Википедија:На денешен ден/Архива/Октомври

Ова е Архивата на рубриката „На денешен ден...“

Истата има започнато да функционира на 25 јуни 2007.

Јануари - Февруари - Март - Април - Мај - Јуни - Јули - Август - Септември - Октомври - Ноември - Декември

---

Начин на користење на шаблоните во рубриката

Денес е сабота, 25 мај 2013; часот е 15:04 (UTC)

---

Шаблон:Октомври 2013 Извор

1 октомври

Настани

331 п.н.е.	Александар Македонски го победил Дариј III во Битката кај Гавгамела.
1795	Белгија е освоена од Франција.
1827	Руската армија под водство на Иван Паскевич го освојува Ереван, завршувајќи го милениумот на муслиманска доминација во Ерменија.
1869	Австрија ги издава првите поштенски разгледници во светот.
1880	Првата фабрика за електрични светилки е отворена од Томас Едисон.
1891	Во САД, Калифорнија, се отвора Стенфорскиот универзитет.
1908	Форд го претставува „Модел Т“, првиот автомобил кој се произведувал на лента. Со цена од долари, продадени се над 15 милиони возила во текот на 19-годишното производство.
1943	Околу 4.000 балисти, заедно со германски офицери и војници, на планината Буковиќ, кичевско, извршија напад врз слободната територија на Западна Македонија.
1949	Водачот на Комунистичката партија Мао Це Тунг го прогласил создавањето на Народна Република Кина.
1989	Во Данска е заснована првата легална хомосексуална семејна заедница. Според данскиот закон, се вика „регистрирано партнерство“.

Родени

205	Александар Север, римски император.
1207	Хенри III, крал на Англија.
1507	Јакопо Бароци да Вињола, италијански архитект и теоретичар.
1644	Алесандро Страдела, италијански композитор.
1754	Павле I, руски цар.
1791	Сергеи Аксаков, руски писател.
1891	Анѓел Динев, македонски општественик и публицист.
1904	Владимир Хоровиц, најпознат пијанист во 20 век.
1920	Шерафетин Неби, македонски актер.
1927	Том Босли, американски актер.
1943	Хусто Хорхе Падрон, шпански поет.
1946	Сервет Авзиу, македонски политичар.
1946	Александар Кујунџиски, македонски писател.
1954	Мартин Стрел, словенски пливач.
1954	Дончо Димовски, македонски математичар.
1969	Николаос, принц на Грција.
1972	Стевче Алушевски, македонски ракометар.

Починале

1404	Папа Бонифациј IX, римски папа.
1684	Пјер Корнеј, француски писател.
1708	Џон Блоу, британски композитор.
1808	Карл Готхард Лангханс, пруски архитект.
1923	Ефрем Чучков, македонски револуционер и војвода, член на ВМРО.
1979	Прегуњо, бразилски фудбалер.
1986	Тришо Стојановски, македонски писател.
1994	Пол Лорензен, германски филозоф.
2003	Анте Поповски, македонски поет.

2 октомври

Настани

1187	Султанот Саладин го освојува Ерусалим по 88 годишно владеење на Крстоносците, што било повод за Третата крстоносна војна.
1535	Пловејќи узводно по Сент Лоренс, Жак Картие пристигнал до селото на Ирокезите Хошелага, денешен Монтреал во Канада.
1608	Пред Државниот совет во Хаг, холандскиот оптичар Ханс Либертеј го демонстрира првиот употреблив дурбин. Познатиот Галилеј првиот дурбин го употреби кон ѕвезденото небо, а Коперник и Њутн го усовршија толку многу што тој стана незаменлив инструмент во науката.
1935	Фашистичка Италија ја нападна Етиопија, една од ретките независни држави во Африка.
1944	Нацистите го загушуваат Варшавското востание.
1990	Киднапираниот кинески Боинг 737, слетувајќи на кантонскиот аеродром, се урива во два други авиона, убивајќи 132 лица
1991	Сите странски средства за информирање оценуваат дека „Белград почна нова воена офанзива“ (против Хрватска) и Југославија повторно е на работ на општа граѓанска војна.
1992	Во Рим, пред италијанскиот Парламент познат под името Монтециторио се одржаа протестни манифестации во полза на признавањето на Република Македонија.

Родени

1452	Ричард III, англиски крал.
1847	Паул фон Хинденбург, германски офицер и политичар.
1852	Вилијам Ремзи, шкотски хемичар.
1869	Махатма Ганди, индиски национален водач.
1904	Греам Грин, британски писател.
1913	Карл Милер, германски фудбалер.
1924	Хиџет Рамадани, македонски и југословенски правник и политичар.
1935	Омар Сивори, аргентински фудбалер.
1951	Стинг, британски музичар и актер.
1984	Горан Попов, македонски фудбалер.
1987	Матиас Кардасио, уругваиски фудбалер .

Починале

1629	Антонио Цифра, италијански композитор
1264	Папа Урбан IV, римски папа.
1804	Никола Кињо, француски изумител.
1850	Сара Бифен, англиски уметник.
1927	Сванте Арениус, шведски физичар.
1962	Борис Ј. Букреев, руски математичар.
1973	Паво Нурми, фински атлетичар
1985	Рок Хадсон, еден од најпознатите холивудски артисти.
1991	Димитриј Константинополски, патријарх на Константинопол.
2001	Франц Библ, германски композитор
2007	Катерина, грчка принцеза.

3 октомври

Настани

1873	Капетан Џек и другарите се обесени за нивното учество во војната Модок.
1918	Царот Борис III го презема бугарскиот престол
1929	Кралството на Србите, Хрватите и Словенците е преименувано во Кралство Југославија, (Земја на Јужните Словени).
1932	Ирак добива независност од Британија.
1943	Главниот штаб на НОВ и ПО на Македонија упати Манифест до македонскиот народ во кој се изнесени основните прашања во врска со ослободителната борба на македонскиот народ, карактеристиките на ослободителното движење, потребата за единство на македонскиот народ со сите националности во ослободителната борба.
1954	Во Лондон на конференцијата на девет западни земји е одлучено СР Германија да стане член на Северноатланскиот пакт.
1995	Врз претседателот на Република Македонија Киро Глигоров е извршен атентат. Глигоров го преживеа атентатот со тешки повреди во пределот на главата. На местото на атентатот загина неговиот шофер Александар Спировски, а е повреден телохранителот на Глигоров, Илчо Теовски.
1995	Франција, наспроти меѓународниот притисок против нуклеарни тестирања, изврши нова нуклеарна проба во јужниот Тихи Океан.

Родени

1720	Јохан Петер Уз, германски поет
1858	Елеонора Дусе, италијанска актерка
1895	Сергеј Александрович Есенин, руски лиричар.
1911	Мајкл Хордерн, англиски актер
1929	Берт Стерн, американски фотограф
1938	Тереза Кесовија, хрватска пејачка
1971	Дарко Митревски, македонски режисер.

Починале

1690	Роберт Баркли, шкотски писател
1701	Џозеф Вилијамсон, англиски политичар
1910	Жан Анри Дигнан, швајцарски филантроп, основач на Меѓународниот комитет на Црвениот крст во 1863 година кој подоцна прерасна во меѓународна организација. Во 1901 година ја доби Нобеловата награда за мир.
1931	Карл Ниелсен, дански композитор
1994	Даб Тејлор, американски актер
2004	Џенет Ли, американска актерка; останува запаметена по туш-сцената во Хичкоковиот филм „Психо“.

4 октомври

Настани

1725	Формирање на Росарио во Аргентина.
1824	Мексиканскиот народ по долготрајна борба против шпанската колонијална војска се избори за независност и го прогласи Мексико за република со неофицијален назив „Соединети Мексикански Држави“.
1883	Првото патување на возот „Ориент Експрес“.
1940	Средба на Адолф Хитлер и Бенито Мусолини кај преминот Бренер со цел да го прослават „Челичниот пакт“.
1941	Во селото Чучер, скопско, е формиран првиот Народноослободителен одбор во Македонија, За прв претседател беше избран Петар Крстев Урдаревски.
1957	Советскиот Сојуз го лансира во орбитата околу Земјата првиот вештачки сателит „Спутник 1“ со пречник од 58 сантиметри и со тежина од 83 килограми.
1993	Во Москва беше емитувана одлуката на претседателот Елцин за воведување вонредна состојба во главниот град на Русија. Со неа се забранува секакво собирање, односно забрането е одржување на митинзи и демонстрации. Руската влада го повика народот да не се вклучува во немирите.

Родени

1289	Кралот Луј X од Франција
1657	Франческо Солимена, италијански уметник
1720	Џовани Батиста Пиранези, италијански уметник (графичар)
1861	Фредерик Ремингтон, американски уметник
1886	Луис Алберни, шпански актер
1924	Чарлтон Хестон, американски актер
1973	Крис Паркс, американски борач

Починале

1669	Харменсон ван Рајн Рембрант, холандски сликар, еден од наjпознатите во историјата на европското сликарство кој ја доведе до совршенство хуманизацијата на човековиот лик. Автор е на делата „Ноќна стража“, „Час по анатомија“ и „Христос во Емауд“.
1821	Џон Рени, шкотски инженер
1944	Ал Смит, американски политичар
1951	Вили Морети, американски гангстер
1974	Ен Секстон, американска поетеса
2004	Гордон Купер, американски космонаут

5 октомври

Настани

1502	На своето четврто патување во Америка, морепловецот Кристофер Колумбо ја откри Костарика, земја на брегот на Карипското Море и Тихиот Океан, во Средна Америка.
1582	Според предлозите на комисија од врвни астрономи, папата Григур XIII извршил реформа на Јулијанскиот календар поради разликата во траењето на календарската (јулијанска) и природната година. Поради тоа, во Италија, Полска, Португалија и Шпанија деновите од 5. до 14. октомври во 1582. година се прескокнати.
1864	Индискиот град Калкута е скоро целосно уништен од циклон; 60.000 жртви.
1910	Португалија ја отфрла монархијата и се прогласува за република.
1912	Потписничките на Балканскиот сојуз-Србија, Бугарија, Црна Гора и Грција и предадоа ултимативна нота на Турција, по што почна Првата балканска војна.
1915	Бугарија влегува во Првата Светска војна како една од Централните Сили.
1962	Во Велика Британија е прикажан првиот Џејмс Бонд филм, „Др. Но“.
1991	Издадена е првата официјална верзија на Линукс кернел, верзија 0.02.
1994	Во Лондон е отворена првата презентација на предмети од бродот „Титаник“, што потона пред 82 години. Изложбата „Остатоците од Титаник“ поставена во националниот поморски музеј во Гринич, прикажува околу 150 од вкупно 3.600 предмети извадени од морското дно, откако бродот беше откриен во 1985 година.
1995	Собранието на Република Македонија со 110 гласови „за“ и само еден воздржан од присутни 111 пратеници, едногласно го усвои Законот за знамето на Република Македонија.
1997	Египетски официјални претставници соопштија дека почнува нова потрага по гробот на Александар Велики во срцето на медитеранскиот град Александрија, што тој го основал во 332 година п.н.е.
2007	На Градскиот стадион во Скопје, пред повеќе од 25,000 посетители, македонската музичка супер-ѕвезда Тоше Проески го одржува својот последен концерт; концертот е од хуманитарен карактер и е наменет за обнова на основните училишта во земјата.

Родени

1695	Џон Глас, шкотски министер
1703	Џонатан Едвардс, американски министер
1820	Дејвид Вилбер, американски политичар
1901	Џон Алтон, американски кинематограф
1908	Џошуа Логан, американски филмски режисер и писател.
1930	Павел Попович, советски космонаут
1975	Кејт Винслет, англиска актерка

Починале

1565	Лодовико Ферари, италијански математичар
1606	Филипе Деспортес, француски поет
1880	Жак Офенбах, француски композитор од германско потекло кој се смета за татко на операта. Негови најзначајни остварувања се оперетите „Убавата Елена“ и фантастичната опера „Хофмановите приказни“.
1933	Рене Адоре, француска актерка
1986	Мајк Бургман, австралијански тркач

6 октомври

Настани

1582	Поради воведувањето на реформите во календарот, подоцна наречени Грегоријански календар според папата Грегор XIII, во Италија, Полска, Португалија и Шпанија овој ден во 1582. година е прескокнат.
1600	Во Фиренца, во Италија во палатата Пити, за време на свеченостите по повод венчавката на англискиот крал Хенри Шести со Марија Медичи, е одржана премиерната изведба на операта „Евридика“, прва опера во историјата што ја создаде италијанскиот композитор Јакопо Пери.
1889	Томас Едисон го покажува неговиот прв филм (слики во движење).
1908	Австрија ги анексира Босна и Херцеговина.
1943	Балистите запалија поваќе куќи во селото Кленоец и селото Попоец, Кичевско, а во наредните денови беа ограбени повеќе куќи и убиени луѓе во селата Душегубица, Иванчиште, Малкоец и други.
1981	Во текот на воена парада, убиен е претседателот на Египет Анвар ал-Садат од исламски радикали во војската.

Родени

1459	Мартин Бехајм, германски морепловец и географ
1769	Сер Исак Брок, британски командант
1888	Роланд Гарос, француски пилот
1971	Алан Стабс, англиски фудбалер
1973	Џеф Дејвис, американски комедијант

Починале

1014	Самуил, македонски цар
1891	Чарлс Стјуарт Парнел, ирски политичар
1943	Јосиф Јосифовски - Свештарот, народен херој на Македонија.
1973	Сидни Блекмер, американски актер
2006	Вилсон Такер, американски писател

7 октомври

Настани

1492	Кристофер Колумбо ја одминува Флорида при промена на курсот.
1506	Папата Јулиј II и Франција ја окупираат Болоња.
1769	Англискиот истражувач Капетан Кук го открива Нов Зеланд.
1840	Вилем II станува крал на Холандија.
1886	Шпанија го укинува ропството во Куба.
1931	Направена првата инфрацрвена фотографија во Рочестер, Њујорк.
1991	Европската Заедница ѝ става ултиматум на Југославија за 24 часа да ги прекине воените дејствија на ЈНА, заканувајќи се со економски санкции.
1993	Основана Агенцијата за трансформација на претпријатијата со општествен капитал.

Родени

1576	Џон Марстон, англиски писател
1748	Карл XIII, крал на Шведска
1885	Нилс Бор, дански теоретски физичар, основач на теоријата на структурата на атомот.
1910	Ѓорѓи Абаџиев, македонски писател, еден од најпознатите прозаисти, публицист и историчар.
1960	Виктор Лазло, белгиски пејач.
1984	Мауро Сантамброџо, италијански велосипедист.

Починале

1849	Едгар Алан По, северноамерикански поет
1894	Оливер Вендел Холмс, американски писател
1904	Димитар Цанко, македонски преродбеник
1959	Марио Ланца, американски тенор и филмска ѕвезда.
1985	Христо Андонов Полјански, македонски историчар, ректор на Универзитетот „Кирил и Методиј“ во Скопје

8 октомври

Настани

451	Во Калцедонија започнал Четвртиот вселенски собор.
1600	Сан Марино го усвоил привиот пишан устав во историјата со што станал првата уставна република.
1793	Во Париз за јавноста бил отворен музејот „Лувр“ кој дотогаш бил кралски дворец.
1893	Вилхелм Конрад Рентген ги открил таканаречените рентгенски зраци.
1942	Втора светска војна: Почнало големото истоварување на сојузничките трупи во Африка. Главен командант на операцијата бил генералот Двајт Ајзенхауер.
1944	На Скопска Црна Гора, Шеснаесеттата македонска НО бригада по тридневни борби ги одби нападите на балистичките сили од правецот на село Орман - село Бразда, кои се обидуваа да ја завземат комуникацијата Скопје - Качаник и да го овозможат сообраќајот на германските сили.
1967	Во Боливија е убиен Ернесто Че Гевара. Тој со Фидел Кастро учествуваше во кубанската револуција и стана симбол на современ револуционер меѓу младите на Европа и на двете Америки.
1991	Саборот на Хрватска донел одлука за раскинување на државно-правните врски со СФРЈ со која Хрватска станала независна држава. Ден на независноста на Хрватска.
1995	Руската воена врховна команда најави дека ќе ги насочи своите нуклеарни ракети кон Полска и Чешката Република доколку овие две земји му се приклучат на НАТО.
2005	Катастрофален замјотрес во Кашмир, Пакистан. Официјално загинале 87.350 лица, но според некои проценки, бројот на жртвите може да е поголем од 100.000.

Родени

1789	Џон Раглс, американски политичар
1864	Бранислав Нушиќ, српски комедиограф, сатиричар и критичар
1917	Валтер Лорд, американски автор
1939	Пол Хоган, австралијански актер
1980	Ник Канон, американски актер
1985	Бруно Марс, американски пејач.

Починале

1652	Џон Грејвс, англиски математичар
1897	Алексеј Саврасов, руски уметник
1967	Ернесто Че Гевара, јужноамерикански револуционер и борец за слобода
1992	Вили Брант, западногермански политичар, претседател на Социјалдемократската партија на Германија

9 октомври

Настани

1000	Лејф Ериксон го основа Винланд и станува првиот Европеец во Северна Америка.
1595	Шпанската армија го зазема Камбраи.
1604	Супернова 1604, најскорешната супернова забележана во Млечниот Пат.
1876	Британскиот физичар, пронаоѓач на телефонот и учител на говорот на глувонемите Александар Греам Бел (1847-1922), кој подолго време живееше во САД, ја воспостави првата меѓународна телефонска врска меѓу Бостон и Кембриџ.
1967	Во Собранието на СР Македонија, под претседателство на д-р Милан Бартош, е одржана седница на Матичната комисија за формирање на Македонската академија на науките и уметностите, на која е извршено конституирање на МАНУ.
1975	На советскиот физичар Андреј Сахаров му е доделена Нобеловата награда за мир поради неговите „бестрашни напори за мир во светот и правдата за сите во светот“, се вели во образложението на Норвешкиот комитет за Нобеловата награда.
1995	Собранието на Република Македонија ја ратификува Привремената согласност меѓу Македонија и Грција.

Родени

1547	Мигел де Сервантес, прочуен шпански писател, автор на првиот реалистички роман во шпанската литература, ненадминливиот „Дон Кихот“.
1757	Крал Чарлс X на Франција.
1894	Владимир Мошин, еден од најголемите проучувачи и познавачи на македонската средновековна уметност и култура.
1938	Хеинц Фишер, австриски политичар.
1973	Тери Балсамо, американски гитарист

Починале

1047	Папата Климент II
1569	Владимир Андреевич, руски кнез
1841	Карл Фридрих Шинкел, германски архитект, урбанист и сликар.
1934	Александар I, Крал на Југославија (убиен)
1956	Марие Доро, американска актерка

10 октомври

Настани

1582	Поради воведувањето на Грегоријанскиот календар во оваа година, овој ден не постоел во Италија, Полска, Португалија и Шпанија.
1631	Саконската војска ја зазема Прага.
1889	Формиран колеџот Бернард.
1944	Во селото Жегљане, кумановско, е формирана Кумановската дивизија, во чиј состав влегоа Шеснаесеттата, Седумнаесеттата и Осумнаесеттата македонска НО бригада. Имаше околу 5.500 борци.
1946	Во Скопје, во црквата „Свети Спас“, со сите државни почести и пред повеќе илјади граѓани од цела Македонија, беа положени моштите на истакнатиот македонски револуционер и идеолог Гоце Делчев, кои два дена порано македонската делегација ги донесе од Софија.
1967	Во Скопје, на свечената седница на Собранието на СР Македонија, е извршено свечено отворање на Македонската академија на науките и уметностите (МАНУ).
1991	Предадено е во употреба студиото на ТВ Прилеп.
1993	Андреас Папандреу победи на претседателските избори во Грција.

Родени

1813	Џузепе Верди, италијански композитор (п. 1901).
1892	Иво Андриќ, српски писател.
1904	Сотир Ставридис, македонски хирург и уролог, прв асистент во Хируршката клиника во Скопје.
1923	Николас Парсонс, англиски глумец.
1930	Харолд Пинтер, англиски драматург - добитник на Нобеловата награда за литература.
1946	Наото Кан, јапонски политичар.
1966	Тони Адамс, англиски фудбалер.
1969	Илија Зимбо, македонски солист, камерен музичар и прв флејтист во оркестарот на Македонската опера и балет.
1983	Никос Спиропулос, грчки фудбалер.

Починале

426	Атик Константинополски, Патријарх на Константинопол.
1359	Хуго IV, крал на Кипар.
1674	Томас Трахерн, англиски поет.
1837	Шарл Фуриер, француски философ.
1930	Адолф Енглер, германски ботаничар.
1983	Ралф Ричардсон, англиски актер.
2004	Кристофер Рив, американски актер.

11 октомври

Настани

1941	Во Прилеп борците на Првиот прилепски партизански одред извршиле напад на бугарската полициска станица во градот, на прилепскиот затвор и на телефонско-телеграфската мрежа. Овој напад се смета за почетокот на востанието на македонскиот народ против бугарскиот окупатор, а со цел конечно ослободување на земјата.
1954	Во Скопје се пренесени моштите на Гоце Делчев.
1963	Директно од студиото на ТВ Скопје во Нерези, во 16 часот е емитувана првата емисија, документарниот филм „Востанати“ работена по повод 60-годишнината од Илинденското востание.
1964	Виет Мин ја презема контролата над Северен Виетнам.
1994	Во Анталија, Турција, на Петтата меѓународна конференција за безбедност и соработка, на која учествуваа високи официјални личности од земјите-членки на НАТО и КЕБС, македонската делегација ја истакнала заинтересираноста на Република Македонија за интегрирање во НАТО.

Родени

1483	Мартин Лутер, германски реформатор
1885	Франсоа Шарл Моријак, француски писател и публицист, добитник на Нобеловата награда за литература.
1910	Љубен Лапе, редовен член на МАНУ и редовен професор на Филозофскиот факултет во Скопје.
1941	Кирил Псалтиров, македонски актер.
1975	Лабина Митевска, македонска актерка.

Починале

1670	Луј Ле Во, славен француски архитект.

12 октомври

Настани

539 п.н.е.	Персискиот цар Цирус од Ахејменидската династија го освоил Вавилон.
1492	Прочуениот Италијански морепловец Кристофер Колумбо (1451-1506), во служба на Шпанија, по двомесечно пловење, пристигнал на бахамскиот остров Гуанахани, откривајќи ја на тој начин Америка. Колумбо на овој пат тргнал со три брода : „Санта Марија“, „Ниња“ и „Пинта“. Во текот на патувањето ги открил Куба и Хаити, каде што оставил дел од своите луѓе и се вратил во Шпанија. Подоцна, уште неколкупати одел на слични патувања.
1822	Бразил се стекнува со независност. Дотогаш оваа земја била португалска колонија.
1941	Во Прилеп, бугарската полиција уапсила 900 граѓани како репресија поради нападот на Прилепскиот партизански одред на бугарската полициска станица, на затворот и на телеграфско-телефонската мрежа, претходниот ден. По малтретирањето биле издвоени членовите на КПЈ и на СКОЈ и префрлени во Битола, а потоа изведени пред суд.
1941	На денешен и утрешен ден, германските нацисти стрелале 11.000 евреи во Днепропетровск, Украина.
1964	СССР го лансирал вселенскиот брод „Восход-1“ со пилотот Владимир Комаров, научникот Константин Феоктисов и лекарот Борис Јегоров.
1969	СССР го лансирал вселенскиот брод „Сојуз-7“ со екипаж од три члена, кои во вселената се сретнале со двајцата членови на екипажот на претходно лансираниот брод „Сојуз-6“.
1994	Во селото Гиновци, во близина на Крива Паланка започнала изградбата на железничката пруга Куманово - Бељаковци - Деве Баир. Започнат како брзо решение против блокадата кон Србија и Грција, проектот не е завршен ни по 14 години.
1995	На состанокот на Постојаниот комитет на ОБСЕ во Виена, Република Македонија била премина во редовно членство.
1999	На овој ден е прогласено раѓањето на 6-милијардитиот жител на планетата Земја.

Родени

1874	Андонис Влахакис, андарстки капетан.
1896	Еуџенио Монтале, италијански поет, најголем претставник на италијанскиот херметизам.
1962	Бранко Црвенковски, третиот претседател на Република Македонија.
1350	Дмитриј Донски руски кнез

Починале

1875	Жан-Батист Карпо, славен француски скулптор (р. 1827.)
1924	Анатол Франс, славен француски писател, нобеловец (р. 1844.)
1996	Рене Лакост, француски тенисер (р. 1904.)

13 октомври

Настани

1307	Стотици витези Темплари биле уапсени во Франција по наредба на Филип Добриот и подоцна измачувани за да признаат дека се еретици.
1792	Поставен е камен-темелникот на Белата куќа во Вашингтон.
1884	Меридијанот што поминува низ Гринич (предградие на Лондон) е усвоен како универзален (нулти) меридијан, од кој се сметаат географските должини на точките и времето на Земјата.
1943	Под притисок на сојузничките водачи, Италијанскиот крал Виторио Емануел Трети и неговиот премиер Бадолјо ѝ објавиле војна на Германија, на тој начин Италија, барем оној дел кој бил под сојузничка контрола, се придружила на антихитлеровската коалиција. До објавувањето на војната дојшло дури по паѓањето на фашистичката влада на Бенито Мусолини и по капитулацијата на Италија.
1952	Во издание на Државното книгоиздателство излезе од печат „Граматика на македонскиот литературен јазик“ од Блаже Конески.

Родени

1474	Мариото Арбертинели, Италијански сликар, еден од претставниците на француската школа на високата ренесанса.
1911	Андре Навара, француски виолончелист со меѓународно реноме. Извесно време има предавано во Скопје, а бил чест и многу значаен учесник во програмата на Охридско лето.
1923	Драга Чаловска - Секуловска, македонски новинар, учесник во НОВ од 1941 година и еден од основачите на Радио Скопје.
1925	Маргарет Тачер, прва жена премиер на Велика Британија, наречена „Железната леди“.

Починале

1822	Антонио Канова, италијански вајар (р. 1757)
1984	Илија Зафировски, македонски новинар.
2003	Ѓорѓи Колозов, македонски глумец.

14 октомври

Настани

1941	Во селото Крупиште, Штипско, како одмазда за загубената борба, германските фашисти со вперени пушки влегувале во куќите и ги собирале мажите од 15 до 60-годишна возраст, притоа пукале во секој што ќе почнел да бега. Злосторниците влегувале во куќите и ги гореле заедно со добитокот. Притоа стрелале 49 луѓе. Истиот ден германските фашисти извршиле масакр над населението во кочанското село Уларци. Селото било опожарено и биле стрелани 40 луѓе.
1993	Во Њујорк, е потпишано заедничко соопштение за воспоставување на дипломатски односи меѓу Република Македонија и Народна Република Кина, на ниво на амбасадори. Потпишувањето е извршено под Уставното име.
1994	По Ирската републиканска армија и лојалистичките парамилитарни единици, објавија општ прекин на воените акции, со што се создадени основните предуслови за почеток на крајот на крвавата северно-ирска драма.

Родени

1829	Аугуст Малмстрем, шведски историски сликар.
1890	Двајт Ајзенхауер, американски генерал и политичар.
1919	Димитар Митрев, македонски литературен критичар и есеист, академик, професор на Филозофскиот факултет во Скопје.
1985	Виталиј Фридзон, руски кошаркар.

Починале

1944	Ервин Ромел, германски фелдмаршал, познат како „Пустинска лисица“ (р.1891)
1977	Бинг Крозби, американски актер и пејач, добитник на филмската награда Оскар
1990	Леонард Бернштајн, американски композитор, пијанист и диригент, познат по музичките нумери во филмот „Приказна од Западната страна“ (англ.West Side Story)
2010	Беноа Манделброт, франко-американски математичар, познат изучувач на фракталите (р. 1924)

15 октомври

Настани

1582	Почнува да се користи Грегоријанскиот календар. Во Италија, Полска, Португалија и Шпанија датата 4. октомври била следена од 15. октомври, т.е. биле прескокнати 10 дена.
1878	Компанијата на Едисон за електрични светилки, денешен Џенерал Електрик, започнала со работа.
1894	Алфред Драјфус, бил уапсен за шпионирање - започнала Аферата „Драјфус“ која кулминирала со написот „Обвинувам!“ од Емил Зола во весникот Аурора.
1928	Цепелинот „Граф Цепелин“ го завршил првото патување преку Атлантикот и слетал во Лејкхурст, Њу Џерси, САД.
1945	Втора светска војна: Смртната казна со стрелање била извршена над поранешниот претседател на Вишиевска Франција Пјер Лавал за предавство.
1946	Нирнбершки процес: Херман Геринг се самоубил со труење ноќта пред извршувањето на смртната казна.
1971	Иран ја прославил 2500-годишнината од основањето на Персија.
1984	Во Торонто, Канада, излегол првиот број на весникот на Македонците во Канада „Македонија“.
1992	Во Скопје е регистрирана Демократската Партија на Турците на Македонија, со седиште во Скопје, а за претседател е избран Едроган Сарач.
1995	По 20 месеци грчко ембарго, отворена е македонско - грчката граница.

Родени

1608	Еванџелиста Торичели, италијански физичар и математичар.
1844	Фридрих Ниче, германски философ, професор по класична филологија.
1854	Оскар Вајлд, англиски писател.
1977	Давид Трезеге, француски фудбалер.

Починале

1917	Мата Хари со вистинско име Гертруд Маргарет Зеле била погубена во Париз. Позната германска шпионка за време на Првата светска војна, по потекло Холанѓанка,
1989	Данило Киш, еден од најголемите југословенски писатели со светско реноме.

16 октомври

Настани

1689	Армијата на Хабзбуршката монархија го ослободува градот Видин од турско иго.
1813	Кај Лајпциг почнала т.н. „Битка на народите“, во која Наполеоновите сили се нашле под ударите на здружените сојузници: Русија, Прусија и Австрија. Француската армија била победена, а на 19 октомври, сојузниците го зазеле Лајпциг. Наполеон се повлекол преку Рајна и неколку месеци подоцна бил принуден да абдицира.
1925	Во Локарно, Швајцарија, бил потпишан гарантен пакет меѓу Германија, Белгија и Франција за меѓусебно почитување на постојните граници. Договорот во Локарно создадал ера на мир и просперитет во Западна Европа, но покажал дека германските граници кон Полска и Чехословачка не се толку „свети“ како западните граници.
1945	Во Квебек, Канада, е основана Организацијата на обединетите нации за исхрана и земјоделство (ФАО), со задача да ги проучува проблемите на исхраната и на земјоделството во светот и да препорачува национални и меѓународни мерки за унапредување на исхраната на населението. Овој датум во 1979 година е установен како Светски ден на храната, а се прославува од 1982 година.
1949	Николаос Захаријадис, лидерот на Комунистичката партија на Грција, објавил „привремен прекин на огнот“, со што всушност завршила Граѓанската војна во Грција.
1964	Владата на НР Кина соопшти дека во оваа земја е извршена прва експериментална експлозија на атомска бомба. Така Кина како петта земја во светот, стапи во редот на атомските сили.
1994	Во Македонија се одржа првиот круг од парламентарните, а по прв пат и од општи претседателски избори. Киро Глигоров е реизбран за претседател во првиот круг со освоени 52,4% од гласовите. ВМРО ДПМНЕ и останатата опозиција ги отфрли резултатите и го бојкотираше вториот круг на изборите.
2012	Откриена планетата Алфа Кентаури Bb - најблиска егзопланета до Земјата.

Родени

1351	Џан Галеацо Висконти, војвода на Милано.
1854	Карл Кауцки, марксистички теоретичар.
1906	Оскар Вајлд, ирски драмски писател.
1906	Клинт Брукс, американски литературен критичар.
1908	Кузман Сотировски, македонски фудбалер.
1908	Енвер Хоџа, албански државник.
1906	Дино Буцати, италијански новинар и писател.
1918	Луј Алтисер, француски философ.
1921	Славчо Стојменски, народен херој на Македонија.
1924	Панче Васоски, македонски актер.
1950	Милош Бојаниќ, српски пејач.
1951	Драги Михајловски, македонски писател.
1954	Вера Чејковска, македонски писател.
1985	Кејси Стонер, австралијански возач.
1986	Ина, романска пејачка.

Починале

1793	Во Париз е погубена француската кралица Марија Антоанета, жена на францускиот крал Луј XVI, кој порано завршил на гилотина. Пресметката на револуцијата со кралската двојка долго време било едно од оправдувањата за интернационалистички војни на монархистичка Европа против Република Франција.
2007	Тоше Проески, македонската мега ѕвезда

17 октомври

Настани

1878	Започнало Кресненското востание на македонскиот народ против османлиската власт, а за ослободување на Македонија и за создавање на независна држава. Околу 400 востаници, предводени од Димитар Поп Георгиев - Геровски и војводата Стојан Карастоилов, го нападнале селото Кресна, каде што се наоѓаla османлиска касарна. Притоа ја зазеле касарната и ослободиле неколку места каде што била создадена народна власт. Востанието било задушено дури во јуни идната година.
1907	Воспоставена е првата радиотелеграфска врска меѓу Европа и Северна Америка. Радиоврската меѓу двата континента се покажала многу попрактична од телефонската врска, за која биле потребни скапи подводни кабли.
1912	Почнала Првата балканска војна. Војната завршила со примирје на 3 декември истата година. На конференцијата во Лондон, на 30.05.1913 година. Турција морала да се откаже од територите на Европскиот континент, освен од Едрене, кое сојузниците не успеале да го заземат. Македонскиот народ зел активно учество во војната, очекувајќи дека ќе се избори за слобода и независност. Но, наместо тоа, сојузниците ја поделиле Македонија, што пак било причина за почетокот на Втората балканска војна.

Родени

1760	Клод Анри Сен Симон, француски социјалист, утопист и филозоф..

1998 Џоко Кимов ,македонски државјанин од градот Валандово ,Југоисточна Македонија

Починале

1404	Катерина Висконти, Војводка на Милано.
1849	Фредерик Франсоа Шопен, полски композитор и пијанист, наречен поет на клавирот.
1849	Васил Дилев, македонски фудбалски голман.

18 октомври

Настани

1867	Владата на САД го купила од Русија, полуостровот Аљаска за седум милиони и двесте илјади долари.
1912	Во Лозана, Турција и Италија потпишале договор за мир, со што завршила Италијанско-турската војна (1911-1912).
1943	Во Москва почна конференцијата на министрите за надворешни работи на земјите сојузнички во борбата против силите на Оската.
1962	После неколку дневните поројни дождови, реката Вардар се излеала во градот Скопје. Бидејќи на било регулирано коритото на реката, поплавата го зафатила целиот град, се до насипот во населбата Пролет. Поплавата траела три дена, но без човечки жртви. Предизвикана е голема материјална штета.
1967	Како прва во историјата на космонаутиката, советската атомска меѓупланетарна станица „Венера-4“, спуштила научна лабораторија на површината на планетата Венера. Со автоматските апарати успешно се испитани атмосферата и површината на планетата.
1972	Потпишана е спогодба со која СССР се обврзува на САД да им ги врати 722 милиони долари, добиени во Втората светска војна врз основа на договорот за заем и наемнина.
1994	Британската кралица Елизабета II за прв пат во петвековната соработка допатува во тридневна посета на Русија. Рускиот претседател Борис Елцин изјави дека посетата е признание за руската демократија.

Родени

1898	Вера Циривири Трена, носител на „Партизанска споменица 1941“, прв претседател на АФЖ на Македонија.

Починале

1893	Шарл Гуно, француски композитор, кој заедно со Санс, е главен претставник на класичниот правец на француската музика во 19 век.
1901	Аугуст Малмстрем, шведски историски сликар.
1931	Томас Алва Едисон, голем американски пронаоѓач кој го задолжил светот со голем број технички откритија од кои речиси сите се сврзани со употребата на електрична струја.
1990	Гога Џаџу, првоборец и носител на „Партизанска споменица 1941“.
2003	Мануел Васкез Монталбан, шпански писател

19 октомври

Настани

202 п.н.е.	Во битката кај Зама, Римјаните предводени од Сципион Африканецот извојувале конечна победа против картагинците и Ханибал во Втората Пунска војна.
1453	Французите го освоиле Бордо со што завршила Стогодишната војна. Под англиска власт на француска земја останал само градот Кале на Ла Манш.
1469	Фердинанд II од Арагон се оженил со Изабела I од Кастилја што било почеток на обединувањето на Арагон и Кастилја во една земја - Шпанија.
1512	Мартин Лутер станал доктор по теологија (лат. Doctor in Biblia).
1812	Наполеон почнал да се повлекува од Москва.
1935	Лигата на народите изгласа санкции против фашистичка Италија поради нападот врз Етиопија.
1944	Втора Светска војна: трупите на САД се истоварија на Филипинските острови. Филипини целосни се ослободени од јапонската окупација во мај 1945 година. По завршувањето на војната, на 4.07.1946 година е прогласена независна Република Филипини.
1994	Рускиот премиер Виктор Черномирдин поднел писмо до претседателот Борис Елцин, во кое побарал да биде ослободен од должноста поради нарушено здравје.
2002	Во Тетово е убиен 18-годишниот Ванчо Јосифовски од страна на албански паравоени банди.
2003	Папата Јован Павле Втори со свечената процесија што се одржа на плоштадот Свети Петар во Рим, ја беатифицира, односно прогласи за блажена Мајка Тереза, што е последен чин пред нејзиното прогласување за светица.

Родени

1735	Џон Адамс, втор претседател на САД (1797 - 1801).
1915	Кирил Симоновски - Џина, македонски и југословенски фудбалер.
1924	д-р Владимир Брезовски, истакнат македонски историчар.

Починале

1745	Џонатан Свифт, најголем англиски сатиричар, еден од најостроумните критичари на човековата природа и на општествените процеси.
2003	Алија Изетбеговиќ, поранешен претседател на Босна и Херцеговина.

20 октомври

Настани

1728	Во Копенхаген избувнал голем пожар, опожарувајќи го поголемиот дел од градот.
1803	Сенатот на САД го ратификувал договорот со Франција за купување на големата територија околу сливот на реката Мисисипи наречена Луизијана. Со овој договор, САД речиси ја удвоиле својата дотогашна територија.
1865	Отава станала новата престолнина на Канада.
1941	Втора Светска војна: Пред силната офанзива на германските армии, советската влада прогласи опсадна состојба во Москва и мина во Кујбишев. Тоа беше најкритичниот момент во текот на нападот на нацистичките трупи врз главниот советски град, но подоцна, по успешната контраофанзива на Црвената армија, дојде до пресврт.
1944	Втора светска војна: Ослободен градот Белград
1945	Жените во Франција добиле право на глас
1949	Југославија била избрана за постојанен член на Советот за безбедност при ООН
1973	Англиската кралица Елизабета II официјално ја отворила Сиднејската опера
1994	Амбасадорот на Република Македонија во Руската федерација, Гане Тодоровски, на свечената церемонија во Кремљ, му ги предаде акредитивите на претседателот Елцин. „Не се разочаравме што ве признавме под името Македонија“, изјави Елцин.
2001	Протести низ француските градови против зависноста од нуклеарна енергија.

Родени

1864	Алексо Поројлијата, македонски револуционер.
1875	Димо Хаџи Димов, македонски револуционер.
1915	Мирче Ацев, народен херој на Македонија.
1915	Антон Попов, македонски револуционер, публицист, писател, познат комунистички активист и учесник во илегалниот отпор против фашистичкиот режим во Бугарија.
1966	Абу Мусаб Ал Заркави, член на Ал-Каеда.
1992	Матија Де Шиљо, италијански фудбалер.

Починале

1940	Гунар Асплунд, шведски архитект.
1994	Берт Ланкастер, американски актер и режисер, добитник на филмската награда Оскар
2003	Миодраг Петровиќ - Чкаља, српски актер и комичар.
2003	Ѓоко Георгиев, водител на првите контактни емисии на Македонското радио „Три гонга“ и „Средби низ музика“. Тој ќе остане запаметен и како автор на 3.000 текстови на поп-музика.
2011	Муамер Гадафи - либиски диктатор, соборен во Либиското востание истата година со помош од странски сили

21 октомври

Настани

1805	Во Битката кај Трафалгар британската флота предводена од адмиралот Лорд Нелсон ја победила здружената Француска и Шпанска флота. Оваа победа претставувала почеток на светската доминација на британската морнарица во следните 130 години.
1824	Џозеф Аспдин, ѕидар од Лидс, Велика Британија, го патентирал Портланд цементот.
1941	Втора Светска војна: Поради загубите што ги претрпеа фашистичките единици во судирите со партизаните, Германците, како акт на одмазда, извршија масовно злосторство во Крагуевац, во Србија - од 21 до 23 октомври стрелаа околу 7.000 граѓани, меѓу кои имаше многу ученици и деца.
1967	Над 100.000 демонстранти протестирале против Виетнамската војна во Вашингтон, САД. 683 лица биле уапсени поради судари со полицијата.
1995	По одземањето на парламентарниот имунитет, генералниот секретар на НАТО, Вили Клас поднесе оставка.
1997	Мило Ѓукановиќ, е избран за претседател на Црна Гора.
2010	Усвоено новото знаме на Мјанмар (Бурма).

Родени

1833	Алфред Нобел, шведски хемичар, пронаоѓач и индустријалец
1919	Димче Јанко, истакнат македонски копаничар од Охрид

Починале

1494	Џан Галеацо Сфорца, војвода од Милано.
1927	Бора Станковиќ, српски писател.
1969	Џек Керуак, американски писател, претставник на таканаречената „бит генерација“
1984	Франсоа Трифо, еден од најпознатите француски филмски режисери со светска слава.

22 октомври

Настани

1962	Претседателот на САД, Џон Кенеди нареди морнарицата и авијацијата на САД да ја блокираат Куба, бидејќи сметаше дека во таа земја се поставени советски лансирни рампи. Така, светот се најде во најдраматичниот период по Втората светска војна, кога лесно можеше да избувне нуклеарна пресметка меѓу двете супер сили (САД и СССР). Директната размена на пораки меѓу Кенеди и Хрушчов доведе најнапред до смирување на ситуацијата, а потоа до отстранување на советските ракети во замена за ветувањето на САД, дека нема да ја нападнат Куба.
1991	На општите избори во Турција, победи Партијата на вистинскиот пат на Сулејман Демирел.
1997	Најстарата македонска православна црква во Австралија, „Свети Ѓорѓи“, во Фицрој, осветена во 1960 година, е продадена за 810.000 австралиски долари на некоја градежна фирма.

Родени

1811	Франц Лист, унгарски пијанист и композитор, музичар со романтичарско определување и предводник на германската школа.
1917	Борко Лазески, македонски академски сликар, еден од првите апстрактни автори во Македонија.
1973	Ичиро Сузуки, јапонски безбол спортист.

Починале

1906	Пол Сезан, француски сликар.
1973	Димитар Николоски - Луј, македонски музички педагог и композитор
1987	Лино Вентура, италијански актер

23 октомври

Настани

1917	Кај местото Луневил, во Франција, американските сили ги почнаа првите борбени акции во Првата светска војна.
1942	Втора Светска војна: Кај гратчето Ел Аламејн, во египетската пустина, британските сили ги нападнаа германско-италијанските позиции. По дванаесетдневни огорчени борби, германско-италијанските трупи беа уништени. Наскоро почна сојузничкото истоварување во Северна Африка.
1944	Втора светска војна: Во Филипинскиот Архипелаг се одигра најголемата поморско-воздушна битка. Во неа учествуваше целата јапонска флота и три четвртини од флотата на САД. Битката траеше до 25 октомври, кога поразените Јапонци го напуштија боиштето, со обострани големи загуби.
1944	Втора светска војна: Сојузничките држави ја признаа привремената влада на Франција што ја формира Шарл де Гол.
1954	САД, СССР, Велика Британија и Франција се спогодија да ја окончаат окупацијата на Германија.
1956	Започува Унгарската револуција против советската доминација во Унгарија.
1973	Израелската воена команда соопшти дека Израел и Египет се спогодиле да ги прекинат вооружените напријателства на Блискиот Исток.
1992	По едномесечна нафтена војна против Македонија, Грција го повлекува ембаргото.

Родени

1698	Анж Жак Габриел, влијателен француски архитект, еден основоположниците на неокласичната архитектура.
1844	Сара Бернар, француска артистка со исклучително убав глас и дарба.
1927	Лешек Колаковски, полски философ.
1940	Пеле, бразилски фудбалер.

Починале

1872	Теофил Готје, француски писател. Пишувал песни, романи, патописи и критики.
1893	Александар I Батенберг, кнез на Бугарија.
1918	Едмон Бушје Де Бел, француски писател.
1990	Луј Алтисер, француски философ.

24 октомври

Настани

1795	Русија, Австрија и Прусија ја поделиле територијата на Полска.
1797	Лима, главниот град на Перу, е разурнат од силен земјотрес, при што загинале околу 5.000 луѓе.
1857	Во Шефилд, Англија формиран е ФК Шефилд, најстариот фудбалски клуб во светот.
1918	Сфаќајќи дека со распаѓањето на Австро - Унгарија целосниот пораз на централните сили е неизбежен, царот Карло побара интервенција од Католичката црква за прекинување на војната. Меѓутоа, интервенцијата на Ватикан немаше успех. Сојузниците продолжија со операцијата и ги натераа Австро - Унгарија и Германија на безусловна капитулација.
1945	Стапи во сила Повелбата на Организацијата на обединетите нации, која заедно со Статутот на Меѓународниот суд, претставува темелен документ за устројството и дејствувањето на оваа светска организација. Тој ден се слави како Ден на Организацијата на обединетите нации.
1992	Во Тетово е формиран Сојуз на албанските жени.
1997	На пет километи под површината на Индискиот океан, нуркачите го пронајдоа американскиот брод кој носеше 2.000 тони сребро, кое претседателот Рузвелт му го испратил на Сталин во 1944 година. Рузвелт сакал да им помогне на Русите во борбата против Хитлер, но планот пропаднал кога германскате подморници го потопиле. Во бродот имало сребро во вредност од најмалку 330 милиони долари.

Родени

51	Домицијан, римски император.
1865	Григор Ќуркчиев, бугарски генерал, учесник во Балканските војни.
1882	Имре Калман, унгарски композитор.
1914	Џонас Едвард Салк, американски микробиолог.
1915	Тито Гоби, италијански оперски пејач, баритон.
1915	Боб Кејн, американски уметник, создавач на анимираниот херој Бетмен.
1930	Јохан Галтунг, норвешки пацифист.
1943	Христо Георгиевски, македонски поет, есеист, критичар, книжевен историчар.
1960	Љубе Бошкоски, македонски политичар .
1966	Роман Абрамович, руски мултимилијардер.
1985	Вејн Руни, англиски фудбалер.

Починале

996	Иго Капет, крал на Франција од Капетинската династија.
1535	Франческо II Сфорца, милански војвода.
1537	Џејн Симор, третата сопруга на англискиот крал Хенри VIII.
1725	Алесандро Скарлати, италијански композитор.
1912	Доксим Михајлов, војвода на Српскиот комитет на четничката акција.
1957	Кристијан Диор, француски моден креатор.
1991	Џин Роденбери, американски режисер.
2005	Роза Паркс, американска активистка за човекови права.

25 октомври

Настани

1936	Нацистичка Германија и фашистичка Италија ја формираа Оската Рим - Берлин, со што е зацврстен сојузот на водечките фашистички држави во Европа. „Оската“ подоцна со вклучувањето на Јапонија за кусо време стана првокласна меѓународна воена и политичка групација и извор на империјалистички амбиции и на агресивни планови.
1971	НР Кина е примена во членството на ООН.
1993	Мелина Меркури, артистката во филмот „Никогаш в недела“, која ја доби функцијата министер за култура во Атина, вети дека ќе се бори за враќање на мермерните украси од Британскиот музеј, антички орнаменти кои го краселе Партенон. „Никогаш не почнувам борба без да ја продолжам и без да ја завршам“, изјави Меркури. Сите британски влади одбија да ги вратат мермерите, бидејќи тоа ќе значи преседан, со кој музеите низ светот ќе ги загубат своите богатства.
1994	Седум слики на шпанскиот сликар Пабло Пикасо се украдени од една уметничка галерија во Цирих, соопшти полицијата. Вредноста на сликите е проценета на 250 милиони швајцарски франци, односно 208 милиони долари.

Родени

1757	Хенрих Фридрих Карл - пруски политичар.
1811	Еварист Галоа - француски математичар,
1825	Јохан Штраус - помладиот, австриски композитор, виолинист и диригент.
1838	Жорж Бизе, француски композитор, автор на многу познатата опера „Кармен“, најуспешното дело на францускиот реализам.
1881	Пабло Луис Пикасо, шпанско-француски сликар, еден од најголемите светски сликари, основач на кубизмот.
1911	Михаил Јангел - советски инженер.
1931	Ани Жирардо, француска актерка.
1981	Шон Рајт Филипс - англиски фудбалер.
1984	Кети Пери, американска пејачка.

Починале

625	Папа Бонифациј V, еден од најголемите реформатори на црквата во Англија.
1154	Стефан Англиски, крал на Англија.
1400	Џефри Чосер, најголем англиски поет во средниот век, еден од основачите на англиската книжевност.
1647	Еванџелиста Торичели, италијански физичар и математичар.
1987	Андреј Колмогоров, руски мтатематичар и еден од најистакнатите математичари на 20 век.

26 октомври

Настани

1689	По наредба на австрискиот генерал Силвио Пиколомини, австриската војска го запали Скопје, кое гореше два дена. Австријците го запалија градот за да се спасат од епидемијата на чумата, но опасната болест не беше запрена од огнот. За кусо време изгореа многу куќи, дуќани и други градежни објекти. Покрај загубите што му беа нанесени на населението, неколку илјади австриски војници заболеа и умреа од чумата, а меѓу нив и нивниот генерал Силвио Пиколомини.
1863	Основан е Фудбалскиот сојуз на Англија.
1905	Шведска ја признала независноста на Норвешка.
1911	Прокламирана е Кинеската Република, но по 4 години повторно се вратила монархијата.
1912	Прва Балканска војна: Грците го освоиле Солун, а Србите Скопје.
1955	Австрискиот Парламент го прифати Законот за постојана независност на земјата. Тој ден се прославува како национален празник на Република Австрија.
1992	Перуанскиот печат соопшти дека познатиот археолог Валтер Алва пронашол непозната група од 15 камени пирамиди, опкружени со населби чија старост се пронеценува на 35 векови. Новооткриениот археолошки локалитет зафаќа површина од три километри квадратни и се наоѓа на околу 60 километри од перуанскиот град Чиклајо.
1993	Водачот на Црвените бригади, Марио Морети, во интервјуто дадено од неговата затворска ќелија, што го пренесуваше телевизискиот канал „РАИ УНО“, призна дека го убил поранешниот премиер Алдо Моро. „Никогаш немаше да дозволам некој друг да го направи тоа. Тоа беше за мене и го извршив“, изјави Морети.
1993	Во Загреб е основано Хрватско-македонско друштво.
2002	Со упадот на специјалните сили во московскиот театар Дубровка, заврши заложничката криза во која од чеченски бунтовници два дена порано беа заробени над 900 гледачи. Загинаа 129 заложници и околу 40 бунтовници.

Родени

1685	Доменико Скарлати, важен барокен композитор за чембало. Ненадминат по влијанието врз клавијатурната музика.
1888	Нестор Махно, украински анархист.
1916	Франсоа Митеран, поранешен претседател на Франција.
1919	Мохамед Реза Пахлави, ирански шах.
1924	Таип Таипи, југословенски и македонски политички деец.
1925	Бошко Станковски, македонски политичар, поранешен претседател на Собранието на СРМ.
1942	Боб Хоскинс, британски актер.
1959	Ево Моралес, претседател на Боливија.
1974	Дејан Лилиќ, македонски актер и телевизиски водител.
1980	Кристијан Киву, романски фудбалер.

Починале

1874	Алфред Велики, крал на Англија.
1764	Вилијам Хогарт, важен англиски сликар, графичар, ликовен сатиричар, и карикатурист.
1890	Карло Колоди, италијански писател.
1837	Карл Колдевеј, германски поларен истражувач. .
1874	Петар Корнелиус, германски композитор.
1957	Герти Кори, американска биохемичарка.
1957	Никос Казанѕакис, еден од најголемите грчки писатели на XX век.
1955	Радослав Петковски, македонски писател.
1972	Игор Иванович Сикорски, руски конструктор на авиони и хеликоптери.

27 октомври

Настани

710	Сарацените извршиле инвазија во Сардинија.
1275	Oснован градот Амстердам.
1524	Италијански војни: Француските војски го опседнале градот Павија.
1644	Започнала Втората Њуберска војна.
1787	Наполеон Бонапарт бил назначен за генерал на француската армија.
1806	По големата победа над Прусија, Наполеон Бонапарт влегува триумфално во Берлин.
1807	Потпишан договор помеѓу Наполеон Бонапарт и Карлос IV за поделба на Португалија.
1920	Седиштето на меѓународната организација Лига на народите (основана е на 19.04.1919 година со задача да го зачува светскиот мир, колективната безбедност и политичката независност на земјите, членки на Лигата на народите) од Лондон е префрлено во Женева, Швајцарија. Во тој град многубројните институции на Лигата на народите останаа се до 1945 година, кога и формално беше укината, отстапувајќи и го местото на Организацијата на обединетите нации.
1922	Под притисок на фашистите на чело со Бенито Мусолини, владата на Италија поднела оставка.
1924	Создадена Узбечка ССР.
1947	Во Лерин е извршена смртна пресуда врз 13 Македонци од селото Герман, Леринско, обвинети за соработка со партизаните.
1969	Бања Лука била погодена од голем земјотрес.
1971	Демократска Република Конго била преименувана во Заир.
1979	Свети Винсент и Гренадините добиле независност од Обединетото Кралство.
1978	Египетскиот претседател Анвар ел Садат и израелскиот премиер Менахем Бегин, добиле Нобелова награда за мир.
1991	Туркменистан ја објавил својата независност.
1991	Во Полска биле спроведени првите демократски избори.
1998	Герхард Шредер станал канцелар на Германија, по оставката на Хелмут Кол.
1999	Фустанот на Мерилин Монро која го носела додека ја пеела песната „Happy Birthay, Mr. President“ на претседателот на САД, Џон Кенеди, бил продаден за рекордни 1.267.500 долари, што претставува рекордна сума на пари потрошени во аукција при таква намена.

Родени

1272	Вацлав II, крал на Чешка и Полска.
1728	Џемс Кук, англиски поморски истражувач.
1759	Ференц Казинци, унгарски поет.
1782	Николо Паганини, италијански виртуоз на виолина и композитор.
1858	Теодор Рузвелт, претседател на САД.
1885	Владимир Чоровиќ, српски историчар.
1898	Димче Зографски, македонски револуционер и општествено- политички работник.
1920	Стефан Наумов - Стив, народен херој на Македонија.
1928	Мирослав Филип, чешки шахист.
1932	Силвија Плат, американска поетеса и писателка.
1939	Џон Клиз, британски комичар и актер, еден од основачите Монти Пајтон.
1952	Роберто Бенињи, италијански актер, комичар и режисер.
1952	Френсис Фукујама, американски философ, политичко - економски аналитичар и автор.
1992	Стефан Ел Шарави, италијански фудбалери.

Починале

1449	Улуг Бег, тимуридски монголски владетел, математичар и астроном.
1505	Иван III Василевич, кнез на Московското кнежество и „голем кнез на сите Руси“ .
1605	Акбар Велики, император на Индија.
1949	Марсел Сердан, светски шампион во бокс.
1990	Уго Тањаци, прочуен италијански артист.
1992	Дејвид Бом, американски физичар.
1993	Винсент Прајс, американски артист.
2009	Миле Попоски, македонски драмски писател, сценарист, преведувач, прозаист и комедиограф.
2010	Нестор Киршнер, претседател на Аргентина (р. 1950)

28 октомври

Настани

1689	По наредба на австрискиот генерал Силвио Пиколомини, австриската војска го запали Скопје, кое гореше два дена. Австријците го запалија градот за да се спасат од епидемијата на чумата, но опасната болест не беше запрена од огнот. За кусо време изгореа многу куќи, дуќани и други градежни објекти. Покрај загубите што му беа нанесени на населението, неколку илјади австриски војници заболеа и умреа од чумата, а меѓу нив и нивниот генерал Силвио Пиколомини.
1863	Основан е Фудбалскиот сојуз на Англија.
1905	Шведска ја признала независноста на Норвешка.
1911	Прокламирана е Кинеската Република, но по 4 години повторно се вратила монархијата.
1912	Прва Балканска војна: Грците го освоиле Солун, а Србите Скопје.
1955	Австрискиот Парламент го прифати Законот за постојана независност на земјата. Тој ден се прославува како национален празник на Република Австрија.
1992	Перуанскиот печат соопшти дека познатиот археолог Валтер Алва пронашол непозната група од 15 камени пирамиди, опкружени со населби чија старост се пронеценува на 35 векови. Новооткриениот археолошки локалитет зафаќа површина од три километри квадратни и се наоѓа на околу 60 километри од перуанскиот град Чиклајо.
1993	Водачот на Црвените бригади, Марио Морети, во интервјуто дадено од неговата затворска ќелија, што го пренесуваше телевизискиот канал „РАИ УНО“, призна дека го убил поранешниот премиер Алдо Моро. „Никогаш немаше да дозволам некој друг да го направи тоа. Тоа беше за мене и го извршив“, изјави Морети.
1993	Во Загреб е основано Хрватско-македонско друштво.
2002	Со упадот на специјалните сили во московскиот театар Дубровка, заврши заложничката криза во која од чеченски бунтовници два дена порано беа заробени над 900 гледачи. Загинаа 129 заложници и околу 40 бунтовници.

Родени

1466	Еразмо Ротердамски, холандски хуманист.
1697	Џовани Антонио Канал, повеќе познат како Каналето - венецијански сликар.
1818	Иван Сергеевич Тургенев, руски писател, еден од најзначајните претставници на рускиот реализам.
1910	Френсис Бејкон, англиски сликар.
1936	Предраг Угрински, специјалист по патолошка анатомија и поранешен редовен професор на на Медицинскиот факултет во Скопје од 1986 година.
1937	Зоран Стојановски, македонски психолог и универзитетски професор.
1956	Махмуд Ахмадинежад, претседател на Исламската Република Иран.
1955	Бил Гејтс, американски програмер, и ко-основач на компанијата Мајкрософт.
1963	Ерос Рамацоти, италијански пејач и композитор.
1967	Џулија Робертс, американска актерка.
1980	Алан Смит, англиски фудбалер.
1981	Милан Барош, чешки фудбалер.

Починале

312	Максенциј, римски император.
1703	Џон Волис, англиски математичар.
1704	Џон Лок, англиски философ.
1740	Ана Руска, руска императорка.
1923	Стојан Протиќ, српски политичар.
1935	Џими Макулис, грчки пејач.
1969	Корнеј Чуковски, руски писател.
1989	Димитар Гешовски, еден од најпознатите македонски артисти.
1999	Рафаел Алберти, виден член на Генерацијата '27, еден од најзначајните шпански поети на 20 век.
2005	Љуба Тадиќ, југословенски и српски актер.
2006	Тревор Бербик, боксер од Јамајка.

29 октомври

Настани

1923	Турција е прогласена за Република. - Национален ден на Турција.
1944	Во селото Горно Врановци, велешко, излезе првиот број на весникот „Нова Македонија“ на македонски јазик, орган на Народноослободителниот фронт на Македонија. Вториот број излезе во ослободениот град Битола, а од третиот број излегува во Скопје. Излегувањето на овој весник е од исклучително значење за развојот на современото македонско новинарство.
1994	По повод вториот круг на гласање за избор на пратеници во Собранието на Република Македонија, почна со работа Прес центарот.

Родени

1507	Фернандо Алварес де Толедо, шпански военачалник.
1815	Лудовит Штур, словачки војсководец.
1816	Фердинанд II Португалски, крал на Португалија од 1836-1855.
1875	Марија Единбургска, кралица на Романија.
1879	Франц фон Папен, германски канцелар.
1890	Ханс-Валентин Хубе, германски генерал-полковник.
1897	Јозеф Гебелс, германски нацистички функционер и пропагандист.
1906	Фредрик Браун, американски писател.
1924	Збигнев Херберт, полски поет, есеист и драматург.
1926	Неџметин Ербакан, премиер на Турција во периодот од 1996-1997 година.
1929	Евгениј Примаков, руски политичар.
1930	Берни Еклстон, генерален директор на Формула 1.
1938	Елен Џонсон Серлиф, претседател на Либерија.
1943	Дон Симпсон, американски филмски продуцент.
1945	Гафур Џабир Ахмети, македонски писател, публицист и преведувач.
1950	Абдула Ѓул , претседател на Турција.
1954	Петре Латиновски, градоначалник на Општина Бутел.
1960	Агим Чеку, премиер на Косово.
1964	Зоран Ставревски, министер за финансии во Владата на Република Македонија.
1970	Едвин ван дер Сар, холандски фудбалер.
1970	Филип Коку, холандски фудбалер.
1971	Винона Рајдер, американска актерка.
1973	Роберт Пирес, француски фудбалер.
1981	Аманда Берд, американска пливачка.
1984	Алваро Рафаел Гонзалез, уругвајски фудбалер.

Починале

1268	Конрадин, крал на Ерусалим.
1321	Стефан II Милутин, крал на Србија.
1395	Иван Шишман, бугарски цар.
1618	Волтер Роли, англиски шпионин, писател и поет .
1911	Џозеф Пулицер, американски новинар.
1914	Пејо Јаворов, бугарски поет, публицист и револуционер.
1932	Жозеф Бабински, француски невролог.
1940	Димитрија Чуповски, еден од најистакнатите и најдоследни организатори и афирматори на македонската национална мисла.
1957	Луис Б. Мејер, ко-основч на холивудското филмско студио Metro-Goldwyn-Mayer.
1975	Ристо Крле, македонски писател и драматург.
1995	Киро Поповски, прв претседател на Социјалистичката партија на Македонија.
1997	Антон Шандор Ла Веј, основач на Црквата на Сатаната.
2004	Перо Коробар, македонски општествен деец.

30 октомври

Настани

1890	Охридското граѓанство испрати молба до Високата порта во Цариград, во која молеше да се дозволи основање на македонски училишта во градот и околината и да се дозволи наставата во училиштата да се изведува на македонски јазик.
1905	За време на првата Руска револуција, рускиот цар Николај II воведува устав, кој предвидува законодавно собрание
1918	Со капитулацијата на Турција, која во Првата Светска војна била на страната на Централните Сили, престанува да постои Отоманската Империја.
1938	Младиот режисер Орсон Велс ја објави во Њујоршкото радио Ен-Би-Ес радиодрамата „Војната на световите“, врз основа на текстот на Џ.Велс. Нападот на Марсовците на Земјата, режисерот го прикажа така што повеќе слушатели поверуваа во вистинитоста на настанот, што предизвика неверојатен хаос и тревога во тој дел на Америка. Орсон Велс преку ноќ стана еден вид национален херој.
1945	Индија стана член на Организацијата на Обединетите нации.
1967	За првпат во историјата на космонаутиката е извршено спојување и раздвојување на вештачки земјини сателити. Ова го изведоа советските научници со леталата „Космос - 186“ и „Космос - 188“.
1973	Пуштен е во сообраќај мостот на Босфор, во Турција, кој ги поврзува Европа и Азија.
1974	Со нокаутот над Џорџ Форман, Мухамед Али се враќа во боксот како светски шампион.
1975	Принцот Хуан Карлос станува претседател на Шпанија, заменувајќи го болниот генерал Франциско Франко.
1983	Во силниот земјотрес со силина од 6 степени според Рихтеровата скала, што ја погоди Анадолија, во Турција, загинаа 1.300 луѓе.
1993	Министерството за односи со странство на Република Македонија, официјално е известено од генералниот секретар на Обединетите нации, дека е прифатена нотификацијата на Република Македонија, со која се пристапува кон Виенската конвенција за патниот сообраќај од 1968 година. Според тоа возилата регистрирани во Македонија ја користат ознаката „МК“.
1994	Втори повеќепартиски избори во Македонија. СДСМ оствари уверлива победа, а ВМРО ДПМНЕ не ги прифати резултатите и се откажа од учество во работата на Парламентот.
1995	Со тесен пораз, пропаѓа референдумот на Квебек за независност од Канада.

Родени

1735	Џон Адамс, вториот претседател на Соединетите Американски Држави.
1751	Ричард Шеридан, ирски драматург.
1871	Пол Валери, француски писател, еден од најголемите лиричари.
1873	Франсиско Мадеро, мексикански политичар.
1906	Џузепе Фарина, поранешен шампион во Формула 1.
1946	Рене Јакобс, белгијски пејач и диригент.
1958	Атила Клинче, македонски актер.
1960	Диего Марадона, аргентински фудбалер.
1978	Гаел Гарсија Бернал, мексикански актер.

Починале

1757	Осман III, отомански султан.
1787	Фердинандо Галијани, италијански економист и значаен општественик од времето на просветителството.
1910	Жан Анри Динан, швајцарски филантроп, основач на Меѓународниот комитет на Црвениот крст во 1863 година, кој подоцна прерасна во меѓународна организација.
1914	Ернст Штадлер, германски поет.
1950	Борис Верлински, советски шахист.
1953	Имре Калман, унгарски композитор.
1987	Џозеф Кембел, американски митолог, писател и оратор.
1975	Густав Лудвиг Херц, германски физичар.
2006	Клифорд Гирц, американски антрополог.
2009	Клод Леви-Строс, француски антрополог, познат како „татко на модерната антропологија“.

31 октомври

Настани

1517	На портата на црквата во Витенберг, Мартин Лутер ги објавил своите 95 тези. Со тоа започнала протестантската реформација во католичката црква. Овој ден се слави како „Ден на Реформацијата“.
1876	Страотен циклон ја разурнал Индија во областа на сливот на реката Ганг, оставајќи зад себе над 100.000 загинати. Уште 100.000 загинале по невремето од болести.
1892	Артур Конан Дојл ги објавил Авантурите на Шерлок Холмс.
1924	Во Милано, Италија бил одржан Првиот меѓународен конгрес на штедилниците. Тој ден е прогласен за Светски ден на штедењето.
1956	Во Египет избувна Суецката војна. За да ја задржат контролата над Суецкиот канал, Британските и француските авиони го бомбардираа Египет.
1984	Индира Ганди, премиерката на Индија, била убиена од двајца членови на обезбедувањето, етнички Сики. По убиството следеле немири во Њу Делхи во кои биле убиени скоро 2.000 невини Сики.
1994	Лидерот на босанските Срби, Радован Караџиќ, објавил „воена состојба“ во Босна, наредувајќи сите резервисти да се јават кај своите команданти, за да се подготват за контра-офанзива во северозападниот дел на земјата.
1995	Република Македонија e вклучена во програмата ФАРЕ.

Родени

1345	Фернандо I Португалски, португалски крал.
1391	Едвард Португалски, португалски крал.
1424	Владислав III, крал на Полска и Унгарија.
1705	Папа Климент XIV, римски папа од 19 мај 1769 до 22 септември 1774 година.
1835	Адолф фон Бајер, германски хемичар.
1838	Луис I Португалски, португалски крал.
1920	Фриц Валтер, германски фудбалер.
1919	Димитар Богоевски - Мите, народен херој на Македонија.
1930	Мајкл Колинс, американски астронаут.
1942	Атанас Ќушкоски, македонски драмски писател.
1947	Херман ван Ромпој, белгиски политичар.
1961	Питер Џексон, новозенландски режисер.
1964	Марко Ван Бастен, холандски фудбалер.
1968	Ванила Ајс, американски рапер.
1971	Сашо Гешовски, првата жртва од Македонија во воените конфликти кои избиле во 1991 година во СФРЈ.
1972	Григорис Георгатос, грчки фудбалер.
1976	Гути, шпански фудбалер.
1979	Симао Саброса, португалски фудбалер.

Починале

1448	Јован VIII Палеолог - претпоследен византиски цар.
1851	Петар Петровиќ - Његош, владика и владетел на Црна Гора.
1898	Јосиф Ковачев, македонски педагог, реформатор, револуционер, политичар и научник.
1984	Индира Ганди, премиер на Индија и истакнат лидер на Движењето на неврзаните.
1987	Џозеф Кембел, американски митолог .
1993	Федерико Фелини, италијански филмски режисер.
2002	Михалис Стасинопулос, претседател на Грција.
2006	Питер Бота, претседател на ЈАР.

Јануари - Февруари - Март - Април - Мај - Јуни - Јули - Август - Септември - Октомври - Ноември - Декември

---

Начин на користење на шаблоните во рубриката