Валета

Од Википедија, слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Валета
—  град и општина  —

Грб
Местоположба на Валета во рамките на Малта
Координати: 35°53′52″ СГШ 14°30′45″ ИГД / 
Управа
 • градоначалник Алексеј Дингли
Површина
 • Вкупна 0,8 км2
Надм. вис. 56 м
Население (март 2011)
 • Вкупно 6.966 жит.
Повик. бр. 356
Портал Матична страница
Големите ѕидини околу градот и морето
Улица Република, главна пешачка зона во Валета
„Нашминкани“ стари куќи на градскиот кеј

Валета (малт. Valletta) е главниот град на Малта, кој се наоѓа во најголемиот остров на истоимената држава.

Населението на Валета е околу 6315, според пописот од 2005 година. Градот е вклучен во 1980 година под УНЕСКО.

Етимологија[уреди]

Официјалното име кое е дадено на градот било Humillima Civitas Valletta, т.е. град посветен на пониженоста, меѓутоа, поради своите бистиони и тврдини, заедно со убавината на барокните згради долж тесните улици, Валета станал познат и како Superbissima - „Величенствена“ помеѓу владејачките куќи на Европа. На малтешки јазик тој обичаено се нарекува Il-Belt, што едноставно значи „град“.

Историја[уреди]

Подрачјето на Валета било населено уште во времето на праисторијата и било активно во стариот и среден век, но немало поголемо значење се до 16 век.

Камен-темелникот на градот Валета го поставил поранешниот Голем мајстор Ред Свети Јован, Жан де ла Валет 28 март 1566 година. Ред (кој долго управивал со градот и островот) одличил да оснива нов град на полуостровот Шеберас веднаш по завршување на големата опсада на Малта. Дадениот полусторв бил средиште на динственото природно пристаниште на осрвотот, па ова бил клучен потег за зацврстување на положбата на островот.

Географија[уреди]

Релјеф: Валета е сместена на северната страна на островот Малта. Градот е стратегиски поставен во една поголемо природно пристаниште на островот Малта, кој има тешко пристапни брегови. Самиот град е во ѕидини на малиот полуостров Шеберас, кои го опкружуваат две природни пристаништа. Тлото на кое е изграден е прилично покретно, но и покрај тоа тука е ортогонална улична мрежа.

Клима: Валета, како и цела Малта, има средоземна клима со многу топли и суви лета и благи и дождливи зими. Средната годишна температура е 21°С.

Води: Валета и изразено приморски град, на полуостров со три страни опкружен со вода, кој го опкружуваат две природни пристаништа, Марсамшет и Големото пристаниште. Градот е најголемо пристаниште на Малта.

Архитектура[уреди]

Целата Валета е сочуван во старите ѕидини и има во потполост сочуван дух од минатите времиња. Поради сето тоа градот е ставен на списокот на светска заштита на УНЕСКО.

Градот има неколку згради со извонредна историска важност, денес се на листата на УНЕСКО на светска градина. Најзначајни згради се:

Демографија[уреди]

Населението на Валета според проценките од 2008 година било некаде преку 6.000 жители. Тоа е во постојано опаѓање во текот на последните неколку децении, и денес е само третина од некогашниот број. Овој процес посебно се забрзал по Втората светска војна кога младото население често се преселувало од пренатрпаниот град во околина на предградието, а самиот град останал седиште на трговските и управните дејности. Затоа градот и покрај својата величина и маленкост во однос на некои предградија денес е средиште на животот на оваа мала држава.

Култура[уреди]

Празникот Свети Павле од Терс се прославува во Валета на 10 февруари, додека се рпазници на Свети Доминик, Свети Августин и Нашиот Госпе од Кармел, кои се прославуваат во текот на цела година.

Транспорт[уреди]

Јавниот сообраќај во Малта, кој користи автобуси, се одвива на линијата кон и од Валета, преку терминалот кој се наоѓа веднаш до велозт на градот. Сообраќајот во самиот град е ограничен, а некои од главните улици се потполно претворени во пешачки зони.

Спорт[уреди]

Валета е позната и по својот фудбалски клуб „ФК Валета“, еден од најдобрите клубови на островот.

Галерија[уреди]

Поврзано[уреди]

Надворешни врски[уреди]