Разловци

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Разловци
Разловци се наоѓа во Republic of Macedonia
Разловци
Местоположба на Разловци во Македонија
Координати 41°50′40″ СГШ 22°46′06″ ИГД / 
Регион Пијанец
Општина Општина Делчево
Население 826 жит.
(поп. 2002)
Надм. вис. 710 м
Commons-logo.svg Разловци на Ризницата

Разловци — село во Општина Делчево, во областа Пијанец, во околината на градот Делчево.

Во 1876 година во него избувнало Разловечкото востание на македонскиот народ против османлиската власт. И покрај неуспехот на востанието, тоа имало големо значење за будењето на националната свест и за народноослободителната борба на македонскиот народ.

Географиja и местоположба[уреди | уреди извор]

Селото се наоѓа во јужниот дел на областа Пијанец, при што претставува последното село на општината и на соодветната етногеографска област. Сместено е на левиот брег на реката Брегалница, источно од падините на Голак, а западно од Обозна Планина. Оддалечено е 19 километри јужно од Делчево и 26,5 километри северозападно од Пехчево.

Историja[уреди | уреди извор]

Се претпоставува дека селото настанало пред повеќе од 250 години, кога неколку фамилии кои што живееле во Пиринска Македонија, во областа Разлог, пребегале од таму и ја населиле денешната територија. Се мисли дека затоа и селото е наречено Разловци. Тие биле со борбен дух и не се согласувале со турската власт. Интересно е тоа што уште од самото настанување на селото, во него живеат само Македонци. Тие не дозволувале луѓе од други националности дури и да влезат во селото. Луѓето од околните места кои што биле гонети од турската власт, се криеле таму. Една поговорка вели ‘еден Турчин дојде во селото, и разловчани кренаа востание да го избркаат’

Во селото се наоѓа црквата Свети цар Константин и царица Елена, која била изградена околу 1850 година. Селаните побарале од турската војска да си изградат црква која ќе биде во близина на селото, бидејки постојаната била на неколку километри оддалеченост. Тоа не им било одобрено и им рекле дека ако во селото имало стара црква, можат пак да ја изградат. И бидејќи стара црква немало, тие се досетиле и преку ноќ откопале камен од темелите на црквата надвор од селото и го закопале на местото каде денес се наоѓа црвата Свети цар Константин и царица Елена. Наредниот ден таму копале во присуство на турската војска и го “нашле” каменот и рекле дека тоа е од старата црква. Им дале дозвола да си изградат црква. Целото село собирале пари за градба на новата црква, но бидејки не им стигале пари, Цоне Спасев-Ингилизо го продал својот имот за да се изгради црквата. Во знак на благодарност негов портрет е насликан во црквата и подоцна селаните го славеле како светец

Разловечко востание:[уреди | уреди извор]

види Разловечко востание

Некогаш во селото Разловци имало некој Турчин по име Алиман. Тој силувал жени и ги терал да го служат со сè што ќе посака. Тој отишол во црквата и се молел господ да му ги прости гревовите. Но на излегување го сретнал поп-Стојан и тој почнал да се смее. Поп-Стојан го прекинал неговото смеење и му рекол: "Алимане! до кога жените ќе ги измачуваш, а јас ќе крставам твои деца?" Алиман со смеење одговорил: "Ќе престанам кога ќе крстиш мое дете од ќерка ти и внука ти." Поп-Стојан се изнервирал и го ранил во стомакот. Алиман ранет со тројца свои другари отишол во куќата на еден болен старец. Старецот го избркале надвор од куќата. Кога го дознала разловечката полиција таа ја запалиле куќата на старецот заедно со Алиман и неговите три другари, но еден од другарите останал жив и им рекол на разловечката полиција во 15:00 часот да отидат на почетокот на селото и да го бакнуваат лебот и рацете на командирот на турскиот аскер. Сето тоа се случило и затоа командирот ја прашал полицијата зошто го прават тоа и тие им раскажале дека другарот на Алиман им рекол да го сторат тоа, а во спротивно ќе им го запали селото. Командирот на тоа подговорил дека тоа не е вистина. Командирот рекол дека селото ќе го запалат само ако парите на Алиман ги нема, а ако се таму ќе ги остави на мира да живеат. Потоа командирот се уверил дека парите се таму и селаните ги оставил на мира да живеат. Турскиот аскер се побунил за стореното и го убиле командирот. Аскерот избрал нов командир и им рекле на селаните дека ќе дојдат да се борат. После неколку дена турскиот аскер пристигнале да го одмаздуваат убиството на Алиман. Така започнало Разловечкото востание.

Економија[уреди | уреди извор]

Демографија[уреди | уреди извор]

Според статистиката на Васил К'нчов („Македониja, Етнографиja и статистика“) од 1900 година, во Разловци живееле 784 жители, сите Македонци.[1]

Според секретарот на бугарската егзархија Димитар Мишев, („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Разловци имало 960 Македонци, егзархисти.[2]

Во 2002 година во селото живееле 826 жители, од кои 823 Македонци и 3 Срби.[3]

На табелата е прикажан бројот на населението во сите пописни години:[4]

Година 1900 1905 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 784[1] 960[2] 1.113 1.344 1.116 1.143 1.061 899 906 826

Селото се соочува со константно намалување на бројот на население, така што најголемиот број на жители го имало во 1953 година, кога била регистрирани 1.344 жители, за во 2002 година таа бројка да падне на 826, или 518 жители помалку (38,5 %).

Општествени институции[уреди | уреди извор]

Администрација и политика[уреди | уреди извор]

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Редовни настани[уреди | уреди извор]

Култура и спорт[уреди | уреди извор]

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Дел од населението на Разловци се иселило во соседните градови и населени места по востанието.Денес Разловчани ги има во Австралија, Канада, САД и во неколку европски држави, меѓу кои и Италија.

Надворешни врски[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 Васил Кънчов. „Македония. Етнография и статистика“, София, 1900, стр.228.
  2. 2,0 2,1 D.M.Brancoff. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, р.140-141.
  3. http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Попис во Македонија 2002. - Книга 10.
  4. Население на Република Македонија според изјаснувањето за етничката припадност, по населени места, според пописите на население 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1991, 1994 и 2002 година (согласно територијалната организација од 1996 година) *Државен завод за статистика http://makstat.stat.gov.mk.