Разлика помеѓу преработките на „Пиндар“

Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Одземени 4 бајти ,  пред 4 месеци
с
Правописна исправка, replaced: патепис → патопис using AWB
(→‎Живот и дело: дополнување)
с (Правописна исправка, replaced: патепис → патопис using AWB)
[[Податотека:Pindar statue.jpg|thumb|right|'''Пиндар''', римска копија на грчка биста од 5 век п.н.е., се чува во Националнит музеј во [[Неапол]])]]
'''Пиндар''' ({{lang-el|Πίνδαρος}}, ''Pindaros''; [[латински]]: ''Pindarus'') (околу 522–443 п.н.е.) бил старогорчки поет, кој се смета за најголем хорски лиричар во [[Стара Грција]].
 
== Живот и дело ==
Пиндар ја изучувал [[поезија]]та дома, а потоа во [[Атина]]. Уште за време на животот, тој се здобил со голема слава во сите градови на [[Стара Грција]] кои му правеле чест како на полубог. Имено, старите Грци верувале дека богот [[Пан]] го сакал Пиндар и неговите песни и дека поетот му ја возвратил љубовта така што ги напишал своите химни кои девојките од [[Теба (Грција)|Теба]] ги пееле за време на празниците. Притоа, Плутарх тврди дека самиот Пиндар го слушнал богот Пан како ги пее неговите химни.<ref>Јован Дучић, ''Благо Цара Радована'' (друго издање). Београд: Laguna, 2018, стр. 309-310.</ref> Така, сите грчки градови го прогласувале за свој гостин, а во најголемото грчко светилиште, [[Делфи]], тој имал свој престол во храмот на [[Аполон]], од каде самиот тој ги читал своите [[Химнa|химни]]. Уште повеќе, неговата слава ги надминувала границите на Стара Грција: во еден [[храм]] на [[Амон-Ра|Амон Ра]] во [[Египет]], патеписецотпатописецот Павзанија видел триаголна плоча на која била напишана химната која Пиндар ја испратил таму, а која била чувана како реликвија. Исто така, македонскиот крал [[Аминта]] и тиранот Хиерон од [[Сиракуза]] го канеле Пиндар за време на големите свечености.<ref>Јован Дучић, ''Благо Цара Радована'' (друго издање). Београд: Laguna, 2018, стр. 310-311.</ref> Според преданието, во една прилика, Пиндар му рекол на Хиерон: „Кнезу, јас се разбирам само во [[метрика]]та.“<ref>Јован Дучић, ''Благо Цара Радована'' (друго издање). Београд: Laguna, 2018, стр. 284.</ref> Најпосле, кога [[Александар Македонски]] ја освоил [[Теба]], тој ја поштедил единствено куќата на Пиндар.<ref>[[Plutarch]], ''Life of Alexander'' 11.6; [[Arrian]], ''[[Anabasis Alexandri]]'' 1.9.10</ref> <ref>Јован Дучић, ''Благо Цара Радована'' (друго издање). Београд: Laguna, 2018, стр. 311.</ref>
 
Пиндар живеел во време кога многу гранки од големото стебло на еленската [[лирика]] се исушиле, а хорската песна најраскошно расцветала. Од целокупните негови дела потполно се зачувани само четири книги, таканаречени епиникии, т.е. победнички песни испеани како благодарност на најголемиот момент во животот на човекот, славата на неговата победа. Од другата негова поезија зачувани се само делови.
 
Пиндар секогаш зборувал како [[пророк]] и [[Свештенство|свештеник]], а тој самиот себеси не се нарекувал поет, туку мудрец. Своето сфаќање на светот и животот го засновал врз својот став кон [[религија]]та. Тој е првиот поет кој на [[бог]]овите и хероите им го придава култниот епитет „свет“. Неговите богови со својата [[морал]]на чистота се разликуваат многу од боговите кои ги претставува [[Хомер]]. Пиндар ги преправал преданијата и [[мит]]овите од тоа време. Тој ги отфрлил човечките особини кои им се доделувале на боговите, а на прашањето „Што е бог?“, одговарал: „Бог е сè“. Во основа, сфаќањето на боговите на Пиндар не се разликува од она на [[Есхил]], освен што идејата за божјата праведност кај Есхил добива трагична сила. Херојот на кого Пиндар му го подарил своето најголемо внимание е [[Херакле]]. Карактеристично за Пиндар е верувањето дека способноста е нешто вродено, нешто наследено преку крвта од „божествените“ предци, па затоа тој не ја цени научената, туку само вродената способност, или она што го нарекуваме „природна дарба“. Сепак, тој не ги отфрла сосема искуството и „учењето од старите“. Секое човечкот битие е ограничено, и според Пиндар, „безнадежно е да се бара среќата без бог или против бога“.
 
Пиндар е најголемиот и последниот гласник на еолско-дорскиот начин на живеење, како што се живеело во богатите кругови кон почетокот на [[5 век п.н.е.]] Тој бил учител само на еден сталеж: на [[Благородништво|благородниците]].
 
Стилот на Пиндар се одликува со тоа што мислите му се ројат и брзо летаат, не застанувајќи на детаљи, при што едната ја престигнува другата, а зборовите како да не можат да се стигнат. Јазичниот израз му е збогатен со нови и смели [[Метафора|метафори]], сјајни слики. Во богатството на сликите му нема рамен. Споредбите се ретки и не се разработени како кај [[Хомер]], туку само се навестени. Величенствените воведи во неговите епиникии, самиот Пиндар ги споредувал со „портата на палата која е украсена со златни столбови“. Наречјето му е дорско-беотско. Од неговите 45 епиникии, секоја има свој посебен [[Метрика|метрички]] облик.
 
{{Нормативна контрола}}
 
[[Категорија:Старогрчки поети]]

Прегледник