Кокино

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Кокино
Викиекспедиција Козјачија 114.jpg

Поглед на дел од селото Кокино

Кокино се наоѓа во Republic of Macedonia
Кокино
Местоположба на Кокино во Македонија
Координати 42°15′38″ СГШ 21°56′31″ ИГД / 
Регион Logo of Northeastern Region, Macedonia.svg Североисточен
Општина Coat of arms of Staro Nagoričane.svg Старо Нагоричане
Област Козјачија
Население 48[1] жит.
(поп. 2002)
Пошт. бр. 1302
Повик. бр. 031
Надм. вис. 750-810 м
Commons-logo.svg Кокино на Ризницата


Кокино — село во Општина Старо Нагоричане, во областа Козјачија, во околината на градот Куманово. Во близина на селото се наоѓа мегалитската опсерваторија Кокино.

Географија и местоположба[уреди | уреди извор]

Поглед на главниот дел од селото Кокино

Селото е оддалечено 31 километар од градот Куманово. Се наоѓа во средишниот дел на општината Старо Нагоричане. Воедно, самото село е и дел од областа Козјачија, кое се наоѓа во самиот нејзин средишен дел. Претставува планинско село од разбиен тип, а неговите маала се наоѓаат на различна надморска височина, од 750 до 810 метри.[2] Самото село е поделено на седум маала: Буковско, Каленчарско, Ресавско, Мајсторовско, Лениште, Чукар и Ќукинско. Главниот дел на селото се наоѓа во Ресавското маало.[3]

Во однос на атарот, селото се протега на 8,1 км2, од кои на пасишта припаѓаат 465 ha, обработливо земјиште 272 ha, шуми 57 ha.[2] Атарот на селото се протега преку Змијино брдо, Самарак, Колчаст камен, Луг, Бели брег или Мрамор, Бајловски дол, Бојков кладенец и Меќник. Во рамките на атарот на селото се наоѓа и Татиќев камен (1012 м.), Татин дол, Голи врв, Блатец (664 м.), Прашчар, Лениште, Чаушица, Старо село, Црквиште, Рупак, Црвени ниви и Манастириште.[3]

Села со кои се граничи Кокино се (од североисток надесно): Арбанашко, Бајловце, Жегљане. Во близина на селото извира Драгоманска Река, која претставува лева притока на Пчиња.[3]

Историја[уреди | уреди извор]

За самата историја на селото има многу малку податоци. Сепак, одредени податоци говорат дека на местото на селото се наоѓала стара населба, чии остатоци може да се видат на месностите „Црква“ и „Манастириште“. Месноста „Црква“ се наоѓа во западниот дел на селото на потегот Рупак, каде се наоѓаат остатоци на некогашна црква, а околу нив се наоѓаат селските гробишта. Месноста „Манастириште“, пак, се наоѓа во средишниот дел на атарот на селото, кај денешното селско училиште. Самото локално население вели дека тоа било „римски манастир“. Самиот локалитет бил откриен при орање на нива, при што се откриени земјени темели на ѕидови и еден саркофаг, во кој се наоѓале три черепи.[3]

По народно предание, старата населба на местото на Кокино, пропаднала и со време целосно исчезнала. Веројатно тоа се случило во текот на XVII век за време на австро-турската војна, кога настрадале и други селски населби.[3]

Денешното Кокино било основано од жители донесени од еден кратовски бег. Жителите на селото потекнувале од разни краеви од Србија. Биле донесени од одредени Арбанаси и Турци во Куманово како заробеници по задушувањето на Караѓорѓевото востание во 1813 година и тука биле продадени. Во текот на основањето на селото на почетокот на XIX век, Кокино било село од збиен тип. Куќите се наоѓале на потегот Старо село. Околу 1860 година, жителите изградиле нови куќи на местата на трлата. Така, селото почнало да го добива својот денешен изглед и издвоените маала. На почетокот на XIX век, селото било поседувано од кратовски бег, како и другите села во источниот дел на кумановската област. Жителите на селото за тоа плаќале со злато.[3]

Стопанство[уреди | уреди извор]

До крајот на Втората светска војна, во селото добро се развило сточарството, особено одгледувањето овци. Земјоделството било ограничено на мали површини.[3]

Население[уреди | уреди извор]

Населението во селото бележи повеќедецениско намалување на бројот на жители. Во Кокино, во 1921 година имало 44 домаќинства со 323 жители. Во 1948 година, во селото имало 40 домаќинства со 255 жители. На пописот во 1961 година, селото броело 248 жители и 37 домаќинства. Веќе на пописот во 1994 година, селото броело само 59 жители, од кои 55 Македонци и 4 Срби.[2]

На последниот спроведен попис во Македонија во 2002 година, селото броело 48 жители. Населението било во следниов состав:[1]

  • Македонци: 46
  • Срби: 2

Во табелата во продолжение е направен преглед на населението во сите пописни години:

Година 1900[4] 1905[5] 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 404 400 255 263 248 178 105 70 59 48
Извор за 1948-2002 г.: Државен завод за статистика на РМ.[6]

Родови[уреди | уреди извор]

Денешното население на Кокино потекнува од следниве родови во селото: Ресавци, основачи на селото и веројатно потекнуваат од некое село во Ресава, Србија; Мајсторовци, Доданци и Ѓукинци, за кои се велело дека се „едно племе“ и со потекло од Србија. Секој род имало посебно маало. Куќата на Доданци се наоѓала во маалото Лениште, па поради биле наречени и Леништани. Други родови се сретнуваат: Буколовци, Каленчарци, Кајсторовци.[3]

Самоуправа и политика[уреди | уреди извор]

Поглед на локалитетот Кокино од селото Арбанашко

Селото влегува во рамките на Општина Старо Нагоричане, една од малкуте општините, која не била променета со новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било во рамките на некогашната Општина Старо Нагоричане.

Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната општина Жегљане, во која влегувале селата Жегљане, Карловце, Кокино, Коинце и Степанце.

Во периодот 1952-1955, селото било исто така дел од тогашната општина Жегљане, во која покрај селото Кокино се наоѓале и селата Враготурце, Врачевце, Драгоманце, Карловце, Коинце, Кокино, Малотино, М’гленце, Пелинце, Пузајка и Степанце.

Во периодот 1955-1965, селото се наоѓало во некогашната општина Старо Нагоричане.

Во периодот 1965-1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата Општина Куманово.

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Археолошки наоѓалишта
  • Кокино — археолошко наоѓалиште и мегалитска опсерваторија

Личности[уреди | уреди извор]

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Првите жители главно се иселувале во Белград и Банат, каде се претпоставува дека има околу 20 домаќинства од ова село.[3]

Галерија[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

Надворешни врски[уреди | уреди извор]