Авганистан
| Исламска Република Авганистан
جمهوری اسلامی افغانستان
(персиски: Jamhūrī-ye Islāmī-ye Afġānistān) د افغانستان اسلامي جمهوریت (Паштунски јазик) |
||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
|
||||||
| Химна: Milli Tharana |
||||||
| Главен град | Кабул 34°31′N 69°08′E / 34.517°N 69.133°E |
|||||
| Најголем град | главниот град | |||||
| Службен јазик | дариски и паштунски[1] | |||||
| Демоним | авганистанец | |||||
| Уредување | Исламска република Претседателска република | |||||
| - | Претседател | Хамид Карзаи | ||||
| - | Заменик претседател | Ахмуд Зија Масуд | ||||
| - | Вицепремиер | Карим Халили | ||||
| - | Министер за правда | Абдул Салам Азими | ||||
| Основање | ||||||
| - | Прва авганистанска држава[2] | октомври 1747 | ||||
| - | Независност од Обединетото Кралство | 19 август 1919 | ||||
| Површина | ||||||
| - | Вкупна | 647.500 km2 (41-ва) 251.772 sq mi |
||||
| - | Вода (%) | 0 | ||||
| Население | ||||||
| - | проценка за 2007 | 31,889,923 (37-ма) | ||||
| - | Попис 1979 | 13,051,358 | ||||
| - | Густина | 46/km2 (150-та) 119/sq mi |
||||
| БДП (ПКМ) | проценка за 2007 | |||||
| - | Вкупен | $20.099 милијарди[3] (96-та) | ||||
| - | По жител | $733[3] (IMF) (172-ра) | ||||
| БДП (номинално) | проценка за 2007 | |||||
| - | Вкупно | $9.596 милијарди[3] | ||||
| - | По жител | $350[3] (IMF) | ||||
| ИЧР (1993) | 0.229 (n/a) (нерангирана) | |||||
| Валута | Авгани (AFN) |
|||||
| Часовен појас | (UTC+4:30) | |||||
| - | (ЛСВ) | (UTC+4:30) | ||||
| Се вози на | right | |||||
| НИД | .af | |||||
| Повик. бр. | 93 | |||||
Авганистан е држава во Средна Азија. Се граничи со Пакистан на југ и исток, со Иран на запад, со Туркменистан, Узбекистан и Таџикистан на север и има тесна граница со Кина на исток. Главен град е Кабул.
Авганистан е основан во 1747 година, а е меѓународно признат во денешните граници во 1919 година. Во 1973 година е соборена монархијата, а во 1978 година власта ја преземаат комунистите. Од 1979 година Авганистан е сцена на серија вооружени конфликти, започнувајќи со Советската инвазија, преку граѓанската војна, до соборувањето на Талибанскиот режим во 2001 година од страна на меѓународните трупи предводени од САД.
Површината на Авганистан изнесува 625,090 km2.
Валута која се користи во оваа земја се нарекува авган.
Содржина |
[уреди] Религија
[уреди] Име
Авганистан буквално означува „Земја на Авганците“, но во минатото се користеле други називи за оваа земја. Во периодот помеѓу паѓањето на талибанскиот режим и од 2003 година, САД оваа земја ја нарекува Авганистан Претходна исламска држава Авганистан. Според новиот устав, државата се нарекува Исламска република Авганистан. Името Авганистан произлегува од зборот „авган“. Постојат различни мислења во врска со етимологијата на зборот „авган“ и повеќето од нив претставуваат шпекулации.
Според една од верзиите, во „Махзан и Авгни“ од Нематула, напишано во 1612 година., пишува дека потеклото на зборот доаѓа од царот Саул, кој имал син кој се викал Ирмиоја чии син пак се викал Афгана. По смртта на Саул, Афгана бил одвлечен од Давид и покасно се приклучил во армијата по време на царувањето на цар Соломон.
Наследниците на Афгана брзо се зголемиле и започнале да ги нарекуваат Бани-Израел. Во 6 век п.н.е. Бахтунасар или Навуходоносор, царот на Бабул, иги прогонил наследниците на Афгана во Гор, кој се наоѓа во центарот на денешната држава Афганистан. Со течение на времето прогонетиот народ започнал да биде нарекуван афган по името на нивниот предводник, и така државата го добила своето име.
[уреди] Географија
Околу ¾ од територијата на Афганистан е опколена со планини. Во Авганистан преовладува сувата, суптропска клима. Средната температура во јули е помеѓу 24 и 32 степени, а на надморска височина помеѓу 2.500 и 4.000 м е –10. Зимата во рамнините е мека, средна температура за јануари е помеѓу 0 и 8 степени, но на некои места понекогаш се намалуваат до –30. На височина над 3.000 м снегот се задржува во продолжение на 6-8 месеца. Најголемо количество врнежи има во зимата.
Подземните богатства не се добро проучени. Откриени са канали на природен гас, железо, цинкови, оловни руди, барут. Планините Хиндукуш доминираат со централниот дел на Авганистан.
Голем дел од населението на оваа земјоделска земја се номади, а во селата се одгледуваат овци од кои се добива кожа за извоз.
[уреди] Демографија
Во Авганистан живеат приближно 30.000.000 граѓани и околу 20 народи, кои припаѓаат кон различни јазични групи.
Густината на населеност е околу 31 жител на km2. Основните етнички групи, кои го определуваат обликот на државата се Пуштуните и Таџиците. Позначителни малцинства се: Хазари, Узбеци, Нуристанци, Белуџи, Киргизи, Туркмени.
Поголеми градови во Авганистан се престолнината Кабул, Кандахар, Херат, Мазари Шариф, Кундуз.
Во земјата има два официјални јазика – паштунски и дари јазик.
[уреди] Историја
[уреди] Политички систем
[уреди] Административна поделба
[уреди] Економија
[уреди] Јазик
[уреди] Култура во Авганистан
[уреди] Музика во Авганистан
[уреди] Спорт во Авганистан
[уреди] Наводи
- ↑ „Afghanistan“. „The World Factbook“. Central Intelligence Agency. 13 декември, 2007. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/af.html#People.
- ↑ "Afghanistan", CIA - The World Factbook 2007
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 „Report for Selected Countries and Subjects“. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2008/02/weodata/weorept.aspx?sy=2004&ey=2008&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=512&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=&pr.x=62&pr.y=10.
[уреди] Надворешни врски
[уреди] Видете исто така
|
||||||||||||||||||||||||||||||||

