Википедија:На денешен ден/Архива/Март
Ова е Архивата на рубриката „На денешен ден...“
Истата има започнато да функционира на 25 јуни 2007.
[уреди] 1 март
Настани
| 1917 | Лондонската метро-станица „Портланд Руд“ го добива името „Грејт Портланд Стрит“. |
| 1992 | Во Сараево е убиен Никола Гардовиќ, прва жртва на војната во Босна и Херцеговина. |
| 1994 | Владата на Словачка донесе одлука за признавање на Македонија и за воспоставување на дипломатски односи на ниво на амбасади. |
| 1997 | Изгоре Планинарскиот дом „Дервен“, еден од најстарите во Македонија (изграден 1951 година). |
Родени
| 1810 | Фредерик Франсоа Шопен, полски композитор и пијанист, наречен поет на клавирот. |
| 1921 | Благоја Корубин, македонскиот научник на полето на македонскиот литературен јазик. |
| 1929 | Марија Мирчов - Скаловска, истакната македонска оперска и концертна пеачка. |
| 1983 | Станка Златева, бугарски борач. |
| 1994 | Џастин Бибер, канадски поп/Р&Б пејач-текстописец и актер. |
Починале
| 1643 | Џироламо Фрескобалди, Италијански оргулист и композитор, најголем мајстор на оргули во своето време. |
Празници
| * | Летник - македонски народен празник, поврзан со почетокот на пролетта и враќањето на преселните птици |
[уреди] 2 март
Настани
| 1942 | Близу до селото Плетвар, прилепско, загинаа Борка Талески - Црниот и Лазо Колевски - Лавски, народни херои на Македонија. |
| 1943 | Британското воено воздухопловство во Втората светска војна систематски започна да ги бомбардира европските железнички системи на територијата под контрола на нацистичка Германија. |
| 1946 | Хо Ши Мин е избран за претседател на Северен Виетнам. |
| 1956 | Поранешната француска колонија, Мароко се здоби со независност. |
| 1972 | Во САД е лансиран вселенскиот брод „Пионер 10“ за испитување на планетата Јупитер. |
| 1973 | Претставници на 12 земји го потпишаа во Париз завршниот документ за мир во Виетнам. |
| 1993 | Во Скопје, во Касарната „Гоце Делчев“ се промовирани 64 водници на АРМ, прва класа подофицери произведени во Центарот за воено образование и обука за одбрана. |
| 1995 | Покренато е обвинение против поранешниот премиер на Италија Џулио Андреоти поради негова поврзаност со мафијата. |
Родени
| 1459 | Адријан Флорисзон, холандски свештеник, кој како папа Адријан Шести во јануари 1522 година стана единствен Холанѓанин, поглавар на Римокатоличката црква во нејзината историја. |
| 1749 | Оноре Габриел Мирабо, француски политичар и државник. |
Починале
| 1923 | Сара Бернар, француска артистка со исклучително убав глас и дарба. |
| 1939 | Хауард Картер, англиски египтолог. |
| 1942 | Борка Талески, народен херој на Македонија, непосреден организатор на востанието на 11 октомври. |
Празници 2 март (празници)
[уреди] 3 март
Настани
| 1822 | Повеќе од 8.000 востаници и цивилно население во Његуш го прогласија избувнувањето на Његушкото востание против османлиското владеење. Во востанието учествуваа Македонци, Грци и Власи. Востанието претставува предвесник на разгорувањето на националноослободителното движење на македонскиот народ. |
| 1878 | По завршувањето на Руско-турската војна, склучен е Санстефанскиот мировен договор, со кој Бугарија добила независност и големи територии. Поради несогласувањето на големите сили со договорот, само 3 месеци подоцна е одржан Берлинскиот конгрес на кој е извршена ревизија. Ден на независноста на Бугарија. |
| 1996 | Во Шпанија, конзервативната Народна партија на Хозе Марија Азнар победи на парламентарните избори. |
Родени
| 1847 | Александар Грахам - Бел, пронаоѓач - физичар, творец на телефонот. |
| 1872 | Борис Дрангов, офицер и воен теоретичар на бугарската армија. |
| 1876 | Марија Георгиевна, принцеза на Грција. |
| 1898 | Харалампие Манчев, македонски медицински научен истражувач. |
| 1906 | Артур Лундквист, шведски писател, критичар и преведувач. |
| 1915 | Страшо Пинџур, народен херој на Македонија. |
| 1953 | Јагода Михајловска - Георгиева, македонски раскажувач, романсиер и есеист. |
| 1965 | Мендух Тачи, македонски политичар. |
| 1967 | Зоран Коњановски, македонски политичар. |
| 1975 | Шеваљ Етхеми, поранешен член на ОНА. |
| 1991 | Виктор Елиас, шпански глумец и пејач. |
Починале
| 1605 | Папа Климент VIII, римски папа. |
| 1703 | Роберт Хук, англиски научник. |
| 1878 | Јанка Каневчева, македонска револуционерка. |
| 2008 | Џузепе Ди Стефано, италијански оперски пејач. |
Празници
| * | Национален празник на Република Бугарија |
| * | Ден на општина Тетово |
[уреди] 4 март
Настани
| 1789 | Во Њујорк е свикан првиот Конгрес на САД. |
| 1933 | Претседателот на САД, Франклин Делано Рузвелт, под притисок на економската криза ја објави својата „нова политика“, чија суштина беше интервенција на капиталистичката држава во нарушениот стопански систем во земјата. |
| 1945 | Во Скопје е одржан првиот слободен црковно-народен собор. Во присуство на над триста делегати, свештеници, претставници на народната власт и на Народниот фронт, делегатите автентично го искажаа расположението на македонскиот народ од сите краишта на слободна Македонија за создавање на Македонска православна црква преку обнова на старата Охридска архиепископија, во 1767 година незаконски укината од турскиот султан Мустафа III, а по барање на Цариградската патријаршија. |
| 1952 | Народна Република Кина ги обвини САД дека употребуваат бактериолошко оружје во Корејската војна. |
| 1965 | Сирија национализира девет нафтени компании, вклучувајќи две американски нафтени концерни. |
| 1965 | При доаѓањето на нови постојани артисти во Македонскиот театар во Скопје од драмата на Македонскиот народен театар, оваа уметничка куќа прерасна во драмски театар. Во новиот театар на овој ден беше изведена премиерната претстава „Богомилска балада“, според романот на Владо Малески, а во режија на Тодорка Кондова. |
Родени
| 1188 | Бланка Кастилјска, сопруга на кралот Луј VIII. |
| 1678 | Антонио Вивалди, венецијански свештеник и композитор. |
| 1878 | Пјотр Демјанович Успенски , руски философ. |
| 1934 | Александар Митевски, македонски поет. |
| 1935 | Бент Ларсен, дански шахист. |
| 1954 | Кетрин О'Хара, американска актерка. |
| 1954 | Франсоа Фијон, француски премиер. |
| 1965 | Халед Хосеини, авганистански писател и лекар. |
| 1968 | Киријакос Мицотакис, грчки политичар. |
| 1983 | Зоран Балдовалиев, македонски фудбалер. |
Починале
| 254 | Папа Луциј I, римски папа. |
| 561 | Папа Пелагиј I, римски папа. |
| 1193 | Саладин, курдски муслимански политичар и воен лидер. |
| 1805 | Жан-Батист Грез, фрацуски класицистички сликар. |
| 1832 | Жан-Франсоа Шамполион, француски научник. |
| 1852 | Николај Васиљевич Гогољ, руски писател, хуморист и сатиричар. |
| 1974 | Михаил Тихонравов, советски ракетен стручњак и научник, кој учествуваше во изградбата на првиот вештачки земјин сателит „Спутник 1“. |
| 1996 | Архиепископ Охридски и Македонски г.г. Гаврил, поглавар на Македонската православна црква. |
Празници 4 март (празници)
[уреди] 5 март
Настани
| 1953 | Во Македонија е организирана првата акција за доброволно дарување на крв. |
| 1992 | Домот на младите „25 Мај“ во Скопје го промени името во Младински културен центар. |
| 1993 | Авион од типот „Фокер 100“ на авиокомпанијата „Палер Македонија“, веднаш по полетувањето од аеродромот во Петровец кај Скопје, се урна. 83 лица го загубија животот. |
Родени
| 1133 | Хенри II, англиски крал. |
| 1512 | Герард Меркатор, првиот човек којшто го има претставено светот на географска карта. |
| 1569 | Џовани Батиста Тјеполо, фрескосликар од „Великиот маниризам“. |
| 1658 | Антуан Ломе де Ламот-Кадилак, основач на Детроит. |
| 1862 | Зигберт Тараш, германски шаховски велемајстор. |
| 1871 | Роза Луксембург, една од организаторите на полското и на германското работничко двиење. |
| 1915 | Венко Марковски, македонски и бугарски поет. |
| 1926 | Лазо Милошевски, југословенски и македонски атлетичар. |
| 1944 | Ристо Шанев, македонски поет и писател. |
| 1949 | Благоја Ристески - Платнар, македонски поет. |
| 1968 | Илирјан Бекири, македонски политичар. |
| 1974 | Ева Мендес, американска актерка. |
Починале
| 1827 | Александар Волта, италијански физичар. |
| 1827 | Пјер Симон Лаплас, француски астроном, физичар и математичар. |
| 1893 | Иполит Адолф Тен, француски критичар и историчар. |
| 1925 | Клеман Адер, француски инженер и пронаоѓач. |
| 1953 | Јосиф Сталин, советски државник и политичар. |
| 1964 | Милтон Манаки, прв македонски и балкански филмски снимател. |
Празници 5 март (празници)
[уреди] 6 март
Настани
| 1793 | Франција ѝ објави војна на Шпанија. |
| 1926 | Воспоставен е првиот телефонски разговор преку Атлантикот, помеѓу Лондон и Њујорк. |
| 1962 | Во САД е лансирано првото автоматско меѓупланетарно летало „ОСО 1“ (орбитална сончева опсерваторија). |
| 1989 | Кина објави вонредна состојба во Тибет по тридневните антикинески немири во јужната планинска провинција. |
| 1993 | Силите лојални на ирачкиот претседател Садам Хусеин, според западни извори, во Басра и други градови во јужниот дел на Ирак убија најмалку 400-на учесници на бунтот против централната власт |
Родени
| 1875 | Морис Равел, француски композитор. |
Починале
| 1543 | Антонио Алегри Кореџо, италијански сликар, еден од творците на барокното сликарство. |
| 1999 | Стенли Кјубрик, американски филмски режисер. |
Празници 6 март (празници)
[уреди] 7 март
Настани
| 1957 | Двете некогашни британски колонии - Златниот Брег и Тоголанд се обединија и ја формираа независната држава Гана. |
| 1978 | Почна емитувањето на Втората програма на Телевизија Скопје. |
| 1980 | Француската писателка Маргарет Јурсенар е избрана за член на Француската академија на науките. Со тоа таа влезе во историјата како прва жена, член на француската институција. |
Родени
| 1693 | Папа Климент XIII, римски папа. |
| 1475 | Микеланџело, италијански скулптор, сликар, градител и поет. |
| 1765 | Жозеф Нисефор Ниепс, француски пронаоѓач. |
| 1864 | Александар Радев, македонски деец и бугарски политичар. |
| 1872 | Пит Мондријан, холандски сликар и теоретичар. |
| 1875 | Морис Равел, француски композитор. |
| 1936 | Ристо Миљановски, македонски поет и раскажувач. |
| 1937 | Валентина Владимировна Терешкова, советски космонаут. |
| 1952 | Тоде Илиевски, македонски писател. |
| 1953 | Благоја Стефановски, македонски политичар. |
| 1959 | Илија Велев, македонски поет, раскажувач. |
| 1959 | Владимир Талески, македонски поет, раскажувач. |
| 1980 | Лора Припон, американска актерка. |
| 1984 | Матје Фламини, француски фудбалер. |
Починале
| 322 п.н.е. | Аристотел, велик македонско-старогрчки философ и научник. |
| 161 | Антонин Пиј, римски император. |
| 1274 | Тома Аквински, христијански теолог и свештеник. |
| 1724 | Папа Инокентие XIII, римски папа. |
| 1891 | Франц Миклошич, словенечки славист. |
| 1945 | Албрехт Пенк, германски геоморфолог. |
| 1973 | Перл Бак, прочуена американска писателка. |
| 1975 | Михаил Бахтин, руски филозоф. |
| 1990 | Спиро Прилепчански, долгогодишен новинар и уредник на неделниот енигматски забавник на „Нова Македонија“. |
Празници 7 март (празници)
[уреди] 8 март
Настани
| 1658 | Склучен Роскилдскиот мировен договор со кој Шведска добива неколку покраини од Данска и Норвешка. |
| 1910 | На II Mеѓународна конференција на жените социјалистки, организирана на иницијатива на Клара Цеткин во Копенхаген е одлучено датумот 8 март да се слави секоја година како „Меѓународен ден на жената“. |
| 1945 | Во Скопје првпат е прославен Денот на жената. По тој повод во салата на Офицерскиот дом се одржа голем митинг. |
| 1946 | Президиумот на Народното собрание донел закон за измена на името на Демократска Федерална Македонија во „Народна Република Македонија“. |
Родени
| 1566 | Карло Џезуалдо, италијански композитор. |
| 1879 | Ото Хан, добитник на Нобелова награда. |
| 1907 | Константин Караманлис, грчки политичар. |
| 1929 | Ебе Камарго, бразилска актерка, водителка и пејачка. |
| 1941 | Христо Крстевски, македонски раскажувач, романсиер и есеист. |
| 1977 | Петар Ангелов, македонски ракометар. |
Починале
| 1144 | Папа Целестин II, римски папа. |
| 1869 | Хектор Берлиоз, француски композитор. |
| 1917 | Фердинанд Цепелин, германски генерал и конструктор на воздушните бродови (балони), според него наречени Цепелин. |
| 1923 | Јоханес ван дер Валс, холандски физичар и математичар. |
| 1942 | Хозе Раул Капабланка, кубански шаховски велемајстор. |
Празници
| * | Меѓународен ден на жената |
[уреди] 9 март
Настани
| 1776 | Шкотскиот економист Адам Смит го објавува неговото капитално дело „Богатството на народите“. |
| 1916 | Прва Светска војна: Германија ѝ објавила војна на Португалија. |
| 1956 | Кипарскиот архиепископ Макариос е депортиран од Кипар на Сејшелските Острови, во Индискиот Океан. Макариос во 1960 година стана прв претседател на независната Кипарска Република. |
| 1966 | Франција соопшти дека има намера да ги повлече своите трупи од НАТО и дека ќе побара воените инсталации на овој Пакт да се отстранат од нејзината територија. |
| 1987 | Техеран го обвини Багдад дека користи хемиско оружје во Иранско-ирачката војна. |
| 1995 | Владата на Република Естонија донесе одлука за воспоставување дипломатски односи со Република Македонија на амбасадорско ниво. |
| 1999 | Претседателот на Иран, Мохамед Хатами, допатува во посета на Италија. Тоа е прва посета на Запад од страна на шеф на иранска држава по исламската револуција во 1979 година во оваа земја. |
Родени
| 1459 | Америго Веспучи, италијански морепловец. |
| 1776 | Адам Смит го објавува неговото капитално дело Богатството на народите. |
| 1814 | Тарас Шевченко, украински писател. |
| 1934 | Јуриј Гагарин, советски космонаут. |
Починале
| 1661 | Жил Мазарен, истакнат француски политичар од италијанско потекло. |
| 1782 | Сава Петровиќ Његош, црногорски владика и митрополит. |
| 1851 | Ханс Кристијан Ерстед, дански физичар. |
| 1994 | Хенри Чарлс Буковски, поет и писател од САД. |
Празници 9 март (празници)
[уреди] 10 март
Настани
| 241 п.н.е. | Римјаните ја поразуваат Картагинската флота, ставајќи крај на Првата Пунска војна |
| 1912 | Јуан Шикаи станува привремен претседател на Република Кина. |
| 1945 | Втора Светска војна: Токио е уништен во нападот на 300 американски бомбардери Б-29, при што загинаа околу 100.000 жители ја јапонскиот главен град. |
| 1951 | Фулгенцио Батиста извршува успешен државен удар во Куба. |
| 1953 | Во Скопје излезе првиот број на весникот „Просветен работник“, како орган на Здружението на просветните работници на НР Македонија. Од 11.11.1992 година излегува како гласило на Министерството за образование и физичка култура. |
| 1990 | Проспер Аврил е тргнат од власта во Хаити. |
| 1992 | Наместо терминот „милиција“, што се користеше во Република Македонија за припадниците на Министерството за внатрешни работи, почна да се употребува терминот „полиција“. |
| 1993 | Сухарто по шести пат е избран за претседател на Индонезија. |
| 1997 | Ватикан воспостави дипломатски односи со Либија. |
Родени
| 1452 | Фернандо II Арагонски, шпански владетел. |
| 1503 | Фердинанд I, монарх од Хабсбуршката династија. |
| 1628 | Марчело Малпиги, италијански доктор, анатом и биолог. |
| 1845 | Александар III, руски император. |
| 1872 | Христо Матов, македонски револуционер. |
| 1936 | Димитар Гогов, македонски поет. |
| 1940 | Чак Норис, американски глумец. |
| 1942 | Благоја Лактински, македонски поет. |
| 1952 | Морган Цвангираи, премиер на Зимбабве. |
| 1957 | Осама бин Ладен, саудиски терорист, основач на Ал-Каеда. |
| 1958 | Шерон Стоун, американска актерка. |
| 1967 | Фадил Руфати, поранешен член на ОНА. |
| 1973 | Џон Лекомп, американски музичар. |
| 1975 | Валентина Радуловиќ, македонска ракометарка. |
Починале
| 483 | Папа Симплициј, римски папа. |
| 1830 | Муцио Клементи, англиски композитор. |
| 1861 | Тарас Шевченко, украински писател. |
| 1872 | Џузепе Мацини, италијанскиот револуционер и демократ. |
| 1940 | Михаил Булгаков, руски новелист. |
| 1965 | Стале Попов, македонски писател. |
| 1985 | Константин Черненко, советски лидер. |
Празници 10 март (празници)
[уреди] 11 март
Настани
| 1913 | Велика Британија и Германија постигнаа Договор за границите на африканските колонии Нигерија и Камерун. |
| 1917 | Британските трупи го зазедоа Багдад во Првата светска војна. |
| 1938 | Трупите на фашистичкиот Трет Рајх влегоа во Австрија. |
| 1945 | Во Македонија почнаа првите слободни избори за селски, градски и околиски народноослободителни одбори. На овие избори кои траеја до 25 март, за прв пат гласаа и жените, лицата со навршени 18 години и сите припадници на Југословенската армија. |
| 1981 | Започнуваат протести на Косово во кои се бара Косово да стане република и да излезе од прегратките на Србија. |
| 1996 | Република Македонија примена за 39-ти рамноправен член во Северноатлантскиот совет за соработка. |
| 1996 | Со одлука на Советот на европските министри, Република Македонија е примена во Клубот на земјите членки на ФАРЕ. |
Родени
| 1544 | Торкуато Тасо, италиански поет. |
| 1892 | Артур Хонегер, француски композитор од швајцарско потекло, еден од најистакнатите полифоничари во современата француска музика. |
| 1920 | Благоја Ангеловски, филмски работник. |
| 1931 | Драган Ѓаконовски - Шпато, истакнат македонски композитор, диригент и музички аранжер. |
| 1931 | Драгутин Аврамовски - Гуте, истакнат македонски академски сликар и графичар. |
| 1952 | Даглас Адамс, англиски писател, драматург и музичар. |
Починале
| 1908 | Едмондо Амичис, италијански писател и патописец. |
| 1955 | Александар Флеминг, англиски микробиолог. |
| 2006 | Слободан Милошевиќ, некогашен претседател на Сојузна Република Југославија. |
Празници 11 март (празници)
[уреди] 12 март
Настани
| 1365 | Отворен е Универзитетот во Виена, една од најстарите установи од овој вид во светот. Првиот универзитет во Европа е основан во Болоња, во 1119 година, вториот во Париз, Франција, во 1150 година, третиот од Оксфорд, Англија, во 1214 година, четвртиот во Кембриџ, Англија, во 1229 година, петтиот во Прага, Чешка, во 1348 година, шестиот во Краков, Полска, во 1364 година итн. |
| 1912 | Американскиот капетан Алберт Бери го изведе првиот скок со падобран од авион. |
| 1935 | Персија го доби новото официјално име на земјата - Иран. |
| 2003 | Во Белград е извршен атентат врз српскиот премиер Зоран Џинџиќ. |
Родени
| 1685 | Џорџ Беркли, ирски философ. |
| 1824 | Густав Кирхоф, германски физичар. |
| 1863 | Габриеле Д'Анунцио, италијански поет. |
| 1881 | Мустафа Кемал Ататурк, прв турски претседател. |
| 1913 | Петар Богданов - Кочко, македонски композитор, оперски пејач (тенор) и организатор на музичкиот живот во Македонија. |
| 1927 | Гајо Петровиќ, хрватски марксистички философ. |
Починале
| 1925 | Сун Јат Сен, кинески револуционер и политичар. |
| 1935 | Михајло Пупин, физичар со светски углед. |
| 1995 | Мија Алексиќ, српски актер. |
| 2003 | Зоран Џинџиќ, српски премиер. |
Празници 12 март (празници)
[уреди] 13 март
Настани
| 1781 | Англискиот астроном од германско потекло Вилијам Хершел неочекувано ја откри седмата голема планета на Сончевиот систем која го доби името Уран. Ги откри двата од петте познати сателити на Уран и на Сатурн. |
| 1969 | Стапи во сила Меѓународната конвенција за ликвидирање на сите облици на расна дискриминација. |
| 1992 | Северозападна Турција ја зафати катастрофален земјотрес при што загинаа 653, а беа повредени околу 700 луѓе. |
| 2005 | Локални избори во Република Македонија, први по новата територијална поделба. |
Родени
| 1615 | Папа Инокентие XII, римски папа. |
| 1733 | Џозеф Пристли, англиски материјалистички философ, физичар и хемичар. |
| 1781 | Карл Фридрих Шинкел, германски архитект, урбанист и сликар. |
| 1855 | Персивал Лоуел, американски астроном. |
| 1907 | Петре Прличко, доајен и еден од втемелувачите на македонската театарска уметност, актер и режисер. |
| 1941 | Махмуд Дарвиш, палестински поет. |
| 1944 | Атина Бојаџи, македонска пливачка. |
| 1945 | Анатолиј Фоменко, руски математичар. |
Починале
| 1894 | Александар II, руски император. |
| 1879 | Адолф Андерсен, германски шахист. |
| 1933 | Андон Димитров, македонски револуционер. |
| 1965 | Тeофан Стилиан Ноли, албанско-американски писател. |
| 1987 | Бошко Станковски, македонски политичар. |
| 1975 | Иво Андриќ, еден од најголемите писатели на поранешна Југославија. |
| 1993 | Петар Мазев, македонски академски сликар. |
| 2006 | Димитрие Османли, македонски режисер. |
Празници 13 март (празници)
[уреди] 14 март
Настани
| 1844 | Карлос Антонио Лопес е прогласен за прв уставен претседател на Парагвај. |
| 1891 | Подморницата „Монарх“ постави телефонски кабел под Ламанш, што овозможи телефонска врска меѓу Велика Британија и другите држави од Европа. |
| 1944 | Иницијативниот одбор на АСНОМ упати писмо до НО одбори во Македонија во кое ја изнесува одлуката на Второто заседание на АВНОЈ, со која Македонија е призната за рамноправна федерална единица. Потоа, ја објаснува постапката за избирање легални и нелегални, општински, околиски и окружни НО одбори и делегати за Првото заседание на АСНОМ. |
| 1945 | По многу тешки борби американските десантни единици го освоија малиот остров на Пацификот, Иво Џима, важна стратегиска точка за бомбардерските напади врз Јапонија. |
| 1965 | Владата на Израел го прифати барањето на Бон за воспоставување дипломатски односи со Западна Германија. |
| 1995 | Астронаутот Норман Тагард стана првиот Американец кој полета во вселената со руска ракета, лансирана од космодромот во Бајконур. |
| 1996 | Република Македонија и Република Литванија воспоставија дипломатски односи на ниво на амбасадори. |
| 2001 | Околу 11 часот со престрелки од тетовското кале започна конфликтот во Тетово. |
| 2002 | Судиите на Основниот суд Скопје 2 ги потпишаа решенијата за амнестија на политичкиот водач на поранешната ОНА, Али Ахмети и на неговиот вујко, водачот на кичевските бомбаши и организаторот на повеќето бомбашки напади на полициските станици во Македонија, Фазли Велиу. |
Родени
| 1820 | Виторио Емануел Втори, италијански крал, прв монарх на обединета Италија. |
| 1862 | Вилхелм Бјеркнес, основач на метеорологијата како наука. |
| 1866 | Алексеј Троицки, руски шаховски композитор. |
| 1879 | Алберт Ајнштајн, физичар, најистакнат теоретичар на новата епоха во физиката. |
| 1927 | Методија Симоновски, македонски етномузиколог и поет за деца. |
| 1930 | Бистрица Миркуловска, македонски поет, раскажувач, писател за деца и преведувач. |
Починале
| 1883 | Карл Маркс, германски политички философ. |
| 1912 | Петар Лебедев, истакнат руски научник, физичар. |
Празници
| * | Ден на бројот пи - Со одлука на Когресот на САД од 14 март 2009 година, овој ден е прогласен за празник на бројот π. |
[уреди] 15 март
Настани
| 1776 | Американскиот конгрес донесе одлука за укинување на зависноста од англиската круна. Независноста на САД е прогласена на 4 јули 1776 година. |
| 1948 | Воспоставен е редовен цивилен воздушен сообраќај меѓу Скопје и Белград и обратно. |
| 1993 | ПТТ „Македонија“, вклучувајќи се во активноста за меѓународно признавање на Република Македонија, ја промовира редовната поштенска марка со мотив на знамето на Република Македонија. |
| 1997 | Во Заир бунтовниците го зазедоа Кисангани, трет по големина град во земјата и последно упориште на владините сили во источниот дел на државата. |
| 2004 | Формирана е Лугола, група на корисници на GNU/Линукс од Битола. |
Родени
| 1767 | Ендру Џексон, претседател на САД. |
| 1915 | Венко Марковски, македонски и бугарски поет. |
| 1935 | Ташко Георгиевски, македонски раскажувач. |
| 1968 | Милорад Улемек Легија, српски командант и атентатор на премиерот на Србија. |
| 1975 | Веселин Топалов, бугарски шаховски велемајстор. |
| 1975 | Ева Лонгорија, американска филмска и телевизиска актерка. |
| 1981 | Брис Гијар, француски мечувалец. |
Починале
| 44 п.н.е. | Гај Јулиј Цезар, римски војсководец, политичар и писател, една од најпознатите личности во класичната историја, а во последните години од животот диктатор во моќната Римска империја |
| 493 | Одоакар, италијански крал. |
| 1903 | Тома Давидов, бугарски офицер . |
| 1937 | Хауард Филипс Лавкрафт, американски писател. |
| 1974 | Глигор Смокварски, македонски композитор, кларинетист и музиколог. |
| 2006 | Јоргос Ралис, грчки политичар. |
Празници 15 март (празници)
[уреди] 16 март
Настани
| 1987 | Од Железничката станица во Скопје тргна првиот воз на електричен погон на магистралната пружна делница Скопје - Гевгелија. |
| 2010 | Во петтиот натпервар од Светската лига, ватерполо репрезентацијата на Македонија ја победи репрезентацијата на Грција со резултат 7:6. „Победата ѝ ја подарувам на македонскиот народ и Македонија бидејќи навистина заслужи, a Грците вечерва научија каде дојдоа и каде е Македонија. Ние им одржавме час по ватерполо.“ изјави тренерот на Македонија, Стеван Нонковиќ. |
Родени
| 1480 | Фернандо Магелан, португалски морепловец во служба на Шпанија. |
| 1787 | Георг Симеон Ом, германски физичар. |
| 1953 | Ричард Сталман, американски информатичар, основач на движењето за Слободен Софтвер |
Починале
| 1925 | Аугуст фон Васерман, познат германски лекар, научник - бактериолог. |
| 1956 | Ирена Жолио - Кири, ќерка на Пјер и Марија Кири, пронаоѓачи на радиумот |
| 2010 | Ксенија Пајчин - српска поп и фолк пејачка. |
Празници 16 март (празници)
[уреди] 17 март
Настани
| 1891 | Воспоставена е првата телефонска врска меѓу Лондон и Париз. Првата телефонска линија во Европа беше отворена во 1877 година во Берлин, во Германија. Пет години подоцна Берлин ја доби првата телефонска централа само со 48 претплатници. Тоа беа почетоците на телефонскиот сообраќај кој со голема брзина го освои светот. |
| 1947 | Во Скопје е формирана првата Хирушката клиника во Македонија. |
| 1958 | САД од космодромот Кејп Каневерал во орбитата околу Земјата го лансираа вториот американски сателит „ Вангард I“. |
| 1963 | При ерупција на вулканот Агунг на индонезискиот остров Бали загинаа најмалку 11.000 луѓе. |
| 1969 | Голда Меир, како прва жена во историјата на Израел ја презеде должноста премиер. |
| 1992 | Република Македонија и Република Словенија воспоставија дипломатски односи. |
| 1998 | Жу Ронгџи стана премиер на Кина. |
Родени
| 1834 | Готлиб Вилхелм Дајмлер, германски инженер. |
| 1921 | Иван Несторовски, македонски геолог. |
| 1936 | Никола Нака, македонски градежен инженер. |
| 1943 | Газанфер Бајрам, македонски академски сликар. |
| 1955 | Гери Синис, американски актер и режисер. |
| 1986 | Един Џеко, босански фудбалер. |
| 1993 | Кума Бабакар, сенегалски фудбалер. |
Починале
| 180 | Марко Аурелиј, римски цар и философ. |
| 1782 | Даниел Бернули, швајцарски лекар, физичар и математичар. |
| 1956 | Ирена Жолио - Кири, ќерка на Пјер и Марија Кири. |
| 1973 | Перл Бак, американска писателка. |
| 1976 | Лукино Висконти, италијански филмски режисер и сценарист, еден од зачетниците на наореалистичката филмска школа. |
| 1988 | Валтер Ниг, швајцарски теолог. |
Празници 17 март (празници)
[уреди] 18 март
Настани
| 1871 | Неофицијален почеток на Париската Комуна. |
| 1962 | Во швајцарското градче Евијан е потпишана Спогодба за прекин на огнот во Алжир, со што заврши осумгодишната војна за ослободување на таа земја од француската колонијална власт. |
| 1996 | Амбасадата на САД во Скопје започна со издавање визи. |
| 1996 | Претседателот на САД, Бил Клинтон го именува Кристофер Хил за амбасадор во Република Македонија. |
Родени
| 1780 | Милош Обреновиќ, српски кнез. |
| 1844 | Николај Римски Корсаков, руски композитор. |
| 1858 | Рудолф Дизел, германски инженер и научник. |
| 1869 | Артур Невил Чемберлен, британски политичар. |
| 1877 | Едгар Кејси, американски парапсихолог и јасновидец. |
| 1926 | Ташко Белчев, Ташко Белчев. |
| 1932 | Џон Апдајк, амеркинаски писател. |
| 1938 | Стојан Георгиев Томовичин, македонски национален деец. |
| 1947 | Стево Црвенковски, македонски политичар. |
| 1960 | Стив Кловс, американски сценарист. |
| 1963 | Ванеса Вилијамс, американска актерка и пејачка. |
| 1970 | Квин Латифа, американска пејачка и актерка. |
| 1987 | Дмитриј Тарасов, руски фудбалер. |
| 1989 | Сергеј Паршивљук, руски фудбалер. |
Починале
| 235 | Александар Север, римски император. |
| 1227 | Папа Хонориј III, римски папа. |
| 1314 | Жак де Моле, последниот Голем мајстор на витешкиот ред Темплари. |
| 1584 | Иван IV, руски цар. |
| 1909 | Кузман Шапкарев еден од најзначајните собирачи, публикатори, афирматори на македонски народни умотворби и еден од првите македонски учебникари. |
| 1913 | Георги I, крал на Грција. |
| 1936 | Елефтериос Венизелос, грчки револуционор. |
| 1947 | Михаил Герџиков, бугарски револуционер. |
| 1980 | Ерих Фром, германски философ и психоаналитичар. |
Празници 18 март (празници)
[уреди] 19 март
Настани
| 1628 | Англичаните во Америка ја основаа колонијата Масачусетс. |
| 1903 | Идеологот на ТМОРО, Гоце Делчев со својата чета го разурна тунелот кај реката Ангиста, серско во Егејска Македонија. Тоа беше последната негова акција против османлиската власт пред неговата смрт. |
| 1943 | Основана е Комунистичката партија на Македонија, како македонска секција на Сојузот на комунистите на Југославија. |
Родени
| 1590 | Вилијам Брадфорд, англиски предводник на основачите на колонијата Плимут во Масачусетс. |
| 1629 | Алексеј I Романов, руски цар. |
| 1813 | Дејвид Ливингстон, шкотски истражувач на африканскиот континент. |
| 1873 | Макс Регер, германски композитор, пијанист и музички педагог, претставник на доцниот романтизам. |
| 1900 | Фредерик Жолио – Кири, француски физичар. |
| 1910 | Страхил Андреевски, македонски боксер. |
| 1943 | Митко Маџунков, македонски романсиер, раскажувач, драмски автор и есеист. |
| 1949 | Валери Леонтиев, советски и руски поп пејач. |
| 1955 | Брус Вилис, американски актер. |
| 1956 | Јегор Гајдар, руски економист. |
| 1960 | Тодор Петров, македонски политичар. |
| 1971 | Лазар Еленовски, Министер за одбрана на Република Македонија. |
| 1976 | Алесандро Неста, италијански фудбалер. |
| 1977 | Емил Калешковски, македонски поет. |
| 1979 | Хедо Туркоглу, турски кошаркар. |
| 1979 | Иван Љубичиќ, хрватски тенисер. |
| 1981 | Коло Туре, фудбалер од Брегот на Слоновата Коска. |
Починале
| 1241 | Александар III, шкотски крал. |
| 1721 | Папа Климент XI, римски папа. |
| 1987 | Луј де Броли, француски нобеловец. |
| 1982 | Адем Гајтани, македонски поет и преведувач. |
| 2008 | Артур Ч. Кларк, британскиот писател. |
Празници 19 март (празници)
[уреди] 20 март
Настани
| 1602 | Создадена е Холандиската источноиндиска компанија |
| 1616 | Волтер Роли бил ослободен од Лондон тауер по 13 години затвор |
| 1760 | Избувнал голем пожар во Бостон. |
| 1792 | Законодавното собрание на Франција официјално го одобрилo предлогот за користење на гилотината како средство за погубување |
| 1815 | Наполеон Бонапарта со 140.000 војска влегува во Париз |
| 1848 | Германска револуија (1848): баварскиот крал Лудвиг I абдицира од престолот |
| 1861 | Голем земјотрес го зафатил градот Мендоза, Аргентина |
| 1933 | Германските нацисти во Дахау го отворија првиот концентрационен логор. |
| 1956 | Франција ја призна независноста на Тунис. |
| 1991 | Каледа Зија е избрана за премиер за Бангладеш. |
| 1991 | По одржаните повеќепартиски избори во Република Македонија, во Скопје е формирана првата Влада на Република Македонија. За прв претседател е избран д-р Никола Кљусев. |
| 1992 | Во Скопје е формиран Македонскиот олимписки комитет (MOK). За претседател е избран Васил Тупурковски. |
| 1996 | Во Скопје е основана Секцијата за македонско-американско пријателство. |
| 1996 | Излезе првиот број на весникот „Дневник“. |
Родени
| 1497 | Атахуалпа, последен владетел на Тавантинсују. |
| 1725 | Абдул Хамид I, отомански султан. |
| 1811 | Наполеон II, француски император. |
| 1828 | Хенрик Ибзен, норвешки писател. |
| 1875 | Сингман Ри, прв претседател на Јужна Кореја. |
| 1952 | Сами Шаќири, поранешен член на ОНА. |
| 1955 | Перихан Ејупи - Туна, македонска актерка. |
| 1955 | Васо Николовски, македонски поет. |
| 1987 | Емилија Атијас, аргентински модел. |
Починале
| 1191 | Папа Климент III, римски папа. |
| 1413 | Хенри IV, англиски крал. |
| 1727 | Исак Њутн, англиски физичар, математичар и астроном. |
| 1894 | Лајош Кошут, претедател на Кралството Унгарија. |
| 1980 | Волче Наумчески, македонски писател. |
| 2001 | Хајредин Арифи, поранешен член на ОНА. |
Празници 20 март (празници)
[уреди] 21 март
Настани
| 1413 | Хенри V станува крал на Англија. |
| 1829 | Во земјотресот што ја зафати Шпанија загинаа 6.000 луѓе. |
| 1884 | Во Франција се легализирани синдикатите. |
| 1918 | Прва Светска војна - Започнува втората битка на реката Сома. |
| 1960 | Во јужноафриканскиот град Шарпвид, расистичката полиција отвори оган врз демонстрантите, припадници на црната раса, кои протестираа против дискриминаторските закони во таа земја. Притоа беа убиени 69 луѓе, а ранети околу 200. Во спомен на овој трагичен настан, Генералното собрание на ОН го прогласи 21 март за Меѓународен ден на борбата за отстранување на расната дискриминација. |
| 1963 | Затворен е најозогласениот затвор Алкатраз во Сан Франциско, Калифорнија. |
| 1977 | Индискиот премиер Индира Ганди поднесе оставка на функцијата. |
| 1990 | Намибија (поранешна Југозападна Африка) по 75 години стекна независност од Јужноафриканската Република. |
| 1994 | Владата на Република Македонија донесе одлука за пристапување на Република Македонија кон постојаниот комитет за информирање за индустриска сопственост на Светската организација за интелектуална сопственост. |
| 1998 | Основана е Демократската алтернатива. |
| 1999 | Бертранд Пикард и Брајан Џонс стануваат првите кои го обиколиле светот во летечки балон. |
| 2000 | Поглаварот на Римокатоличката црква папата Јован Павле Втори допатува во прва официјална посета на Израел. |
| 2006 | Градскиот совет на општина Битола донесе одлука за промена на грбот на градот. |
Родени
| 1685 | Јохан Себастијан Бах, германски композитор, еден од најголемите композитори во историјата на музиката. |
| 1713 | Франсис Левис, американски пејач. |
| 1768 | Жозеф Фурие, француски математичар и физичар . |
| 1801 | Марија Тереза од Токсана, кралица на Сардинија. |
| 1806 | Бенито Хуарез, претседател на Мексико. |
| 1817 | Жозеф Пуларт, белгиски архитект. |
| 1839 | Модест Мусоргски, руски композитор. |
| 1913 | Иван Горан Ковачиќ, хрватски поет. |
| 1931 | Блаже Ристовски, македонски академик. |
| 1935 | Томас Шапкот, австралијански поет, романсиер, драматург. |
| 1942 | Киро Донев, македонски писател за деца. |
| 1949 | Славој Жижек, словенечки марксистички философ. |
| 1954 | Ирфан Беќур, македонски поет. |
| 1960 | Ајртон Сена, еден од најголемите возачи на автомобилското натпреварување во светот на „Формула 1“. |
| 1961 | Лотар Матеус, германски фудбалер. |
| 1962 | Метју Бродерик, американски актер. |
| 1963 | Роналд Куман, фудбалер и тренер. |
| 1980 | Роналдињо, бразилски фудбалер. |
| 1991 | Ника Пилиев, руски фудбалер. |
Починале
| 1556 | Томас Кранмер, лидер на Англиската реформација. |
| 1656 | Џејмс Ушер, англиски надискуп. |
| 1752 | Никола Луј де Лакај, француски астроном. |
| 1910 | Надар, француски фотограф. |
| 1915 | Фредерик Тејлор, машински инженер. |
| 1936 | Александар Глазунов, руски композитор и диригент. |
| 1987 | Роберт Престон, американски актер. |
| 1991 | Ведат Далокај, турски архитект. |
| 1994 | Лили Дамите, француска актерка. |
| 1994 | Дак Рамбо, американски артист. |
| 1998 | Галина Уланова, руска балерина. |
Празници
| * | Меѓународен ден на борбата за отстранување на расната дискриминација |
[уреди] 22 март
Настани
| 238 | Гордијан I и неговиот син Гордијан II се прогласени за римски императори. |
| 1312 | Папа Климент V го укинува темпларскиот ред, основан во 1118 година во Палестина. |
| 1822 | САД ја забранува полигамијата. |
| 1879 | Софија станува престолнина на новосоздаденото Кнежество Бугарија. |
| 1919 | Унгарија станува советска република |
| 1919 | Воспоставена е првата меѓународна авионска линија меѓу Париз и Брисел. |
| 1922 | Персија официјално го променува своето име во Иран. |
| 1933 | Отворен е концентрациониот логор Дахау. |
| 1943 | Сите Евреи од Македонија кои беа собрани од страна на Бугарскиот окупатор во Монополот во Скопје беа транспортирани во логорот на смртта Треблинка, во Полска, во кој по извесно време беа ликвидирани од германските фашисти. |
| 1945 | Египет, Ирак, Јордан, Либан и Сирија во Каиро ја формираа Арапската лига. |
| 1983 | Хаим Херцог е избран за претседател на Израел. |
| 1995 | Космонаутот Валери Полаков се вратил од космосот, поставувајќи нов рекорд- 436 денови. |
| 1996 | Македонската академија на науките и уметностите е примена за член на Асоцијацијата на европските академиии. |
| 2004 | Духовниот лидер на палестинското Исламско движење на отпорот (Хамас), шеикот Ахмед Јасин загина при израелски воздушен напад во Газа. |
| 2004 | Македонскиот премиер Бранко Црвенковски во Даблин ја предаде апликацијата за членство на Република Македонија во Европската Унија. |
| 2009 | Одржан првиот круг од Претседателските избори во Република Македонија. |
Родени
| 1459 | Максимилијан I, германски крал и цар на Светата Римска империја. |
| 1876 | Бора Станковиќ, српски писател. |
| 1912 | Карл Малден, американски глумец. |
| 1923 | Марсел Марсо, француски актер. |
| 1938 | Тришо Стојановски, македонски писател и новинар. |
| 1940 | Лилјана Белева, македонски писател. |
| 1947 | Џејмс Патерсон, американски писател. |
| 1948 | Андру Лојд Вебер, британски композитор. |
| 1950 | Горан Бреговиќ, музичар, лидер на групата Бело Дугме. |
| 1957 | Борис Домагој Билетиќ, хрватски писател. |
| 1958 | Жан Виденов, премиер на Бугарија. |
| 1976 | Рис Витерспун, американска артистка. |
| 1978 | Нинослав Константиновиќ, еден од учесниците во атентатот врз Зоран Џинџиќ. |
| 1980 | Вели Мумин, македонски боксер . |
| 1985 | Мухамед Ал Анбар, фудбалер од Саудиска Арабија. |
Починале
| 752 | Папа Захариј, римски папа од 10 декември 741. |
| 1687 | Жан Батист Лили, француски композитор. |
| 1832 | Јохан Волфганг Гете, германски писател и учесник на многу книжевни струења и правци. |
| 1852 | Огист Мармон, француски маршал. |
| 1916 | Фердинанд Фелнер, австриски архитект. |
| 1955 | Иван Шубашиќ, хрватски политичар и правник. |
| 2004 | Ахмед Јасин, лидер во Хамас. |
| 2005 | Кензо Танге, јапонски архитрект. |
| 2006 | Пјер Клостерман, пилот од Втората светска војна. |
Празници
| 1970 | Ден на планетата Земја |
[уреди] 23 март
Настани
| 1309 | Папата Клемент Петти ја преместил папската престолнина во Авињон, Франција. |
| 1801 | Александар I станал цар на Русија. |
| 1806 | Англија ја забранила трговијата со робови. |
| 1821 | Грчка војна за независност: Паднал градот Каламата. |
| 1879 | Започнала јужноамериканската Пацифичка војна . |
| 1918 | Литванија се здобила со независност. |
| 1919 | Во Милано, Италија Бенито Мусолини го основал Фашистичкото политичко движење. |
| 1933 | Рајхстагот на Германија го донел Овластувачкиот закон со кој на канцеларот Адолф Хитлер му доверил диктаторски овластувања. |
| 1956 | Пакистан станал исламска република |
| 1961 | Прогласен е Светскиот ден на метеорологијата и на водите. |
| 1994 | Министерството за односи со странство на Република Македонија преку Амбасадата на Република Македонија во Турција примило нота од Министерството за надворешни работи на Република Казахстан со која се известува дека оваа земја ја признала нашата држава. |
| 1996 | Во Скопје, САД официјално го промовирале првиот американски амбасадор во Република Македонија, Кристофер Хил. |
| 2003 | Словенија на референдум изгласала декларација за приклучување на земјата кон ЕУ. |
Родени
| 1868 | Дитрих Екарт, германски политичар. |
| 1900 | Ерих Фром, германски философ и психоаналитичар. |
| 1908 | Џоана Крафорд, американска актерка, една од најславните актерки на Холивуд. |
| 1912 | Вернер фон Браун, германски физичар. |
| 1940 | Ристо Шишков, македонски театарски, филмски и телевизиски артист. |
| 1956 | Жозе Мануел Баросо, претседател на Европската комисија. |
| 1962 | Стив Редгрејв, британски веслач. |
| 1968 | Фернандо Јеро, шпански фудбалер. |
| 1968 | Дамон Албарн, англиски пејач. |
| 1973 | Јержи Дудек, полски фудбалски голман. |
| 1977 | Трајче Стојанов, македонски философ. |
| 1985 | Џонатан Ивер, француски велосипедист. |
Починале
| 1103 | Одо I, војвода од Бургундија. |
| 1361 | Хенри Гросмонт, војвода од Ланкастер. |
| 1369 | Петер од Кастилја, крал на Кастилја од 1350. |
| 1555 | Папа Јулиј III, римски папа од 1550. |
| 1801 | Павле I , руски император. |
| 1842 | Шари Анри Бејл, (Стендал), француски писател, основоположник на големата епоха на францускиот реализам. |
| 1907 | Константин Победоносцев, руски државник и правник. |
| 1948 | Николај Александрович Берѓаев, руски философ. |
| 1937 | Џон Дејвисон Рокфелер, бил американски индустријалец и филантроп. |
| 1993 | Џулиета Масина, италијанска артистка. |
| 2008 | Борис Дворник, хрватски актер. |
| 2011 | Елизабет Тејлор, британско-американска актерка. |
Празници
| 1961 | Светски ден на метеорологијата и на водите |
| Св. маченик Кодрат Коринтски, православен верски празник. | |
| Св. Турбиј Монгровејски, католички верски празник. |
[уреди] 24 март
Настани
| 1783 | Шпанија ја призна независноста на САД. |
| 1882 | Германскиот бактериолог Роберт Кох објави дека го изолирал бацилот на туберкулозата. |
| 1923 | Грција станува република. |
| 1949 | Во Скопје е формиран Државниот ансамбл на народни игри и песни на Народна Република Македонија, кој од 2.06.1953 година го носи денешното име - Ансамбл за народни игри и песни на Македонија „Танец“. |
| 1972 | Велика Британија воспостави директна контрола во Северна Ирска за да ги спречи конфликтите на паравоените групи на римокатолиците и протестантите. |
| 1976 | Во Аргентина е извршен воен удар против претседателката Изабела Перон. |
| 1980 | Салвадорскиот надбискуп Оскар Ромеро е убиен од страна на десничарски терористи. |
| 1990 | Шри Ланка ја напуштија 2.000 индиски војници, последни од контигентот од 50.000, кои две ипол години безуспешно се обидуваа да помогнат во напорите за ставање крај на вооруженото востание на тамилските герилци против централните власти во Коломбо. |
| 1993 | Езер Вајцман е избран за седми претседател на Израел. |
| 1997 | Во Скопје започна главната Конференција за првата мултинационална воена вежба, што се одржа во Република Македонија од 11 до 17.05.1997 година - „Спасител '97“. |
| 1997 | Генералниот секретар на НАТО, Хавиер Солана допатува во прва официјална посета на Република Македонија. |
| 1999 | Започна бомбардирањето на СР Југославија во воената операција „Сојузничка сила“ со која силите на НАТО алијансата ја протераа југословенската војска и полиција од територијата на српската покраина Косово. |
| 1999 | 39 луѓе загинаа кога белгиски транспортен камион кој превезувал брашно и маргарин се запалил во тунелот Мон Блан. |
Родени
| 1494 | Георг Агрикола, германски научник. |
| 1782 | Орест Кипренски, руски уметник. |
| 1820 | Александар Бекерел, француски физичар. |
| 1834 | Вилијам Морис, англиски писател. |
| 1848 | Јован Атанацковиќ, српски генерал. |
| 1870 | Петар Кушев, македонски лекар. |
| 1874 | Хари Худини, американски илузионист. |
| 1897 | Вилхелм Рајх, австриски психоаналитичар. |
| 1919 | Ристо Ѓорѓевски, македонски психолог. |
| 1921 | Василиј Смислов, советски шахист. |
| 1926 | Дарио Фо, италијански писател. |
| 1930 | Стив Меквин, американски актер. |
| 1937 | Фејзи Бојку, македонски писател за деца. |
| 1944 | Воислав Коштуница, српски премиер. |
| 1956 | Стив Балмер, американски бизнисмен. |
| 1981 | Адам Вилер, американски борач. |
| 1984 | Крис Бош, американски кошаркар. |
| 1986 | Наталија Дил, бразилска актерка. |
Починале
| 1603 | Елизабета I, англиска кралица |
| 1905 | Жил Верн, француски писател. |
| 1946 | Александар Александрович Алехин, руски шаховски велемајстор, еден од најголемите мајстори во историјата на шахот. |
| 1971 | Арне Јакобсен, дански архитект. |
| 1980 | Оскар Ромеро, салвадорски надбискуп. |
Празници 24 март (празници)
[уреди] 25 март
Настани
| 1821 | Грците на Пелопонез започнаа востание против Турција, кое заврши по 12 години со признавање на независност на Грција. |
| 1860 | На традиционалниот конкурс за поема, што се одржа во Атина, македонскиот писател Григор Прличев доби ловоров венец за поемата „Сердарот“. |
| 1957 | Белгија, Западна Германија, Италија, Луксембург, Франција и Холандија ги потпишаа Римските договори за создавање Заеднички пазар. Организацијата го доби името Европска економска заедница, потоа Европска Заедница, а денес Европска унија. |
| 1997 | Австралискиот сенат го укина законот за евтаназија, единствен закон во светот според кој беше дозволено самоубиство на пациентите кои боледуваат од неизлечливи болести со помош на медицинскиот персонал. |
| 2000 | Основан е Демократскиот сојуз. |
| 2009 | Клаус Чичер е избран за премиер на Лихтенштајн. |
Родени
| 1479 | Василиј III Московски, нез на Московското кнежество. |
| 1867 | Артуро Тосканини, италијански оперски и симфониски диригент, еден од најпознатите диригенти на сите времиња. |
| 1873 | Нестор Алексиев Мирчевски, последен од големата тајфа македонски резбари. |
| 1884 | Арсениј Јовков, македонски револуционер и публицист. |
| 1886 | Атинагора Константинополски, патријарх на Константинопол. |
| 1911 | Архиепископ Охридски и Македонски г.г. Ангелариј, поглавар на Македонската православна црква. |
| 1921 | Александра, кралица на Југославија. |
| 1928 | Џим Ловел, американски астронаут. |
| 1930 | Цветко Мартиновски, македонски раскажувач и преведувач. |
| 1962 | Марша Крос, американска актерка. |
| 1965 | Сара Џесика Паркер, американска актерка. |
Починале
| 1902 | Методија Патче, македонски револуционер. |
| 1903 | Геле Трсијански, македонски револуционер. |
| 1918 | Клод Дебиси, прочуен француски композитор. |
| 1980 | Роланд Бартс, француски литературен теорист. |
| 1993 | Борка Аврамова, македонска скулпторка. |
| 2001 | Фадил Руфати, поранешен член на ОНА. |
| 2001 | Сервет Хајредини, поранешен член на ОНА. |
Празници 25 март (празници)
[уреди] 26 март
Настани
| 1953 | Доктор Џонас Едвард Салк, американски микробиолог го објави откривањето на новата вакцина против детска парализа. |
| 1979 | По разговорите во Кемп Дејвид, Израел и Египет склучија мировен договор во Вашингтон. Со тоа е завршена воената состојба меѓу двете земји, што траеше од 1948 година. |
| 2000 | Претседателски избори во Русија: Владимир Путин е избран за претседател. |
Родени
| 1832 | Мишел Бреал, француски лингвист. |
| 1901 | Лазар Личеноски, македонски сликар. |
| 1914 | Тенеси Вилијамс, американски драмски писател. |
| 1949 | Патрик Зискинд, германски писател и сценарист. |
| 1964 | Илија Најдоски, македонски фудбалер. |
Починале
| 1827 | Лудвиг Ван Бетовен, германски композитор, еден од најголемите композитори на сите времиња. |
Празници 26 март (празници)
[уреди] 27 март
Настани
| 1968 | При еден пробен лет со авион загина Јуриј Гагарин, првиот човек кој полета со космички брод во вселената, херој на Советскиот Сојуз. На 12.04.1961 година, со космичкиот брод „Восток“ ја обиколи Земјата за 108 минути, летајќи на височина помеѓу 181 и 327 километри. По поминатите 41.000 километри, успешно се спушти на Земјата. |
| 1977 | Во Санта Круз, на Канарските Острови, во Атлантскиот Океан, се случи најтешката авионска несреќа во историјата на цивилното воздухопловство. Во судирот на два авиони „џамбо џет“ на Американската авиокомпанија и на Холандското кралско воздухопловство загинаа околу 580 патници. |
| 1992 | Последниот војник на некогашната ЈНА ја напушта територијата на Република Македонија. |
| 1999 | Над територијата на СР Југославија е соборен американски стелт бомбардер од типот F-117. Ова е единствен случај бомбардер од овој тип да е соборен од непријателски оган откако претходно е детектиран со помош на нискофреквентен радар. |
Родени
| 972 | Робер II Побожниот, крал на Франција. |
| 1785 | Луј XVII, крал на Франција. |
| 1845 | Вилхелм Конрад Рентген, германски физичар, професор на неколку универзитети во Германија. |
| 1886 | Лудвиг Мис ван ден Рое, американски архитект. |
| 1918 | Борис Чипан, македонски архитект. |
| 1963 | Квентин Тарантино, американски режисер. |
| 1990 | Наталија Санчез, шпанска глумица и пејачка. |
Починале
| 1378 | Папа Григур XI, римски папа. |
| 1462 | Василиј II Московски, московски кнез. |
| 1625 | Џејмс I, крал на Англија. |
| 1770 | Џовани Батиста Тјеполо, венецијански уметник. |
| 1918 | Мартин Шеридан, американски атлетичар. |
| 1972 | Мауриц Корнелис Ешер, холандски графички уметник. |
| 2006 | Станислав Лем, полски писател на научна фантастика. |
Празници 27 март (празници)
[уреди] 28 март
Настани
| 1953 | Доктор Џонас Едвард Салк, американски микробиолог го објави откривањето на новата вакцина против детска парализа. |
| 1979 | По разговорите во Кемп Дејвид, Израел и Египет склучија мировен договор во Вашингтон. Со тоа е завршена воената состојба меѓу двете земји, што траеше од 1948 година. |
| 2000 | Претседателски избори во Русија: Владимир Путин е избран за претседател. |
Родени
| 1483 | Рафаело Санти, италијански сликар, најголем претставник на ренесансата во сликарството. |
| 1749 | Пјер Симон Лаплас, француски астроном, физичар и математичар. |
| 1868 | Алексеј Максимович Пешков, алијас Максим Горки, руски, односно советски писател, еден од основачите на советската книжевност. |
| 1986 | Лејди Гага, американска пејачка. |
Починале
| 1941 | Вирџинија Вулф, англиска писателка и есеист |
| 1943 | Сергеј Василевич Рахманинов, руски композитор, пијанист и диригент. |
| 1969 | Двајт Ајзенхауер, американски генерал и политичар. |
| 1985 | Марк Шагал, еден од најоргиналните европски сликари; создаде фантастични композиции од животот на Евреите и на руските селани. |
Празници 28 март (празници)
[уреди] 29 март
Настани
| 1867 | Британската Влада во северниот дел на Америка го формира доминионот Канада со три покраини: Канада, Нова Шкотска и Њу Бранзвик. Со Вестминстерскиот статут од 1913 година Канада и формално стана независна држава на британскиот Комонвелт. |
| 1945 | Со истоварувањето на специјални диверзантски трупи на американската морнарица почна борбата за Окинава, крстосница на Исток, бидејќи е еднакво оддалечена од Јапонија, Кина и Формоза. Во крвавите борби американските десантни единици загубија околу 50.000 луѓе, а јапонските околу110.000 луѓе. |
| 1967 | Франција ја пушти в море првата нуклеарна подморница. |
| 1973 | Последниот контигент американски трупи го напушти Виетнам и со тоа заврши директното воено учество на САД во долгогодишната Виетнамска војна. |
Родени
| 1790 | Џон Тајлер - претседател на САД. |
| 1885 | Деже Костолањи - унгарски поет и раскажувач. |
| 1870 | Павлос Мелас - грчки офицер. |
| 1899 | Лаврентиј Берија - советски политичар. |
| 1940 | Аструд Жилберто, бразилска пејачка на боса нова. |
| 1943 | Вангелис, грчки композитор на електронска музика. |
| 1944 | Разме Кумбароски, македонски поет, романсиер и преведувач. |
| 1954 | Ахмед Демир Доган, бугарски политичар. |
| 1965 | Красимир Каракачанов, бугарски политичар. |
Починале
| 1058 | Папа Стефан IX, римски папа. |
| 1772 | Емануел Сведенборг, шведски научник. |
Празници 29 март (празници)
[уреди] 30 март
Настани
| 1867 | Потпишан е Договор меѓу САД и Царска Русија со кој, САД од Царска Русија ја купија Алјаска за 7,2 милиони американски долари. |
| 1940 | Јапонија воспостави маронетска влада во окупираната Кина. |
| 1960 | Во САД, во вселенската база Кејп Кенеди е лансиран првиот метеоролошки вештачки сателит „Тајрос - 1“. |
| 1967 | НАТО официјално го напушти своето седиште во Париз. |
| 1973 | Последниот контигент американски војници го напушти јужниот дел на Виетнам. |
| 1979 | Кинескиот премиер и реформатор Денг Сјаопинг ги прогласува неговите „Четири основни начела“ за социо-политичката иднина на НР Кина. |
| 1992 | Република Македонија и Република Хрватска со размена на ноти склучија спогодба за воспоставување дипломатски односи меѓу двете држави на ниво на амбасади. |
| 1994 | Во Стразбур, Република Македонија пристапи на 15 конвенции на Советот на Европа. |
Родени
| 1746 | Франциско Хосе де Гоја, шпански сликар и гравер. |
| 1853 | Винсент ван Гог, голем холандски сликар, зачетник на пост-импресионизмот. |
| 1894 | Сергеј Владимирович Иљушин, водечки советски конструктор на авиони. |
Починале 30 март (починале)
Празници 30 март (празници)
[уреди] 31 март
Настани
| 1492 | Кралицата Изабела I од Кастилја го издала Декретот од Алхамбра со кој им наредила на своите 150.000 Еврејски поданици да го примат христијанството или ќе бидат прогонети. |
| 1889 | Во Париз свечено е отворена за посетителите Ајфеловата кула, челична конструкција висока 320 метри, што ја проектирал Густав Ајфел. |
| 1918 | Летното сметање на времето за првпат се применува во САД. |
| 1931 | Земјотрес ја разурнал Манагва, главниот град на Никарагва, при што загинале 2.000 луѓе. |
| 1951 | Првиот комерцијален компјутер УНИВАК-I е испорачан во Бирото за попис на САД. |
| 1979 | Малта станала независна држава откако и последниот британски војник заминал од Малтешките острови. Овој ден на Малта се прославува како Ден на слободата. |
Родени
| 1499 | Папа Пиј IV, римски папа. |
| 1519 | Анри II, крал на Франција. |
| 1596 | Рене Декарт, француски философ, математичар и физичар. |
| 1675 | Папа Бенедикт XIV, римски папа. |
| 1732 | Франц Јозеф Хајдн, австриски композитор. |
| 1809 | Николај Васиљевич Гогољ, руски писател, хуморист и сатиричар. |
| 1850 | Чарлс Волкот, американскиот палентолог. |
| 1981 | Никола Карчев, македонски фудбалер. |
Починале 31 март (починале)
Празници 31 март (празници)