Почеп

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Почеп
Μαργαρίτα
Почеп се наоѓа во Грција
Почеп
Координати: 40°52′ СГШ 22°01′ ИГД / 
Земја Грција
Област Централна Македонија
Округ Постол
Општина Воден
Општ. единица Воден
Надм. вис. 400 м
Население (2011)[1]
 • Вкупно 157
Часовен појас EET (UTC+2)
 • Лете (DST) EEST (UTC+3)

Почеп (грчки: Μαργαρίτα, Маргарита, до 1926 г. Πότσεφ, Поцеф или Πότσεπ, Поцеп[2]) — село во Воденско, Егејска Македонија, денес во општината Воден на Постолскиот округ во Централна Македонија, Грција. Населението брои 157 жители (2011) и до денес е целосно населено со Македонци.[3]

Географија и местоположба[уреди | уреди извор]

Селото се напоѓа околу 10 км северно од градот Воден, а околу 3 км западно од патот Воден - С’ботско. Лежи на подножјето на планината Ниџе, на надморска височина од 400 м.[3]

Историја[уреди | уреди извор]

Во антиката[уреди | уреди извор]

Во близина на селото се наоѓаат остатоците од старомакедонската населба Маргарит, каде во XIX век се евидентирани рушевини и најдени монети.[4] Денешното грчко име се води според овој локалитет, согласно грчката политика на присвојување на древната историја на Македонија.

Осмалинско време[уреди | уреди извор]

Според месните преданија, по убиството на Али-паша Јанински селото било претворено во турски чифлик.[4] Записите од втората половина на XIX век говорат за Почеп како чисто македонско село во Воденската каза. Вo „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г., Почеп (Potcheppe) е село во Воденската каза со 41 куќи и вкупно 246 жители Македонци.[5][6] Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. в селото живееле 200 жители, сите Македонци[5].[7]

Целото село било под врховенството на Бугарската егзархија. Во 1904 г. во Почеп е отворено бугарско училиште.[8] Според податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. во Почеп (Potchep) имало 208 Македонци[5] под егзархијата и работело бугарско училиште.[9] Во истиот период, Милоевиќ го регистрира селото со 30 македонски куќи.[3]

Во 1910 г. селото настрадало во обезоружителната акција на младотурците, кога на 24 октомври влегла војска која го окупирала селото и жестоко сто стапови ги тепала мештаните Трпче Попниколов, кметот Петре Чичов, Христо Божинов, Атанас Згудев, Петре Гоцев Карфиев, Jane Думов и Ѓорѓи Трпенов. Потоа, сите машки селани на возраст над 15 години се изведени вон селото и натерани да стојат на една нога цела ноќ (11 часа).[10]

Припојување кон Грција[уреди | уреди извор]

Со Букурешкиот договор во 1913 г. Почеп е припоен кон грчката држава, кога имал 148 жители.[3] Во 1920 г. се забележани 177 жители. Дел од населението се иселило, а на негово место во 1924 г. грчките власти доселуваат 26 Грци-бегалци, со што селото добило мешан карактер. Во 1926 г. Почеп е преименуван во Маргарита, а во 1928 г. е представено како село со 6 доселенички семејства, со вкупно 20 члена.[11] Сепак, доселниците набргу го анпуштиле селото, и тоа останало чисто македонско.

Втора светска и Граѓанска војна[уреди | уреди извор]

За време на Втората светска војна селото било окупирано од Бугарите, кои воспоставиле бугарска општинска власт.[12]

Почеп на страдал и во Граѓанската војна, кога во зимата 1947 г. властите го иселиле населението во Воден. [3] По нормализацијата на состојбата, селото било обновено. Порави нивното учество во војната, неколку семејства и поединци од селото морале да се преселат во Р. Македонија.[3]

Население[уреди | уреди извор]

Денес населението на останува целосно македонско и непроменето.[3]

Еве преглед на населението во сите пописни години, од 1940 г. до денес:

Година 1940 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011
Население 217 183 222 226 229 228 209 157
Извор за 1940-1991 г.: Т. Симовски, Населените места во Егејска Македонија

Самоуправа и политика[уреди | уреди извор]

Селото припаѓа на општинската единица Воден со седиште во истоимениот град, која припаѓа на поголемата општина Воден, во округот Постол. Воедно, селото е дел од општинскиот оддел Луковец, во кој спаѓаат и селата Луковец, Волкојанево и Самар.

Стопанство[уреди | уреди извор]

Главно занимање на населението се сточарството и земјоделството (главни производи се цреши и жито).

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. „Попис на населението од 2011 г. Трајно население“. Државен завод за статистика на Грција. http://www.statistics.gr/documents/20181/1210503/resident_population_census2011rev.xls. 
  2. Μετονομασίες των Οικισμών της Ελλάδας. Πότσεφ -- Μαργαρίτα
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 Симовски, Тодор (1998). Населените места во Егејска Македонија : географски, етнички и стопански карактеристики. I. Скопје: Институт за национална историја. стр. 56. 
  4. 4,0 4,1 Думев, В. Из спомените на две учителки в Македония, Македонски преглед, година I, 1925, кн. 5 и 6, стр. 146-147.
  5. 5,0 5,1 5,2 Како што е општопознато, Македонците во бугарските извори се присвојуваат и водат како Бугари, и покрај признанието дека самите отсекогаш се изјаснувале како Македонци.
  6. Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр.156-157.
  7. Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 150.
  8. Илюстрация Илинден, година 9, книга 9 (89), ноември, 1937, стр. 2.
  9. Brancoff, D.M. La Macédoine et sa Population Chrétienne, Paris, 1905, pp. 190-191.
  10. Дебърски глас, година 2, брой 28, 7 ноември 1910, стр. 4.
  11. Κατάλογος των προσφυγικών συνοικισμών της Μακεδονίας σύμφωνα με τα στοιχεία της Επιτροπής Αποκαταστάσεως Προσφύγων (ΕΑΠ) έτος 1928
  12. Мичев, Добрин. Българското национално дело в Югозападна Македония (1941 – 1944 г.)