Преднојазична согласка

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Места на
творба

Уснени
Двоуснени
Уснено–заднонепчени
Уснено–преднојазични
Усненозабни
Забноуснена

Двозабни

Преднојазични
Јазичноуснени
Меѓузабни
Забни
Забно-венечни
Венечни
Задновенечни
Заднонепчено-венечни
Свиени

Среднојазични
Задновенечни
Венечно-преднонепчени
Преднонепчени
Уснено-преднонепчени
Заднонепчени
Ресични
Ресично-надгласилни

Заднојазични
Голтнички
Надгласилно-голтнички
Надгласилни

Гласилни
Облик на јазикот

Врвнојазични
Рамнојазични
Подјазични

Странични

Преднонепчени
Голтнички

Поврзано: Начин на творба
Оваа страница содржи фонетски информации изразени со МФА, кои може да не се прикажат исправно кај некои прелистувачи. [Помош]

Преднојазични согласки (коронални) се согласки што се создаваат со свитливиот преден дел на јазикот. Само преднојазичните согласки можат да се поделат на врвнојазични (апикални), рамнојазични (ламинални), засводени (јазикот е збран) и подјазични (субапикална), како и неколку поретки ориентации,[1] бидејќи само предниот дел на јазикот има способност за такви спретни движења. Преднонепчените согласки имаат и друга димензија - „зажлебеност“, со која се создаваат шушкави согласки заедно со горенаведените ориентации. Во арапската и малтешката филологија, т.н. „сончеви букви“ означуваат преднојазични согласки.

Во македонскиот јазик преднојазични се гласовите з, с, ж, ш, н, д, т, л и р (погл. примерите подолу).

Во австралиските јазици, педнојазичните се спротивни на крајните (периферни) согласки.

Австралиски преднојазични согласки
Рамнојазични Врвнојазични
Венечно-
преднонепчени
Забни Венечни Свиени
Избувни c ~ t̠ʲ t ʈ
Носни ɲ ~ n̠ʲ n ɳ
Странични ʎ ~ l̠ʲ l ɭ

Места на творба[уреди]

Местата на творба на преднојазичните согласки се: горните заби кај забните согласки, горното непце (забниот венец) кај венечните согласки, веднаш зад тоа се образуваат разните задновенечени согласки (засводена преднонепчено-венечна, рамнојазична задновенечна согласка и врвнојазична свиена согласка), вистинските свиени согласки (каде јазикот е збран до тврдото непце) и јазичноуснените согласки, каде јазикот ја допира горната усна.

Позастапени преднојазични согласки
(ненаведени: јазичноуснени, венечно-преднонепчени, свиени)
МФА
(симбол)
Согласка Пример МФА
(изговор)
z звучна венечна струјна согласка зима /zima/
s безвучна венечна струјна согласка соба /sɔba/
ð звучна забна струјна согласка that (англ.) /ðæt/
θ безвучна забна струјна согласка thud (англ.) /θʌd/
ʒ звучна задновенечна струјна согласка жена /ʒɛna/
ʃ безвучна задновенечна струјна согласка штит /ʃtit/
n венечна носна согласка налог /nalɔg/
d звучна венечна избувна согласка дом /dɔm/
t безвучна венечна избувна согласка табла /tabla/
ɹ венечна приближна согласка reef (англ.) /ɹiːf/
l странична венечна приближна согласка лице /lit͡sɛ/
r венечна трепетна согласка рамен /ramɛn/
ɾ венечна едноударна согласка pero (шпан.) /peɾo/

Поврзано[уреди]

Наводи[уреди]

  • Ladefoged, Peter; Maddieson, Ian (1996). „The Sounds of the World's Languages“. Oxford: Blackwell. ISBN 0-631-19814-8.