.
1980  Жан Пол Сартр — француски филозоф и писател.
1992  Александар Матковски — прв доктор на историски науки од Македонија и прв историчар ориенталист.
1997  Иван Пухан — еден од основачите на Правниот факултет во Скопје.
2000  Јонче Христовски — знаменит пејач, композитор и текстописец на народна музика.


16 април[уреди]

Настани

1945  Формирана е првата македонска влада на чело со Лазар Колишевски
1991  Собранието на Социјалистичка Република Македонија го усвои нацрт-амандманот за бришење на атрибутот „Социјалистичка“ пред името на Социјалистичка Република Македонија.
2007  Во Хаг започна судскиот процес против поранешниот македонски министер за внатрешни работи Љубе Бошкоски за наводни воени злостроства во конфликтот во 2001. Покрај Бошкоски обвинет е и Јохан Тарчуловски.
2007  Во Блексбург, Вирџинија, вооружен студент убил 32 колеги и професори од факултетот и ранил уште 20, пред да се самоубие. Еден од најсмртоносните инциденти од овој вид.


Родени

778  Луј I Побожниоткрал на Франција.
1319  Јован II Добриоткрал на Франција.
1646  Жил Ардуен Мансар — француски архитект
1844  Анатол Франс — француски писател
1889  Чарли Чаплин — најголем артист на немиот филм.
1924  Хенри Мансини — познат американски композитор на музика за многу филмови.
1924  Стево Теодосиевски — македонски естраден уметник, музички педагог и хуманист.
1927  Бенедикт XVI — римски папа
1934  Борис Сандански — македонски и бугарски писател.
1950  Раде Силјан — македонски поет.
1977  Џејда Дувенџи — турска филмска и театарска актерка.
1982  Роберт Попов — македонски фудбалер.
1984  Ромен Феји — француски велосипедист.
1987  Џенк Акјол — турски кошаркар.
1988  Александар Жене — француски велосипедист.


Починале

1292  Теобалд Годенголем мајстор на витешкиот ред Темплари
1828  Франциско Хосе де Гоја — шпански сликар и гравер.
1859  Алексис Токвил — француски историчар.
1903  Димитар Мечев — македонски револуционер.
1903  Илија Трчков — македонски револуционер.
1903  Цветко Трајков — македонски револуционер.
1925  Григор Ќуркчиев — генерал во бугарската армија.
1925  Крсте Златарев — генерал во бугарската армија.
1945  Благој Калејчев — македонски револуционер.
1996  Ристо Ѓорѓевски — македонски психолог.


17 април[уреди]

Настани

1492  Изабела I од Кастилја и Кристофер Колумбо склучиле договор за неговото патување до Азија преку Атлантикот.
1941  Кралството Југославија капитулира пред нападот на Силите на Оската во Втората светска војна.
1961  Инвазија во Заливот на Свињите: 1511 кубански бегалци во САД, обучени и финансирани од ЦИА, се истоваруваат во Заливот на Свињите на Куба со цел да го соборат Фидел Кастро.
1970  Тешко оштетениот модул на ракетата „Аполо 13“ безбедно се вратил на Земјата со тричлениот екипаж.
1971  Излегува во продажба првиот соло албум на Пол МекартниMcCartney“.


Родени

1877  Коце Ципушев — македонски револуционер.
1894  Никита Сергеевич Хрушчовсоветски политичар и државник.
1912  Архиепископ Охридски и Македонски г.г. Гаврил — поглавар на Македонската православна црква.
1952  Жељко Ражнатовиќ — лидер на Српската доброволна гарда.
1974  Викторија Бекам — британска пејачка.
1983  Роберт Вагнер — германски велосипедист.


Починале

167  Анцетиј — римски папа.
326  Александар Александриски — патријарх на Александрија.
858  Бенедикт III — римски папа.
1790  Бенџамин Франклин — американски државник, филозоф, физичар, економист и писател.
1898  Дедо Иљо Малешевски — македонски револуционер.
1903  Јордан Поп Јорданов - Орцето — македонски револуционер.
1913  Ахмед Нијази-бег — отомански војник и политичар.
1984  Радка Кушлева — бугарска народна пејачка.
1993  Тургут Озал — осми по ред турски претседател.
2014  Габриел Гарсија Маркес — истакнат колумбиски писател и нобеловец.


18 април[уреди]

Настани

1506  Осветени се темелите на денешната базилика „Св. Петар“ во Рим.
1941  Втора светска војна: Со одбрение на Нацистичка Германија, единиците на Петтата бугарска армија, со Шестата и со Седмата пешадиска дивизија, ја започнаа воената окупација на Македонија.
1942  Втора светска војна: Американското воздухопловство првпат го бомбардира Токио.
1951  Во Париз, Белгија, Западна Германија, Италија, Луксембург, Холандија и Франција потпишаа Договор за создавање Европска заедница за јаглен и челик.
1954  Гамал Абдел Насер стана премиер и воен гувернер на Египет.
1955  Во индонезискиот град Бандунг започна афроазиска конференција на 29 земји, на која се потврдени принципите на деколонизација и создавање на „третиот свет“.
1980  Јужна Родезија под името Зимбабве стана 50-та независна држава во Африка. За прв претседател е избран Канан Банана.
1994  Странските хуманитарни организации соопштија дека етничките масакри на припадниците на племињата Хуту и Тутси, за време на кои се убиени околу милион лица, ја зафатиле целата територија на Руанда.
1996  Република Македонија и Република Руанда воспоставија дипломатски односи на ниво на амбасади.


Родени

1480  Лукреција Борџија — ќерка на Родриго Борџија.
1590  Ахмед I — отомански султан.
1917  Фредерика — кралица на Грција.
1920  Томо Софрониевски — македонски првоборец и политичар.
1939  Али Хаменеи — ирански политичар.
1960  Гао Лудунг — кинески кајакар.
1969  Румјана Желева — бугарски политичар.
1977  Леополд Стоковски — американски диригент.
1981  Филип Јуричиќ — хрватски глумец.
1981  Максим Иглински — италијански велосипедист.
1983  Лукас Себастијан Аедо — аргентински велосипедист.
1987  Антони Ру — француски велосипедист.
1987  Иван Тричковски — македонски фудбалер.


Починале

1898  Гистав Моро — француски симболистички сликар.
1903  Константин Кирков — македонски револуционер.
1949  Леонард Блумфилд — американски лингвист.
1955  Алберт Ајнштајн — физичар, најистакнат теоретичар на новата епоха во физиката.
2010  Абу Ајуб ал Масри — член на Ал-Каеда.


19 април[уреди]

Настани

1587  Англискиот адмирал Френсис Дрејк ја потопува шпанската флота кај Кадиз.
1775  Во Масачусетс, започнува американската војна за независност од Велика Британија.
1839  Со Лондонскиот договор, се формира кралството Белгија, а потврдена е и независноста на големото војводство Луксембург.
1909  Јованка Орлеанка е прогласена за светица.
1943  Втора светска војна: Започнува неуспешно востание против нацистичката окупација во варшавското гето.
1945  Втора светска војна: Американските војници го зазедоа германскиот град Лајпциг.
1956  Склучен е бракот помеѓу американската актерка Грејс Кели и моначкиот кнез Рение III.
1961  Американската инвазија на Заливот на Свињите, во Куба, завршува со неуспех.
1971  СССР ја лансира вселенската станицаСаљут“ во орбитата околу Земјата.
1993  Кралството Холандија ја призна независноста на Република Македонија.
1995  Бомбардирана е федералната зграда на Оклахома Сити (Оклахома, САД). 168 мртви.
1997  Демократската и Либералната партија се обединија формирајќи ја Либерално-демократската партија.
1999  Германското собрание се враќа во Берлин.
2000  Боинг 737 на Air Phillipines се урива на аеродромот во Давао, убивајќи 131 лице.
2005  Јозеф Рацингер е избран за папа Бенедикт XVI.


Родени

1772  Давид Рикардо — англиски економист, еден од највлијателните во историјата
1940  Сиднеј Посеуло — бразилски истражувач
1946  Фарук Нафиз Озак — турски политичар
1947  Мари Пераја — американски пијанист
1951  Ванчо Петрушевски — македонски глумец.
1956  Волен Сидеров — бугарски политичар
1964  Ванчо Ѓорѓиев — македонски историчар
1979  Кејт Хадсон — американска актерка
1986  Кендис Паркер — американска кошаркарка
1987  Марија Шарапова — руска тенисерка
1989  Ху Мингхај — кинески кајакар.


Починале

1588  Паоло Веронезевенецијански маниристички сликар
1768  Џовани Антонио Канал (попознат како Каналето) — венецијански сликар
1824  Џорџ Гордон Бајрон — славен англиски поет од времето на романтизмот.
1882  Чарлс Дарвин — британски научник, творец на теоријата на еволуцијата на живите суштества.
1906  Пјер Кири — француски физичар и хемичар, нобелов лауерат.
1936  Антон Костадинов — македонски револуционер.
1989  Дафне ди Марие — англиска писателка


20 април[уреди]

Настани

1972  Американското вселенско летало „Аполо 16“ се спушти на површината на Месечината.
1991  На 11-от Конгрес на СКМ - Партија за демократска преобразба е формиран Социјалдемократскиот сојуз на Македонија
1999  Во Џеферсон Каунти, Колорадо е извршен масакр во средното училиште Колумбина


Родени

570  Мухамед — пророк и основач на исламот.
1808  Наполеон III — француски император.
1873  Гомбоџаб Цибиков — руски истражувач .
1889  Адолф Хитлер — германски канцелар.
1923  Тито Пуенте — американски музичар.
1929  Гро Харлем Брунтланд — норвешки премиер.
1944  Ирена Савицка — полски лингвист.
1949  Масимо Далема — италијански премиер.
1950  Столе Попов — македонски режисер.
1956  Јадранка Владова — македонска писателка, литературен теоретичар, есеист и преведувач.
1958  Драган Ѓокановиќ — српски политичар.
1966  Дејвид Фило — американски бизнисмен.
1967  Мајк Портној — американски музичар.
1972  Кармен Електра — американска актерка.
1972  Жељко Јоксимовиќ — српски пејач.
1978  Метју Хејман — австралиски велосипедист.
1983  Миранда Кер — австралиска манекенка.


Починале

1314  Климент V — римски папа.
1472  Леон Батиста Алберти — италијански ренесансен архитект.
1775  Вилхелм Шелинг — германски филозоф и последен претставник на германската класична филозофија. Во своето учење го поврзувал Фихтеовиот идеализам со Спинозиниот пантеизам.
1872  Људевит Гајхрватски идеолог и водач на Илирското движење.
1982  Ацо Шопов — истакнат македонски писател и академик.
1995  Милован Ѓилас — југословенски политичар.
2008  Ксенте Богоев — македонски економист.


21 април[уреди]

Настани

753 п.н.е.  Според преданието, Ромул и Рем го основале градот Рим.
1836  Војската на Тексас под водство на Сем Хјустон ги победила мексиканските сили на генералот Антонио Лопез де Санта Ана во решавачката битка на Тексашката револуција.
1944  Жените во Франција добиле право на глас.
1918  Прва светска војна — германскиот воен пилот Манфред фон Рихтхофен познат како Црвениот барон е погоден и убиен во небесна битка над Во на Сома, Франција.
1946  Во Скопје е изведена првата премиера на Куклената секција при Македонскиот народен театар. Тоа беше претставата „Силјан Штркот“, според истоимената народна приказна.
1956  Елвис Присли за прв пат е на прво место на топ-листите.
1967  Неколку дена пред општите избори во Грција, полковникот Јоргос Пападопулос спровел државен преврат со кој воспоставил воен режим во земјата кој траел следните 7 години.
1994  Во населбата Драчево, кај Скопје е предадена во употреба земската сателитска станица за директна телекомуникациона врска меѓу Република Македонија и САД.


Родени

1729  Катерина Велика — руска императорка (по новиот календар 2 мај) († 1796).
1816  Шарлота Бронте — англиска писателка († 1855).
1828  Иполит Адолф Тен — француски историчар.
1923  Цвета Котевска — македонски преведувач.
1926  Елизабета II — кралица на Обединетото Кралство.
1947  Иги Поп — американски рок-пејач.
1954  Маја Оџаклиевска — македонска пејачка.
1963  Шефшет Адеми — македонски судија.
1971  Анвар ал Авлаки — член на Ал-Каеда.
1972  Северина Вучковиќ — хрватска пејачка.
1980  Гао Ји — кинеска кану-спринтерка.


Починале

1073  Александар II — римски папа.
1509  Хенри VIIкрал на Англија.
1825  Јохан Фридрих Пфаф — германски математичар, професор на Карл Фридрих Гаус.
1910  Марк Твен — американски писател, еден од најголемите хумористи на своето време.
1915  Спиридон Михајлов — полковник во бугарската армија.
1980  Александар Опарин — руски биохемичар.
1991  Дургут Едиповски — македонски висок функционер.
2010  Хуан Антонио Самаранч — поранешен претседател на Меѓународниот олимписки комитет.


22 април[уреди]

Настани

1500  Португалскиот морепловец Педро Кабрал стигнал до Бразил и го прогласил за Португалски посед. Ова се празнува како Ден на откривањето на Бразил.
1920  Стапија во штрајк поштарите во Македонија — Ден на поштарско-телеграфските работници на Македонија.
1964  Тангањика и Занзибар се обединиле во заедничка држава — Танзанија.
1970  Почнал да се празнува Денот на планетата земја.
2007  Ѓорѓи Трендафилов е избран за претседател на ВМРО-Народна партија


Родени

1451  Изабела I — кралица на Кастилја и Леон (п. 1504).
1610  Александар VIII — римски папа.
1707  Хенри Филдинг — англиски писател
1724  Имануел Кант — основоположник на германската класична филозофија.
1766  Мадам де Стал — француска писателка.
1866  Ханс фон Сект — висок офицер во германската армија.
1870  Владимир Илич Ленин — организатор на Октомвриската револуција во Русија и основач на СССР.
1881  Александар Керенски — руски политичар
1884  Ото Ранк — австриски психолог (п. 1939).
1891  Никола Сако — американски анархист (п. 1927).
1899  Владимир Набоков — руски писател (п. 1977).
1904  Роберт Опенхајмер — американски физичар (п. 1967).
1916  Јехуди Мењухин — англоамериканско-швајцарски виолинист (п. 1999).
1927  Вукан Диневски — македонски актер.
1930  Георги Сталев Поповски — македонски поет.
1930  Драги Костовски — македонски артист.
1937  Џек Николсон — американски актер
1942  Џорџо Агамбен — италијански политички филозоф
1977  Марк ван Бомел — холандски фудбалер.
1979  Џон Гадре — француски велосипедист.
1981  Горан Мазнов — македонски фудбалер.
1982  Рикардо Кака — бразилски фудбалер.
1987  Давид Луиз — бразилски фудбалер.
1988  Маја Никшиќ — македонска убавица.


Починале

536  Агапит I — римски папа.
1994  Ричард Никсон — претседател на САД.
2007  Томе Арсовски — македонски писател.


23 април[уреди]

Настани

1972  Во Скопје е поставен камен-темелник на Соборниот архиепископски храм на Македонската православна црква „Свети Климент Охридски“, кој е осветен на 12 август 1990 година.
1982  Пуштен е во продажба Зет-Икс Спектрум.
1996  УНЕСКО го промовира Светскиот ден на книгата, по повод годишнината од смртта на Сервантес, Шекспир и Де Ла Вега


Родени

1307  Јована — ќерка на англискиот крал Едвард I.
1823  Абдул Меџит I — отомански султан.
1858  Макс Планк — германски физичар.
1952  Мирка Велиновска — македонски новинар и политички аналитичар.
1970  Егемен Багиш — турски политичар.
1972  Патриција Мантерола — мексикански модел.
1977  Кристијан Зенони — италијански фудбалер.
1985  Тони Мартин — германски велосипедист.
1986  Антон Понкрашов — руски кошаркар.


Починале

1616  Вилијам Шекспир — англиски поет и еден од најголемите драмски писатели во светот.
1616  Мигел де Сервантес — прочуен шпански писател, автор на првиот реалистичен роман во шпанската книжевност, „Дон Кихот“.
1850  Вилијам Вордсворт — aнглиски поет.
1922  Влахо Буковац — истакнат хрватски сликар.
1990  Полет Годар — американска филмска и театарска актерка.
1998  Константин Караманлис — грчки политичар.
2007  Борис Елцин — руски претседател.


24 април[уреди]

Настани

1184 п.н.е.  Според преданието, Данајците навлегле во опсадената Троја преку групата скриена во подарениот Тројанскиот коњ. Оттука поговорката: „Не им верувај на Данајците ни дарови кога носат“.
1854  Врховниот суд на САД донесе пресуда дека патентот за машина за шиење му припаѓа на механичарот Елиас Хау. Тој ја конструира машината за шиење и во потрага за покровител отиде во Англија, каде директорот на патувачкиот театар „Сингер“ и други луѓе го измамија и почнаа да ја произведуваат познатата „сингерка“. Своето право на патентот, Хау го доби по судски пат и секојдневно примаше по 4.000 долари за лиценцата.
1898  Шпанија објави војна на САД по американскиот ултиматум за повлекување на Мадрид од Куба.
1945  Втора светска војна: Американската војска го ослободува концентрациониот логорДахау“.
1949  Во Скопје се одржа првото Универзитетско собрание во Македонија. Притоа е формиран Скопскиот универзитет. Во 1969 година, при одбележувањето на 20-годишнината од работата, Универзитетот го доби името „Кирил и Методиј“, а од 12 ноември 1992 година се вика „Св. Кирил и Методиј“.
1970  Лансиран е првиот кинески вештачки сателит.
1995  Владата на Република Македонија донесе одлука за воспоставување дипломатски односи меѓу Република Македонија и Република Полска на амбасадорско ниво.


Родени

1941  Ричард Холбрук Чарлс Алберт — американски дипломат.
1942  Барбара Стрејсенд — американска актерка и пејачка.
1969  Рене Зелвегер — американска актерка и пејачка.
1976  Хуан Мануел Гарате — шпански велосипедист.
1981  Величе Шумуликоски — македонски фудбалер.
1987  Реин Тарамае — естонски велосипедист.


Починале

1731  Даниел Дефо — англиски писател.
1905  Христо Узунов — еден од плејадата големи македонски револуционери во борбата за македонското социјално и национално ослободување.
1986  Волис Симпсон — сопруга на абдицираниот Едвард VIII.
1993  Митко Илиевски — еден од основоположниците на Катедрата по филозофија на Филозофскиот факултет во Скопје.


25 април[уреди]

Настани

1191  Започнало зографирањето на црквата „Свети Ѓорѓи“ во селото Курбиново, Ресенско.
1719  Излегол романот „Робинзон Крусо“ на англискиот писател Даниел Дефо.
1859  Според проектот на францускиот конзул во Александрија Фердинанд де Лесепс, започна изградбата на Суецкиот Канал, со кој Средоземното Море е поврзано со Црвеното Море. Каналот има големо стратешко и економско значење, затоа што е најкраток пловен пат од Европа до земјите на Блискиот и Далечниот Исток.
1959  Пловниот пат Сент Лоренс, кој ги поврзува Големите Езера преку реката Сент Лоренс и систем од канали со Атлантскиот Океан е отворен за пловидба.
1945  Во Сан Франциско, САД, почна основачката конференција на Организацијата на Обединетите нации, во чија работа учествуваа 45 земји, членки на антихитлеровската коалиција. Право на учество имаа земјите кои до 1 март 1945 година им објавија војна на силите на Оската. Учесниците на конференцијата ја потпишаа Повелбата на ООН на 20 јуни, а ја ратификуваа на 24 октомври 1945 година (Ден на ООН).
1960  Во Битола е основано Друштво за наука и уметност. Друштвото е основано со цел да го потикнува развојот на научната мисла, да го проучува минатото, да извршува истражување и унапредување на сите области во развојот на градот и околината.
1979  Во Битола е основан вториот универзитет во СР Македонија, „Свети Климент Охридски“.
1996  Република Македонија и Хондурас воспоставија дипломатски односи на ниво на амбасади.


Родени

32  Отон — римски цар.
1214  Луј IX Светиот — француски крал.
1284  Едвард II — англиски крал.
1599  Оливер Кромвел — англиски државник.
1874  Гиљермо Марконииталијански инженер и пронаоѓач.
1903  Андреј Колмогоров — руски мтатематичар.
1940  Ал Пачино — американски филмски и сценски актер и режисер.
1948  Лазар Китановски — министер за одбрана на Македонија.
1969  Дејан Дуковски — македонски драмски автор.
1969  Рене Зелвегер — американска глумица.
1980  Алехандро Валверде — шпански велосипедист.
1981  Јована Јанковиќ — српска телевизиска водителка.
1981  Фелипе Маса — бразилски пилот на Формула 1.
1984  Стејн Ванденберг — белгиски велосипедист.
1992  Бријан Кокар — француски велосипедист.


Починале

68  Апостол Марко — папа на Александрија и еден од апостолите на Исус.
1342  Бенедикт XII — римски папа.
1744  Андерс Целзиус — шведски физичар и астроном.
1923  Јово Камберски — македонски раскажувач и романсиер.
1999  Лорд Киланин — ирски новинар.


26 април[уреди]

Настани

1962  Во Кејп Канаверал, во САД, лансиран е првиот меѓународен сателит за телекомуникациски цели, заеднички американско-британски потфат.
1964  Со обединувањето на Тангањика и Занзибар е прогласена Обединетата Република Танзанија.
1986  Катастрофа во нуклеарната централа Чернобил, СССР. 57 луѓе загинале во несреќата, уште околу 9.000 илјади од директни последици на радијацијата, а 336.000 лица биле евакуирани и раселени од околината на Чернобил.
1992  Владата на Република Македонија донесе одлука за признавање на Република Босна и Херцеговина.
1992  Република Македонија монетарно се осамостои. Новата македонска валута доби име „денар“.
1993  Република Албанија ја призна независноста на Република Македонија.


Родени

121  Марко Аврелиј — римски цар и филозоф.
1564  Вилијам Шекспир — англиски поет и еден од најголемите драмски писатели во светот.
1711  Дејвид Хјум — шкотски философ и историчар.
1894  Рудолф Хес — заменик фирер во Нацистичка Германија.
1900  Чарлс Рихтер — еден од пионерите на сеизмологијата и творец на скалата според која се мери јачината на земјотресот.
1910  Меша Мехмед Селимовиќ — босански писател.
1945  Васил Икономов — македонски поет и преведувач.
1977  Том Велинг — американски глумец.
1986  Филип — принц на Грција.
1986  Мартин Богатинов — македонски фудбалер.
1986  Владимир Исајчев — руски велосипедист.


Починале

757  Стефан II — римски папа.
1731  Даниел Дефо — англиски писател, новинар и памфлетист.


27 април[уреди]

Настани

1521  На својот пат околу светот, кај Мактан на Филипините, убиен е Фернандо Магелан во борба со домородците предводени од главатарот Лапу-Лапу. Дел од експедицијата го продолжува и успешно го завршува патувањето во 1522. година.
1810  Бетовен ја искомпонирал „За Елиза“.
1905  Кај месноста Свиланово, во близина на селото Рајчани, кочанско, во борба против османлиската војска загина Никола Карев — македонски револуционер, социјалист, организатор и претседател на Крушевската Република од 1903 година.
1960  Прогласена е независноста на африканската држава Того, поранешна француска колонија.
1961  Прогласена е независноста на Сиера Леоне, поранешна британска колонија во Африка.
1992  По распадот на СФРЈ, Србија и Црна Гора ја формирале Сојузна Република Југославија.
1993  Еритреја стекна независност од Етиопија по три децении граѓанска војна и референдум на кој Еритрејците гласаа за независност.
1993  Претставници на Кина и Тајван, за првпат од 1949 година, се сретнаа во Сингапур.


Родени

1791  Семјуел Морзе — американски физичар и сликар.
1967  Вилем-Александаркрал на Холандија.
1922  Тале Огненовски — македонски музичар и композитор.
1982  Франсоа Паризјен — канадски велосипедист.
1986  Динара Сафина — руска тенисерка.
1986  Елена Ристеска — македонска поп-пејачка.
1987  Џонатан Кастровјехо — шпански велосипедист.
1992  Емин Махмудов — руски фудбалер.


Починале

1521  Фернандо Магелан — португалски морепловец.
1882  Ралф Валдо Емерсон — американски предавач, есеист и поет.
1905  Никола Карев — истакнат македонски социјалист и револуционер.
1983  Димо Тодоровски — академик познат македонски вајар.
1983  Кирил Миљовски — македонски револуционер, академик, општественик и прв ректор на Универзитетот во Скопје.


28 април[уреди]

Настани

1962  Во Кејп Канаверал, во САД, лансиран е првиот меѓународен сателит за телекомуникациски цели, заеднички американско-британски потфат.
1964  Со обединувањето на Тангањика и Занзибар е прогласена Обединетата Република Танзанија.
1986  Катастрофа во нуклеарната централа Чернобил, СССР. 57 луѓе загинале во несреќата, уште околу 9.000 илјади од директни последици на радијацијата, а 336.000 лица биле евакуирани и раселени од околината на Чернобил.
1992  Владата на Република Македонија донесе одлука за признавање на Република Босна и Херцеговина.
1992  Република Македонија монетарно се осамостои. Новата македонска валута доби име „денар“.
1993  Република Албанија ја призна независноста на Република Македонија.


Родени

1924  Кенет Каунда — замбиски државник, прв претседател на Замбија.
1937  Садам Хусеинирачки диктатор.
1984  Дмитриј Торбински — руски фудбалер.
1988  Хуан Мата — шпански фудбалер.


Починале

1858  Јоханес Петер Милер — германски физиолог, анатом, ихтиолог и херпетолог.
1918  Гаврило Принципатентаторот на Франц Фердинанд.
1945  Бенито Мусолини — италијански диктатор и фашист.
1992  Френсис Бејкон — најпознатиот англиски сликар на XX век.


29 април[уреди]

Настани

1429  Јованка Орлеанка на чело на неколку стотици Французи ги победи англиските освојувачи и го зазеде градот Орлеан.
1672  Луј XIV извршил инвазија на Холандија.
1945  Втора светска војна: Германските окупациски сили во Италија безусловно капитулирале пред Сојузниците.

Втора светска војна: Адолф Хитлер се венчал со својата долгогодишна партнерка Ева Браун во бункерот во Берлин. Следниот ден двајцата се самоубиле.

Втора светска војна: Војската на САД го ослободила концентрациониот логор Дахау.

1968  МјузиклотКоса“ - репрезентативно дело на хипи-движењето и пацифизмот премиерно е прикажан на Бродвеј во Њујорк, САД.
1997  Во Луксембург, Република Македонија и Европската унија ја потпишаа спогодбата за соработка.
1999  При бомбардирањето на НАТО на СР Југославија, урната е највисоката зграда во земјата - телевизиската кула (203 м) на планината Авала, близу до Белград.
2005  Сирија целосно се повлекла од Либан, окончувајќи ја 29-годишната окупација.
2011  Венчавка на принцот Вилијам и неговата долгогодишна партнерка Кејт Мидлтон.


Родени

1769  Артур Велсли Велингтон — британски генералисимус од Наполеонските војни.
1899  Алдо Нади — италијански мечувалец.
1947  Владимир Милчин — македонски режисер.
1984  Михал Голаш — полски велосипедист.
1989  Александар Маренич — руски фудбалер.


Починале

1980  Алфред Хичкок — британски филмски режисер.


30 април[уреди]

Настани

1916  Летното сметање на времето за првпат во светот се применува во Обединетото Кралство.
1944  Во селото Стајовце, Кумановско, проширениот Иницијативен одбор за свикување на АСНОМ го одржа првото заседание.
1975  Американците го напуштија Сајгон, со што заврши 20-годишната интервенција на САД во Јужен Виетнам.
1992  Во Скопје, редакцијата на весникот „Нова Македонија“ и новинската агенцијата Франс-Прес од Париз, потпишаа долгогодишен договор со кој весникот се вклучува во користењето на општите услуги на агенцијата.
2013  Крунисан холандскиот крал Вилем-Александар, по абдикацијата на неговата мајка, кралицата Беатриса.


Родени

1245  Филип III Храбриот — крал на Франција.
1504  Франческо Приматичо — италијански маниристички сликар, активен на дворот на Франсоа I.
1662  Марија II — кралица на Англија.
1723  Матирен Жак Брисон — француски природонаучник.
1956  Ларс фон Трир — дански режисер и сценарист.
1978  Бобан Јанчевски — македонски фудбалер.
1983  Оливие Кесен — руски велосипедист.
1984  Иван Сантаромита — италијански велосипедист.
1985  Михаел Меркев — дански велосипедист.


Починале

1555  Марцелиј II — римски папа.
1883  Едуар Мане — француски сликар, непосреден претходник на импресионистите.
1903  Јордан Поп Јорданов - Орцето — еден од организаторите на Солунските атентати.
1945  Адолф Хитлер — водач на Третиот Рајх.
1945  Ева Браун — сопруга на Адолф Хитлер.
1989  Серџо Леоне — италијански режисер.
2011  Ернесто Сабато — аргентински писател.


Јануари - Февруари - Март - Април - Мај - Јуни - Јули - Август - Септември - Октомври - Ноември - Декември

Начин на користење на шаблоните во рубриката