Јазици на Европската Унија
 |
Оваа статија можеби бара дополнително внимание за да ги исполни стандардите за квалитет на Википедија. Ве молиме подобрете ја оваа статија ако можете. |
Јазиците на Европската Унија се јазиците кои ги користат луѓето во земјите членки на Европската Унија. Во нив спаѓаат 23-те официјални јазици на Европската Унија (вклучувајќи ги и бугарскиот, ирскиот и романскиот кои го добија овој статус на 1 јануари 2007) заедно со голем број други. Европската Унија го сумира ова на нејзината EUROPA домашна страница: „Јазици: Поседот на Европа“ и посветува специјализиран подсајт на таа тема, EUROPA порталот за јазици.
Политиката на ЕУ е да ги охрабрува сите граѓани да бидат мултилингвални; специфично, ги охрабрува да можат да зборуваат други два јазици покрај нивниот мајчин јазик. Голем број на финансиски програми на ЕУ активно ги промовираат учетето на јазик и линвистичката разновидност, но ЕУ има многу ограничено влијание во оваа област со оглед на тоа што содржината на образовните системи е одговорност на индивидуалните земји членки. [1]
Содржина |
[уреди] Официјални јазици на Европската Унија
Официјалните јазици на Европската Унија, како што се зацртани во Советот на ЕЕЗ: Статут бр. 1 кој определува кои јазици да бидат користени во Европската Економска Заедница од 15 март 1958 (коригиран) [2], се:
Сите јазици на ЕУ се исто така работни јазици. [3] Документите кои земја членка или лице предмет на јурисдикција на земја членка ги испраќа на институции на Заедницата може да бидат прифатени на било кој од официјалните јазици избрани од испраќачот. Одговорот ќе биде доставен на истиот јазик. Регулациите и другите документи од јавно значење се испраќаат на дваесет и трите официјални јазици. Службен весник на ЕУ се издава на дваесет официјални јазици.
Легислацијата и документите од интерес и важност за јавноста се предаваат на сите 23 официјални јазици,но тоа важи за помалиот број на работата на институциите. Други документи (на пр. дописи до национални институции, одлуки наменети за одредени индивидуалци или ентитети или коресподенција) се преведени на потребниот јазик. За внатрешните намени на институциите на ЕУ со закон е дозволено да можат да бираат да го користат нивниот сопствен јазик. Европската Комисија, на пример, своите внатрешни работи ги извршува на 3 јазика , Англиски, Француски и Германски, и работи мултилингвално само за јавни информации или за комуникациски цели. . Европскиот Парламент, од друга страна, има членови на кои им требаат работни материјали на нивниот сопствен јазик, па така тие документи се користат целосно мултилингвално. [4]
Според веб-сајтот на ЕУ на англиски јазик [5], цената на политиката за мултилингвалност на институциите (односно цената за преведување) е 1123 милиони евра, што 1% од годишниот општ буџет на ЕУ, или 2,28 € годишно по лице.
[уреди] Надворешни врски
- Портал за ЕУ јазици
- Процесот на создавање на документи во оваа мултилингвална околина
- Работата на конференциските преведувачи во институциите на ЕУ
[уреди] Јазичните вештини на европските граѓани
Следните табели се базирани на "Специјалниот Евробарометар 243" на Европската Комисија со наслов "Европјаните и нивните јазици" (summary full text), објавен во февруари 2006 со истражувања (анкети) спроведени во ноември и декември 2005. 28,694 граѓани на минимална возраст од 15 години беа прашувани во 25-те земји членки како и тогашните идни земји членки (Бугарија, Романија) и земјите кои во тек на истражувањето имале кандидатски статус (Хрватска и Турција). Биле прашувани само граѓани, а не и имигранти.
Првата табела покажува која пропорција на граѓани рекле на кој јазик можат да разговараат како на мајчин јазик на втор јазик или на странски јазик (само јазиците со најмалку 2% се на листата):
| Јазик | Пропорција на ЕУ популација што го зборува | ||
|---|---|---|---|
| како мајчин јазик |
како јазик друг освен мајчиниот јазик |
Вкупно | |
  англиски |
13% | 38% | 51% |
  германски |
18% | 14% | 32% |
  француски |
12% | 14% | 26% |
 италијански |
13% | 3% | 16% |
 шпански |
9% | 6% | 15% |
 полски |
9% | 1% | 10% |
 холандски |
5% | 1% | 6% |
 руски |
1% | 6% | 7% |
 шведски |
2% | 1% | 3% |
 грчки |
3% | 0% | 3% |
 чешки |
2% | 1% | 3% |
 португалски |
2% | 0% | 2% |
 унгарски |
2% | 0% | 2% |
 словачки |
1% | 1% | 2% |
Source: [6]
Германскиот е најшироко употребуван како мајчин јазик со 18% од говорниците, додека англискиот е најзборуван јазик во целата ЕУ со 51%. Треба и да се забележи дека 100% од Унгарците, 100% од Португалците, и 99% од Грците државниот јазик го зборуваат како нивен мајчин јазик.
Познавањето на странскиот јазик варира од држава во држава, како што покажува табелата подолу. Трите најзастапени странски јазика се англискиот, германскиот и францускиот.
| Земја | Англиски како јазик поинаков од мајчиниот јазик |
Германски како јазик поинаков од мајчиниот јазик |
Француски како јазик поинаков од мајчиниот јазик |
|---|---|---|---|
| Белгија |
59% | 27% | 48% |
 Бугарија |
23% | 12% | 9% |
| Чешка |
24% | 28% | 2% |
 Данска |
86% | 58% | 12% |
| Германија |
56% | 9% | 15% |
 Естонија |
46% | 22% | 1% |
| Грција |
48% | 9% | 8% |
| Франција |
36% | 8% | 6% |
| Ирска |
5% | 7% | 20% |
| Италија |
29% | 5% | 14% |
 Кипар |
76% | 5% | 12% |
 Латвија |
32% | 14% | 2% |
 Литванија |
39% | 19% | 1% |
 Луксембург |
60% | 88% | 90% |
| Унгарија |
23% | 25% | 2% |
 Малта |
88% | 3% | 17% |
| Холандија |
87% | 70% | 29% |
| Австрија |
58% | 4% | 10% |
| Полска |
29% | 19% | 3% |
| Португалија |
32% | 3% | 24% |
 Романија |
29% | 6% | 24% |
| Шпанија |
27% | 2% | 12% |
 Словенија |
57% | 50% | 4% |
| Словачка |
32% | 32% | 2% |
 Финска |
63% | 18% | 3% |
| Шведска |
89% | 30% | 11% |
| Велика Британија |
7% | 9% | 23% |
| Проширување и земји кандидати: | |||
 Хрватска |
49% | 34% | 4% |
 Турција |
17% | 4% | 1% |
Source: [7]
56% од граѓаните во ЕУ земјите членки се способни да водат разговор на некој јазик поинаков од нивниот мајчин јазик. Ова е за 9 повеќе отколку во 2001 меѓу 15 земји членки на тоа време[8]. 28% од испитаниците велат дека на два јазика подеднакво можат да водат разговор. Сепак, речиси половината од испитаниците, 44%, признаваат дека не познаваат ниеден друг јазик освен нивниот мајчин јазик.
Англискиот најшироко се користи во земјите од ЕУ. 38% од граѓаните сметаат дека имаат доволно познавање за да водат разговор на англиски јазик (не сметајќи ги граѓаните на Обединетото Кралство и оние на Ирска каде тој јазик е мајчин јазик). 14% од Европјаните велат дека освен англиски зборуваат и француски или германски. 77% од ЕУ граѓаните сметаат дека нивните деца треба да го изучуваат англискиот јазик кој е јазик број еден во ЕУ.
Вкупно, англискиот се зборува како мајчин или како англиски со 51%, а потоа германски со 32% и француски со 28%.
Со проширувањето балансот межу францускиот и германскиот јазик полека се менува. Јасно е дека повеѓето од новите гражани од земјите членки владеат германски (23% споредено со 12% во ЕУ15) додека послабо владеат со францускиот и со шпанскиот (3% и 1% споредено со 16% и 7% во ЕУ15 групата). Исклучок е Романија, каде 24% од популацијата зборува француски како странски јазик споредено со 6% кои зборуваат германски (исто така 4% од популацијата зборува италијански, додека 3% зборуваат шпански како странски јазик).[1] Друг извор вели дека 18-23% од целата популација во Романија зборува француски, 9% италијански, 7% германски и 5% шпански.[2]
Вреди да се спомене дека јазичните вештини се врзани со географското поднебје на Европа. Подобри јазични вештини се забележани кај помалите држави. Таков е на пример случајот со Луксембург каде 92% зборуваат најмалку два јазика. Кај оние што живеат во земјите членки со најзастапените јазици вештините на познавање странски јазик се значајно помали во процент. Исто така, само 5% Турци, 13% Ирци 16% Италијанци владеат најмалку два странски јазика, не сметајќи го нивниот. “Мултилингвалната“ Европа е млада, добро образована популација или се уште во тек на образование.
Бесплатното ушење на јазиците (26%), флексибилност на јазичните курсеви (18%) и можноста да се изучува јазикот во земјата каде истиот се зборува (17%) се сметаат за трите најзначајни влијанија за поттикнување на учењето странски јазици. Групните лекции со наставник (20%), лекции на училиште (18%), учење јазик со поединечен пристап и често посетување на земјата во кој тој се зборува се сметаат за најдобри начини за изучувањето на јазиците.
[уреди] Статусот на другите јазици
Имаше сугестија во официјален брифинг дека имплицитен принцип на официјалните јазици на ЕУ е дека секоја земја членка може да истакне само еден официјален јазик ('една земја членка, еден јазик'). Ова се уште не е потврдено со документи.
Шпанската и ирската влада побараа статус на 'официјален' ЕУ јазик за следниве јазици: баскијскиот, каталанскиот, галицискиот, и ирскиот.
[уреди] Видете исто така
- Европски јазици
- Европски комесар за мултилингвалност
- Европски ден на јазиците - 26 септември
- Јазични теми поврзани со еврото
- Листа на имиња на официјалните јазици на Европската унија на официјалните јазици
- Листа на имиња на Европската Унија на официјалните јазици
[уреди] Надворешни врски
- Порталот за јазици на EUROPA: EUROPA е сајтот портал на Европската Унија (http://europa.eu). „Овозможува најнови информации за работите на Европската Унија и витални информации за евроинтеграцијата. Корисниците исто така може да се консултираат за легислацијата моментално во сила или под дискусија, да пристапан на веб-сајтовите на секоја од институциите на ЕУ и да откријат за политиките администрирани од Европската Унија под моќта која им е доделена со Договорите.“ Порталот за јазици на EUROPA е посветен под-сајт на EUROPA за јазици и мултилингвалност.
- Јазици во Европа
- Интеринституционален водич на стилот за Европската Унија
- Eurolang - Малцински јазици во Европската Унија
- Европско биро за помалку користени јазици (EBLUL): „Европското биро за помалку користени јазици (EBLUL) е демократски-управувана невладина организација (НВО) која ги промовира јазиците и јазичната разновидност. Таа се базира на мрежа на комитети на земјите членки (MSC) во сите 'стари' 15 ЕУ земји членки и многу од новите земји членки кои се приклучиле кон ЕУ во мај 2004.“
- Славење на разновидноста но со мамурлак
- Глобален јазичен систем (во врска со ЕУ)
- Minola - Малцински јазици во Европската Унија
[уреди] Белешки
- ↑ Special Eurobarometer 243 / Wave 64.3 - Europeans and their Languages (Fieldwork: November – December 2005; Published: February 2006
- ↑ Outsourcing IT în România, Asociaţia Patronală a Industrie de Software şi Servicii (Owners Association of the Software and Service Industry), retrieved 13 ноември 2005
 |
Официјални јазици на Европската Унија | |
|---|---|---|
| Англиски | Бугарски | Германски | Грчки | Дански | Естонски | Ирски | Италијански Латвиски | Литвански | Малтешки | Полски | Португалски | Романски | Словачки | Словенечки Унгарски | Фински | Француски | Холандски | Чешки | Шведски | Шпански |
||
| Извор: Официјалното ЕУ веб-место | ||
