’Ржаничино

Од Википедија — слободната енциклопедија
(Пренасочено од Р’жаничино)
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
’Ржаничино
R'zhanichino - pogled od nadvoznikot.JPG

Селото ’Ржаничино

’Ржаничино is located in Македонија
’Ржаничино
Местоположба на ’Ржаничино во Македонија
Координати 41°55′36″N 21°37′59″E / 41.92667° N; 21.63306° E / 41.92667; 21.63306Координати: 41°55′36″N 21°37′59″E / 41.92667° N; 21.63306° E / 41.92667; 21.63306
Регион Скопска Блатија
Општина Петровец
Население 855 жит.
(поп. 2002)
Надм. вис. 225 м
’Ржаничино на општинската карта
Р’жаничино во Општина Петровец.svg

Атарот на ’Ржаничино во рамките на општината
Commons-logo.svg ’Ржаничино на Ризницата

’Ржаничино (или Р’жаничино) — село во областа Блатија, во Општина Петровец, на патот помеѓу градовите Велес и Скопје.

Географиja и местоположба[уреди | уреди извор]

Поглед на последните куќи на селото од полето

Селото ’Ржаничино, се наоѓа во источниот рамничарски дел на Скопската Котлина на надморска височина од 225 метри[1]. ’Ржаничино лежи во алувијалната зона од левата страна на реката Вардар, на 22 километри оддалеченост од Скопје[1] и 9 километри оддалечност од општинскиот центар Петровец. Селото е расположено од двете страни на автопатот „Пријателство“ (Е-75) на делницата Скопје - Велес, а крај самото село поминува и регионалниот пат Скопје - Катланово. Североисточно од ’Ржаничино се издигнува високо земјиште составено од езерски наслаги на кое се наоѓаат селските пасишта и лозја, а југозападно се наоѓа пространата рамнина Блатија со ниви и ливади[2]. Во непосредна близина на селото некогаш постоело Катлановското Блато, кое било исушено со мелиоративни зафати по Втората светска војна. Непосредно од запад се наоѓа селото Петровец, на југозапад Огњанци, на југ е селото Таор со кое има директна врска со новоасфалтиран пат, на југоисток Катланово, на исток Ќојлија и на север е селото Миладиновци.

Историja[уреди | уреди извор]

Според предание запаметено од постарите жители, на местото на денешното село ’Ржаничино, постоело друго село населено со Македонци, од кое остатоци како темели од куќи, гробови и надгробни плочи,, ќупови, ќерамиди се наоѓале на потегот наречен Старо Село[2]. За време на османлиското ропство, на местото на раселеното село било основано ново село, а македонските христијански семејства кои се доселиле на чифлизите и го основале селото, му го дале денешното име ’Ржаничино[2]. До крајот на турското владеење во 1912 година, селото било поделено на неколку чифлизи, на кои работеле сите македонски семејства, а во 1912 година поради тешките услови настапило и масовно иселување во Скопје, при што во селото останале само 3 македонски куќи (2 од родот Тасевци и 1 од Латинови)[3]. Од чифлигарскиот систем селото се ослободило во 1919 година, кога на турските бегови им било оставено да откупат само 5% од земјиштето[3]. По Втората светска војна голем дел од атарот на ’Ржаничино бил намален, бидејќи околу 200 хектари биле доделени на факултетското стопанство, 30 хектари на фабриката за преработка на трска од Катлановското блато, 50 хектари на краварството, а на селото биле оставени 403 хектари од кои пасишта 190 хектари и 213 хектари обработливо земјиште[3].

Потекло и значење на името[уреди | уреди извор]

Потеклото на името на селото доаѓа од името на житното растение ’рж, кое се одгледува на нивите во селото до денешни дни и се изговара како „р’ж“.

Стопанство[уреди | уреди извор]

Населението главно се занимава со земјоделство, поради поволната географска положба во рамнината на Скопската Котлина во близина на Катлановското блато. Најзастапено е полјоделството со одгледување на житарици (пченица, јачмен, р'ж и пченка) и сточна храна (луцерка), градинарството (домати, пиперки, морков) и сточарството, односно краварството во поголема и козарството во помала мерка. Покрај земјоделието, населението се бави и со други стопански гранки како занаетчиството (во селото постојат столарски, тапетарски, механичарски работилници), градежништвото и исцрпувањето на песок за цемент, како и работа на други дејности во Скопје.

Население[уреди | уреди извор]

Според последниот попис на населението на Македонија од 2002 година, селото има 855 жители. Следува табела на националната структура на населението[4]

Националност Вкупно
Македонци 628
Турци 0
Роми 0
Албанци 32
Власи 0
Срби 45
Бошњаци 137
останати 13

Родови[уреди | уреди извор]

Најголемиот дел од жителите на ’Ржаничино, отсекогаш и денес се Македонци од православна христијанска вероисповед. Македонски родови во селото се: Латинови (старинци, „од векот овде“), Тасевски или Ѓорѓиевски (од с. Бујковци), Черепналковски (од с. Галичник во Западна Македонија), Николовски или Поповци (од с. Галате кај Гостивар), Тодоровски I (од с. Таор), Величкови (од с. Студена Бара - Кумановско), Петровски (од с. Глуво), Василевски (од с. Кожле), Тодоровски II и Тодорови (од блиското с. Блаце), Маневци, Стојчевски, Ордевски, Петрушеви, Кметовци и Миленковски (сите од с. Дивље), Стевковци, Стојчевци, Маневци, Ордевци (сите од с. Маркова Сушица и Барово), Велковци, Костадиновски и Ристевци од (с. Нова Брезница), Дилберовци од (с. Леуново - Гостиварско), Дојчевци (од с. Ново Село - Зелениковско)[5].

Општествени установи[уреди | уреди извор]

Во селото постојат две цркви. Во селото во завршна фаза на изградба е црквата Света Троица, а на ридот над селото постои црквата Успение на Пресвета Богородица (Голема Богородица) со голем крст, изградена од ктиторот Пидо Чужуков.

Цркви[уреди | уреди извор]

Самоуправа и политика[уреди | уреди извор]

Галерија[уреди | уреди извор]

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Редовни настани[уреди | уреди извор]

Личности[уреди | уреди извор]

Култура и спорт[уреди | уреди извор]

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Од ’Ржаничино во минатото се забележани иселување на родовите Секуловци (доселени од с. Пакошево) и Спасовци во Скопје, односно некогашното село Влае, а исто така во Скопје се иселил и албанскиот род Шкека[6].

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 Панов Митко. „Енциклопедија на селата во Република Македонија“. Патрија, Скопје, 1998. стр.258
  2. 2,0 2,1 2,2 Трифуноски, Ф. Јован. „Скопско поле“. Скопје, 1955, стр.165
  3. 3,0 3,1 3,2 Трифуноски, Ф. Јован. „Скопско поле“. Скопје, 1955, стр.166
  4. Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Македонија, 2002 - Книга X
  5. Трифуноски, Ф. Јован. „Скопско поле“. Скопје, 1955, стр.166-167
  6. Трифуноски, Ф. Јован. „Скопско поле“. Скопје, 1955, стр.167

Надворешни врски[уреди | уреди извор]