Либан

Република Либан
اَلْجُمْهُورِيَّة اَللُّبْنَانِيَّة
*al-Jumhūrīyah al-Lubnānīyah*
Република Либан اَلْجُمْهُورِيَّة اَللُّبْنَانِيَّة; al-Jumhūrīyah al-Lubnānīyah;
Знаме	Грб
	Химна: كلّنا للوطن; (Kulluna lil-watan, Сите ние, за нашата земја!;
	Местоположба на Либан
Главен град; (и најголем)	Бејрут; 33°54′ СГШ 35°32′ ИГД /
Службен јазик	арапски јазик1
Демоним	Либанец
Уредување	унитарна, конфесионална парламентарна република
Законодавство	Парламент
Независност	Крај на францускиот мандат
Површина
Население
БДП (ПКМ)	проценка за 2011
БДП (номинален)	проценка за 2011
ИЧР (2011)	▲ 0.739 ( висок) (71-ва)
Валута	Либанска фунта (LBP)
Часовен појас	EET (UTC+2)
Се вози на	десно
НИД	.lb
Повик. бр.	961
	1Уставот потенцира дека арапскиот е официјален јазик во државата. Францускиот се користи во некои сфери од општеството.

Либан (арапски: لُبْنَان Lubnān) или официјално Република Либан (اَلْجُمْهُورِيَّة اَللُّبْنَانِيَّة al-Jumhūrīyah al-Lubnānīyah) е независна држава во Блискиот Исток. Либан се граничи со Сирија на север и исток, со Израел на југ и на запад излегува на Средоземното Море. Местоположбата на Либан е крстопат на цивилизации и култури и поради тоа државата има богата историја и јак културен идентитет. Либан е мултиетничко општество, каде доминираат три големи религии и различни етнички групи.^[5] Вкупната површина на Либан изнесува 10.452 километри квадратни и има 4,224,000 жители според проценките од 2008 година. Официјален јазик во државата е арапскиот, додека главен град е Бејрут.

Етимологија[уреди]

Главна статија: „Име на Либан“.

Името „Либан“ потекнува од семитскиот збор lbn, што значи „бело“, и најверојатно се однесува на белата снежна покривка на планината Либан. По доаѓањето на Јулиј Цезар во Либан во 47 г.п.н.е. тој ја нарекол територијата „Lub Na'an“, што значи „бела земја“ на семитски.^[6]

Името било пронајдено во записи во библиотеката во Ебла,^[7] кои датираат од третиот милениум п.н.е., и името се спонемува околу 70 пати во Еврејската Библија и три пати во епот Гилгамеш.^[8] Старите Египќани го нарекувале Либан како Rmnn, каде R стои наместо кананитската буква L.^[9]

Историја[уреди]

Главна статија: „Историја на Либан“.

Либан се стекнува со независност во 1943 година, а француските трупи се повлекуваат во 1946 година. Оттогаш, историјата на Либан се карактеризира со наизменични периоди на политичка стабилност и немири. Така, во 1958 година избива доста сериозна политичка криза во Либан, а во 1975 година започнува граѓанска војна, која трае до 1990 година и во која воено интервенираат и двата соседи на Либан, Сирија и Израел.

Сирија испрати свои војници во 1976 година. Тие го замемаат Бејрут и оттогаш па сè до 2005 година Сирија го контролира Бејрут и поголемиот дел од Либан. Во 2005 година се случува атентат врз поранешниот премиер Рафик Харири и под зголемен меѓународен притисок Сирија е принудена да се повлече од Либан.

Израел започна со своите воени интервенции во 1978 година со Операцијата Литани. Во 1982 година повторно изврши инвазија врз Либан, при што го освои јужен Либан кој го држеше под своја окупација до 2000 година, кога се повлече од земјата. Во јули 2006 година Израел повторно воено интервенира во Либан.

Географија и клима[уреди]

Главна статија: „Географија на Либан“.

Демографија[уреди]

Главна статија: „Демографија на Либан“.

Населението на Либан е составено од три доминантни блокови етнички групи и религии: муслимани (шиити, сунити, алавити), Друзи и христијани (Маронитски католици, Малкитски грчки католици, Ерменци, Сиријци итн.). Последниот попис е направен во далечната 1932 година и оттогаш не е спроведен поради чувствителноста на материјата на етничката поделба на земјата. Сепак, се проценува дека околу 60% од населението се муслимани, а дека останатите се христијани.

Политички систем[уреди]

Главна статија: „Политика на Либан“.

Административна поделба[уреди]

Главна статија: „Административна поделба на Либан“.

Карта на областите во Либан

Либан е поделен на 6 области („мухафази“). Областите потоа се делат на окрузи, а тие пак, на општини. Еве список на областите (со нивните административни центри во загради):

Во поново време се одобрени се уште две области, но сè уште не се воведени:[1]

Акар
Балбек-Хермел

Економија[уреди]

Главна статија: „Економија на Либан“.

Култура[уреди]

Главна статија: „Култура во Либан“.

Наводи[уреди]

↑ „The Lebanese Constitution“ (PDF). Presidency of Lebanon. http://presidency.gov.lb/English/LebaneseSystem/Documents/Lebanese%20Constitution.pdf. проверено на 20 August 2011.
↑ (PDF) „World Population Prospects, Table A.1“. 2008 revision. United Nations Department of Economic and Social Affairs. 2009. стр. 17. http://www.un.org/esa/population/publications/wpp2008/wpp2008_text_tables.pdf. проверено на 22 September 2010.
↑ ^3,0 ^3,1 ^3,2 ^3,3 „Lebanon“. International Monetary Fund. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2011/01/weodata/weorept.aspx?sy=2008&ey=2011&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=446&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=&pr.x=36&pr.y=7. проверено на 30 April 2011.
↑ „HDRO (Human Development Report Office United Nations Development Programme“. United Nations. 2011. http://hdr.undp.org/en/media/HDR_2011_EN_Tables.pdf. проверено на 2 November 2011.
↑
1. пренасочување Шаблон:Наведена книга
↑ Room, Adrian (2005). „Placenames of the World: Origins and Meanings of the Names for 6,600 Countries, Cities, Territories, Natural Features and Historic Sites“ (2nd издание). McFarland. стр. 214–216. ISBN 9780786422487.
↑ Metzger, Bruce M.; Coogan, Michael D. (2004). „The Oxford guide to people & places of the Bible“. Oxford University Press. стр. 178. ISBN 0195176103.
↑ Bienkowski, Piotr; Millard, Alan Ralph (2000). „Dictionary of the ancient Near East“. University of Pennsylvania Press. стр. 178. ISBN 9780812235579.
↑ Ross, Kelley L. „The Pronunciation of Ancient Egyptian“. „The Proceedings of the Friesian School, Fourth Series“. Friesian School. http://www.friesian.com/egypt.htm. проверено на 20 January 2009.

Поврзано[уреди]

Надворешни врски[уреди]

Најдете повеќе за Либан на збратимените проекти на Википедија
	Дефиниции и преводи од Викиречник
	Податотеки од Заедничката ризница
	Образовни ресурси од Викиуниверзитет
	Новинарски известувања од Викивести
	Цитати од Викицитат
	Изворни текстови на Викиизвор
	Прирачници на Викикниги
	Информации за патување во Википатување