Тирингија

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Слободна Држава Тирингија
Freistaat Thüringen
—  Сојузна покраина  —

Знаме

Грб
Координати: 50°51′40″ СГШ 11°03′07″ ИГД / 
Држава Германија
Главен град Ерфурт
Управа
 • Премиер Кристина Либеркнехт (CDU)
 • Владејачки партии CDU / SPD
 • Гласови во Бундесратот 4 (од 69)
Површина
 • Вкупно 16.171 км2
Население (2012-12-31)[1]
 • Вкупно 2.170.460 жит.
Час. појас CET (UTC+1)
 • Лете (DST) CEST (UTC+2)
ISO 3166 DE-TH
БДП € 49,87 млрд. (2010)
NUTS-регион DEG
Портал thueringen.de
Ерфурт, главен град на Тирингија.

Слободната држава Тирингија (германски: Freistaat Thüringen) е покраина на Германија, која се наоѓа во средишниот дел на државата. Има површина од 16.171 км2 и 2,29 милиони жители, што ја прави шеста најмала покраина по површина и петта најмала по население помеѓу германските покраиниstates. Поголемиот дел на Тирингија припаѓа на речниот слив на Зале, лева притока на Елба. Нејзин главен град е Ерфурт.

Тирингија е позната и под прекарот „зеленото срце на Германија“ (das grüne Herz Deutschlands) од крајот на 19. век,[2] поради густите шуми присутни низ целата покраина.

Тирингија е добро позната во Германија по својата природа и зимските спортови. Дом е на Ренштајг, најпознатата патека за планинарење во германија и зимскиот центар Оберхоф. Германија има освоено повеќе златни медали на Зимските олимписки игри од било која друга држава во последните 20 години, додека половина од тие медали за Германија се освоени од спортисти од Тирингија.[3]

Географија[уреди]

Од северозапад во насока на стрелките на часовникот, Тирингија се граничи со германските покраини Долна Саксонија, Саксонија-Анхалт, Саксонија, Баварија и Хесен. Сртовите на западните планини на Харц го делат регионот од Долна Саксонија на северозапад, додека источниот дел на Харц слично ја дели Тирингија од покраината Саксонија-Анхалт на североисток. На југ и југозапад, Тирингиската Шума го дели древниот регион Франконија, сега северен дел на Баварија, од нерамните низини во Тирингија. Средишниот масив Харц се протега кон југ долж западниот дел во северозападниот агол на регионот Тирингиска Шума, правејќи ја Тирингија претежно низинска земја. На запад од планините и југ е сливното подрачје на реката Рајна.

Најголема видлива географска карактеристика на Тирингија е Тирингиската Шума, планински масив во југозападниот дел. Реката Вера, притока на реката Везер, раздвојувајќи го овој масив од вулканските Рен Планини, кои делумно се наоѓаат во Тирингија, Баварија и Хесен. На северозапад, Тирингија вклучува мал дел на Харц. Источниот дел на Тирингија е воглавно низина. Реката Зале тече низ овие низини од југ кон север.

Географскиот центар на Сојузната Република се наоѓа во Тирингија, близу општината Нидердорла.

Видете Список на места во Тирингија.

Тирингија е поделена во 17 окрузи (Landkreise):

Карта на Тирингија која ги прикажува границите на окрузите
  1. Ајхсфелд
  2. Алтенбург
  3. Вајмар
  4. Вартбург
  5. Гота
  6. Грајц
  1. Зале-Орла
  2. Зале-Холцланд
  3. Залфелд-Рудолштат
  4. Земерда
  5. Зонеберг
  6. Илм
  1. Кифхојзер
  2. Нордхаузен
  3. Унштрут-Хајних
  4. Хилдбургхаузен
  5. Шмалкалден-Мајнинген

Исто така постојат и шест урбани окрузи (кои не се означени на картата):

  1. Ајзенах
  2. Вајмар
  3. Гера
  4. Ерфурт
  5. Зул
  6. Јена

Секој од урбаните окрузи содржи град со истото име (види ја табелата подолу, „Градови во Тирингија“).

Градови[уреди]

Градови во Тирингија
Место Град Жители Округ
31 декември 1970 31 декември 2000 30 јуни 2005
1. Ерфурт 192.679 200.564 202.590 урбан оркуг
2. Гера 106.841 112.835 104.737 урбан округ
3. Јена 85.169 99.893 102.201 урбан округ
4. Вајмар 63.985 62.425 64.361 урбан округ
5. Гота 57.256 48.376 47.045 Гота
6. Ајзенах 50.059 44.442 37.858 урбан округ
7. Нордхаузен 42.018 45.633 43.781 Нордхаузен
8. Мајнинген 68.177 48.025 42.202 Шмалкалден-Мајнинген
9. Алтенбург 47.497 41.290 38.203 Алтенбург
10. Зул 34.876 32.240 37.642 урбан округ
11. Милхаузен 46.135 38.695 37.480 Унштрут-Хајних
12. Залфелд 31.048 29.511 28.148 Залфелд-Рудолштат
13. Илменау 19.634 27.176 26.713 Илм
14. Арнштат 27.368 27.220 25.828 Илм
15. Рудолштат 30.087 27.528 25.584 Залфелд-Рудолштат
16. Аполда 29.754 25.899 24.684 Вајмар
17. Грајц 39.424 26.177 24.007 Грајц
18. Зонеберг 29.811 24.837 23.928 Зонеберг
19. Зондерсхаузен 22.195 23.088 21.718 Кифхојзер
20. Земерда 15.959 21.977 20.885 Земерда
21. Лајнефелде-Ворбис
(создаден на 16 март 2004)
4.315 (ЛФ)
3.401 (ВО)
15.056 (ЛФ)
5.497 (ВО)
20.816 Ајхсфелд
22. Бад Лангензалца 16.813 19.917 18.760 Унштрут-Хајних
23. Шмалкалден 14.527 18.551 17.893 Шмалкалден-Мајнинген
24. Цојленрода-Трибес
(создаден на 1 март 2006)
13.549 (ЦР)
4.790 (ТР)
14.600 (ЦР)
4.230 (ТР)
17.702 Грајц
25. Хајлигенштат 12.464 17.291 17.175 Ајхсфелд
26. Бад Залцунген 11.466 17.086 16.551 Вартбург
27. Песнек 19.547 14.341 13.592 Зале-Орла
28. Шмелн 13.968 13.193 12.693 Алтенбург
29. Цела-Мелис
(создаден на 1 април 1919)
17.136 13.036 12.355 Шмалкалден-Мајнинген
30. Хилдбургхаузен 10.652 12.466 12.351 Хилдбургхаузен
31. Ајзенберг 13.859 11.764 11.489 Зале-Холцланд
32. Валтерсхаузен 14.219 11.725 11.307 Гота

Историја[уреди]

Војводство (Landgraviate) Тирингија
Herzogtum (Landgrafschaft) Thüringen
паганско кралство, Франкско војводство,
потоа држава на Светото римско царство
450–1247 Landgraviate на Хесен
 
Грофство Мајсен
Главен град неукажан
Уредување Кнежевство
Историски период Среден век
 -  Основано Тириншкото
кралство
 
пред 450
 -  инвазијата на Франките;
    основано војводство
 
531
 -  Основано Landgraviate 1130
 -  Изчезнување на династијата 1247
 -  Војна за Тирингија  
1247–64

Именувана по племето Туринги, кои ја населувале областа околу 300 година од нашата ера, Тирингија била под власта на Франките до шестиот век, создавајќи дел од понатамошното Свето римско царство.

Грб на грофовите на Тирингија (1265)

Тирингија станала landgraviate во 1130. По исчезнувањето на владејачката Лудовиншка линија на грофови во 1247 и војната за Тирингија (1247–1264), западната половина станала независна под името „Хесен“, никогаш потоа не станала дел од Тирингија. Поголемиот дел од преостанатиот дел на Тирингија преминал под владение на ветинската династија од соседното Грофство Мајсен, зачетникот на подоцнежниот Електорат и Кралство Саксонија. Со поделбата на династијата Ветин во 1485, Тирингија преминала под владение на делот Ернестин од семејството, која потоа била поделена на голем број помали држави, според саксонската традиција на поделба на наследството помеѓу машките наследници. Овие биле „саксонски војводства“, составени помеѓу другите од државите Саксо-Вајмар, Саксо-Ајзенах, Саксо-Јена, Саксо-Мајнинген, Саксо-Алтенбург, Саксо-Кобург и Саксо-Гота; Тирингија главно останала како географска областа.

Тирингија главно ја прифатила реформацијата. Католичката вера била укината во почетокот на 1520; свештениците кои останале верни на Католичката црква биле истерани, а црквите и манастирите биле уништени, особено за време на Германската селанска војна во 1525. Во Милхаузен и на други места, Анабаптистите пронашле многу приврзаници. Томас Минцер, водач на некои немировни групи на оваа секта, бил активен во овој град. Во рамките на границите на Тирингија, католичката вера била практикувана единствено во округот Ајхсфелд, кој бил под власта на Мајнчкиот архиепископ и во помал степен во градот и околината на Ерфурт.

Оваа германска карта прикажува многубројни држави во Тирингија во рамките на Германското царство во 1905.
Карта на тириншките држави во 1890

Некои прекројувања на државите во Тирингија се случиле во текот на периодот од 1795–1814 и територијата била приклучена кон наполеонската Конфедерација на Рајна, создадена во 1806. Виенскиот конгрес од 1815 ги потврдила овие промени и државите во Тирингија биле приклучени кон Германската конфедерација; Кралството Прусија исто така добило некој дел од територијата на Тирингија и ја администрирало преку Провинцијата Саксонија. Тириншките војводства кои станале дел од Германското царство во 1871 во екот на пруското обединување на Германија биле Саксо-Вајмар-Ајзенах, Саксо-Мајнинген, Саксо-Алтенбург, Саксо-Кобург-Гота, Шварцбург-Зондерсхаузен, Шварцбург-Рудолштат и двете кнежества на линијата Ројс. Во 1920, по Првата светска војна, овие мали држави биле споени во една држава, наречена Тирингија; само Саксо-Кобург гласало за приклучување кон Баварија. Вајмар станал нов главен град на Тирингија. Грбот на оваа нова држава бил поедноставен од претходно.

Грбот користен 1945–1952

Откако кратко била под конрола на САД, од јули 1945, државата Тирингија дошла под советската окупациска зона и била проширена со делови од пруска Саксонија, како областите околу Ерфурт, Милхаузен и Нордхаузен. Ерфурт станал новиот главен град на Тирингија.

Во 1952, Германската Демократска Република ги распуштила нејзините покраини и создала окрузи (Bezirke). Три окрузи кои се наоѓале на територијата на Тирингија биле во Ерфурт, Гера и Зул.

Покраината Тирингија била обновена со малку изменети граници по повторното обединување на Германија во 1990.

Религија[уреди]

Религија во Тирингија - 2009
религија процент
Протестанти
  
24,0%
Римокатолици
  
7,8%
Други или неопределени
  
68,2%

Од Реформацијата, најголема религија во Тирингија било лутеранството. Во време на комунистичкото владеење, членството во црквите значително се намалило и денеска над половина од населението не верува во ниедна вера. До 2009, Евангелистичката црква на Германија била најголема религиозна заедница во покраината, со 24% од населението. Членовите на Римокатоличката црква изнесуваат 7,8%. 68,2% од населението на Тирингија се нерелигиозни или припаѓаат кон други вери.[4]

Сообраќај[уреди]

Наводи[уреди]

Надворешни врски[уреди]


Германското знаме Сојузни покраини во Германија Германскиот грб

Баварија | Баден-Виртемберг | Берлин | Бранденбург | Бремен | Долна Саксонија | Мекленбург-Западна Померанија | Северна Рајна-Вестфалија | Рајнска област-Пфалц | Саксонија | Саксонија-Анхалт | Сар | Тирингија | Хамбург | Хесен | Шлезвиг-Холштајн