Кожле

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Кожле
Kožle Monastery.JPG
Кожле is located in Македонија
Кожле
Местоположба на Кожле во Македонија
Координати 41°50′26″N 21°40′55″E / 41.84056° СГШ; 21.68194° ИГД / 41.84056; 21.68194Координати: 41°50′26″N 21°40′55″E / 41.84056° СГШ; 21.68194° ИГД / 41.84056; 21.68194
Регион Скопски
Општина Петровец
Област Скопска Блатија
Население 14 жит.
(поп. 2002)
Commons-logo.svg Кожле на Ризницата
Реконструкција на тврдината Маркови Кули во Кожле

Кожле — село во Општина Петровец, во областа Скопска Блатија, недалеку од градот Скопје.

Географиja и местоположба[уреди | уреди извор]

Кожле се наоѓа во областа Блатија на десниот брег на реката Пчиња. До селото Кожле се стига по автопатот Скопје-Велес. Пред селото Катланово се врти десно, по асвалтиран пат кој поминува низ селото Блаце. Патот ја сече густата дабова шума кој ќе ве одведе право во селото.

Историja[уреди | уреди извор]

Тврдината Маркови Кули се наоѓа 1,6 км источно од селото и датира од средниот век. Во 1847 година изградена е црквата „Вознесение Христово“, каде што во дворот е погребан македонскиот академик, поет и книжевник Гане Тодоровски, во чија чест во дворот на црквата секоја година се одржуваат поетски читања.

Во крајот на 19 век Кожле е село во скопската каза на Османлиското Царство. Според статистиката на Васил Канчов, во околу 1900 година во Кожле живеат 585 Македонци христијани.[1]

На 6 септември 2016 година во околу 17:40 часот се случила авионска несреќа кај селото Кожле, каде загинуваат сите 6 патници и членови на екипажот.[2]

Економија[уреди | уреди извор]

Од овој крај, освен руда имало и многу кварц, фелдспат и каолин, минерали од кои тогаш се правел познатиот порцелан од Кожле. Овие драгоцени минерали за време на војната на големо ги експолатирале Германците. Порцеланот од Кожле бил познат до Цариград и многу баран. Кожланскиот порцелан веќе не се прави. Луѓето се иселиле од селото да бараат работа во градовите.

Демографија[уреди | уреди извор]

Според последниот попис на населението на Македонија од 2002 година, селото има 14 жители. Следува табела на националната структура на населението[3]

Националност Вкупно
Македонци 10
Турци 0
Роми 0
Албанци 2
Власи 0
Срби 1
Бошњаци 0
Други 1

Селото последните педесетина години е празно. На старите порти висат катанци. Само пет семејства денес живеат во селото, пензионери кои се вратиле тука од Скопје. Најстарите пишани записи за селото кажуваат дека овој крај бил сточарски, гусларски и рударски.

Според кажувањата на 73-годишен жител кој заедно со сопругата по пензионирањето се вратиле на родното огниште, Кожле било село на четири попа и еден владика. Попови, Василевци, Бошковци, Марковци и Пселимовски се дел од семејствата кои некогаш го населувале Кожле.

Население низ историјата[уреди | уреди извор]

Во табелата во продолжение е направен преглед на населението во сите пописни години:

Година 1900[4] 1905[5] 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 585 344 384 309 196 130 70 29 13 14
Извор за 1948-2002 г.: Државен завод за статистика на РМ.[6]

Родови[уреди | уреди извор]

Кожле e македонско село.

Според истражувањата од 1951 година, родови во Кожле се:

  • Староседелци: Трајановци (3 к.), Поповци (3 к.), Китановци (7 к.), Марковци (3 к.), Ценовци (2 к.), Бошковци (3 к.), Шипковци (1 к.), Пашинци (2 к.), Пртеловци (1 к.), Цирановци (1 к.), Пурчиновци (4 к.), Мурџевци (4 к.) и Мишовци (1 к.).
  • Доселеници: Дувневци (5 к.) и Домазетовци (6 к.) доселени се, но не знаат од каде се доселени; Романовци (3 к.) доселени се од селото Романовце, кумановско. Според друго предание доселени се од некое место Лаке во близина на селото Бадар.[7]


Општествени институции[уреди | уреди извор]

Редовни настани[уреди | уреди извор]

Порано во селото редовно се одржувала козлечка средба, но во 1999 е прекината таа традиција.

Личности[уреди | уреди извор]

Родени во Кожле[уреди | уреди извор]
  • Гане Тодоровски (р. 11 мај 1929 - 22 мај 2010) - македонски академик, поет, преведувач, професор, есеист, литературен критичар, историчар и публицист.
  • Коле Василевски - македонски универзитетски професор
  • Александар Андреевски (1922-2005) - македонски академик, врвен лекар специјалист - оториноларинголог, доајен на модерната оториноларингологија во Република Македонија и пошироко[8]
  • Теодор Трајанов (1882 - 1945) - бугарски поет, член на БАН[9]
Починале во Кожле[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

Надворешни врски[уреди | уреди извор]