Звучна преднонепчена избувна согласка
Од Википедија, слободната енциклопедија
(Пренасочено од Звучен палатален плозив)
| Звучна преднонепчена избувна согласка | |||
| ɟ | |||
|---|---|---|---|
|
|||
| МФА бр. | 108 | ||
| Encoding | |||
| Ентитет (децим.) | ɟ |
||
| Уникод (хекс) | U+025F | ||
| X-SAMPA | J\ |
||
| Киршенбаум | J |
||
|
|
|||
Звучната преднонепчена избувна согласка (звучен палатален плозив) е вид согласен звук кај некои јазици, меѓу кои и македонскиот со буквата „ѓ“. Знакот по МФА за овој звук е ɟ, а еквивалентиоот знак по X-SAMPA е J\. МФА симболот може да се смета за мала буква j без точка со напречна црта или превртено мало f.
Содржина |
[уреди] Карактеристики
Карактеристики на звучниот палатален плозив:
- Неговиот начин на творба е плозивен или запирен, што значи дека се изговара со ограничување на водушнот проток во грлото. Меѓутоа, постои тенденција за овој звук да стане звучен посталвеоларен африкат.
- Неговото место на творба е палатално што значи дека се изговара од средината или задниот дел од јазикот подигнат наспроти горното непце.
- Неговиот тип на фонација е звучен, што значи дека гласните жици вибрираат при артикулација.
- Ова е усна согласка, што значи дека воздухот тече низ устата.
- Ова е централна согласка, што значи дека воздухот тече по средината на јазикот, а не по страните.
- Иницијацијата му е градно егресивна, што значи дека се иницира со истискање на воздух од дробовите и преку грлото, а не преку глотисот или устата.
[уреди] Јазици
| Јазик | Збор | МФА | Значење | Белешки | |
|---|---|---|---|---|---|
| Албански | gjuha | [ˈɟuha] | 'јазик' | ||
| Арапски[1] | Судански | треба пример | -- | -- | Некои дијалекти; соодветствува на /dʒ/ кај другите наречја. Видете Фонологија на арапскиот јазик |
| Јеменски | треба пример | -- | -- | ||
| Асу | [mbuɟi] | 'коза' | |||
| Баскиски | anddere | [aɲɟeɾe] | 'кукла' | ||
| Динка | jir | [ɟir] | 'тап' | ||
| Грчки | μετάγγιση | [me̞ˈtaɲɟisi] | 'трансфузија' | Видете Фонологија на грчкиот јазик | |
| Ирски | Gaeilge | [ˈgeːlʲɟə] | 'галски' | Видете Фонологија на ирскиот јазик | |
| Каталонски | Мајоркански[2] | треба пример | -- | -- | Соодветствува на /g/ кај другите наречја. Видете Фонологија на каталонскиот јазик |
| Латвиски | ģimene | [ˈɟimene] | 'семејство' | ||
| Македонски | раѓање | [ˈraɟaɲɛ] | 'раѓање' | ||
| Норвешки | северни дијалекти | fadder | [fɑɟːeɾ] | 'кум' | Видете Фонологија на норвешкиот јазик |
| Оскитански | Оверњат | diguèt | [ɟiˈgɛ] | 'рече' (3. лиц. едн.) | |
| Лимузенски | dissèt | [ɟiˈʃɛ] | |||
| Словачки | ďaleký | [ˈɟaʎɛkiː] | 'далеку' | ||
| Турски | güneş | [ɟyˈneʃ] | 'сонце' | Видете Фонологија на турскиот јазик | |
| Унгарски | gyám | [ɟaːm] | 'старател' | Видете Фонологија на унгарскиот јазик | |
| Чешки | dělám | [ɟɛlaːm] | 'правам' | Видете Фонологија на чешкиот јазик | |
[уреди] Поврзано
[уреди] Наводи
- ↑ Watson (2002:16)
- ↑ Recasens & Espinosa (2005:1)
|
|
||||||||||||||||||||||||
| По место → | Усни | Преднојазични | Среднојазични | Заднојазични | Гласилни | |||||||||||||||||||
| ↓ По начин | Двоусни | Усно-забни | Забни | Венечни | Задно-венеч. | Свиени | Пред-нонеп-чени | Заднонепчени | Ресични | Грлени | Надгла-сил-ни | Гласилни | ||||||||||||
| Носни | m̥ | m | ɱ | n̪ | n̥ | n | n̠ | ɳ | ɲ̥ | ɲ | ŋ̊ | ŋ | ɴ | |||||||||||
| Избувни | p | b | p̪ | b̪ | t̪ | d̪ | t | d | ʈ | ɖ | c | ɟ | k | ɡ | q | ɢ | ʡ | ʔ | ||||||
| Струјни | ɸ | β | f | v | θ | ð | s | z | ʃ | ʒ | ʂ | ʐ | ç | ʝ | x | ɣ | χ | ʁ | ħ | ʕ | ʜ | ʢ | h | ɦ |
| Приближни | ʋ | ɹ | ɻ | j | ɰ | |||||||||||||||||||
| Трепетни | ʙ | r | ɽ͡r | ʀ | я * | |||||||||||||||||||
| Едноударни | ⱱ̟ | ⱱ | ɾ | ɽ | ɢ̆ | ʡ̯ | ||||||||||||||||||
| Стран. струј. | ɬ | ɮ | ɭ˔̊ | ʎ̥˔ | ʟ̝̊ | ʟ̝ | ||||||||||||||||||
| Стран. прибл. | l | ɭ | ʎ | ʟ | ||||||||||||||||||||
| Стран. едноуд. | ɺ | ɺ̠ | ʎ̯ | |||||||||||||||||||||
| Чкрапки | ʘ | ǀ | ǃ | ǂ | ǁ | ||
| ʘ̃ | ʘ̃ˀ | ʘ͡q | ʘ͡qʼ | ||||
| Уфрлени | ɓ | ɗ | ʄ | ᶑ | ɠ | ʛ | |
| Исфрлени | pʼ | tʼ | cʼ | ʈʼ | kʼ | qʼ | |
| fʼ | θʼ | sʼ | ɬʼ | xʼ | χʼ | ||
| tsʼ | tɬʼ | cʎ̝̥ʼ | tʃʼ | ʈʂʼ | kxʼ | kʟ̝̊ʼ | |
| p̪f | b̪v | ts | dz | tʃ | dʒ | tɕ | dʑ | ʈʂ | ɖʐ |
| tɬ | dɮ | cç | ɟʝ | cʎ̥˔ | kʟ̝̊ |
| Струјни | ɕ | ʑ | ɧ | |
| Приближни | ʍ | w | ɥ | ɫ |
| Препречни | k͡p | ɡ͡b | ŋ͡m | |
| Табелава содржи фонетски симболи што може да не се прикажат правилно кај некои прелистувачи. [Помош] |
| Онаму кајшто симболите се дадени во парови, „лев—десен“ претставува „безвучна—звучна“ согласка. |
| Исенчените полиња претставуваат неизводливи гласовни творби. |
| * Симболот го нема во МФА. |