Оганесон

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Оганесон  (118Og)
Општи својства
Име и симбол оганесон (Og)
Други имиња 118 елемент, ека-радон
Оганесонот во периодниот систем
Водород (двоатомски неметал)
Хелиум (благороден гас)
Литиум (алкален метал)
Берилиум (земноалкален метал)
Бор (металоид)
Јаглерод (повеќеатомски неметал)
Азот (двоатомски неметал)
Кислород (двоатомски неметал)
Флуор (двоатомски неметал)
Неон (благороден гас)
Натриум (алкален метал)
Магнезиум (земноалкален метал)
Алуминиум (слаб метал)
Силициум (металоид)
Фосфор (повеќеатомски неметал)
Сулфур (повеќеатомски неметал)
Хлор (двоатомски неметал)
Аргон (благороден гас)
Калиум (алкален метал)
Калциум (земноалкален метал)
Скандиум (преоден метал)
Титан (преоден метал)
Ванадиум (преоден метал)
Хром (преоден метал)
Манган (преоден метал)
Железо (преоден метал)
Кобалт (преоден метал)
Никел (преоден метал)
Бакар (преоден метал)
Цинк (преоден метал)
Галиум (слаб метал)
Германиум (металоид)
Арсен (металоид)
Селен (повеќеатомски неметал)
Бром (двоатомски неметал)
Криптон (благороден гас)
Рубидиум (алкален метал)
Стронциум (земноалкален метал)
Итриум (преоден метал)
Циркониум (преоден метал)
Ниобиум (преоден метал)
Молибден (преоден метал)
Технициум (преоден метал)
Рутениум (преоден метал)
Родиум (преоден метал)
Паладиум (преоден метал)
Сребро (преоден метал)
Кадмиум (преоден метал)
Индиум (слаб метал)
Калај (слаб метал)
Антимон (металоид)
Телур (металоид)
Јод (двоатомски неметал)
Ксенон (благороден гас)
Цезиум (алкален метал)
Бариум (земноалкален метал)
Лантан (лантаноид)
Цериум (лантаноид)
Празеодиум (лантаноид)
Неодиум (лантаноид)
Прометиум (лантаноид)
Самариум (лантаноид)
Европиум (лантаноид)
Гадолиниум (лантаноид)
Тербиум (лантаноид)
Диспрозиум (лантаноид)
Холмиум (лантаноид)
Ербиум (лантаноид)
Тулиум (лантаноид)
Итербиум (лантаноид)
Лутециум (лантаноид)
Хафниум (преоден метал)
Тантал (преоден метал)
Волфрам (преоден метал)
Рениум (преоден метал)
Осмиум (преоден метал)
Иридиум (преоден метал)
Платина (преоден метал)
Злато (преоден метал)
Жива (преоден метал)
Талиум (слаб метал)
Олово (слаб метал)
Бизмут (слаб метал)
Полониум (слаб метал)
Астат (металоид)
Радон (благороден гас)
Франциум (алкален метал)
Радиум (земноалкален метал)
Актиниум (актиноид)
Ториум (актиноид)
Протактиниум (актиноид)
Ураниум (актиноид)
Нептуниум (актиноид)
Плутониум (актиноид)
Америциум (актиноид)
Кириум (актиноид)
Берклиум (актиноид)
Калифорниум (актиноид)
Ајнштајниум (актиноид)
Фермиум (актиноид)
Менделевиум (актиноид)
Нобелиум (актиноид)
Лоренциум (актиноид)
Радерфордиум (преоден метал)
Дубниум (преоден метал)
Сиборгиум (преоден метал)
Бориум (преоден метал)
Хасиум (преоден метал)
Мајтнериум (непознати хемиски својства)
Дармштатиум (непознати хемиски својства)
Рентгениум (непознати хемиски својства)
Копернициум (преоден метал)
Нихониум (непознати хемиски својства)
Флеровиум (слаб метал)
Московиум (непознати хемиски својства)
Ливермориум (непознати хемиски својства)
Тенесин (непознати хемиски својства)
Оганесон (непознати хемиски својства)
Rn

Og

(Usb)
тенесиноганесонунуннениум
Атомски број 118
Стандардна атомска тежина (Ar) [294]
Категорија непозната, но најверојатно благороден гас
Група и блок група 8, p-блок
Периода VII периода
Електронска конфигурација [Rn] 5f14 6d10 7s2 7p6 (предвидена)[1][2]
по обвивка
2, 8, 18, 32, 32, 18, 8 (предвидени)
Физички својства
Фаза цврста (предвидена)[1]
Точка на вриење 350±30 K ​(80±30 °C) (екстраполирана)[1]
Густина кога е течен, при т.т. 4,9–5,1 г/см3 (предвидена)[3]
Критична точка 439 K, 6,8 MPa (екстраполирана)[4]
Топлина на топење 23.5 kJ/mol (екстраполирана)[4]
Топлина на испарување 19,4 kJ/mol (екстраполирана)[4]
Атомски својства
Оксидациони степени −1,[2] 0, +1,[5] +2,[6] +4,[6] +6[2](предвидени)
Енергии на јонизација I: 839,4 kJ/mol (предвидена)[2]
II: 1.563,1 kJ/mol (предвидена)[7]
Ковалентен полупречник 157 пм (предвиден)[8]
Разни податоци
CAS-број 54144-19-3[9]
Историја
Наречен по Јуриј Оганесјан
Предвидел Нилс Бор (1922)
Откриен Обединет иснтитут за нуклеарни истражувања и Ливерморска национална лабораторија (2002)
Најстабилни изотопи
Главна статија: Изотопи на оганесонот
изо ПЗ полураспад РР РЕ (MeV) РП
294Og[10] веш ~0,89 мс α 11,65±0,06 290Lv
СФ
| наводи | Википодатоци
Патека на радиоактивниот распад на изотопот оганесон-294. Распадната енергија и просечниот период на полураспад се наведени за матичниот изотоп и секој производен изотоп. Со зелено е укажан делот од атомите што претрпува спонтан распад (SF).

Оганесон (симб. Og) — супертежок хемиски елемент со атомски број 118. Првпат е добиен по вештачки пат во 2002 г. од мешана руско-американска екипа Обединетиот институт за нуклеарни истражувања (ОИЈИ) во Дубна, Русија. Во декември 2015 г. е признаен за еден од четирите нови елементи од стручњаците на Меѓународниот сојуз за чиста и применета хемија (IUPAC) и Меѓународниот сојуз за чиста и применета физика (IUPAP). Елементот формално го добил називот на 28 ноември 2016 г.[11][12] Наречен е по истакнатиот руски нуклеарен физичар Јуриј Оганесјан, кој имал водечка улога во откривањето на најтешките елементи во периодниот систем. Ова е еден од само два елемента наречени по живи луѓе (другиот е сиборгиумот).[13]

Оганесонот има најголем атомски број и најголема атомска маса од сите познати елементи. Радиоактивниот атом на оганесонот е многу нестабилен, дотолку што од 2005 г. наваму се утврдени само четири атоми на изотопот 294Og.[14] Иако ова овозможува многу малку опитно иследување на неговите својства и можни соединенија, теоретските пресметки доведуваат до многу предвидувања, а некои од нив се изненадувачки. На пример, иако оганесонот е елемент од групата 18 (првиот вештачки член на таа група), можно е тој да не е благороден гас, за разлика од сите останати припадници на групата.[1] Порано се сметало дека оганесонот е гас при стандардни услови, но денес се претпоставува дека се работи за елемент во цврста состојба поради релативистичките ефекти.[1] Во периодниот систем на елементите, оганесонот му припаѓа на p-блокот и е последниот елемент во VII периода.

Поврзано[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Nash, Clinton S.. Atomic and Molecular Properties of Elements 112, 114, and 118. „Journal of Physical Chemistry A“ том  109 (15): 3493–3500. doi:10.1021/jp050736o. PMID 16833687. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Haire, Richard G. (2006). „Transactinides and the future elements“. Morss; Edelstein, Norman M.; Fuger, Jean. The Chemistry of the Actinide and Transactinide Elements (3rd издание). Dordrecht, The Netherlands: Springer Science+Business Media. стр. 1724. ISBN 1-4020-3555-1. 
  3. Bonchev, Danail; Kamenska, Verginia. Predicting the Properties of the 113–120 Transactinide Elements. „Journal of Physical Chemistry“ (American Chemical Society) том  85 (9): 1177–1186. doi:10.1021/j150609a021. http://www.researchgate.net/publication/239657207_Predicting_the_properties_of_the_113_to_120_transactinide_elements. 
  4. 4,0 4,1 4,2 Eichler, R.; Eichler, B., Thermochemical Properties of the Elements Rn, 112, 114, and 118 (PDF), Paul Scherrer Institut, конс. 2010-10-23 
  5. Han, Young-Kyu; Bae, Cheolbeom; Son, Sang-Kil; Lee, Yoon Sup. Spin–orbit effects on the transactinide p-block element monohydrides MH (M=element 113–118). „Journal of Chemical Physics“ том  112 (6): 2684. doi:10.1063/1.480842. Bibcode2000JChPh.112.2684H. 
  6. 6,0 6,1 Kaldor, Uzi; Wilson, Stephen (2003). Theoretical Chemistry and Physics of Heavy and Superheavy Elements. Springer. стр. 105. ISBN 140201371X. http://books.google.com/books?id=0xcAM5BzS-wC&printsec=frontcover&dq=element+118+properties#PPA105,M1. посет. 18 јануари 2008 г. 
  7. Fricke, Burkhard. Superheavy elements: a prediction of their chemical and physical properties. „Recent Impact of Physics on Inorganic Chemistry“ том  21: 89–144. doi:10.1007/BFb0116498. http://www.researchgate.net/publication/225672062_Superheavy_elements_a_prediction_of_their_chemical_and_physical_properties. посет. 4 октомври 2013 г. 
  8. Chemical Data. Ununoctium - Uuo, Royal Chemical Society
  9. „Ununoctium“. WebElements Periodic Table. http://www.webelements.com/webelements/elements/text/Uuo/key.html. посет. 9 декември 2007 г. 
  10. Oganessian, Yu. Ts.; Utyonkov, V. K.; Lobanov, Yu. V.; Abdullin, F. Sh.; Polyakov, A. N.; Sagaidak, R. N.; Shirokovsky, I. V.; Tsyganov, Yu. S.; и др. (9 октомври 2006 г). Synthesis of the isotopes of elements 118 and 116 in the 249Cf and 245Cm+48Ca fusion reactions. „Physical Review C“ том  74 (4): 044602. doi:10.1103/PhysRevC.74.044602. Bibcode2006PhRvC..74d4602O. http://link.aps.org/abstract/PRC/v74/e044602. посет. 18 јануари 2008 г. 
  11. Staff. „IUPAC Announces the Names of the Elements 113, 115, 117, and 118“, „IUPAC“, 30 ноември 2016 (посет. 1 декември 2016 г).
  12. St. Fleur, Nicholas. „Four New Names Officially Added to the Periodic Table of Elements“, „New York Times“, 1 декември 2016 (посет. 1 декември 2016 г).
  13. „IUPAC Is Naming The Four New Elements Nihonium, Moscovium, Tennessine, And Oganesson“. IUPAC. 8 јуни 2016. http://iupac.org/iupac-is-naming-the-four-new-elements-nihonium-moscovium-tennessine-and-oganesson/. посет. 8 јуни 2016 г. 
  14. „The Top 6 Physics Stories of 2006“. Discover Magazine. 7 јануари 2007. http://discovermagazine.com/2007/jan/physics/article_view?b_start:int=1&-C=. посет. 18 јануари 2008 г.