Германиум

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Германиум  (32Ge)
Grayish lustrous block with uneven cleaved surface
12 грамски повеќекристален блок на германиум со нерамни остри површини
Општи својства
Име и симбол германиум (Ge)
Изглед сивкаво-бела
Германиумот во периодниот систем
Водород (двоатомски неметал)
Хелиум (благороден гас)
Литиум (алкален метал)
Берилиум (земноалкален метал)
Бор (металоид)
Јаглерод (повеќеатомски неметал)
Азот (двоатомски неметал)
Кислород (двоатомски неметал)
Флуор (двоатомски неметал)
Неон (благороден гас)
Натриум (алкален метал)
Магнезиум (земноалкален метал)
Алуминиум (слаб метал)
Силициум (металоид)
Фосфор (повеќеатомски неметал)
Сулфур (повеќеатомски неметал)
Хлор (двоатомски неметал)
Аргон (благороден гас)
Калиум (алкален метал)
Калциум (земноалкален метал)
Скандиум (преоден метал)
Титан (преоден метал)
Ванадиум (преоден метал)
Хром (преоден метал)
Манган (преоден метал)
Железо (преоден метал)
Кобалт (преоден метал)
Никел (преоден метал)
Бакар (преоден метал)
Цинк (преоден метал)
Галиум (слаб метал)
Германиум (металоид)
Арсен (металоид)
Селен (повеќеатомски неметал)
Бром (двоатомски неметал)
Криптон (благороден гас)
Рубидиум (алкален метал)
Стронциум (земноалкален метал)
Итриум (преоден метал)
Циркониум (преоден метал)
Ниобиум (преоден метал)
Молибден (преоден метал)
Технициум (преоден метал)
Рутениум (преоден метал)
Родиум (преоден метал)
Паладиум (преоден метал)
Сребро (преоден метал)
Кадмиум (преоден метал)
Индиум (слаб метал)
Калај (слаб метал)
Антимон (металоид)
Телур (металоид)
Јод (двоатомски неметал)
Ксенон (благороден гас)
Цезиум (алкален метал)
Бариум (земноалкален метал)
Лантан (лантаноид)
Цериум (лантаноид)
Празеодиум (лантаноид)
Неодиум (лантаноид)
Прометиум (лантаноид)
Самариум (лантаноид)
Европиум (лантаноид)
Гадолиниум (лантаноид)
Тербиум (лантаноид)
Диспрозиум (лантаноид)
Холмиум (лантаноид)
Ербиум (лантаноид)
Тулиум (лантаноид)
Итербиум (лантаноид)
Лутециум (лантаноид)
Хафниум (преоден метал)
Тантал (преоден метал)
Волфрам (преоден метал)
Рениум (преоден метал)
Осмиум (преоден метал)
Иридиум (преоден метал)
Платина (преоден метал)
Злато (преоден метал)
Жива (преоден метал)
Талиум (слаб метал)
Олово (слаб метал)
Бизмут (слаб метал)
Полониум (слаб метал)
Астат (металоид)
Радон (благороден гас)
Франциум (алкален метал)
Радиум (земноалкален метал)
Актиниум (актиноид)
Ториум (актиноид)
Протактиниум (актиноид)
Ураниум (актиноид)
Нептуниум (актиноид)
Плутониум (актиноид)
Америциум (актиноид)
Кириум (актиноид)
Берклиум (актиноид)
Калифорниум (актиноид)
Ајнштајниум (актиноид)
Фермиум (актиноид)
Менделевиум (актиноид)
Нобелиум (актиноид)
Лоренциум (актиноид)
Радерфордиум (преоден метал)
Дубниум (преоден метал)
Сиборгиум (преоден метал)
Бориум (преоден метал)
Хасиум (преоден метал)
Мајтнериум (непознати хемиски својства)
Дармштатиум (непознати хемиски својства)
Рентгениум (непознати хемиски својства)
Копернициум (преоден метал)
Унунтриум (непознати хемиски својства)
Флеровиум (слаб метал)
Унунпентиум (непознати хемиски својства)
Ливермориум (непознати хемиски својства)
Унунсептиум (непознати хемиски својства)
Унуноктиум (непознати хемиски својства)
Si

Ge

Sn
галиумгерманиумарсен
Атомски број 32
Стандардна атомска тежина (±) (Ar) 72,630(8)[1]
Категорија   металоид
Група и блок група 14 (јаглеродна), p-блок
Периода IV периода
Електронска конфигурација [Ar] 3d10 4s2 4p2
по обвивка
2, 8, 18, 4
Физички својства
Фаза цврста
Точка на топење 1.211,40 K ​(938,25 °C)
Точка на вриење 3.106 K ​(2.833 °C)
Густина близу с.т. 5,323 g/cm3
кога е течен, при т.т. 5,60 g/cm3
Топлина на топење 36,94 kJ/mol
Топлина на испарување 334 kJ/mol
Моларен топлински капацитет 23,222 J/(mol·K)
парен притисок
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
при T (K) 1.644 1.814 2.023 2.287 2.633 3.104
Атомски својства
Оксидациони степени 4, 3, 2, 1, 0, −1, −2, −3, −4 ​(амфотеричен оксид)
Електронегативност Полингова скала: 2,01
Енергии на јонизација I: 762 kJ/mol
II: 1.537,5 kJ/mol
II: 3.302,1 kJ/mol
Атомски полупречник емпириски: 122 pm
Ковалентен полупречник 122 pm
Ван дер Валсов полупречник 211 pm
Разни податоци
Кристална структура дијамантска коцкеста
Кристалната структура на германиумот
Брзина на звукот тенка прачка 5.400 m/s (при 20 °C)
Топлинско ширење 6 µm/(m·K)
Топлоспроводливост 60,2 W/(m·K)
Електрична отпорност 1 Ω·m (при 20 °C)
Забранет појас 0,67 eV (при 300 K)
Магнетно подредување дијамагнетно[2]
Модул на растегливост 103 GPa[3]
Модул на смолкнување 41 GPa[3]
Модул на збивање 75 GPa[3]
Поасонов сооднос 0,26[3]
Мосова тврдост 6
CAS-број 7440-56-4
Историја
Наречен по По Германија, татковината на откривачот
Предвидел Дмитри Менделеев (1871)
Откриен Клеменс Винклер (1886)
Најстабилни изотопи
Главна статија: Изотопи на германиумот
изо ПЗ полураспад РР ЕР (MeV) РП
68Ge веш 270,8 d ε 68Ga
70Ge 21,23% 70Ge е стабилен со 38 неутрони
71Ge веш 11,26 d ε 71Ga
72Ge 27,66% 72Ge е стабилен со 40 неутрони
73Ge 7,73% 73Ge е стабилен со 41 неутрон
74Ge 35,94% 74Ge е стабилен со 42 неутрони
76Ge 7,44% 1,78×1021 y ββ 2,039 76Se
· наводи

Германиум е металоид од IVA група. Има неколку изотопи чии атомски маси се наоѓаат измеѓу 64-83. Постојани се пет: 70, 72, 73, 74 и 76.

Застапен е во Земјината кора во количина од 1,8ppm, како пратеник на цинкот и бакарот. Германиумот е откриен во 1886 година од страна на германскиот хемичар Клеменс Александар Винклер. Слично како и кај галиумот неговите соли - посебно флуориди и арсенити покажуваат карактеристики на полуспроводници, но поради поголемата прсутност на галиумот, германиумовите соли во пракса ретко се користат. Нема биолошко значење. Чистиот германиум е мек, сребренобел металоид. Не реагира со вода, воздух, дури ниту со киселини и бази (освен со азотната киселина). Понекогаш се додаваат на силициумот при производство на електрични елементи. Стаклото на кое му е додадено германиум е прозрачно за инфрацрвените зраци. Од 1950 до 1970 години имаше големо значење во производство на полуспроводниците, најмногу на германиумски диоди и транзистори.

Галерија[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Standard Atomic Weights 2013. Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights
  2. Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds, in Handbook of Chemistry and Physics 81st edition, CRC press.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Properties of Germanium“, Ioffe Institute.