Дојранско Езеро

Од Википедија, слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
За други значења на поимот Дојран, видете на појаснителната страница
Дојранско Езеро
Дојранско Езеро - Мандра на Дојранското Езеро
Мандра на Дојранското Езеро
Координати 41°12′N 22°45′E
Површина на сливот 120 км²
Земји во сливот Македонија,
Грција
Површина 43,1 км2
Прос. длабочина 6,7 м
Макс. длабочина 10 м
Населени места Стар Дојран, Нов Дојран, Николиќ

Дојранско Езеро (грчки: Λίμνη Δοϊράνη) — најмало тектонско езеро во Република Македонија. Се наоѓа во нејзиниот југоисточен дел, заземајќи површина од 43,1 км². Западниот, поголемиот дел (27,3 км²) и припаѓа на Република Македонија а источниот, помалиот (15,8 км²) на Грција.

Хидрологија[уреди]

Кајчиња во Дојранското Езеро

Нивото на езерото е на надморска висина од 148 метри. Тоа е плитко езеро, со најголема длабочина од 10 м и просечна длабочина од 6,7 м.[1]. Дојранското Езеро е создадено во неогено-квартерниот период и има тектонско-вулканско потекло. Всушност, тоа е реликтен остаток од некогашното плеистоценско Пеонско Езеро, коешто зафаќало површина од околу 127 км². Поради јодот кој го испуштаат алгите за време на нивното цветање (јули-август), водата на езерото е многу лековита, посебно за лечење на проблеми со синусите, бронхит, настинки, зараснување на рани и исеченици. Лековитоста на водата привлекува голем број на туристи, највеќе семејства со мали деца.

Флора и Фауна[уреди]

Дојранското Езеро е еутрофно езеро, заради големата продукција на органска материја. Животинскиот свет е претставен од без'рбетници (праживотни-едноклеточни животни, сунгери, црви, мекотели, членконоги, инсекти и др), како и претставници од 'рбетниците (риби, водоземци, влекачи, птици и цицачи). Во Дојранското Езеро регистрирани се 12 фаунистички ендемити. Од 15 видови риби, 1 вид претставува локален ендемит. Некои без'рбетници (посебно вилинските коњчиња) и неколку видови птици, се наоѓаат на листата на CORINE. Дојранското Езеро е познато по традиционалниот начин на ловење риби со помош на птици - корморани во огради од трска, т.н. мандри.

Легенда за Дојранското Езеро[уреди]

Дојранско Езеро.

На местото на денешното Дојранско Езеро се протегала широка долина со бујни ливади и разновидни градини. На едно поткренато место имало голем извор. Покрај долината живеела убава девојка која се викала Дојрана. Во Дојрана биле заљубени многу момчиња, но за голема несреќа и еден турски големец-кајмакам. Убавата девојка не можела да замисли да се мажи за него. Кајмакамот почнал да оди по неа. Ја следел на секој чекор. Не и давал мир. Наоѓајки се во безизлезна положба, а да не му падне во неговите раце, се фрлила во големиот извор. Изворот го прифатил нејзиното невино тело. За да го покрие и освети, почнал да се излива. Ја покрил целата долина.За кусо време долината се претворила во прекрасно езеро. Исто како што беше прекрасна и девојката Дојрана. Езерото и градот го добија името по убавата девојка Дојрана. Езерото го нарекоа Дојранско Езеро, а градот Дојран.

<! текст префрлен од mk.wikimedia > Дојранско Езеро се наоѓа во југоисточниот дел на Република Македонија. Котлинскиот простор во кој е лоциран овој акваториум е ограничен од север и северозапад со планината Беласица, од запад и југозапад со ограноците на планината Кара Бели и од истрок со ограноците на планината Круша. Надморската височина на која се наоѓа езерската површина е на 148 м.

Површината на езерото изнесува 42,7 км², од кои 15,6 км² и припаѓаат на Република Грција, а 27,1 км² на Република Македонија. Површината на Дојранското Езеро се менува во зависност од водостојот, така што во литературата и во официјалните публикации се сретнуваат различни податоци од 41,9 до 43 км². Податокот од 42,7 км² е податок од Статистичкиот завод на Република Македонија од 1996 година. И покрај ваквите разлики, треба да се констратира дека ова езеро е најмало по површина, од трите тектонски езера во Република Македонија. Вкупната должина на бреговата линија изнесува 24 км. Овој брег бележи најмала разгранетост, а во него преовладуваат песочни плажи кои имаат позитивен одраз во туризмот.

Најголемата длабочина изнесува 10 м. Значи, се работи за многу мала длабочина, посебно во однос на Охридското и Преспанското Езеро, што треба да се прими како негативна околност за одвивање на туристичките активности. Потврда на оваа квалификација е и фактот дека дури на 100 метри оддалеченост од брегот, длабочината изнесува 3 метри. Најголем дел од езерото е покриен со глиновит материјал и само поизразито наклонетите тераси се песокливи, што е една од причините за заматеноста на водата. Максималната амплитуда на водостојот изнесува 267 км. Тоа негативно се одразува врз останатите елементи на географската средина.

Температурата на водата претставува една од најзначајните вредности на Дојранското Езеро. Средногодишната температура во Дојранското Езеро изнесува 14,8 °C, што е највисока вредност во однос на Охридското и Преспанското Езеро. Температурата на водата во зимскиот период е доста различна. Средномесечните вредности се движат од умерените 9,9 °C во декември, до 3,9 °C во фебруари. Поради релативно малите длабочини, езерото замрзнува во овој период. Сепак, за развој на туризмот од најголемо значење се средномесечните температури на водата во летниот период од годината. Тие во пет месеци од годината се повисоки од 18 °C. тоа значи дека во период од скоро половина година постојат термички услови за одвивање на капалишните активности. Средномесечната температура во мај изнесува 18,9 °C, во јуни 22,4 °C, во јули 24,3 °C, август 24,2 °C и во сепмтеври 20,4 °C. Бојата на водата има нијанси од темно зелена, зеленкасто – жолтеникава и жолтенива, што како вредност заостанува зад Преспанското, а посебно зад Охридското Езеро.

Надворешни врски[уреди]

1. Н. Мариноски: Туристичка Географија (Универзитет "Св. Климент Охридски", Битола) Охрид, 2006

2. Нацрт риболовна основа за Дојранското езеро - ЈНУ Хидробиолошки завод - Охрид, 2008

Галерија[уреди]

Наводи[уреди]

Надворешни врски[уреди]