Амонијак
| Амонијак | |
|---|---|
 |
 |
|
Назив според IUPAC
Амонијак
Азан |
|
| Идентификатори | |
| CAS бр. | [] |
| PubChem | |
| ЕЦ број | |
| UN број | 1005 (anhydrous) 2672, 2073, 3318 (раствор) |
| RTECS број | BO0875000 (безводен) BQ9625000 (раствор) |
| InChI |
|
| ChemSpider бр. | |
| Својства | |
| Молекулска формула | NH3 |
| Моларна маса | 17,031 g/mol |
| Изглед | Безбоен гас со интензивен иритирачки мирис |
| Густина | 0,86 kg/m3 (1,013 бари, при вриење) 0,73 kg/m3 (1,013 бари, при 15 °C) 681,9 kg/m3 при −33,3 °C (течност)[1] 820 kg/m3 at -80 °C (кристална цврста супстанца)[2] 817 kg/m3 при -80 °C (транспарентна цврста супстанца)[3] |
| Точка на топење |
−77,73 °C (195,42 K) |
| Точка на вриење |
−33,34 °C (239,81 K) |
| Растворливост во вода | 1176 g/100 mL (0 °C) 702 g/100 mL (20 °C) 88 g/100 mL (100 °C) |
| Константа на ацидитет (pKa) | 9,75 |
| Константа на базицитет (pKb) | 4,75 |
| Структура | |
| Геометрија на молекулата | Тригонално пирамидална |
| Диполен момент | 1,42 D |
| Штетност | |
| EU индекс | 007-001-00-5 (безводен) 007-001-01-2 (раствор) |
| EU класификација | Токсична (T) Корозивна (C) Штетна за животната средина (N) |
| R-фрази | R10, R23, R34, R50 |
| S-фрази | (S1/2), S9, S16, S26, S36/37/39, S45, S61 |
| NFPA 704 |
 1
3
0
|
| Температура на запалување | запаллив гас |
| Температура на самозапалување | 651 °C |
| Граници на запалливост | 15–28% |
| Максимална дозволена граница на изложеност (САД) | 50 ppm |
| Слични супстанци | |
| Друг(и) катјон(и) | Фосфин Арсин Стибин |
| Слични nitrogen hydrides | Хидразин хидразонска киселина |
| Слични супстанци | Амониум хидроксид |
| Освен каде што е поинаку назначено, податоците се однесуваат за материјалите во нивната стандардна состојба (при 25 ° C, 100 kPa) | |
| Infobox references | |
Амонијакот е соединение на азотот и водородот со хемиска формула NH3. При стандардни услови амонијакот е гас. Тој е отровен и корозивен за некои материјали и има карактеристичен мирис.
Молекулата на амонијакот има форма на компресиран тетраедар, попознат како тригонална пирамида. Оваа форма и дава на молекулата голем диполен момент и ја прави молекула поради што амонијакот се раствора во вода. Азотниот атом во молекулата има еден електронски пар, па амонијакот се однесува како база. Во кисел или неутрален воден раствор амонијакот може да се сврзи со хидрониум јон (H3O+), при што ја испушта водна молекула (H2O) и формира позитивно наелектризиран амониум јон (NH4+) кој има форма на правилен тетраедар. Формирањето на амониум јонот зависи од pH на растворот.
Амонијакот се употребува во производството на ѓубрива, експлозиви и полимери. Тој е и состојка во одредени детергенти за стакло. Исто така, се наоѓа во мали количества во атмосферата, а потекнува од распаѓањето на животинска или растителна материја. Амонијакот и амониумовите соли се присутни и во дождовницата, додека амониум хлоридот и амониум сулфатот се најдени во вулканските области на Земјата. Кристали на амониум бикарбонат се најдени во фецесот на некои патагониски морски птици и лилјаци (гуано). Амониумовите соли се среќаваат и во плодната почва и морска вода. Супстанциите кои содржат амонијак или се слични на него се нарекуваат амонијакални супстанции.
[уреди] Литература
[уреди] Надворешни врски
- International Chemical Safety Card 0414 (anhydrous ammonia)
- International Chemical Safety Card 0215 (aqueous solutions)
- National Pollutant Inventory - Ammonia
- CID 222 from PubChem
- Emergency Response to Ammonia Fertilizer Releases (Spills) for the Minnesota Department of Agriculture
- National Institute for Occupational Safety and Health - Ammonia Page
