Прејди на содржината

Аторвастатин

Од Википедија — слободната енциклопедија

Предлошка:SDcat

Аторвастатин
Клинички податоци
Заштитени имињаLipitor, others
AHFS/Drugs.commonograph
MedlinePlusa600045
License data
Бременосна
категорија
  • Contraindicated[1]
Начин на
примена
By mouth
ATC код
Законска регулација
Режим на издавање
  • AU: S4 (само на рецепта)
  • UK: POM (само на рецепт)
  • US: само [2]
  • EU: Rx-only [3]
Фармакокинетички податоци
Биорасположливост12%
МетаболизамLiver (CYP3A4)
Полувреме на елиминација14 hours
ЕкскрецијаBile duct
Идентификатори
  • (3R,5R)-7-[2-(4-Fluorophenyl)-3-phenyl-4-(phenylcarbamoyl)-5-propan-2-ylpyrrol-1-yl]-3,5-dihydroxyheptanoic acid
CAS Number
PubChem CID
IUPHAR/BPS
DrugBank
ChemSpider
UNII
KEGG
ChEBI
ChEMBL
PDB ligand
CompTox Dashboard (EPA)
ECHA InfoCard100.125.464 Уредете го ова на Википодатоците
Хемиски и физички особини
ФормулаC33H35FN2O5
Моларна маса558,65 g·mol−1
3D модел (JSmol)
  • O=C(O)C[C@H](O)C[C@H](O)CCn2c(c(c(c2c1ccc(F)cc1)c3ccccc3)C(=O)Nc4ccccc4)C(C)C
  • InChI=1S/C33H35FN2O5/c1-21(2)31-30(33(41)35-25-11-7-4-8-12-25)29(22-9-5-3-6-10-22)32(23-13-15-24(34)16-14-23)36(31)18-17-26(37)19-27(38)20-28(39)40/h3-16,21,26-27,37-38H,17-20H2,1-2H3,(H,35,41)(H,39,40)/t26-,27-/m1/s1 Ок
  • Key:XUKUURHRXDUEBC-KAYWLYCHSA-N Ок
  (провери)

Аторвастатин — лек од групата на статини кој се користи во превенција на кардиоваскуларни болести кај лица со висок ризик и во третманот на зголемено ниво на липиди.[4] За превенција на кардиоваскуларни болести статините се лекови од прв избор.[4] Се зема преку уста.[4]

Вообичаени несакани ефекти се болка во зглобовите, дијареа, жиговина, гадење и мускулна болка.[4] Сериозни нескани ефекти може да вклучуваат рабдомиолиза, оштетување на црниот дроб и дијабетес.[4] Употребата за време на бременоста може да влијае штетно врз плодот.[4] Како и сите статини, аторвастатинот дејствува преку инхибиција на HMG-CoA редуктаза, ензим во црниот дроб кој игра клучна улога во синтезата на холестеролот.[4]

Аторвастатинот бил патентиран во 1986, и бил одобрен за медицинска употреба во САД во 1996.[4][5] Се наоѓа на Списокот на есенцијални лекови на СЗО.[6] Достапен е како генерички лек.[4][7] Во 2025, е седми најчесто пропишуван лек во Македонија, со повеќе од 918.000 рецепти.[8]

  1. 1 2 „Atorvastatin (Lipitor) Use During Pregnancy“. Drugs.com. 3 February 2020. Архивирано од изворникот 4 December 2019. Посетено на 26 February 2020.
  2. „Lipitor- atorvastatin calcium tablet, film coated“. DailyMed. Архивирано од изворникот 26 November 2020. Посетено на 26 February 2020.
  3. „Lipitor referral“. European Medicines Agency (EMA). 24 September 2010. Архивирано од изворникот 20 October 2020. Посетено на 10 May 2020.
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 „Atorvastatin Calcium Monograph for Professionals“. Drugs.com. AHFS. Архивирано од изворникот 25 October 2010. Посетено на 23 December 2018.
  5. Fischer J, Ganellin CR (2006). Analogue-based Drug Discovery. John Wiley & Sons. стр. 473. ISBN 9783527607495. Архивирано од изворникот 12 January 2023. Посетено на 10 May 2020.
  6. World Health Organization (2021). World Health Organization model list of essential medicines: 22nd list (2021). Geneva: World Health Organization. hdl:10665/345533. WHO/MHP/HPS/EML/2021.02.
  7. Hitchings A, Lonsdale D, Burrage D, Baker E (2014). The Top 100 Drugs e-book: Clinical Pharmacology and Practical Prescribing. Elsevier Health Sciences. стр. 197. ISBN 978-0-7020-5515-7. Архивирано од изворникот 26 February 2023. Посетено на 27 June 2022.
  8. „Извештаи“. Е-здравство. Посетено на 2026-05-04.