Дебреште

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Дебреште
Дебреште is located in Македонија
Дебреште
Местоположба на Дебреште во Македонија
Координати 41°28′46″N 21°18′55″E / 41.47944° СГШ; 21.31528° ИГД / 41.47944; 21.31528Координати: 41°28′46″N 21°18′55″E / 41.47944° СГШ; 21.31528° ИГД / 41.47944; 21.31528
Општина Coat of arms of Dolneni Municipality.svg Долнени
Население 2.424 жит.
(поп. 2002)
Пошт. бр. 7537
Надм. вис. 629 м
Дебреште на општинската карта
Дебреште во Општина Долнени.svg

Атарот на Дебреште во рамките на општината
Commons-logo.svg Дебреште на Ризницата

Дебрештесело во Општина Долнени, во околината на градот Прилеп.

Географиja и местоположба[уреди | уреди извор]

Дебреште се наоѓа во Прилепското Поле, северозападно од Прилеп.

Историja[уреди | уреди извор]

Селото Дебреште, со ова име, се среќава во изворите уште од XI в. (1020 г.), кога се јавува во рамките на епископијата од Пелагонија. Во 1343 г. цар Душан овде обнародува една хрисовула. Во северозападниот дел на античката тврдина е откопана еднокорабна црква со гробови, а се спомнуваат и некрополи од XI и XII–XIII век.

Во пописните дефтери од 1467/68 година, во Дебреште (Дебриште) имало 110 семејства, 5 неженети и 1 вдовица; во 1481/82 – 82 семејства и 24 вдовици, а во 1544/45 бројот на христијаните изнесувал 107 семејства и 2 неженети, а имало и 2 муслимански семејства; во 1568/69 – 56 семејства и 32 неженети, и повторно 2 муслимански семејства.

Во 19 век селото било дел од Прилепската каза на Отоманската империја. Според податоците за машкото население од 1873 година, селото имало 116 домаќинства со 367 муслимани (Македонци), 102 христијани (Македонци) и 8 Роми.[1]Според податоците на бугарскиот етнограф Васил Кнчов, селото имало 1.100 Македонци-муслимани.[2]

Демографија[уреди | уреди извор]

Според пописот од 2002 година, населението на селото броело 2.424 жители, од кои во најголем дел Македонците со муслиманска вероисповед се изјасниле како Турци, а помал дел и како Албанци:

Според религиската определба, во 2002 година се изјасниле:

Родови[уреди | уреди извор]

Дебреште е мешано муслиманско торбешко-бошњачко и православно македонско село. Најпрво селото било чисто христијанско село, но кон крајот на ХVIII век се населиле Торбеши од околината на Кичево и откако го зазеле селото, христијанското население се иселило од селото. Познати се некои иселеници како, Шербановци живеат во Мажучиште, Дебрешлиовци се иселени во Чепигово, Малковци во Кошино, итн.[3]

Торбешки родови во селото се: Џеловци (30 к.), Синановци (29 к.), Јуруковци (21 к.), Беќир-Человци (18 к.), Спајовци (16 к.), Дурмановци (11 к.), Цаневци (9 к.), Нуришовци (9 к.), Рамовци (9 к.), Дураковци (8 к.), Баталовци (21 к.), Фазлиовци (7 к.), Ибовци (7 к.), Гргалиовци (8 к.), Незировци (7 к.), Реџовци (5 к.), Метовци (5 к.), Дурмишовци (4 к.), Коларовци (4 к.), Шерифовци (6 к.), Шашовци (5 к.), Ќосевци (6 к.), Мустафовци (4 к.), Фазодолевци (3 к.), Топаловци (2 к.), Салифовци (5 к.) и Сукљовци (2 к.), сите овие родови се доселени од Кичевско, кон крајот на ХVIII век, додека родовите Баталовци и Дураковци потекнуваат од заеднички предок; Шаиповци (2 к.) доселени се од Пешталево, подалечно потекло од околината на Кичево; Требињци (1 к.) доселени се од селото Требино, Порече, подалечно потекло имаат од некое село во околината на Кичево; Арап Оџовци (30 к.) потекнуваат од предок Турчин, доселен од Мала Азија; Исмаил Ефенци (2 к.) доселени од Прилеп, порано зборувале турски, не се знае дали потекнуваат од Турчин или отпосле се потурчиле; Адем (1 к.), Бафтијар (1 к.) и Саит (1 к.) доселени се од селото Црнилиште; Риза (1 к.) доселени од селото Кочишта, Демир Хисар; Малиќ (2 к.) и Демир (1 к.) доселени се од селото Браилово; Садула (1 к.) родот го основал домазет доселен од селото Дреново; Шуке (1 к.) доселени од Саждево; Мечо (1 к.) доселен од Јакреново; Мемед(1 к.) дошол како овчар од Алданци. На сите овие овие родови подалечно потекло им е од Северна Албанија.

Македонските православни родови се сите доселени после 1912 година, тоа се: Стојковци (7 к.), Бошковци (2 к.), Јандриовци (2 к.), Србиновци (2 к.) и Стојчевци (1 к.), доселени од селото Тополница; Стојковци (1 к.) доселени од Грешница; Филиповци (1 к.) и Огњановци (1 к.), доселени од селото Латово; Блажевци (3 к.), доселени од селото Белица; Лозановци (5 к.), доселени од Црешнево; Велковци (3 к.), Рујановци (3 к.), Зенговци (3 к.), Димовци (2 к.), Елисијевци (2 к.), Михајловци (2 к.), Боцевци (1 к.), Ристевци (1 к.), Илијовци (1 к.), Јандровци (1 к.) и Дамјановци (1 к.), сите доселени од селото Крапа; Черговци (3 к.), доселени од селото Лупште; Секуловци (1 к.), доселени од Добреноец; Дабевци (2 к.), Алимпијовци (1 к.) и Трендафиловци (1 к.), доселени од Вир; Ѓурчиновци (1 к.), доселени од Јудово; Дичовци (1 к.), доселени од Лавчани; Терзиовци (2 к.) доселени од Македонски Брод; Талевци(3 к.), Ристевци (1 к.), Јагуриновци (1 к.) и Влкановци (1 к.), доселени се од сега раселеното село Барбарос во Порече; Стојковци (1 к.), доселени се од Томино Село; Нешковци (1 к.), доселени се од Ропотово; Милошевци (1 к.) доселени се од Манастирец (денес Горни и Долни); Трајковци (1 к.) доселени се од Рилево; Пејчиновци (2 к.) доселени се во 1942 година од селото Лазарополе и Димовци (1 к.), доселени се од градот Крушево.

После 1955 година во селото почнуваат да се доселуваат Бошњаци од Санџак.

Култура[уреди | уреди извор]

Цркви[4]
  • Црква „Св. Ѓорѓи“ — селска црква, изградена и осветена во 1932 година. Во 1979 година црквата е реновирана.;
Џамии
Археолошки локалитети[5]

Општествени институции[уреди | уреди извор]

Личности[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. „Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г.“ Македонски научен институт, София, 1995, с. 74-75.
  2. Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 245.
  3. 36 Битољско-прилепска котлина, Ј. Трифуноски.pdf“, „Google Docs“.
  4. Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски (2011). Валентина Божиновска. уред (на македонски). Карта на верски објекти во Македонија. Менора - Скопје: Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи. ISBN 978-608-65143-2-7. 
  5. Коцо, Димче (1996). Археолошка карта на Република Македонија. II. Скопје: Македонска академиjа на науките и уметностите. ISBN 9989649286. 

Поврзано[уреди | уреди извор]

Надворешни врски[уреди | уреди извор]