Кириум

Кириум  (₉₆Cm)

Општи својства
Име и симбол	кириум (Cm)
Изглед	металик сребрена, свети виолетово во темница
Кириумот во периодниот систем
Gd ↑ Cm ↓ (Uqo) америциум ← кириум → берклиум
Атомски број	96
Стандардна атомска тежина (Ar)	(247)
Категорија	актиноид
Група и блок	група б.б., f-блок
Периода	VII периода
Електронска конфигурација	[Rn] 5f7 6d1 7s2
по обвивка	2, 8, 18, 32, 25, 9, 2
Физички својства
Фаза	цврста
Точка на топење	1.613 K ​(1.340 °C)
Точка на вриење	3.383 K ​(3.110 °C)
Густина близу с.т.	13,51 г/см3
Топлина на топење	13,85 kJ/mol
парен притисок P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k при T (K) 1.788 1.982
Атомски својства
Оксидациони степени	6, 4, 3, 2 ​(амфотерен оксид)
Електронегативност	Полингова скала: 1,3
Енергии на јонизација	I: 581 kJ/mol
Атомски полупречник	емпириски: 174 пм
Ковалентен полупречник	169±3 пм
Спектрални линии на кириум
Разни податоци
Кристална структура	​двојно шестаголна збиена (дшаз)
Електрична отпорност	1,25 µΩ·m
Магнетно подредување	антиферомагнетичен-парамагнетичен премин на 52 K
CAS-број	7440-51-9
Историја
Наречен по	Според Марија Склодовска-Кири и Пјер Кири
Откриен	Глен Сиборг, Ралф Џејмс, Алберт Гиросо (1944)
Најстабилни изотопи
изо ПЗ полураспад РР РЕ (MeV) РП 242Cm расеан 160 д СЦ – – α 6,1 238Pu 243Cm траги 29,1 г α 6,169 239Pu ε 0,009 243Am СЦ – – 244Cm траги 18.1 г СЦ – – α 5,8048 240Pu 245Cm траги 8500 г СЦ – – α 5,623 241Pu 246Cm траги 4730 г α 5,475 242Pu СЦ – – 247Cm траги 1,56×107 г α 5,353 243Pu 248Cm траги 3,40×105 г α 5,162 244Pu SF – – 250Cm веш 9000 г СЦ – – α 5,169 246Pu β− 0,037 250Bk

Кириум (Cm, латински - curium) — актиноид. Името го добил според презимето на Марија и Пјер Кири (Pierre Curie). Кириум е хемиски доста активен елемент, се разложува во вода и неговата хемиска активност е слична на манган. Кириум обично се јавува со оксидационен број +4. Неговите соли се растворливи во вода. Гради растворливи нитриди, нитрати, сулфиди, сулфати, хлориди, бромиди, нерастворливи соединенија со јаглерод, силициум и фосфор. Во природата се јавува во количини приближно како и калифорниум. Вкупната количина на кириумот на Земјата изнесува 0,0001 грама. Кириум настанува со бомбардирање на плутониум 241, хелиум 4. Гради јон 2+. Овој јон е доста силно редукционо средство. Кириумот ги оксидира: злато, јод, бром, хлор, сулфур и многу други метали.