Бориум

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Бориум  (107Bh)
Општи својства
Име и симбол бориум (Bh)
Бориумот во периодниот систем
Водород (двоатомски неметал)
Хелиум (благороден гас)
Литиум (алкален метал)
Берилиум (земноалкален метал)
Бор (металоид)
Јаглерод (повеќеатомски неметал)
Азот (двоатомски неметал)
Кислород (двоатомски неметал)
Флуор (двоатомски неметал)
Неон (благороден гас)
Натриум (алкален метал)
Магнезиум (земноалкален метал)
Алуминиум (слаб метал)
Силициум (металоид)
Фосфор (повеќеатомски неметал)
Сулфур (повеќеатомски неметал)
Хлор (двоатомски неметал)
Аргон (благороден гас)
Калиум (алкален метал)
Калциум (земноалкален метал)
Скандиум (преоден метал)
Титан (преоден метал)
Ванадиум (преоден метал)
Хром (преоден метал)
Манган (преоден метал)
Железо (преоден метал)
Кобалт (преоден метал)
Никел (преоден метал)
Бакар (преоден метал)
Цинк (преоден метал)
Галиум (слаб метал)
Германиум (металоид)
Арсен (металоид)
Селен (повеќеатомски неметал)
Бром (двоатомски неметал)
Криптон (благороден гас)
Рубидиум (алкален метал)
Стронциум (земноалкален метал)
Итриум (преоден метал)
Циркониум (преоден метал)
Ниобиум (преоден метал)
Молибден (преоден метал)
Технициум (преоден метал)
Рутениум (преоден метал)
Родиум (преоден метал)
Паладиум (преоден метал)
Сребро (преоден метал)
Кадмиум (преоден метал)
Индиум (слаб метал)
Калај (слаб метал)
Антимон (металоид)
Телур (металоид)
Јод (двоатомски неметал)
Ксенон (благороден гас)
Цезиум (алкален метал)
Бариум (земноалкален метал)
Лантан (лантаноид)
Цериум (лантаноид)
Празеодиум (лантаноид)
Неодиум (лантаноид)
Прометиум (лантаноид)
Самариум (лантаноид)
Европиум (лантаноид)
Гадолиниум (лантаноид)
Тербиум (лантаноид)
Диспрозиум (лантаноид)
Холмиум (лантаноид)
Ербиум (лантаноид)
Тулиум (лантаноид)
Итербиум (лантаноид)
Лутециум (лантаноид)
Хафниум (преоден метал)
Тантал (преоден метал)
Волфрам (преоден метал)
Рениум (преоден метал)
Осмиум (преоден метал)
Иридиум (преоден метал)
Платина (преоден метал)
Злато (преоден метал)
Жива (преоден метал)
Талиум (слаб метал)
Олово (слаб метал)
Бизмут (слаб метал)
Полониум (слаб метал)
Астат (металоид)
Радон (благороден гас)
Франциум (алкален метал)
Радиум (земноалкален метал)
Актиниум (актиноид)
Ториум (актиноид)
Протактиниум (актиноид)
Ураниум (актиноид)
Нептуниум (актиноид)
Плутониум (актиноид)
Америциум (актиноид)
Кириум (актиноид)
Берклиум (актиноид)
Калифорниум (актиноид)
Ајнштајниум (актиноид)
Фермиум (актиноид)
Менделевиум (актиноид)
Нобелиум (актиноид)
Лоренциум (актиноид)
Радерфордиум (преоден метал)
Дубниум (преоден метал)
Сиборгиум (преоден метал)
Бориум (преоден метал)
Хасиум (преоден метал)
Мајтнериум (непознати хемиски својства)
Дармштатиум (непознати хемиски својства)
Рентгениум (непознати хемиски својства)
Копернициум (преоден метал)
Унунтриум (непознати хемиски својства)
Флеровиум (слаб метал)
Унунпентиум (непознати хемиски својства)
Ливермориум (непознати хемиски својства)
Унунсептиум (непознати хемиски својства)
Унуноктиум (непознати хемиски својства)
Re

Bh

(Upe)
сиборгиумбориумхасиум
Атомски број 107
Стандардна атомска тежина (Ar) [270]
Категорија   преоден метал
Група и блок група 7, d-блок
Периода VII периода
Електронска конфигурација [Rn] 5f14 6d5 7s2 (пресметана)[1][2]
по обвивка
2, 8, 18, 32, 32, 13, 2 (предвидени)
Физички својства
Фаза цврста (предвидена)[3]
Густина близу с.т. 37,1 g/cm3 (предвидена)[2][4]
Атомски својства
Оксидациони степени 7, (5), (4), (3)[2][4] ​(предвидувања)
Енергии на јонизација I: 742,9 kJ/mol
II: 1.688,5 kJ/mol
II: 2.566,5 kJ/mol
(повеќе) (претпоставки)[2]
Атомски полупречник емпириски: 128 pm (предвиден)[2]
Ковалентен полупречник 141 pm (претпоставка)[5]
Разни податоци
Кристална структура шестаголна збиена (шаз)
Кристалната структура на бориумот

(предвидена)[3]
CAS-број 54037-14-8
Историја
Наречен по според Нилс Бор
Откриен Германски институт за истражување на тешки јони (1981)
Најстабилни изотопи
Главна статија: Изотопи на бориумот
изо ПЗ полураспад РР ЕР (MeV) РП
274Bh веш ~54 s[6] α 8,8 270Db
272Bh веш 9,8 s α 9,02 268Db
271Bh веш 1.2 s[7] α 9,35[7] 267Db
270Bh syn 61 s α 8,93 266Db
267Bh syn 17 s α 8,83 263Db
· наводи

Бориум (Bh, лат. bohrium), кој претходно го носел името унилесептиум (Uns), е преоден метал. [8] Името го добил по данскиот физичар Нилс Бор.[9]

Историја[уреди | уреди извор]

Прв пат го добиле русите во градот Дубна во 1976 година. Најзаслужни за тоа се Јури Оганесијан кој бил предводник на истраживачкиот тим во Обединетиот институт за испитивање на јадрата. Таму е добиен изотопот 261Bh со време на распаѓање од 10 ms. Атомот на бориум е добиен со бомбардирање на бизмут -204 и од јадрото на хром 54.

Во 1981 година германскиот научник под водство на Армавбустер и Минценберг е добиен изотопот 262Bh.

Германците го предложиле називот нилсбор, за да го наградат Нилс Бор, а русите го сакале имаето дибниум. Несогласувањата довеле до тоа елементот привремено да го добие името Unilseptium.

Во 1994 година комитетот IUPACа, го предложил името бориум. Сепак несогласувањата постоеле се до 1997 година кога елементот го добил денешниот назив.

Извори[уреди | уреди извор]

  1. Johnson, E.; Fricke, B.; Jacob, T.; Dong, C. Z.; Fritzsche, S.; Pershina, V. (2002). Ionization potentials and radii of neutral and ionized species of elements 107 (bohrium) and 108 (hassium) from extended multiconfiguration Dirac–Fock calculations. „The Journal of Chemical Physics“ том  116: 1862. doi:10.1063/1.1430256. Bibcode2002JChPh.116.1862J. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Hoffman, Darleane C.; Lee, Diana M.; Pershina, Valeria (2006). „Transactinides and the future elements“. Morss; Edelstein, Norman M.; Fuger, Jean. The Chemistry of the Actinide and Transactinide Elements (3rd издание). Dordrecht, The Netherlands: Springer Science+Business Media. ISBN 1-4020-3555-1. 
  3. 3,0 3,1 Östlin, A.; Vitos, L. (2011). First-principles calculation of the structural stability of 6d transition metals. „Physical Review B“ том  84 (11). doi:10.1103/PhysRevB.84.113104. Bibcode2011PhRvB..84k3104O. 
  4. 4,0 4,1 Fricke, Burkhard (1975). Superheavy elements: a prediction of their chemical and physical properties. „Recent Impact of Physics on Inorganic Chemistry“ том  21: 89–144. doi:10.1007/BFb0116498. http://www.researchgate.net/publication/225672062_Superheavy_elements_a_prediction_of_their_chemical_and_physical_properties. конс. 4 октомври 2013 г. 
  5. Chemical Data. Bohrium - Bh, Royal Chemical Society
  6. doi:10.1103/PhysRevLett.104.142502
    Овој навод ќе се дополни автоматски во текот на следните неколку минути. Можете да го прескокнете редот или да го проширите рачно (gives life-time of 1.3 min based on a single event; conversion to half-life is done by multiplying with ln(2).)
  7. 7,0 7,1 FUSHE (2012). „Synthesis of SH-nuclei“. http://www.ensarfp7.eu/workshops/fushe2012/Summaries/FUSHE2012_Oganessian.pdf. конс. септември 2012 г. 
  8. Housecroft C. E., Sharpe A. G. (2008). Inorganic Chemistry (3rd ed.). Prentice Hall. ISBN 978-0131755536.
  9. Parkes, G.D. & Phil, D. (1973). Melorova moderna neorganska hemija. Beograd: Naučna knjiga.
Периоден систем на елементите
Група 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18
Алкални метали Земно­алкални метали Пникто­гени Хал­ко­гени Хало­гени Благо­родни гасови
Периода

I

водо­род
1
хе­лиум
2
II
ли­тиум
3
бери­лиум
4
бор
5
јагле­род
6
азот
7
кисло­род
8
флуор
9
неон
10
III
нат­риум
11
магне­зиум
12
алуми­ниум
13
сили­циум
14
фосфор
15
сулфур
16
хлор
17
аргон
18
IV
ка­лиум
19
кал­циум
20
скан­диум
21
титан
22
вана­диум
23
хром
24
манган
25
железо
26
кобалт
27
никел
28
бакар
29
цинк
30
галиум
31
герма­ниум
32
арсеник
33
селен
34
бром
35
крип­тон
36
V
руби­диум
37
строн­циум
38
итриум
39
цирко­ниум
40
нио­биум
41
моли­бден
42
техни­циум
43
руте­ниум
44
ро­диум
45
пала­диум
46
сребро
47
кад­миум
48
индиум
49
калај
50
анти­мон
51
телур
52
јод
53
ксенон
54
VI
це­зиум
55
ба­риум
56
1 asterisk
луте­циум
71
хаф­ниум
72
тантал
73
вол­фрам
74
ре­ниум
75
ос­миум
76
иридиум
77
пла­тина
78
злато
79
жива
80
талиум
81
олово
82
биз­мут
83
поло­ниум
84
астат
85
радон
86
VII
фран­циум
87
ра­диум
88
2 asterisks
лорен­циум
103
радер­фордиум
104
дуб­ниум
105
сибор­гиум
106
бо­риум
107
Bh
ха­сиум
108
мајт­нериум
109
фарм­штатиум
110
рент­гениум
111
копер­нициум
112
унун­триум
113
флеро­виум
114
унун­пентиум
115
лиевр­мориум
116
унун­септиум
117
унун­октиум
118
1 asterisk
лантан
57
цериум
58
празе­одиум
59
нео­диум
60
проме­тиум
61
сама­риум
62
евро­пиум
63
гадоли­ниум
64
тер­биум
65
диспро­зиум
66
хол­миум
67
ербиум
68
талиум
69
итер­биум
70
 
2 asterisks
акти­ниум
89
то­риум
90
протак­тиниум
91
ура­ниум
92
непту­ниум
93
плуто­ниум
94
амери­циум
95
кириум
96
берк­лиум
97
калифор­ниум
98
ајнштај­ниум
99
фер­миум
100
менде­левиум
101
нобел­лиум
102
 

црно=цврста зелено=течна црвено=гасна grey=непозната Боја на атомскиот број ја прикажува агрегатната состојба (при 0 °C и 1 атм)
Првичен Од распад Вештачки Границата го прикажува природното наоѓање на елементот
Позадинска боја прикажува поткатегорија во трендот метал-металоид-неметал:
Метал Металоид Неметал непознати
хемиски
својства
Алкален метал Земноалкален метал Ланта­ноид Актиноид Преоден метал Слаб метал Пов-атом. неметал Двоатом. неметал Благороден гас