Раец

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Раец
Поглед на Раец.jpg

Поглед на селото Раец

Раец is located in Македонија
Раец
Местоположба на Раец во Македонија
Координати 41°25′30″N 21°50′51″E / 41.42500° СГШ; 21.84750° ИГД / 41.42500; 21.84750Координати: 41°25′30″N 21°50′51″E / 41.42500° СГШ; 21.84750° ИГД / 41.42500; 21.84750
Регион Coats of arms of None.svg Вардарски
Општина Coat of arms of Kavadarci Municipality.svg Кавадарци
Област Раец
Население 110[1] жит.
(поп. 2002)
Повик. бр. 043
Надм. вис. 300 м
Раец на општинската карта
Раец во Општина Кавадарци.svg

Атарот на Раец во рамките на општината
Commons-logo.svg Раец на Ризницата


Раец или Рајац[2] — село во истоимената област, во Општина Кавадарци, на патот помеѓу градовите Кавадарци и Прилеп.

Географија и местоположба[уреди | уреди извор]

Раец се наоѓа во крајниот северозападен дел на Општина Кавадарци, од десната страна на реката Раец. Селото е ридско и се наоѓа на надморска височина од 300 м. Од градот Кавадарци е оддалечено 17 км. Неговиот атар зафаќа површина од 10,8 км2.[3] Селото има две маала: Горно и Долно Маало.

Историја[уреди | уреди извор]

Селото е основано како чифлик кон крајот на XVIII век. Во XIX век, селото било дел од Тиквешката каза на Отоманското Царство.

Во Првата балканска војна, од селото имало четворица доброволци кои биле дел од Македонско-одринските доброволни чети.[4]

Стопанство[уреди | уреди извор]

Селото има мешовита земјоделска функција. Во неговиот атар преовладуваат шумите на површина од 423 ха, на пасишта отпаѓаат 355 ха, а обработливото земјиште зафаќа површина од 255 ха.[3]

Население[уреди | уреди извор]

Според статистиката на Васил К'нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Раец живееле 193 жители.[5] По податоците на секретарот на Бугарската егзархија Димитар Мишев, („La Macédoine et sa Population Chrétienne“), во 1905 година во селото имало 200 жители.[2]

Според последниот попис од 2002 година, во селото живееле 110 жители, одкои 109 Македонци и 1 Србин.[1]

Во табелата во продолжение е направен преглед на населението во сите пописни години:

Година 1900[6] 1905[7] 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 193 200 211 245 238 229 205 137 128 110
Извор за 1948-2002 г.: Државен завод за статистика на РМ.[8]

Родови[уреди | уреди извор]

Раец е македонско село.

Според истражувањата од 1920тите, Родови во селото се:

  • Доселеници:
  • Весовци (3 к.) доселени се од местото Борисов Рид во близина на Раец. Тоа било кон крајот на 18ти век.
  • Панковци (3 к.) и они се од местото Борисов Рид, а подалечно потекло од селото Радобил (денес Голем и Мал).
  • Кичевци (4 к.) доселени се од некое село во кичевско, кон крајот на 18ти век.
  • Марковци (3 к.) доселени се од селото Дебриште.
  • Цековци (2 к.) доселени се од селото Радобил (денес Голем и Мал).
  • Тасовци (2 к.) доселени се од селото Мрамор.
  • Здравевци (1 к.) доселени се од селото Радобил (денес Голем и Мал).
  • Шалевци (1 к.) доселени се од селото Дреново.
  • Златовци (3 к.) доселени се од селото Царевиќ.
  • Јамевци (1 к.) доселени се од селото Шивец.
  • Ќимовци (1 к.) доселени се од селото Дреново.
  • Чоковци (1 к.) доселени се од селото Конопиште.
  • Силевци (1 к.) доселени се од селото Смолани.
  • Ризевци (1 к.) доселени се од селото Дреново.[9]

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Во текот на 1970-тите и 1980-тите години, од селото е забележано иселување кон поголемите градови.

Општествени установи[уреди | уреди извор]

  • Основно училиште.

Самоуправа и политика[уреди | уреди извор]

Селото влегува во рамките на Општина Кавадарци од 1955 година. Претходно, во периодот од 1950 до 1952 година, тоа било дел од Тиквешката околија; а во периодот од 1952 до 1955 година било дел од Општина Дреново.

Изборно место[уреди | уреди извор]

Во селото се наоѓа изборното место бр. 696 кое е сместено во основното училиште.[10]

Во вториот круг на претседателските избори во 2019 година, на ова изборно место биле запишани вкупно 70 гласачи.[11]

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Сретселото
Околинта на селото
Археолошки наоѓалишта[12]
Цркви
Реки


Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 „Попис на Македонија“ (PDF). Завод за статистика на Македонија. 2002. конс. 7 јуни 2019. 
  2. 2,0 2,1 Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 104-105.
  3. 3,0 3,1 Панов, Митко (1998) (на македонски). Енциклопедија на селата во Република Македонија: географски, демографски, и аграрни обележја. Скопје: Патрија. стр. 251. https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1a/%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf. 
  4. „Македоно-одринското опълчение 1912-1913 г. Личен състав“, Главно управление на архивите, 2006, стр. 874.
  5. Васил К’нчов. „Македонија. Етнографија и статистика“. Софија, 1900, стр. 154.
  6. К’нчов, Васил. „Македонија. Етнографија и статистика“. Софија, 1900
  7. Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905.
  8. „Население по возраст и по пол, по населени места, според пописите спроведени во Република Македонија по Втората светска војна“. Државен завод за статистика. 
  9. Радовановиќ, Воислав. Тиквеш и Раец. 
  10. „Изборна единица 4: Општина Кавадарци“ (PDF). конс. 7 јуни 2019. 
  11. „Претседателски избори 2019 (Втор круг)“. конс. 7 јуни 2019. 
  12. Коцо, Димче (1996). Археолошка карта на Република Македонија. Скопје: МАНУ. ISBN 9789989101069.
  13. Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски (2011). Валентина Божиновска. уред. Карта на верски објекти во Македонија. Менора - Скопје: Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи. стр. 62. ISBN 978-608-65143-2-7. 
  14. Петрушевски, Илија; Маркоски, Благоја (2014). Реките во Република Македонија. Скопје: Геомап. стр. 59. ISBN 978-9989-2117-6-8. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Реките_во_Македонија.pdf?uselang=mk. 

Надворешни врски[уреди | уреди извор]