Леуново

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Леуново
Leunovo 02.JPG

Поглед на Мавровското Езеро и на селото Леуново

Леуново is located in Македонија
Леуново
Местоположба на Леуново во Македонија
Координати 41°41′42″N 20°47′52″E / 41.69500° СГШ; 20.79778° ИГД / 41.69500; 20.79778Координати: 41°41′42″N 20°47′52″E / 41.69500° СГШ; 20.79778° ИГД / 41.69500; 20.79778
Регион Logo of Polog Region.svg Полошки
Општина Coat of arms of Mavrovo and Rostuša Municipality.svg Маврово и Ростуша
Население 6[1] жит.
(поп. 2002)
Пошт. бр. 1254
Повик. бр. 042
Надм. вис. 1340 м
Слава Голема Богородица
Commons-logo.svg Леуново на Ризницата


Леуново — село во Општина Маврово-Ростуше, сместено на брегот на Мавровското Езеро.

Географија и местоположба[уреди | уреди извор]

Селото Леуново се наоѓа во Мавровската Котлина, на источниот брег на Мавровското Езеро. Административно претставува дел од Општина Маврово и Ростуша, западна Македонија, сместено во источниот дел на општината. Воедно, селото претставува и дел од Националниот парк Маврово. Се наоѓа во пониските делови на планината Бистра.

Селото е поврзано со асфалтниот локален пат P-413 со соседните села Никифорово и Маврово, пат кој го обиколува Мавровското Езеро. Од градот Гостивар е оддалечено 25 километри.

Во близина на селото се наоѓа и браната „Леуново“, која е составен дел од мавровскиот хидроенергетски систем. Самата брана била обновена во текот на 2013 година, при што била зајакната нејзината градба, а самата целина била хортикултурно средена, а на самата брана била изградена патека.[2]

Историја[уреди | уреди извор]

Селото прв пат се споменува во текот на XIII век во грамотата на Константин Тих.

Во поновата македонска историја, од Леуново потекнуваат бројни борци во НОБ за Македонија, при што самото село поднело 15 жртви. На 21 август 1943 година, селото е целосно запалено и изгорено од страна на германските војници.

Во последните години селото се соочуваме со особени проблеми со електричното осветлување во рамки на селото.[3]

Стопанство[уреди | уреди извор]

Во поново време, селото е насочено кон развој на селскиот туризам, притоа искористувајќи ги придобивките на близината на Мавровското Езеро и Маврово како зимски туристински центар во Македонија. Постојат повеќе пансиони и хотели.

Население[уреди | уреди извор]

Населението во селото започнало да се намалува по првите реформи и индустријализацијата на земјата во времето на Југославија, кога жителите започнале да се иселуваат по градовите, со што бројноста на селото започнала драстично да се намалува. Неповолно кон бројот на жители се одразило и потопувањето на Мавровската Котлина, како и плодното земјиште на селото.

Низ годините во селото Леуново, освен Македонци, живееле и помал број на Албанци, Турци и Срби.

Според последниот попис од 2002 година, во Леуново живеат 6 жители, сите Македонци.[1]

Во табелата во продолжение е направен преглед на населението во сите пописни години:

Година 1900[4] 1905[5] 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 955 840 329 436 265 106 60 26 40 6
Извор за 1948-2002 г.: Државен завод за статистика на РМ.[6]

Родови[уреди | уреди извор]

Леуново е македонско село.

Според истражувањата од 1920тите родови во селото биле:

  • Доселеници: Караџовци (10 к.), Рудинци (7 к.), Белковци (3 к.), Мердановци (3 к.), Зелемборовци (20 к.), Стојановци (7 к.), Цагулевци (25 к.), Мануковци (5 к.), Карапанџовци (5 к.), Димевци (19 к.) и Марковци (20 к.) сите се доселени од областа Порече.

Во селото некое време имало и Албанци. Они припаѓале на родовите: Голаовци и Аметовци (13 к.) доселени од Албанија.[7]

Самоуправа и политика[уреди | уреди извор]

Селото се наоѓа во рамките на новосоздадената Општина Маврово и Ростуша, која настанала со територијалната поделба на Македонија во 2004 година. Претходно селото припаѓало на поранешната Општина Маврови Анови, која со измените во Законот за територијална поделба на Македонија била припоена со Општина Ростуша, со што двете општини ја создале новата Општина Маврово и Ростуша, во која денес се наоѓа селото.

Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Гостивар, додека во периодот по војната од 1957 до 1965 година се наоѓала во некогашната општина Маврово. Во рамките на истата општина се наоѓало и во периодот 1955-1957.

Во периодот 1952-1955, селото било дел од Општина Никифорово, во која покрај Леуново се наоѓале и Маврово и Никифорово. Самата Општина Никифорово била дел од Гостиварската околија. Општината Никифорово постоела и во периодот 1950-1952 година.

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Поглед на главната селска црква „Успение на Пресвета Богородица“
Цркви[8]
Споменици
Археолошки локалитети[9]
Езера

Редовни настани[уреди | уреди извор]

Личности[уреди | уреди извор]

Галерија[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 „Попис на Македонија“ (PDF). Завод за статистика на Македонија. 2002. конс. 30 март 2013. 
  2. М., Г. (15 ноември 2013). „Привршуваат работите околу доградбата на браната „Леуново”“. Локално (македонски). Скопје. конс. 11 декември 2015. 
  3. Адамовски, Горан. „Леуново со години без улично осветлување“, „Утрински весник“, МПМ Македонија, 7 октомври 2015 (посет. 11 декември 2015 г). (на македонски)
  4. К’нчов, Васил. „Македонија. Етнографија и статистика“. Софија, 1900
  5. Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905.
  6. „Население по возраст и по пол, по населени места, според пописите спроведени во Република Македонија по Втората светска војна“. Државен завод за статистика. 
  7. Смилјаниќ, Тома. Мијаци, Горна Река и Мавровско Поле. 
  8. Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски (2011). Валентина Божиновска. уред. Карта на верски објекти во Македонија. Менора - Скопје: Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи. ISBN 978-608-65143-2-7. 
  9. Коцо, Димче (1996). Археолошка карта на Република Македонија. Скопје: МАНУ. ISBN 9789989101069
  10. Мирче Јовановски, Невена Поповска. „Почина Ксенте Богоев, бардот на македонската економска наука“, Утрински Весник, вторник, 22 април 2008 (посет. 12 декември 2010 г). (на македонски)

Надворешни врски[уреди | уреди извор]