Георги Баждаров

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
BASA-1935K-1-61-2-Georgi Bazhdarov.jpg
Роден 8 февруари 1881
Горно Броди, Серско, Отоманска Империја
Починал 19 септември 1929
Варна, Бугарија

Георги Баждаров бил македонски револуционер, деец на Македонската револуционерна организација и Внатрешната македонска револуционерна организација.

Биографија[уреди | уреди извор]

Македонска револуционерна организација[уреди | уреди извор]

Георги Баждаров е роден на 8 февруари 1881 во серското село Горно Броди, тогаш во Отоманската империја. Образование добива во Солунската машка гимназија (1896 - 1899) и Битолската гимназија (1899 - 1900), каде што заедно со Трпен Марков, Андреј Кезепов, Ѓорѓи Христов и Георги Тодоров формира ученички револуционерен кружок на Бугарското тајно револуционерно братство, на чело со Марков.[1]

Зборната серска чета во февруари 1903 година во пештерата Капе во близина на селото Крушево, Серско. Во првиот ред е Демирхисарската чета. Баждаров е четврти лево кон десно.

Учителствува во селото Крушево, Демирхисарско во 1900 - 1901 година и е член на Демирхисарскиот околиски револуционерен комитет. По 1901 година е четник при Јане Сандански, од мај 1902 до октомври 1903 година е секретар во четата на Иљо Крчовалијата, а подоцна во четата на Атанас Тешовалијата. Во летото 1903 година е делегат од Серско на конгресот на Серскиот револуционерен округ [2]. Учествува во Илинденското востание.

По востанието се населува во Бугарија и во 1906 година завршува историја и географија на Софискиот универзитет.

По Младотурската револуција во 1908 година учителствува во Солунската егзархиска гимназија (1908 - 1913) и е меѓу основачите на Сојузот на бугарските уставни клубови и е член на градското биро на партијата во Солун. Учествува во основачкиот конгрес на Сојузот на бугарските наставници во Отоманската империја во 1909 година и учествува на неговиот втор конгрес во 1910 година. Уредник е на весниците „Учителски глас" (1910 - 1912) и „Искра" (1911 - 1912) [3].

По Втората балканска војна во 1913 година се населува во Софија. Од 1913 до 1915 година е учител во Варна, а од 1915 - 1916 и од 1918 до 1920 - во Софија. Автор е на „Револуционерната борба во Македонија“, издадена во 1917 година.

ВМРО[уреди | уреди извор]

Корица на „Горно Броди“.

По создавањето на ВМРО е избран за член на Задграничното претставништво, а во 1925 година на Шестиот конгрес во селото Србиново е реизбран на истата функција, заедно со Наум Томалевски и Кирил Прличев. Тој е еден од противниците на преговорите со комунистичките сили и во 1924 година се противи на Мајскиот манифест. Од 1919 до 1923 година е главен уредник на весникот „Македонија“. Во 1923 година ја издава книгата „Духот на Македонија“.

Баждаров е еден од основачите на Македонскиот научен институт и неговиот потпретседател. Уредник е на списанието „Македонски преглед“. Во 1929 година ја издава книгата „Горно Броди“, прв и трет том од „Спомени“ во 1929 година, а вториот останува за подоцна. Како што самиот вели:

Втората книга од спомени оставам да ја напишам по третата, бидејќи третата е поважна, а поучна. Ако сум жив, ќе го напишам потоа и вториот дел (1903 - 1918 година).

Баждаров станува жртва на братоубиствената борба во ВМРО. Убиен е како поддржувач на Александар Протогеров на 19 септември 1929 година во Варна, а во текот на атентатот еден од телохранителите загинува, а двајца се ранети. Според Георги Поп Христов организатор на убиството е Пандил Шишков, поради што и тој бил ликвидиран во знак на одмазда.

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Марков, Георги Христов. Хрупищко, Хасково, 2002, стр. 136.
  2. Енциклопедия Пирински край, том 1, Благоевград, 1995, стр. 450.
  3. Енциклопедия „Пирински край“. Том 1, Благоевград, 1995, стр. 388.