Врачевце

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Врачевце
Викиекспедиција Козјачија 074.jpg

Поглед на маалото Преод, дел од селото Врачевце

Врачевце is located in Македонија
Врачевце
Местоположба на Врачевце во Македонија
Координати 42°14′18″N 21°52′42″E / 42.23833° СГШ; 21.87833° ИГД / 42.23833; 21.87833Координати: 42°14′18″N 21°52′42″E / 42.23833° СГШ; 21.87833° ИГД / 42.23833; 21.87833
Регион Logo of Northeastern Region, North Macedonia.svg Североисточен
Општина Coat of arms of Staro Nagoričane.svg Старо Нагоричане
Област Козјачија
Население 22[1] жит.
(поп. 2002)
Пошт. бр. 1303
Повик. бр. 031
Надм. вис. 494 м
Слава Спасовден
Врачевце на општинската карта
Врачевце во Општина Старо Нагоричане.svg

Атарот на Врачевце во рамките на општината
Commons-logo.svg Врачевце на Ризницата


Врачевце — село во Општина Старо Нагоричане, во областа Козјачија, во околината на градот Куманово.

Географија и местоположба[уреди | уреди извор]

Населбата се наоѓа во областа Козјачија, во средишниот дел на територијата на Општина Старо Нагоричане, од левата страна на реката Пчиња. Селото е раштркано и има ридски карактер, чии маала се издигаат на надморска височина од 420 до 470 метри.[2] Од градот Куманово селото е оддалечено 27 километри.[2]

Куќите на ова село се наоѓаат на висорамнина на височина од околу 450 метри. Околни села се: Драгоманце, Коинце, Добрача и Степанце.[3]

Атарот е мал и зафаќа површина од само 3,3 км². На него пасиштата заземаат површина од 185,4 хектари, на обработливото земјиште отпаѓаат 108,5 хектари, а на шумите 23 хектари.[2]

Врачевце е село од разбиен тип. Како маала на селото се споменуваат Село, Чукар, Башче и Падино Маало.[3]

Историја[уреди | уреди извор]

Народната традиција верува дека пред денешното село постоела друга постара словенска населба, во која се наоѓала црква, во близина на денешното маало Село. Оваа населба пропаднала кон крајот на XVII век.[3]

Црквата и денес може да се познае по своите урнатини, а некои кажуваат дека го носела името „Св. Ѓорѓи“. Во текот на Првата светска војна, австриски војници го срушиле покривот на црквата.[3]

Денешното население за селото вели дека е релативно млада населба, потекло од крајот на XVIII или почеток на XIX век. Земјата била во посед на некој кратовски бег. Врачевце најнапред имало збиен карактер, сите живееле во маалото Село.[3]

Во текот на XIX век, во Врачевце живееле и неколку ромски семејства, како Ѓорѓовци. Кон крајот на турското владеење, дел од нив се преселиле во Драгоманце.[3][4]

Во XIX век, Врачевце било христијанско село во рамките на Кумановската каза на Отоманското Царство.

Стопанство[уреди | уреди извор]

Во основа, селото има полјоделска функција, но не е доволно развиено.[2]

Околу Врачевце се наоѓаат ниви погодни за жито. Воедно, земјоделството е во тесна врска со сточарството. Главно се одгледуваат овци и волови.[3]

Население[уреди | уреди извор]

Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Врачевце имало 175 жители.[5] По податоците на секретарот на Бугарската егзархија, Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Врачевце имало 224 жители.[6]

Врачевце е мало село во фаза на наполно раселување. Во 1961 година, селото броело 99 жители, а во 1994 година само 25 жители, македонско население.[2]

Според пописот од 2002 година, во селото Врачевце имало 22 жители, сите Македонци.[1]

Во табелата во продолжение е направен преглед на населението во сите пописни години:

Година 1900[7] 1905[8] 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 175 224 88 89 99 56 59 25 25 22
Извор за 1948-2002 г.: Државен завод за статистика на РМ.[9]

Родови[уреди | уреди извор]

Денешното население на Врачевце потекнува од претците кои се доселени, главно од Србија. Како родови се споменуваат: Ангелови (1 к.), слават Свети Никола, доселени од негде; Стошинци (2 к.), слават Свети Никола, доселени од соседното Драгоманце пред 130 години; Денковци или Дурутови (2 к.) и Николини (2 к.), потекнуваат од ист предок, доселени од околината на Врање; Бошкови (2 к.), слават Свети Јован, доселени од Врање; Куштарци (1 к.), слават Свети Никола, доселени од селото Рамно.[3]

Самоуправа и политика[уреди | уреди извор]

Селото влегува во рамките на Општина Старо Нагоричане, една од малкуте општините, која не била променета со новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било во рамките на некогашната Општина Старо Нагоричане.

Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната општина Жегљане, во која покрај селото Врачевце се наоѓале и селата Враготурце, Драгоманце, Жегљане, Карловце, Коинце, Кокино, Малотино, М’гленце, Пелинце, Пузајка и Степанце.

Во периодот 1955-1965, селото се наоѓало во некогашната општина Старо Нагоричане.

Во периодот 1965-1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата Општина Куманово.

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Цркви

Редовни настани[уреди | уреди извор]

Личности[уреди | уреди извор]

Родени во Врачевце

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Најмногу иселувања имало во градот Куманово.[3]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 „Попис на Македонија“ (PDF). Завод за статистика на Македонија. 2002. конс. 18 март 2017. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Панов, Митко (1998) (на македонски). Енциклопедија на селата во Република Македонија. Скопје: Патрија. стр. 61. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf. посет. 30 април 2017 г. 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 3,8 Трифуноски, Јован (1974). Кумановска област. Скопје. 
  4. Авторот Јован Трифуноски место ромски го користи терминот „цигански“.
  5. Васил К’нчов. „Македонија. Етнографија и статистика“. Софија, 1900, стр. 216.
  6. D.M.Brancoff. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, р. 128-129.
  7. К’нчов, Васил. „Македонија. Етнографија и статистика“. Софија, 1900
  8. Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905.
  9. „Население по возраст и по пол, по населени места, според пописите спроведени во Република Македонија по Втората светска војна“. Државен завод за статистика. 

Надворешни врски[уреди | уреди извор]