Копенхаген

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Копенхаген
København

грб
Копенхаген се наоѓа во Данска
Копенхаген
Местоположба во Данска
Координати: 55°40′34″ СГШ 12°34′06″ ИГД / 
Копенхаген
Површина
 • Град 88,25 км2
 • Пошир. 3.030 км2
Население (2012)[1][2]
 • Град 551.900 жит.
 • Урбано 1.213.822 жит.
 • Пошир. 1.937.611 жит.
Час. појас CET (UTC+1)
 • Лете (DST) CEST (UTC+2)
Портал kk.dk
Стар дел на Копенхаген
Копенхаген ноќе
Новото пристаниште

Копенхаген (дански København) е главниот и најголем град на Данска. Се наоѓа на источниот брег на островот Зеланд и мал дел на островот Амагер. Населението на градот е 1 117 000.

Копенхаген е политички, стопански и културен центар на Данска. Последните децении, со зацврстување на соработката со Шведска, Копенхаген, заедно со шведскиот град Малме, станал средиште на поголемото подрачје на Ересунд со околу 3,8 милиони жители. Ова е една од најразвиените области во Европска Унија.

Копенхаген веќе со години е еден од градовите со најквалитетен живот. Истовремено, тоа е еден од најскапите градови на светот.

Историја[уреди]

Среден век[уреди]

Подрачјето на градот било населено уште во времето на праисторијата. Денешната населба околу 1000 година основана од Свен Рашљобрали. Во 1167 година со дотогашните рибарски и пристанишки населби изградени во замок, на место на денешниот дворец Кристијанборг, па тоа добива црти на градот. Градот набрзо станал важно пристаниште, што го сочувало името на градот. Затоа во 1167 година се смета за година на оснивање на Копенхаген. Со повелбата од Јакоб Ерландсен од 1245 година, Копенхаген и официјално станува град. Истовремено градот е важен трговски центар, па затоа е честа мета на Ханзе. Меѓутоа, Копенхаген станува престолнина на Данска во 15 век, наместо дотогашната престолнина Роскилде.

Нов век[уреди]

Од времето на преместување на престолнината во Копенхаген. градот ја утврдува својата положба, но и данската стопанство и култура. Од 1658-1959 година, градот успешно се одбранил од нападот на Шведска. Меѓутоа, многу голем удар на градот, го снашла чумата во 1711 година, кога бројот на населението (околу 65.000 жители) е свеено на третина.

Современ век[уреди]

Во двете битки, во 1801 и 1807 година Данско-Норвешката флота, доживеала голем пораз во битка кај Копенхаген од страна на британската флота. ВО исто време градот е многу страдал, а загинале и многу граѓани. И покрај тоа, следните децении во 19 век, градот и целата држава забележуваат брз раст на населението и забрзан развој, па градското население брзо се зголемило. Во текот на втората светска војна, Копенхаген бил окупиран и како и останатиот дел од државата. И покрај окуапцијата, Копенхаген и Данска многу малку страдале отколку многу други окупирани области. По војната, брзо се одвивала обнова и осовременување на градот. Од 1961 година отворена е првата пешачка улица на светот, Строгет, и од тогаш се работи на брзо развивање на пешачки зони. Од 2000 година, Копенхаген е поврзан со шведскиот град Малме, Ересундскиот мост (всушност мост-тунел). Последните неколку децении Копенхаген секогаш се вклучува меѓу најдобрите светски градови за живот на светот вез оглед на високите трошоци на животот.


Географија[уреди]

Положба на градот[уреди]

Географската положба на Копенхаген е доста поволна. Копенхаген се наоѓа на најужниот проток Ересунд, кој ги одвојува Категат и Скагерак, односно Балтичко Море и Северно Море. На тој начин Копенхаген се наоѓа на средина на Северна Европа (Скандинавија). Најблискиот поголем град до Копенхаген е шведскиот град Малме, преку мореузот, 40км источно, со спој на новиот Ересунд со мост-тунел. Од вториот по големина град во државата, Орхус, Копенхаген е оддалечен 300 километри источно. Од Берлин, Копенхаген е оддалечен 430км северно, а од Стокхолм 660км југозападно.

Релјеф[уреди]

Копенхаген се наоѓа на источниот брег на големиот дански остров Зеланд, на местото каде најмногу се доближува до Скандинавски Полуостров. Помалиот дел од градот се наоѓа на островот Амагер, кој од Зеланд е раздвоен со т.н. Голем Канал. Надморската височина на градот се движи од 0 до 30 метри.

Клима[уреди]

Климата во Копенхаген е умерено-континентална под влијание на Атлантски Океан и топлата Голфска струја. Затоа градот е окарактеризиран со блага и пријатна клима. Просечната годишна температура е 8°С. Најниската просечна температура во фебруари е -1°С, а најголема во јули и август е 17°С. Годишната количина на врнежи се движи околу 613мм.

Води[уреди]

Копенхаген се развил како морско пристаниште на протокот Ересунд помеѓу Северно Море и Балтичко Море. Морето и денес е главен виновник за развој на градот (стопанството, градски превоз со многубројни канали и пристаништа).


Демографија[уреди]

Во 17 век, Копенхаген бил еден од најголемите градови во Европа, но подоцна бил поттиснат. Во текот на втората половина на 19 век и пред половината на 20 век, градот брзо растел, зголемувајќи го бројот на анселението неколку пати. По втората светска војна, вројот на населението полека растел, а подоцна и стангирал. Во тоа време, започнал раст во предградијата на Копенхаген. Денес во градските граници живеат околу 540.000 жители, а во широка градска зона околу 1,2 милиони.

Етнички состав[уреди]

Населението на Копенхаген до пред неколку децении било готово исклучително етнички данско. Меѓутоа, бројните доселеници од странските земји изменет е составот на населението. Исто така, денес во Копенхаген преку 21% од населението се родени во странство (7% од ЕУ и 14% од ЕУ), и тоа значајно повеќе од просекот на државата.

Стопанство[уреди]

Копенхаген е „стопанското срце“ на Данска. Градот е и денес големо пристаниште, а последните децении посебно се развиле дејности од областа на работењето, трговијата и услугите. Сите важни светски компании имаат своја испостава.

Сообраќај[уреди]

Во Копенхаген покрај С-возот и автобуските линии постојат и 2 линии од подземната железница, т.е. метро.

Знаменитости на градот[уреди]

Копенхаген има добро сочуван стар градски алштат со препознатлив „скандинавски дух“ (едноставни фасади и живи бои, канали, готски цркви и сл.). Градот има и една од најголеми пешачки зони, кој истоврмено е насјтара на светот, па е гордост на градот.

Кружната кула во градот представува една од главните туристички знаменитости на Копенхаген. Таа се наоѓа во самиот центар на градот. Заедно со нив е изградена и Црква Света Троица. Државното собрание бил некогашен двор на данското кралство, а во денешно време седиште на законодавството и министерството надворешни работи. Моноументалната зграда на берзата се наоѓа на брегот на каналот Фредериксхолм. Се одликува од шилесто врвови со спирален облик, кој го сочинуваат четири уплатени змаевски опашки.

Галерија[уреди]

Наводи[уреди]

Надворешни врски[уреди]