Итербиум

Итербиум  (₇₀Yb)

Општи својства
Име и симбол	итербиум (Yb)
Изглед	сребрено-бела; со бледо жолтеникава нијанса
Итербиумот во периодниот систем
– ↑ Yb ↓ No тулиум ← итербиум → лутециум
Атомски број	70
Стандардна атомска тежина (±) (Ar)	173,045(10)
Категорија	лантаноид
Група и блок	група б.б., f-блок
Периода	VI периода
Електронска конфигурација	[Xe] 4f14 6s2
по обвивка	2, 8, 18, 32, 8, 2
Физички својства
Фаза	цврста
Точка на топење	1.097 K ​(824 °C)
Точка на вриење	1.469 K ​(1.196 °C)
Густина близу с.т.	6,90 г/см3
кога е течен, при т.т.	6,21 г/см3
Топлина на топење	7,66 kJ/mol
Топлина на испарување	129 kJ/mol
Моларен топлински капацитет	26,74 J/(mol·K)
парен притисок P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k при T (K) 736 813 910 1.047 (1.266) (1.465)
Атомски својства
Оксидациони степени	3, 2, 1 ​(базичен оксид)
Електронегативност	Полингова скала: 1,1 (?)
Енергии на јонизација	I: 603,4 kJ/mol II: 1.174,8 kJ/mol II: 2.417 kJ/mol
Атомски полупречник	емпириски: 176 пм
Ковалентен полупречник	187±8 пм
Спектрални линии на итербиум
Разни податоци
Кристална структура	​страноцентрирана коцкеста (сцк)
Брзина на звукот тенка прачка	1.590 м/с (при 20 °C)
Топлинско ширење	β, поли: 26,3 µм/(m·K) (с.т.)
Топлинска спроводливост	38,5 W/(m·K)
Електрична отпорност	β, поли: 0.250 µΩ·m (at с.т.)
Магнетно подредување	парамагнетно
Модул на растегливост	β облик: 23,9 GPa
Модул на смолкнување	β облик: 9,9 GPa
Модул на збивливост	β облик: 30,5 GPa
Поасонов сооднос	β облик: 0,207
Викерсова тврдост	205–250 MPa
Бринелова тврдост	340–440 MPa
CAS-број	7440-64-4
Историја
Наречен по	По Итерби (Шведска), каде што бил ископан
Откриен	Жан Шарл Галисар де Марињак (1878)
Првпат издвоен	Жорж Урбан (1907)
Најстабилни изотопи
изо ПЗ полураспад РР РЕ (MeV) РП 166Yb веш 56,7 ч ε 0,304 166Tm 168Yb 0,13 % >1,3×1014 г (α) 1,9508 164Er (β+β+) 1,4221 168Er 169Yb веш 32,026 д ε 0,909 169Tm 170Yb 3,04 % – (α) 1,7376 166Er 171Yb 14,28 % – (α) 1,5589 167Er 172Yb 21,83 % – (α) 1,3103 168Er 173Yb 16,13 % – (α) 0,9459 169Er 174Yb 31,83 % – (α) 0,7401 170Er 175Yb веш 4,185 д β− 0,470 175Lu 176Yb 12,76 % >1,6×1017 г (α) 0,570 172Er (β−β−) 1,083 176Hf 177Yb веш 1,911 ч β− 1,399 177Lu
Режимите на распад во загради се предвидени, но сè уште не се забележани

Итербиум (Yb, латински - ytterbium) — лантаноид. Тој е еден од елементите кои името го добиле според селото Итерби во Шведска. Итербиум е застапен во Земјината кора во количини од 3,3ppm. Најважен минерал е монацит (Ce,La,Th,Nd,Y,Pr,Yb)PO₄.