Главна страница

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето

Добре дојдовте на Википедија

слободната енциклопедија што може секој да ја уредува
имаме 99.090 статии на македонски јазик
Избрана статија за оваа седмица
EscherichiaColi NIAID.jpg

Бактерии — голем домен на прокариотски микроорганизми. Типично се неколку микрометри во должина и се среќаваат во голем број на облици, вклучувајќи сфери, стапчиња и спирали. Бактериите се едни од најстарите животни форми на планетата и може да се најдат во скоро сите хабитати. Тие ги населуваат океаните, копното, врелите извори, екстремно кисели води и радиоактивни отпади, а може да се најдат дури и на големите длабочини на земјината кора. Тие исто така живеат во сложените повеќеклеточни организми како што се животните и растенијата, а со нив формираат симбиотски или паразитски односи. Повеќето бактерии се уште не се карактеризирани, а само околу половина од сите бактериски колена имаат видови кои може да се култивираат во лабораторија. Науката за бактерии се нарекува бактериологија и претставува гранка на микробиологијата.

Во еден грам почва има околу 40 милиони бактериски клетки, а во милилитар слатка вода има околу милион бактериски клетки. На планетата Земја има околу 5×1030 бактерии. Ова формира бактериска биомаса која е поголема од растителната и животинската биомаса заедно. Бактериите се неопходни за многу фази од циклусот на елементите во биосферата, како што се врзувањето на јаглеродот и азотот од атмосферата. Циклусот на елементите исто така вклучува разградување на телата на мртвите организми, а бактериите се најодговорни за фазата на путрефикација на овој процес. Во биолошките заедници кои живеат околу хидротермалните извори или студените извори, екстремофилните бактерии ги обезбедуваат виталните хранливи материи кои се неопходни да се одржи животот во овие средини; како што е искористувањето на метан и сулфурводород за продукција на енергија.

Порано бактериите се сметаа за растенија и се класифицираа во класата Schizomycetes. Денес бактериите се класифицираат како прокариотски организми кои за разлика од животинските, растителните и другите еукариотски организми не поседуваат клеточно јадро и немаат мембрански органели. Иако традиционално терминот "бактерии" се користеше за сите прокариоти, научната класификација се промени со почетокот на деведесетите години од дваесетиот век, по откритието дека археите се посебна група на прокариоти кои заедно со бактериите еволуирале од заеднички предок. Денес бактериите и археите се класифицирани во два одделни домени на животот, а третиот го чинат еукариотите. (Дознајте повеќе...)


Слика и снимка на денот
Lion (Panthera leo) old male Chobe.jpg
Лав (Panthera leo, мажјак) во Националниот парк Чобе, северна Боцвана.

Приказна за овчарот и змијата раскажана од жител на с. Шишево на месниот скопско-велешки дијалект.
Дали сте знаеле…

Занимливости од содржините на Википедија:

Цртеж на кој е прикажано правилно држење на стапчињата за јадење
На денешен ден…

Денес е 18 февруари 2019 г.

Настани:

1861  Првиот парламент на Италија го прогласи за крал Виктор Емануел II.
1915  Прва светска војна: Германија со помош на подморници ја започна поморската блокада на Велика Британија.
1945  Во Скопје е отворен Работничкиот дом, прв во Народна Република Македонија.
1952  Грција стана членкa на НАТО.
1952  Турција стана членкa на НАТО.
1960  Аргентина, Бразил, Мексико, Парагвај, Перу, Уругвај и Чиле се договорија да формираат Латиноамериканско здружение за слободна трговија.
1965  Прогласена е независност на африканската држава Гамбија во рамките на Британскиот комонвелт.
1992  Собранието на Република Македонија донесе одлука за формирање на Македонска информативна агенција (МИА) како јавен информативен сервис. Првата вест МИА ја емитуваше на 30 септември 1998 година.
1994  Владата на Република Македонија донесе одлука за воспоставување на дипломатски односи меѓу Република Македонија и САД на ниво на амбасади.

Родени:

1404  Леон Батиста Алберти — италијански ренесансен архитект.
1516  Марија I — кралица на Англија.
1745  Алесандро Волтаиталијански и физичар.
1860  Андерс Цорн — шведски сликар и бакрорезец.
1898  Енцо Ферари — италијански автомобилист и конструктор.
1921  Бранко Бауер — хрватски режисер.
1930  Драган Бојаџиев — македонски музички публицист.
1933  Боби Робсон — англиски фудбалер и тренер.
1938  Иштван Сабо — унгарски режисер.
1931  Тони Морисон — американска писателка, добитничка на Нобеловата награда во 1993 година.
1942  Ѓорѓија Најдоски — македонски поет.
1950  Сибил Шепард — американска глумица.
1954  Џон Траволта — американски глумец.
1957  Марита Кох — германска атлетичарка.
1960  Грета Скаки — италијанско-австралиска глумица.
1964  Мет Дилон — американски глумец.
1965  Д-р Дре — американски рапер и музички продуцент.
1967  Роберто Баџо — италијански фудбалер.
1975  Гери Невил — англиски фудбалер и тренер.
1985  Фабио Сабатини — италијански велосипедист.
1985  Кристијано Салерно — италијански велосипедист.

Починале:

999  Грегориј V — римски папа.
1405  Тимур — монголски кан.
1546  Мартин Лутер — германски духовник, водач на протестантската реформација.
1564  Микеланџелоиталијански вајар, сликар, градител и поет.
1682  Балдасаре Лонгена — венецијански архитект.
1873  Васил Левски — бугарски национален деец.
1915  Стојан Новаковиќ — српски научник.
1950  Прежихов Воранц — словенечки писател.
1967  Роберт Опенхајмер — северноамерикански физичар.
1969  Драгиша Цветковиќ — југословенски политичар.
1986  Пол Стјуарт — американски глумец и режисер.
2001  Крум Монев — македонски борец.
Што е Википедија?

Википедија е енциклопедија напишана преку соработка на многу од нејзините читатели. Таа е посебен вид на мрежно место, наречено вики, што го прави придонесот кон неа брз и лесен.

Сакате да помогнете?
Започнете со нашиот вовед!

Други области
  • Селска чешма — Централниот форум за дискусија на Википедија, место каде што можете да поставувате прашања и да давате коментари.
  • Портал на заедницата — Проекти, ресурси и активности за сите кои сакаат да се вклучат во проектот.
  • На други јазици — Википедија е повеќејазичен проект - освен на македонски, Википедија е достапна и на 285 други јазици.
Збратимени проекти

Википедија е проект на фондацијата Викимедија — непрофитна организација, која опфаќа и други проекти:

Commons-logo.svg
Ризница
Складиште на слики, снимки и други мултимедијални содржини
Wikinews-logo-51px.png
Викивести
Вести со права за слободна употреба
Wiktionary-logo-51px.gif
Викиречник
Речник и лексикон
Wikiquote-logo-51px.png
Викицитат
Збирка на цитати
Wikibooks-logo-35px.png
Викикниги
Учебници и прирачници со права за слободна употреба
Wikisource-logo.png
Викиизвор
Библиотека на дела со права за слободна употреба
Wikispecies-logo-35px.png
Викивидови
Именик на видови
Wikiversity-logo-41px.png
Викиуниверзитет
Материјали и активности за учење со права за слободна употреба
Wikimedia-logo-35px.png
Мета-вики
Усогласување на проектот „Викимедија“
Wikidata-logo.svg
Википодатоци
База на слободни знаења
Wikivoyage-logo.svg
Википатување
Отворен туристички водич