Днепар (град)

Од Википедија — слободната енциклопедија
(Пренасочено од Днипро)
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Днепар
Дніпро
Панорама на Днепар
Панорама на Днепар
Знаме на Днепар ДніпроГрб на Днепар Дніпро
Днепар на картата на Украина
Днепар на картата на Украина
Координати: 48°27′0″N 34°59′0″E / 48.45000° СГШ; 34.98333° ИГД / 48.45000; 34.98333Координати: 48°27′0″N 34°59′0″E / 48.45000° СГШ; 34.98333° ИГД / 48.45000; 34.98333
Држава Украина
ОбластДнепропетровска област
РеонФлаг Днепропетровска 2.png Днепар
Основан1776
Реони8
Управа
 • ГрадоначалникИван Иванович Куличенко[1]
Површина
 • Вкупна405 км2 (156 ми2)
Надм. вис.&10000000000000155000000155 м
Население (2011)[2]
 • Вкупно1,001,612
 • Густина2.486/км2 (6,440/ми2)
Поштенски број49000
Повик. бр.+380 56(2)
Мреж. место[1]

Днепар (украински: Дніпро; руски: Днепр), порано Днепропетровск (украински: Дніпропетро́вськ; руски: Днепропетро́вск; од 1926 до 2016) — четврт најголем град во Украина, со околу еден милион жители.[2][3][4][5] Се наоѓа југоисточно од главниот град на Украина Киев, на реката Днепар, во јужниот средишен дел на земјата. Днепар е административен центар на Днепропетровската област. Наречен е по реката Днепар, која тече низ него.

Днепар бил познат како Екатеринослав (руски: Екатериносла́в; украински: Катериносла́в) до 1925. Во 1787, од страна на Екатерина Велика, градот бил прогласен за административен центар на новоосвоените територии на империска Русија, вклучувајќи ги и териториите добиени од Османлиската империја по Ќучуккајнарџискиот договор од 1774 година.

Во 1926, градот го добил името Днепропетровск по советскиот револуционер Григориј Петровски. Станал главен индустриски центар во Советска Украина и следователно еден од клучните центри на атомската, воената и вселенската индустрија на поранешниот Советски Сојуз. Бил седиште на Јужмаш, главен проектант и производител за вселенската индустрија и балистички ракети. Поради неговата воена индустрија, Днепар бил затворен град[6] до 1990-тите години. На 19 мај 2016, со одлука на украинската Врховна рада како дел од процесот за Декомунизација на Украина, градот бил реименуван во Днепар (укр. Дніпро).

Во рамките на поширокото градско подрачје, населението се движи од 1.004.000[7] до 1.360.000[8] луѓе.

Имиња[уреди | уреди извор]

Низ годините, Днепар го менувал своето име повеќепати:

  • Екатеринослав 1776–1782, повторно 1783–1797
  • Новоросијск 1797–1802
  • Екатеринослав 1802–1917
  • Сичеслав 1917–1918[9]
  • Екатеринослав 1918–1926
  • Днепропетровск 1926–2016
  • Днепар 2016-денес

Исто така, бил означуван како Катеринослав и Катаринослав на карти во XIX век.[10]

Географија[уреди | уреди извор]

Воздушен поглед на Днепропетровск. Реката Днепар и бројните мостови на реката може да се видат.

Градот е изграден главно на бреговите на реката Днепар, во дел од главната меандра на реката каде го менува својот тек од север кон запад, а потоа продолжува кон југ и југозапад низ Украина, стигнувајќи во Херсон пред да се влие во Црното Море. Оваа положба обезбедува значајни можности за развој на земјоделството, главно благодарение на природното наводнување обезбедено од реката и плодната почва.

Областа во градот е главно без ридови и други височинки. Низинската област му го овозможила големиот развој на градот низ годините, особено во последните 200 години. Додека поголемиот дел од станбените, комерцијалните и индустриските окрузи на градот се долж јужниот брег на реката, некои области се изградени и на помалку гостопримливиот северен брег на реката.

Денес, обата брега се развиени и располагаат со голем број индустриски објекти. Аеродромот на градот се наоѓа 15 километри југоисточно од градот.

Центарот на градот е изграден на големо плато веднаш до Днепар, меѓутоа, стариот дел на градот е сместен на рид, кое е создадено како последица на промената на текот на реката кон југ. Булеварот Карл Маркс води до двете големи архитектонски знаменитости на градот и претставува важна сообраќајница низ центарот.

Централниот плоштад е мало продолжување на плоштадот Ленин, веднаш до шопинг-центарот Европа.

Клима[уреди | уреди извор]

Летата во Днепар се многу топли (просечна дневна температура во јули е 24 до 28 °C, понекогаш дури и пожешко од 32 до 36 °C). Температури од 36° се забележуваат и во мај. Зимите не се толку студени (просечната дневна температура во јануари е од -4 до 0 °C, но кога нема снег и кога ветровите се силни, се чувствува поголем студ. Мешавина на снег и дожд обично се појавува во декември.

Најдобро време за посетување на градот е кон крајот на пролетта - крај на април и мај и рано во есента: септември, октомври, кога дрвјата во градот стануваат жолти.

Климата е мешавина на умерена и континентална клима и понекогаш во зима кога е многу студено и паѓа снег (понекогаш температурите паѓаат од −10 до −15 °C), а во лета, градот е многу топол (понекогаш над +40 °C), особено кон крајот на јули иа август.[11]

Климатски податоци за Днепар
Месец Јан Фев Мар Апр Мај Јун Јул Авг Сеп Окт Ное Дек Годишно
Највисока забележана °C (°F) 12.3
(54.1)
17.5
(63.5)
24.1
(75.4)
31.8
(89.2)
36.1
(97)
37.8
(100)
39.8
(103.6)
40.9
(105.6)
36.5
(97.7)
32.6
(90.7)
20.6
(69.1)
16.3
(61.3)
40.9
(105.6)
Прос. висока °C (°F) −1.0
(30.2)
0.0
(32)
6.0
(42.8)
15.2
(59.4)
22.1
(71.8)
25.6
(78.1)
28.0
(82.4)
27.4
(81.3)
21.5
(70.7)
13.8
(56.8)
5.2
(41.4)
0.2
(32.4)
13.7
(56.7)
Сред. дневна °C (°F) −3.7
(25.3)
−3.4
(25.9)
1.8
(35.2)
9.6
(49.3)
16.1
(61)
19.8
(67.6)
22.1
(71.8)
21.4
(70.5)
15.5
(59.9)
8.9
(48)
2.0
(35.6)
−2.3
(27.9)
9.0
(48.2)
Прос. ниска °C (°F) −6.1
(21)
−6.3
(20.7)
−1.6
(29.1)
4.9
(40.8)
10.6
(51.1)
14.6
(58.3)
16.7
(62.1)
15.8
(60.4)
10.7
(51.3)
5.0
(41)
−0.5
(31.1)
−4.7
(23.5)
4.9
(40.8)
Најниска забележана °C (°F) −30.0
(−22)
−27.8
(−18)
−19.2
(−2.6)
−8.2
(17.2)
−2.4
(27.7)
3.9
(39)
5.9
(42.6)
3.9
(39)
−3.0
(26.6)
−8.0
(17.6)
−17.9
(−0.2)
−27.8
(−18)
−30.0
(−22)
Прос. врнежи мм (ин) 45
(1.77)
43
(1.69)
43
(1.69)
38
(1.5)
42
(1.65)
60
(2.36)
54
(2.13)
43
(1.69)
41
(1.61)
37
(1.46)
46
(1.81)
47
(1.85)
539
(21.22)
Прос. бр. дождливи денови 9 8 10 13 13 13 12 9 10 10 12 11 130
Прос. бр. снежни денови 16 15 9 1 0.1 0 0 0 0 1 6 15 63
Прос. релативна влажност (%) 88 85 79 67 62 66 65 62 70 77 87 88 75
Извор: Pogoda.ru.net[12]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. „Личен блог на градоначалникот“. Архивирано од изворникот на 2014-09-25. Посетено на 2013-02-06.
  2. 2,0 2,1 Днепропетровска област, статистики (украински)
  3. gorod.dp.ua Днепропетровска област, статистики (украински)
  4. Ukrcensus.gov.ua — Град Архивирано на 9 јануари 2006 г. 8 март 2007
  5. Официјални статистики, 01.08.2012 (украински)
  6. Под затворен град се подразбира дека ниеден странец не смее да влезе во градот без официјална дозвола.
  7. Обединети нации Сектор за економски и социјални прашања, Движења на урбанизацијата во светот Архивирано на 31 октомври 2013 г., (Обединети нации, 2010), Табела A.12. Податоци за 2007.
  8. Томас Бринкоф, Principal Agglomerations of the World, 12 март 2009.
  9. Украински национализам во 1990-ти: Малцинска вера од Ендру Вилсон, Cambridge University Press, 1996, ISBN 978-0-521-57457-0, page 89
  10. Англиска карта од 1820
  11. Поврзано: klimadiagramme.de — Клима во Днепропетровск
  12. „Pogoda.ru.net“ (руски). мај 2011. Посетено на 4 октомври 2012.

Надворешни врски[уреди | уреди извор]