Науру

Република Науру
*Ripublik Naoero*
Република Науру Ripublik Naoero
Знаме	Грб
	Гесло: „Прво Божјата волја“
	Химна: Nauru Bwiema;
Главен град	нема1; 0°32′ ЈГШ 166°55′ ИГД /
Најголем град	Јарен
Службен јазик	англиски, науруански
Демоним	Науруец
Уредување	република
Независност
Површина
Население
БДП (ПКМ)	проценка за 2006
ИЧР (2003)	n/a (нерангирана) (n/a)
Валута	Австралиски долар (AUD)
Часовен појас	(UTC+12)
НИД	.nr
Повик. бр.	674
	1 Јарен е најголемото населено место и седиште на парламентот; често е наречен како главен град, но Науру официјално нема назначено главен град.

Науру, официјално Република Науру, е островска држава во Микронезија, во Јужниот Пацифик. Науру е најмалата островска држава во светот, најмалата независна членка на Комонвелтот, најмалата независна република и единствената република без официјален главен град.

Историја[уреди]

Главна статија: „Историја на Науру“.

Науруански војник од 1880-те.

Воздушен напад над Науру за време на војната.

Карта на германските напади.

Науру за прв пат бил населен од микронезиско и полинезиско население пред 3.000 години. На островот традиционално имале 12 клана или племиња кои се претставени со ѕвездата со 12 крака на знамето. Науруанците своето потекло го сметаат според женската страна во фамилијата, односно мајка или баба.

Британскиот капетан Џон Фирн, ловец на китови, бил првиот европеец кој стапнал на копното на Науру во 1798. Од тогаш локалното население имало контакт со странците кои пак покасно се населувале на островот. Островјаните тргувале со храна.

Колонијален период[уреди]

Островот бил анектиран од Германија во 1888 и бил дел од Германскиот протекторат Маршалски Острови, и Науру го нарекле Навадо или Онаверо. Со доаѓањето на Германците се вовел и кралот на Науру и почнале да се пробиваат мисионерските христијански движења. Германците владееле со Науру скоро три декади.

Фосфатот бил за прв пат откриен во 1900 од страна на Алберт Елис. Пацифичката фосфатна компанија управувала со фосфатот и во 1907 година за прв пат почнал извозот на минералот. По Првата светска војна војната, во 1923 година Друштвото на нациите го дала Науру на управување на Австралија, додека Обединетото Кралство управувало со фосфатот на островот.

Втора светска војна[уреди]

Јапонските сили го окупирале островот на 26 август 1942. Јапонците депортирале околу 1.200 Науруанци да работат на островите Чук, каде 463 луѓе умреле. Островот бил ослободен на 13 септември 1945 година кога австралиските трупи се приближиле кон островот и ги опколиле јапонските трупи, при што следело предавање на јапонските војници. Островот повторно се вратил под австралиска контрола.

Независност[уреди]

Науру стекнал самоуправа во јануари 1966, а во 1968 година целосно станал независен од колонизаторските сили. Локалните британски власти кои управувале со фосфатот биле приморани да ја отстапат контролата на локалните власти и така е основана Корпорацијата за фосфат на Науру. Трговијата со фосфат му овозможило на Науру да биде една од најбогатите држави во Пацификот. Подоцна залихите на фосфат се намалувале, а со тоа и стандардот на живеење кој резултирал со граѓански протести во Науру.

Географија и клима[уреди]

Главна статија: „Географија на Науру“.

Карта на изворот Мока.

Сателитска снимка на Науру.

Науру е мал, округ остров во Тихиот Океан, 42 километри јужно од Екваторот. Островот е опколен од корален гребен, што придонесува да има мала плима. Поради присутноста на коралниот гребен не може да се направи големо трговско пристаниште, но има 16 други помали пристаништа.

Плодна земја на островот е јужниот дел на Науру каде има кокосови палми. Околу лагуната Буада се одгледуваат банани, ананас, зеленчук како и домати. Населението на Науру е сконцентрирано околу брегот и околу лагуната.

Науру беше еден од трите фосфатни острови во Пацификот, другите два се Банаба во Кирибати и Макатеа во Француска Полинезија, но денес скоро и да нема од минералот на Науру.

На Науру има ограничени извори на свежа вода за пиење. Климата во Науру е топла. Помеѓу ноември и февруари земјата е под влијание на монсуни. Просечната температура на Науру е помеѓу 26 и 35 °C преку ден и 25 и 28 °C преку ноќ.

Политички систем[уреди]

Главна статија: „Политики на Науру“.

Парламентот на Науру.

Науру е република со парламентарен систем. Претседателот е шеф на државата и воедно претседател на владата. Парламент од 18 членови се избира секои три години. Парламентот избира претседател, кој пак ги одбира членовите на кабинетот. Науру нема формална поделба на политички партии, кандидатите се најчесто независни. 15 од вкупно 18 членови во парламентот се независни, но како и да е има мали политички партии како на пример Демократска партија на Науру, Науру прво и Централна партија на Науру.

Административна поделба[уреди]

Главна статија: „Окрузи во Науру“.

Карта на Науру

Науру е поделен на 14 административни области кои се групирани во осум изборни единици. Областите во Науру се:

Економија[уреди]

Фосфатни депозити на Науру.

Главна статија: „Економија на Науру“.

Економијата на Науру скоро целосно зависи од фосфатните резерви. Покрај ова има уште неколку помали ресурси, но главно сите останати неопходни суровини се извезуваат. Владата на Науру од приходите на фосфатот зачувува во резерва за кога веќе потполно ќе нема минерал на островот, луѓето да можат да се служат со парите заштедени од минатото.

Во Науру нема даноци. Невработеноста е 90%, а владата ги вработува сите останати што работат. Администрацијата има силна подржка за реформи за да се изнајдат алтернативи за производство. Туризмот не е главна гранка во Науру зошто не е развиен.

Население, јазик и религија[уреди]

Главна статија: „Демографија на Науру“.

Област во Нибок.

Островот има население од 9.265 жители, од кои 96% зборуваат науруански јазик. Претходно, населението било поголемо, но во 2006 околу 1.500 луѓе се отселиле.

Официјален јазик во Науру е науруански јазик. Англиски широко се зборува и е јазик на владата и јазик за трговија.

Етничкиот состав на Науру е: 58% се Науруанци, 26% останати пацифички етнички групи, 8% Кинези и 8% европејци. Сите европејци се Британци. Најголема религија е христијанството.

Осврнувајќи се на медицинските проблеми на Науру, Науруанците се најдебели луѓе во светот. Исто така населението има проблеми и со диабетес.

Култура[уреди]

Главна статија: „Култура на Науру“.

Науруанските потомци верувале во женски дух наречен Еијебонг, и во земски дух и во остров наречен Буитани. Дев од оригиналните дванаесет племиња на Науру исчезнале. На 26 октомври, Науру го слави денот кога се обединила нацијата после Втората светска војна. Културата е мешана со локални и странски елементи.

Наводи[уреди]

Надворешни врски[уреди]

Најдете повеќе за Науру на збратимените проекти на Википедија
	Дефиниции и преводи од Викиречник
	Податотеки од Заедничката ризница
	Образовни ресурси од Викиуниверзитет
	Новинарски известувања од Викивести
	Цитати од Викицитат
	Изворни текстови на Викиизвор
	Прирачници на Викикниги
	Информации за патување во Википатување