Надгласилна согласка

Од Википедија, слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Места на
творба

Уснени
Двоуснени
Уснено–заднонепчени
Уснено–преднојазични
Усненозабни
Забноуснена

Двозабни

Преднојазични
Јазичноуснени
Меѓузабни
Забни
Забно-венечни
Венечни
Задновенечни
Заднонепчено-венечни
Свиени

Среднојазични
Задновенечни
Венечно-преднонепчени
Преднонепчени
Уснено-преднонепчени
Заднонепчени
Ресични
Ресично-надгласилни

Заднојазични
Голтнички
Надгласилно-голтнички
Надгласилни

Гласилни
Облик на јазикот

Врвнојазични
Рамнојазични
Подјазични

Странични

Преднонепчени
Голтнички

Поврзано: Начин на творба
Оваа страница содржи фонетски информации изразени со МФА, кои може да не се прикажат исправно кај некои прелистувачи. [Помош]

Надгласилна согласка (епиглотална) е согласка што се создава со допир на диплите во грлото[1] со капачето наречено „надгласилка“ (епиглотис).

Табела на надгласилни согласки[уреди]

Според Меѓународната фонетска азбука (МФА), постојат следниве надгласилни согласки:

МФА Опис Пример
Јазик Правопис МФА Значење
Xsampa-greaterthanslash.png безвучна надгласилна избувна согласка агулски jaʡ средиште
Xsampa-lessthanslash.png звучна надгласилна струјна согласка (или приближна согласка) арапски تَعَشَّى tɑʢɑʃʃæ вечера (гл.)
Xsampa-Hslash.png безвучна надгласилна струјна согласка агулски mɛʜ сурутка
  • Звучната надгласилна избувна согласка може да е неизводлива. При меѓусамогласното озвучување на надгласилниот глас (на пр. во јазикот дахало), таа станува едноударна согласка.
  • Иако традиционално е сместена во струјниот ред од табелата на МФА, гласот ⟨ʢ⟩ обично е приближна согласка. Самиот симбол е двосмислен, но ниеден јазик нема посебни струјни и приближни гласови на ова место на творба. Ако треба да се означи начинот на творба, понекогаш се користи дијакритички знак за снижување: ⟨ʢ̞⟩.
  • Надгласилните трепетни согласки се мошне чести но обично може да се сметаат за фонемски избувен глас или струјна согласка, каде трепетот е фонетски детаљ. МФА нема симбол за ова, но во литературата понекогаш се среќава ⟨я⟩.

Поврзано[уреди]

Наводи[уреди]

  1. наречени „ариепиглотски дипли“
  • Ladefoged, Peter; Maddieson, Ian (1996). „The Sounds of the World's Languages“. Oxford: Blackwell. ISBN 0-631-19814-8. 


Табела на белодробни согласки по МФАLoudspeaker.svg аудио
По место → Уснени Преднојазични Среднојазични Заднојазични Гласилни
↓ По начин Дво​уснени Уснено-​забни Заб​ни Венеч​ни Задно-​венеч. Свие​ни Предно-​непчени Задно​непчени Ресич​ни Голтни​чки Надгла​сил​ни Гласил​ни
Носни m ɱ n ɳ ɲ̥ ɲ ŋ̊ ŋ ɴ
Избувни p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ ʡ ʔ
Струјни ɸ β f v θ ð s z ʃ ʒ ʂ ʐ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʜ ʢ h ɦ
Приближни ʋ ɹ ɻ j ɰ
Трепетни ʙ r ɽ͡r ʀ я *
Едноударни ⱱ̟ ɾ ɽ ɢ̆ ʡ̯
Стран. струј. ɬ ɮ ɭ˔̊ ʎ̥˔ ʟ̝̊ ʟ̝
Стран. прибл. l ɭ ʎ ʟ
Стран. едноуд. ɺ ɺ̠ ʎ̯
Небелодробни согласки
Чкрапави ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ
ʘ̃ ʘ̃ˀ ʘ͡q ʘ͡qʼ
Уфрлени ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ
Исфрлени ʈʼ
θʼ ɬʼ χʼ
tsʼ tɬʼ cʎ̝̥ʼ tʃʼ ʈʂʼ kxʼ kʟ̝̊ʼ
Слеани согласки
p̪f b̪v ts dz ʈʂ ɖʐ
ɟʝ cʎ̥˔ kʟ̝̊
Сложени согласки
Незаградни ʍ w ɥ ɧ
Заградни k͡p ɡ͡b ŋ͡m
Табелава содржи фонетски симболи што може да не се прикажат правилно кај некои прелистувачи. [Помош]
Онаму кајшто симболите се дадени во парови, „лев—десен“ претставува „безвучна—звучна“ согласка.
Исенчените полиња претставуваат неизводливи гласовни творби.
* Симболот го нема во МФА.