Ефикасна енергетска искористеност

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето

Ефикасната употреба на енергија, понекогаш и едноставно наречена енергетска ефикасност, е цел која бара да се намали количината на енергија потребна за да се обезбедат производи и услуги. На пример, инсулирањето на градбите овозможува да се користи помалку енергија за греење и ладење за да се постигне и одржува топлинска удобност. Инсталирањето на ЛЕД светилки, флуоресцентно осветлување или природни „небесни куполи“ го намалуват количеството енергија што е потребно за да се постигне исто ниво на осветлување во споредба со користењето на традиционалните електрични светилки. Подобрувањата во енергетската ефикасност генерално се постигнуваат со усвојување на поефикасна технологија, или процес на производство,[1] или со примена на општо прифатени методи за намалување на загубите на енергија.

Постојат многу мотиви за подобрување на енергетската ефикасност. Намалувањето на употребата на енергија ги намалува енергетските трошоци и може да резултира со заштеда на финансиските трошоци на потрошувачите доколку заштедите на енергија ги надоместат сите дополнителни трошоци за спроведување на енергетски ефикасна технологија. Намалувањето на употребата на енергија се смета и за решение на проблемот за минимизирање на емисиите на стакленички гасови. Според МЕА, подобрената енергетска ефикасност на зградите, индустриските процеси и превозот може да ги намали потребите на енергија во светот до 2050 година за една третина, и да помогне во контролата на глобалните емисии на стакленички гасови.[2] Друго важно решение е да се отстранат субвенциите за енергија предводени од владите кои промовираат голема потрошувачка на енергија и неефикасно користење на енергија во повеќе од половина од земјите во светот.[3]

Често се вели дека енергетската ефикасност и обновливата енергија се столбови близнаци на одржливата енергетска политика,[4] и се високи приоритети во хиерархијата на одржливата енергија. Во многу земји се гледа дека од енергетската ефикасност има придобивки кон националната безбедност, затоа што може да се искористи за да се намали нивото на увоз на енергија од странски земји и може да ја забави стапката на енергија со која се исцрпуваат домашните енергетски ресурси.

Преглед[уреди | уреди извор]

Енергетската ефикасност се докажува како ефективна стратегија за градење економии без нужно зголемување на потрошувачката на енергија. На пример, државата Калифорнија започна да спроведува мерки за енергетска ефикасност во средината на 1970-тите, вклучително со носење на градежни кодови и стандарди за домашните апарати со строги барања за ефикасност. Во текот на следните години, потрошувачката на енергија во Калифорнија останала скоро иста по глава на жител, додека националната потрошувачка на САД двојно се зголемила.[5] Како дел од својата стратегија, Калифорнија спровела „налог за вчитување“ на нови енергетски ресурси што ја става енергетската ефикасност на прво место, снабдувањето со обновлива енергија на второ место, а на последното место се наоѓаат новите централи со фосилни погони.[6] Државите како Конектикат и Њујорк создадоа квази-јавни Зелени банки за да им помогнат на сопствениците на станбени и комерцијални згради да финансираат надградби кон енергетска ефикасност кои ги намалуваат емисиите и ги намалуваат енергетските трошоци на потрошувачите.[7]

Роки Маунтен институтот од Ловин истакнува дека во индустриските услови, „има многу можности да се заштедат 70 до 90% од енергијата и трошоците за системи за осветлување, вентилатори и пумпи; 50% на електричните мотори и 60% во областите како што се греењето, ладењето, канцелариската опрема и апаратите“. Општо, до 75% од електричната енергија што се користи во САД денес може да се заштеди со мерки за ефикасност што чинат помалку од самата електрична енергија, истото важи и за домашните можности. Министерството за енергија на САД изјави дека постои потенцијал за заштеда на енергија во големина од 90 милијарди kWh со зголемување на енергетската ефикасност во домот.[8]

Некои студии ги нагласуваат овие тврдења. Извештајот објавен во 2006 година од глобалниот институт Мекинзи, тврди дека „има доволно економски одржливи можности за подобрување на енергетската продуктивност, што може да го одржи глобалниот раст на побарувачката на енергија на помалку од 1% на годишно ниво“.[9] Енергетската продуктивност, која го мери извозот и квалитетот на производите и услугите по единица внес на енергија, може да дојде преку намалување на количината на енергија потребна за производство, или од зголемувањето на квантитетот или квалитетот на производите и услугите со истата количина на енергија.

Извештајот на расправите за климатските промени во Виена во 2007 година, под покровителство на Рамковната конвенција за климатските промени на ООН, јасно покажува „дека енергетската ефикасност може да постигне реално намалување на емисиите по ниски трошоци“.[10]

Меѓународните стандарди ISO 17743 и ISO 17742 обезбедуваат документирана методологија за пресметување и известување за заштедата на енергија и енергетската ефикасност за земјите и градовите.[11][12]

Енергетскиот интензитет на една земја или регион, односот на употребата на енергија кон Бруто-домашниот производ или некоја друга мерка за економско производство, се разликува од неговата енергетска ефикасност. На енергетскиот интензитет влијаат климата, економската структура (пример, услугите наспроти производството), трговијата, како и енергетската ефикасност на градбите, возилата и индустријата.[13]

Придобивки[уреди | уреди извор]

Од гледната точка на потрошувачот на енергија, главната мотивација за енергетската ефикасност е често едноставно заштедата на пари со намалување на трошоците за набавка на енергија. Дополнително, од гледна точка на енергетската политика, постои долг тренд за пошироко признавање на енергетската ефикасност како „прво гориво“, што значи способноста за замена или избегнување на потрошувачката на реални горива. Всушност, МЕА пресмета дека примената на мерките за енергетска ефикасност во годините од 1974 до 2010 година успеаа да избегнат поголема потрошувачка на енергија во нејзините земји-членки отколку потрошувачката на кое било посебно гориво, вклучувајќи нафта, јаглен и природен гас.[14]

Понатаму, одамна е прифатено дека енергетската ефикасност носи и други придобивки дополнителни на намалувањето на потрошувачката на енергија.[15] Некои проценки за вредноста на овие други придобивки, честопати наречени „повеќекратни придобивки“, „до-придобивки“, „дополнителни придобивки“ или „неенергетски придобивки“, ја прават својата сумирана вредност и поголема од онаа на директните енергетски придобивки.[16] Овие повеќекратни придобивки од енергетската ефикасност вклучуваат работи како што се намалено влијание на климатските промени, намалено загадување на воздухот и подобрување на здравјето, подобрени услови во затворените простории, подобрена енергетска безбедност и намалување на ризикот од поскапување за потрошувачите на енергија. Развиени се методи за пресметување на монетарната вредност на овие повеќекратни придобивки, вклучително, на пример, методот на избор - експеримент за подобрувања кои имаат субјективна компонента (како што се естетиката или удобноста)[14] и методот Туоминен-Сепанен за намалување на ризикот на цените.[17] Кога се вклучени во анализата, може да се покаже дека економската корист од инвестициите во енергетска ефикасност е значително поголема отколку едноставната вредност на заштедената енергија.

Апарати за домаќинство[уреди | уреди извор]

Современите апарати, како што се, замрзнувачи, печки, шпорети, машини за миење садови и машини за перење и сушење, користат значително помалку енергија отколку постарите апарати. Сушењето алишта на жица значително ќе ја намали потрошувачката на енергија на поединецот, бидејќи неговата сушара ќе се користи помалку. Тековните енергетски ефикасни ладилници, на пример, користат 40 проценти помалку енергија отколку обичните модели во 2001 година. По ова, ако сите домаќинства во Европа ги сменат своите апарати за домаќинство стари повеќе од десет години во нови, ќе заштедат 20 милијарди kWh електрична енергија годишно, со што ќе се намалат емисиите на CO2 за скоро 18 милијарди кг.[18] Во САД, соодветните бројки би биле 17 милијарди kWh електрична енергија или 12,246,993,990 кг СО2.[19] Според студијата од 2009 година на МекКинзи и Ко., заменувањето на старите апарати е една од најефикасните глобални мерки за намалување на емисиите на стакленички гасови.[20] Современите системи за управување со електричната енергија исто така ја намалуваат употребата на енергија од неактивните апарати со исклучување или ставање во режим на ниска енергија по одредено време. Многу земји идентификуваат енергетски ефикасни апарати за домаќинство користејќи етикети за енергетско потрошување.[21]

Влијанието на енергетската ефикасност врз најголемата побарувачка зависи од тоа кога се користи апаратот. На пример, клима уредот троши повеќе енергија во текот на попладневните часови кога е жешко. Затоа, енергетски ефикасен климатизер ќе има поголемо влијание врз врвната побарувачка од пониската побарувачка. Енергетски ефикасната машина за миење садови, од друга страна, користи повеќе енергија за време на доцните вечерни часови кога луѓето ги прават своите јадења. Овој апарат може да има малку или никакво влијание врз најголемата побарувачка.

Дизајн на градба[уреди | уреди извор]

Со добивањето на Златен рејтинг за енергија и еколошки дизајн во септември 2011 година,Empire State Building е највисоката и најголемата ПЕЕД сертифицирана градба во САД и во западната хемисфера,[22] иако веројатно ќе биде претекната од страна на Њујоршкиот One СТЦ.[23]

Градбите се важно поле за подобрувања на енергетската ефикасност ширум светот, заради нивната улога како голем потрошувач на енергија. Сепак, прашањето за употреба на енергија во градбите не е едноставно, бидејќи условите во затворените простории што можат да се постигнат со употреба на енергија многу варираат. Мерките што ги одржуваат зградите удобни - осветлување, греење, ладење и вентилација - трошат енергија. Типично, нивото на енергетска ефикасност во градбата се мери со делење на потрошената енергија со површината на темелот на зградата, која се нарекува специфична потрошувачка на енергија или интензитет на употреба на енергија:[24]

Сепак, проблемот е посложен бидејќи градежните материјали во себе носат „суштинска енергија“. Од друга страна, енергијата може да се добие од материјалите кога зградата ќе се демонтира со повторна употреба на материјалите или нивното согорување за добивање енергија. Покрај тоа, кога се користи градбата, условите во затворените простории можат да варираат, што резултира во повисоки и пониски квалитативни внатрешни средини. На крајот, целокупната ефикасност е под влијание на употребата на градбата: дали градбата се користи поголемиот дел од времето и дали просториите се користат ефикасно - или можеби зградата е во голема мера празна? Предложено е дури и дека за поцелосно пресметување на енергетската ефикасност, треба да се измени специфичната потрошувачка на енергија за да се вклучат овие фактори:[25]

Па така, балансираниот пристап кон енергетската ефикасност во градбите треба да биде посеопфатен отколку обидот да се минимизира потрошената енергија. Треба да се земат предвид прашањата како што се квалитетот на внатрешната средина и ефикасноста на користењето на просторот. Така, мерките што се користат за подобрување на енергетската ефикасност можат да имаат различни исходи. Честопати тие вклучуваат пасивни мерки кои суштински ја намалуваат потребата за употреба на енергија, како што е подобра изолација. Многумина служат на различни функции за подобрување на внатрешните услови, како и за намалување на употребата на енергија, како што е зголемената употреба на природна светлина.

Локацијата и околината на зградата играат клучна улога во регулирањето на нејзината температура и осветлување. На пример, дрвјата, уредувањето и ридовите можат да обезбедат сенка и да го блокираат ветерот. Во поладните клими, дизајнирањето градби во северната хемисфера со прозорците на југ и на јужните хемисфери со прозорци кои гледаат кон север, се зголемува количината на сончевите зраци (во крајна линија топлинска енергија) што влегуваат во градбата, со што се минимизира употребата на енергија, со максимизирање на пасивното соларно греење. Тесниот дизајн на градбата, вклучувајќи енергетски ефикасни прозорци, добро запечатени врати и дополнителна топлинска изолација на ѕидовите, подрумските плочи и темели може да ја намали загубата на топлина за 25-50 проценти.[21][26]

Темните покриви можат да станат и до 39 °C (70 °F) потопли од најрефлектирачките бели површини. Тие пренесуваат дел од оваа дополнителна топлина во внатрешноста на градбата. Студии во САД покажуваат дека покривите со светло обоени бои трошат 40% помалку енергија за ладење отколку зградите со потемен покрив. Белите покривни системи заштедуваат повеќе енергија во посончевите клими. Напредните електронски системи за греење и ладење можат да ја смалат потрошувачката на енергија и да ја подобрат удобноста на луѓето во градбата.[21]

Правилното поставување на прозорци и небесни куполи, како и употребата на дизајн што ја рефлектира светлината во градбата, може да ја намали потребата за вештачко осветлување. Зголемената употреба на природното осветлување, според една студија, допринесува за зголемување на продуктивноста во училиштата и канцелариите.[21] Компактните флуоресцентни светилки користат две третини помалку енергија и можат да траат 6-10 пати подолго од електричните сијалици. Поновите флуоресцентни светла произведуваат природно светло, и во повеќето употреби тие се поисплатливи, и покрај нивната поголема почетна цена. ЛЕД светилките користат само околу 10% од енергијата што потребна за класичната електрична сијалица.

Ефективниот енергетски дизајн на градбата може да ја вклучува употребата на ефтините пасивни сензори на инфрацрвени зраци за исклучување на осветлувањето кога собите не се зафатени, како што се тоалетите, ходниците или дури и канцелариските простории надвор од работното време. Покрај тоа, нивото на лукс може да се следи со користење на сензори за дневна светлина поврзани со шемата за осветлување на зградата за вклучување и исклучување или затемнување на осветлувањето со претходно дефинирани нивоа за да се земе предвид природната светлина и со тоа да се намали потрошувачката. Системите за управување со градбите го поврзуваат сето ова во еден централизиран компјутер за да ги контролираат барањата за осветлување и напон на целата зграда.[27]

Во анализите што интегрираат станбена симулација од долу нагоре со економски мулти-секторски модел, се покажува дека варијабилните добивки на топлина предизвикани од инсулацијата и ефикасноста на климатизацијата можат да влијаат кон олеснување на оптоварувањето. Студијата исто така го истакнува влијанието на повисоката ефикасност на домаќинствата врз изборот на капацитет за производство на електрична енергија што го прави електроенергетскиот сектор.[28]

Изборот на технологија за греење или ладење на просторот може да има значително влијание врз употребата и ефикасноста на енергијата. На пример, замената на постара 50% ефикасна печка на природен гас, со нова 95% ефикасна, драматично ќе ја намали употребата на енергија, емисиите на јаглерод и сметките за природен гас во зима. Геотермалните пумпи можат да бидат уште поефикасни и поекономични. Овие системи користат пумпи и компресори за носење на течноста за ладење со цел за „испумпување“ на топлината, наспроти нејзиниот природен проток од топло на ладно, со цел за пренесување на топлината во градбата од големиот термален резервоар што се наоѓа во непосредна близина во земјата. Крајниот резултат е дека топлинските пумпи обично користат четири пати помалку електрична енергија за да испорачаат еквивалентно количество топлина, отколку што тоа го прави електричниот грејач. Друга предност на топлинската пумпа со извор од земјата е тоа што може да се преиначи во лето и да работи за ладење на воздухот со пренесување на топлината од зградата во земјата. Недостатокот на топлинските пумпи со земјен извор е нивната висока почетна цена, но ова обично се исплати во рок од пет до десет години како резултат на помала употреба на енергија.

Паметните мерачи полека се усвојуваат од комерцијалниот сектор за да ги следат потребите на вработените и за внатрешно следење на употребата на енергија во зградата. Употребата на анализатори за квалитет на енергија можат да се воведат во постоечката градба за да се процени употребата, „хармоничното изобличување“, зенитот, „отоците“ и прекините, меѓу другото, за градбата да се направи поефикасна. Честопати таквите мерачи комуницираат со користење на безжични сензорски мрежи .

Зелена зграда XML“ е нова шема, или алатка за дизајнирање на модели на градби, насочени кон содавање и работата на зелени градби. Се користи како извор во некои компјутерски симулации. Но, со развојот на современата компјутерска технологија, на пазарот се достапни голем број алатки за симулација на перформансите на градбата. При изборот на која алатка за симулација ќе се користи во проектот, корисникот мора да ја земе предвид точноста и сигурноста на алатката, имајќи ги предвид информациите за градбата што ја имаат при рака, што ќе послужи како извор за алатката. Језиоро, Донг и Леите[29] развиле пристап на вештачка интелигенција кон проценка на резултатите од симулацијата на перформансите на зградата и откриле дека подеталните алатки за симулација имаат најдобри перформанси во однос на потрошувачката на електрична енергија за греење и ладење со просечна грешка од 3%.

Предводник за енергетски и еколошки дизајн (ПЕЕД) е систем за рангирање организиран „советот на зелени градби на САД“ (СЗГСД) што промовира одговорност кон животната средина при дизајнирање на градбите. Тие во моментов нудат четири нивоа на сертификација на постојните градби (ПЕЕД-ПГ), и ново конструираните (ПЕЕД-НК), засновани на усогласеноста на градбите со следните критериуми: Одржливо градинарство, ефикасност на водата, енергија и атмосфера, материјали и ресурси, квалитет на животната средина во затворени простории, и иновации во дизајнот.[30] Во 2013 година, СЗГСД ја разви „ПЕЕД динамично плато“, алатка за следење на перформансите на одредена градба споредена со ПЕЕД стандардите и потенцијалните измени на истата за повторна сертификација. Следната година, советот соработуваше со Ханивел за да добие податоци за употребата на енергија и вода, како и за квалитетот на воздухот во просториите од БАН за автоматски да го ажурира платото, обезбедувајќи приказ на перформансите во реално време. Канцеларијата на СЗГСД во Вашингтон е една од првите градби што го прикажува ажурирањето во живо на ПЕЕД динамичкото плато.[31]

Длабоко енергетско ретрофитирање е процес на анализа и градење на целата градба што се користи за да се постигнат многу поголеми заштеди на енергија отколку општите енергетски обновувања. Длабоко енергетско ретрофитирање може да се примени и на станбени и нестанбени („комерцијални“) згради. Длабоко реновирање на енергијата обично резултира со заштеда на енергија од 30%+, што можеби се зголемува во текот на неколку години и може значително да ја подобри градежната вредност.[32] Емпајер стејт билдинг претрпела длабоко ретрофитирање што било завршено во 2013 година. Проектниот тим, составен од претставници на Џонсон Контролс, Институтот Роки Маунтен, Клинтон иницијатива за клима и Џоунс Ленг ЛаСал ќе постигне годишно намалување на потрошувачката на енергија од 38% и 4,400,000 $.[33] На пример, 6,500 прозорци биле преработени на самото место во суперпрозорци кои блокираат топлина, но пропуштаат светло. Оперативните трошоци за климатизација во жешките денови биле намалени, веднаш заштедувајќи 17,000,000$ од капиталните трошоци на проектот, со тоа делумно финансирајќи и други обновувања.[34]

Градската зграда на Индијанаполис неодамна претрпе длабоко ретрофитирање, со што се постигна годишно намалување на енергијата од 46% и годишна заштеда на енергија од 750,000$.

Енергетските обновувања, вклучувајќи ги длабоките, и другите видови преземени во станбени, комерцијални или индустриски локации, генерално се поддржани преку разни форми на финансирање или стимулации. Стимулациите вклучуваат претходно дадени попусти каде што купувачот/корисникот можеби не е ни свесен дека предметот што се користи е намален или „откупен“. Другите попусти се поексплицитни и потранспарентни за крајниот корисник преку употреба на формални апликации. Покрај попустите, кои можат да бидат понудени преку владини или комунални програми, владите понекогаш нудат даночни олеснувања за проекти за енергетска ефикасност. Некои субјекти нудат попусти и упатства за плаќање, и услуги за олеснување што им овозможуваат на потрошувачите за крајна употреба да користат програми за намалување и стимулација.

За да се оцени економската исправност на инвестициите во енергетската ефикасност на зградите, може да се користи анализа на трошоците или АТ. Пресметката на АТ ќе ја произведе вредноста на заштедената енергија, понекогаш наречена и негавати, во $/kWh. Енергијата во таквата пресметка е виртуелна во смисла дека таа никогаш не била потрошена, туку заштедена како резултат на инвестициите во енергетската ефикасност. Така, АТ овозможува споредување на цената на негаватите со цената на енергијата, како што се електричната енергија од мрежата или најевтината обновлива алтернатива. Придобивката од пристапот АТ во енергетските системи е тоа што се избегнува потребата да се предвиди идната цени на енергија за целите на пресметката, со што се отстранува главниот извор на несигурност при проценката на инвестициите за енергетска ефикасност.[35]

Енергетска ефикасност по држава[уреди | уреди извор]

Европа[уреди | уреди извор]

Цели за енергетска ефикасност за 2020 и 2030 година.

Првата цел за енергетска ефикасност ширум ЕУ била поставена во 1998 година. Земјите-членки се согласиле да ја подобрат енергетската ефикасност за 1% годишно во текот на дванаесет години. Покрај тоа, законодавството за производите, индустријата, транспортот и зградите придонело за општа рамка за енергетска ефикасност. Потребен е поголем напор за решавање на греењето и ладењето: во Европа се троши повеќе топлина за време на производството на електрична енергија отколку што е потребно за греење на сите градби на континентот.[36] Се на се, проценката е дека законодавството за енергетска ефикасност на ЕУ обезбедило заштеда во вредност од 326,000,000 тони нафта годишно до 2020 година.[37]

ЕУ си поставила и цел за 20% заштеда на енергијата до 2020 година во споредба со нивото од 1990 година, но земјите-членки одлучуваат индивидуално како ќе се постигне заштедата на енергија. На самитот на ЕУ во октомври 2014 година, земјите на ЕУ се согласиле за нова цел на енергетска ефикасност од 27% или поголема до 2030 година. Еден механизам што се користи за постигнување на целта од 27% е „Обврските кон добавувачите и белите сертификати“.[38] Тековната дебата околу пакетот за чиста енергија во 2016 година, исто така, става акцент на енергетската ефикасност, но целта веројатно ќе остане околу 30% поголема ефикасност во споредба со нивото од 1990 година.[37] Некои тврдат дека ова нема да биде доволно за ЕУ да ги исполни целите на Парискиот договор за намалување на емисиите на стакленички гасови за 40% во споредба со нивото од 1990 година.

Австралија[уреди | уреди извор]

Австралиската национална влада активно ја води земјата во напорите за зголемување на нивната енергетска ефикасност, главно преку владиниот Оддел за индустрија и наука . Во јули 2009 година, советот на австралиски влади, кој ги претставува одделните држави и територии на Австралија, се согласи на Националната стратегија за енергетска ефикасност (НСЕЕ).[39]

Ова е десетгодишен план за забрзување на спроведувањето на националното прифаќање на енергетски ефикасни практики и подготовка за трансформација на земјата во иднина со низок јаглерод. Постојат неколку различни области на употреба на енергија адресирани во рамките на НСЕЕ. Но, поглавјето посветено на пристапот за енергетска ефикасност што треба да се донесе на национално ниво, нагласува четири точки за постигнување на наведените нивоа за енергетска ефикасност:

  • Да им се помогне на домаќинствата и деловните субјекти да преминат во иднина со низок јаглерод
  • Да се насочи усвојувањето на ефикасна енергија
  • Да се направат градбите енергетско-ефикасни
  • Владите да работат во партнерство и да го водат патот кон енергетската ефикасност

Главниот договор што ја регулира оваа стратегија е „Националниот договор за партнерство за енергетска ефикасност“.[40]

Овој документ, понатаму ја објаснува улогата и на комонвелтот и на одделните држави и територии во НСЕЕ, и го предвидува создавањето на одредници и уреди за мерење кои транспарентно ќе го покажат напредокот на нацијата во однос на наведените цели и се осврнува на потребата од финансирање на стратегијата со цел да се овозможи движење напред.

Канада[уреди | уреди извор]

Во август 2017 година, Владата на Канада ја објави Гради Мудро - Стратегијата за градби на Канада, како клучен двигател на Пан-канадската рамка за чист раст и климатски промени, националната стратегија за клима во Канада.

Стратегијата „Гради Мудро“ има за цел драматично да ги зголеми перформансите на енергетска ефикасност на постојните и новите канадски згради и утврдува пет цели за таа цел:

  • Федералните, провинциските и територијалните влади ќе работат на развивање и усвојување на сè построги модели на градежни кодови, почнувајќи од 2020 година, со цел провинциите и териториите да усвојат код за градење на „нето нулта енергија“ модел до 2030 година.
  • Федералните, провинциските и територијалните влади ќе работат на развој на модел за код за постојните згради до 2022 година, со цел провинциите и териториите да го усвојат кодот.
  • Федералните, провинциските и територијалните влади ќе работат заедно со цел да бараат обележување на употребата на енергијата на зградите веќе во 2019 година.
  • Федералната влада ќе постави нови стандарди за опрема за греење и други клучни технологии до највисоко ниво на ефикасност што е економски и технички остварливо.
  • Провинциските и територијалните влади ќе работат на одржување и проширување на напорите за реконструкција на постојните згради со поддршка на подобрувања на енергетската ефикасност и со забрзување на усвојувањето на високо-ефикасна опрема, прилагодувајќи ги своите програми според регионалните околности.

Стратегијата детално прикажува низа активности што Владата на Канада ќе ги спроведува и инвестициите што ќе ги направи за поддршка на целите. Почнувајќи од почетокот на 2018 година, само една од 10-те провинции и три територии на Канада, Британска Колумбија, разви политика за поддршка на целта на федералната влада да се постигнат нето нулти модели на градби:

Локалните влади на Британска Колумбија можат да го користат Кодексот за енергетски чекори, доколку тие сакаат, да поттикнат или да бараат ниво на енергетска ефикасност во новата градба што ги надминува барањата на основниот кодекс за градење. Регулативата и стандардот се дизајнирани како технички патоказ за да и се помогне на покраината да ја постигне целта дека сите нови згради ќе постигнат нето нулта подготвено ниво на перформанси до 2032 година.

Германија[уреди | уреди извор]

Енергетската ефикасност е неопходна во енергетската политика во Германија.[41] Од крајот на 2015 година, националната политика ги вклучува следните цели за ефикасност и потрошувачка (со реални вредности за 2014 година):[42]:4

Цел на ефикасност и потрошувачка 2014 2020 2050
Потрошувачка на првична енергија

(од 2008 година)

8,7% −20% −50%
Конечна продуктивност на енергијата (2008–2050) 1,6% годишно (2008–2014) 2,1% годишно (2008–2050)
Бруто потрошувачка на електрична енергија (од 2008 година) 4,6% 10% 25%
Потрошувачка на првична енергија во градбите (од 2008 година) 14,8% −80%
Потрошувачка на топлина во градбите (од 2008 година) 12,4% −20%
Конечна потрошувачка на енергија во превозот (од 2005 година) 1,7% 10% 40%

Неодамнешниот напредок кон подобрена ефикасност е стабилен настрана од финансиската криза од 2007-08 година.[43] Постојат верувања дека енергетската ефикасност е сèуште недоволно препознаена во однос на нејзиниот придонес кон енергетската трансформација на Германија (или „Energiewende“).[44]

Напорите за намалување на потрошувачката на конечната енергија во транспортниот сектор не биле успешни, со раст од 1,7% помеѓу 2005-2014 година. Овој раст се должи и на патничкиот и на товарниот превоз. Двата сектори ја зголеми вкупната патна далечина за да ги забележат највисоките бројки досега за Германија. Повратните ефекти одиграле значајна улога, со подобрената ефикасност на возилата и поминатото растојание, и со подобрената ефикасност на возилото и зголемувањето на тежината на возилото и моќноста на моторот.[45]:12

На 3 декември 2014 година, германската федерална влада го објави својот Национален план за енергетска ефикасност (НПЕЕ).[46][47] Областите опфатени се енергетската ефикасност на градбите, заштедата на енергијата на компаниите, потрошувачка на енергија и ефикасноста на превозот. Политиката содржи и непосредни и идни мерки. Централните краткорочни мерки на НПЕЕ вклучуваат воведување конкурентни тендери за енергетска ефикасност, прибирање финансиски средства за реновирање на градби, воведување даночни олеснувања за мерки за ефикасност во градежниот сектор и поставување мрежи за енергетска ефикасност заедно со бизнисите и индустријата. Германската индустрија се очекува да даде значителен придонес.

На 12 август 2016 година, германската Влада објави зелена книга за енергетска ефикасност за јавни консултации (на германски јазик).[48][49] Во него се наведени потенцијалните предизвици и активности потребни за намалување на потрошувачката на енергија во Германија во текот на следните децении. На промоцијата на документот, министерот за економија и енергија Зигмар Габриел рече дека „не треба да произведуваме, складираме, пренесуваме и плаќаме за енергијата што ја заштедуваме“.[48] Зелената книга дава приоритет на ефикасната употреба на енергијата како „прв“ одговор и исто така ги истакнува можностите за секторско спојување, вклучително и користење обновлива енергија за греење и транспорт.[48] Другите предлози вклучуваат флексибилен данок на енергија кој се зголемува со падот на цените на нафтата, а со тоа се стимулира зачувување на горивото и покрај ниските цени на нафтата.[50]

Полска[уреди | уреди извор]

Во мај 2016 година Полска го донесе Актот за енергетска ефикасност, кој стапи во сила на 1 Октомври 2016 година.[51]

Соединетите Американски Држави[уреди | уреди извор]

Студија на Форумот за енергетско моделирање од 2011 година, што ги опфаќа САД, испитува како можностите за енергетска ефикасност ќе ја обликуваат идната побарувачка на гориво и електрична енергија во следните неколку децении. Американската економија веќе е подготвена да го намали интензитетот на енергијата и јаглеродот, но ќе бидат неопходни конкретни политики за исполнување на климатските цели. Овие политики вклучуваат: данок на јаглерод, задолжителни стандарди за поефикасни апарати за домаќинство, градби и возила, и субвенции или намалување на првичните трошоци за набавка на нова поефикасна опрема за енергија.[52]

Индустрија[уреди | уреди извор]

Индустриите користат голема количина на енергија за напојување со разновиден спектар на производство и процеси на екстракција на ресурси. За многу индустриски процеси потребни се големи количини на топлина и механичка моќ, од кои повеќето се испорачуваат како природен гас, нафтени горива и електрична енергија. Покрај тоа, некои индустрии генерираат гориво од отпадните производи што можат да се користат за да се обезбеди дополнителна енергија.

Бидејќи индустриските процеси се толку разновидни, невозможно е да се посочат сите можности за енергетска ефикасност во индустријата. Тие многу зависат од специфичните технологии и процеси што се користат во секој индустриски објект. Сепак, постојат голем број процеси и енергетски услуги кои се широко користени во многу индустрии.

Различни индустрии произведуваат пареа и електрична енергија за последователна употреба во рамките на нивните капацитети. Кога се создава електрична енергија, топлината што се произведува како нуспроизвод може да се собере и да се користи за процесна пареа, греење или други индустриски цели. Конвенционалното производство на електричната енергија е ефикасно само околу 30%, додека комбинираната топлина и енергија (наречена когенерација) претвора до 90 проценти од горивото во употреблива енергија.[53]

Модерните котли и печки можат да работат на повисоки температури додека согоруваат помалку гориво. Овие технологии се поефикасни и произведуваат помалку загадување.[53]

Над 45 проценти од горивото што го користат американските производители се гори за да се направи пареа. Типичниот индустриски објект може да ја намали употребата на енергија за 20 проценти (според Министерството за енергетика на САД) со изолирање на линиите за враќање на пареата и кондензатот, и запирање на протекувањто на пареата и поставување на „замки“ за пареа.[53]

Електричните мотори обично работат со постојана брзина, но погоните со променлива брзина овозможуваат излезната енергија на моторот да одговара со потребното оптоварување. Со ова се постигнува заштеда на енергија од 3-60%, во зависност од тоа како се користи моторот. Моторните калеми, изработени од суперпроводнички материјали, исто така можат да ги намалат загубите на енергија.[53] Моторите исто така можат да имаат корист од оптимизацијата на напонот. [ потребно е цитирање ] Индустријата користи голем број пумпи и компресори од сите форми и големини и во широк спектар на апликации. Ефикасноста на пумпите и компресорите зависи од многу фактори, но честопати може да се направат подобрувања со примена на подобра контрола на процесот и подобри практики на одржување. Компресорите најчесто се користат за да се обезбеди компримиран воздух што се користи при песочна обработка, боење на површини и други електрични алати. Според министерството за енергетика на САД, прилагодувањето на системите со компримиран воздух преку инсталирање на погони со променлива брзина, заедно со превентивно одржување на опремата за откривање и отстранување на истекувањата на воздухот, може да ја подобри енергетската ефикасност од 20 до 50 проценти.[53]

Превоз[уреди | уреди извор]

Енергетска ефикасност на различни видови на превоз

Автомобили[уреди | уреди извор]

Енергетската ефикасност за еден автомобил е проценета на околу 280 Патнички милји/106 Btu.[54] Постојат неколку начини за подобрување на енергетската ефикасност на возилото. Користењето на подобрена аеродинамика за минимизирање на отпорот може да ја зголеми ефикасноста на горивото на возилото. Намалувањето на тежината на возилото исто така може да ја подобри економичноста на горивото, па затоа композитните материјали се широко користени во каросеријата на автомобилите.

Модерните гуми, со намалено триење и отпорност на тркалање од патот, можат да заштедат бензин. Економичноста на горивото може да се подобри до 3,3% со одржување на гумите надуени со правилен притисок.[55] Заменувањето на запушен филтер за воздух, може да ја подобри потрошувачката на гориво во автомобилите за дури 10% кај постарите возила.[56] Кај поновите возила (од 1980-тите и нагоре) со мотори кои имаат горивно „инјектирање“ и компјутерска контрола, запушениот филтер на воздух нема никакво влијание врз km/L, но замената може да го подобри забрзувањето за 6-11%.[57] Аеродинамиката помага и во ефикасноста на возилото. Дизајнот на автомобилот влијае на количината на гориво потребно за да се движи. Аеродинамиката го вклучува воздухот околу автомобилот, што може да влијае на ефикасноста на потрошената енергија.[58]

Турбополначите можат да ја зголемат ефикасноста на горивото со вградувањето на мотор со помала зафатнина. „Мотор на годината за 2011“ е моторот на „Фиат 500“ опремен со турбополнач „MHI“. „Комбиниран со 1,2-литарски 8V мотор, новиот турбополнач од 85 HP има 23% поголема моќност и 30% подобар индекс на перформанси. Перформансите на двоцилиндричниот турбополнач се еквивалентни на 1.4-литарски 16V мотор, но потрошувачката на гориво е 30% помала."[59]

Енергетски ефикасните возила можат да достигнат двојно поголема ефикасност на горивото од просечниот автомобил. Најсовремените дизајни, на пример „Mercedes-Benz Bionic“ дизел концепт возилото, постигнуваат ефикасност на гориво од дури 84 милји/по галон (2.8 L/100 km), четири пати поголема од сегашниот просек во автомобилската индустрија.[60]

Главниот тренд во автомобилската ефикасност е подемот на електричните возила (целосни или хибридно електрични возила). Електричните мотори имаат повеќе од двојно поголема ефикасност од моторите со внатрешно согорување. Хибридите, како Приусот, користат регенеративно сопирање кое ја прибира енергијата што би се изгубила при кочење во нормалните автомобили; ефектот е особено изразен во градското возење.[61] Хибридите, исто така, имаат зголемен капацитет на батеријата, што овозможува возење на ограничени растојанија без согорување бензин; во овој случај, енергетската ефикасност е диктирана од кој било процес (како што е согорувањето на јаглен, хидроелектрични или обновливи извори) што ја создава енергијата. Приклучоците обично можат да возат околу 40 милји (64 km) само на електрична енергија без полнење; ако батеријата работи слабо, моторот на гориво се пали за понатамошно патување. Популарноста расте на сите електрични автомобили; седанот „Тесла Модел С“ е единствениот автомобил со високи перформанси на целосен електричен погон во моментот достапен на пазарот.

Улично осветлување[уреди | уреди извор]

Градовите низ целиот свет осветлуваат милиони улици со 300 милиони светла.[62] Некои градови бараат да се намали потрошувачката на енергија на уличното осветлување со затемнување на светлата за време на денот или со вградување на ЛЕД светилки.[63] Познато е дека ЛЕД светилките ја намалуваат потрошувачката на енергија за 50-80%.[64][65]

Авиони[уреди | уреди извор]

Постојат неколку начини да се намали употребата на енергија во воздушниот транспорт, преку модификации на самите авиони, па до тоа како да се управува со воздушниот сообраќај. Како и кај автомобилите, турбополначите се ефикасен начин за намалување на потрошувачката на енергија; сепак, наместо употребата на ваков мотор со помала зафатнина, турбополначите во млазни турбини работат со компресија на реткиот воздух на поголеми надморски височини. Ова му овозможува да работи како да е под притисок на длабоките морски нивоа искористувајќи го намалениот отпор на авионот на поголема надморска височина.

Системите за управување со воздушниот сообраќај се уште еден начин да се зголеми ефикасноста, не само на авионите, туку и на авионската индустрија како целина. Новата технологија овозможува супериорна автоматизација на полетување, слетување и избегнување судири, како и во самите рамки на аеродромите, од едноставни работи како што е ГВК (греење, вентилација и климатизација) и осветлувањето, до посложени задачи како што се безбедноста и скенирањето.

Алтернативни горива[уреди | уреди извор]

Типична бензинска станица што нуди 4 видови на алтернативни горива: биодизел (Б3), гасохол (Е25), чист етанол (Е100) и компримиран природен гас (КПГ). Пирачикаба, Бразил.

Алтернативните горива, познати како неконвенционални или напредни горива, се какви било материјали или супстанции што можат да се користат како горива, освен конвенционалните горива. Некои добро познати алтернативни горива вклучуваат биодизел, биоалкохол (метанол, етанол, бутанол), хемиски складирана електрична енергија (батерии и горивни ќелии), водород, не-фосилен метан, не-фосилен природен гас, растително масло и други извори на биомаса. Ефикасноста на производството на овие горива многу се разликува.

Енергетска штедливост[уреди | уреди извор]

Дизајн на пасивна соларна градба со приказ на нејзините предности

Заштедата на енергија е пораспространета од енергетската ефикасност во вклучувањето на активните напори за намалување на потрошувачката на енергија, како на пример преку примерното однесување, покрај поефикасното користење на енергијата. Примери за штедење без подобрување на ефикасноста се загревањето на просториите помалку во зима, помало користење на автомобилот, сушење на облеката на жица наместо користење на сушара или режимите за заштеда на енергија на компјутерите. Како и во другите дефиниции, границата помеѓу ефикасната употреба на енергија и заштедата на енергија може да биде нејасна, но и двете се важни во еколошка и економска смисла.[66] Ова особено е случај кога промените се насочени кон заштеда на фосилни горива.[67] Заштедата на енергијата е предизвик со кој е потребно програмите за политика, технолошкиот развој и примерното однесување да одат рака под рака. Многу организации за енергетски посредување, на пример, владини или невладини организации на локално, регионално или национално ниво, работат на често финансирани програми или проекти за да се одговори на овој предизвик.[68] Психолозите исто така се занимаваат со прашањето за зачувување на енергијата и даваат упатства за реализирање на примерното однесување за да се намали потрошувачката на енергија, земајќи ги предвид технолошките и политичките размислувања.[69]

„Националната лабораторија за обновлива енергија“ на САД одржува сеопфатен список на употреби корисни за енергетска ефикасност.[70]

Менаџерите за комерцијални недвижнини кои планираат и управуваат со проекти за енергетска ефикасност, обично користат софтверска платформа за вршење енергетски контроли и соработка со изведувачи за да го разберат целосниот опсег на опции. Директориумот за софтвер на Министерството за енергија (МЗЕ) Софтверска Датабаза го предлага софтверот „EnergyActio“, клауд платформа заснована за оваа намена.

Одржлива енергија[уреди | уреди извор]

Енергетската ефикасност и обновливата енергија се сметаат за главни елементи во одржливата енергетска политика. И двете стратегии мора да се развиваат истовремено со цел да се стабилизираат и намалат емисиите на јаглерод диоксид. Ефикасната употреба на енергија е неопходна за забавување на растот на побарувачката на енергија, така што зголемувањето на снабдувањето со чиста енергија може да направи големи намалувања на употребата на фосилни горива. Ако употребата на енергија расте премногу брзо, развојот на обновливата енергија ќе биде недостижна цел. Исто така, ако снабдувањето со чиста енергија не се исполни набрзо, забавениот раст на побарувачката ќе ги намалува вкупните емисии на јаглерод; потребно е и намалување на содржината на јаглерод во изворите на енергија. Затоа, одржливата енергетска економија бара големи заложби и за ефикасноста и за обновливите извори на енергија.[71]

Повратен ефект[уреди | уреди извор]

Доколку побарувачката за енергетски услуги остане постојана, подобрувањето на енергетската ефикасност ќе ги намали потрошувачката на енергија и емисиите на јаглерод. Сепак, многу подобрувања во ефикасноста не ја намалуваат потрошувачката на енергија за количината предвидена со едноставните инженирани модели. Тоа е затоа што овие подобрувања ги прават енергетските услуги поевтини, па потрошувачката на тие услуги се зголемува. На пример, бидејќи возилата со ефикасно гориво го прават патувањето поевтино, потрошувачите можат да изберат да возат подалеку, а со тоа да неутрализираат некои од потенцијалните заштеди на енергија. Слично на тоа, обемната историска анализа на подобрувањата на технолошката ефикасност, убедливо покажува дека подобрувањата на енергетската ефикасност се скоро секогаш надминувани од економскиот раст, што резултира во нето зголемување на употребата на ресурсите и поврзаното загадување.[72] Ова се примери на повратниот ефект.[73]

Проценките за големината на одбивачкиот ефект се движат од приближно 5-40%.[74][75][76] Повратниот ефект има веројатност да е помал од 30% на ниво на домаќинство и може да е близу до 10% за превозот.[77] Повратниот ефект од 30% подразбира дека со подобрувањата во енергетската ефикасност треба да се постигне 70% од намалувањето на потрошувачката на енергија проектирана со употреба на инженирани модели. Саундерс и сор. покажа во 2010 година дека осветлувањето сочинува околу 0,7% од БДП во многу општества и стотици години, што подразбира повратен ефект од 100%.[78] Сепак, некои од авторите тврдат во следниот труд зголеменото осветлување генерално ја зголемува економската благосостојба и има значителни придобивки.[79] Студија од 2014 година покажува дека повратниот ефект е прилично низок за осветлување на домаќинствата, особено за сијалиците со широка употреба.[80]

Организации и програми[уреди | уреди извор]

Меѓународни

Кина

Австралија

Европска Унија

Финска

Исланд

Индија

Индонезија

Јапонија

Либан

Обединето Кралство

Соединети Држави

Видете и:[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Diesendorf, Mark (2007). Greenhouse Solutions with Sustainable Energy, UNSW Press, p. 86.
  2. Sophie Hebden (2006-06-22). „Invest in clean technology says IEA report“. Scidev.net. Посетено на 2010-07-16.
  3. Indra Overland (2010). „Subsidies for Fossil Fuels and Climate Change: A Comparative Perspective“. International Journal of Environmental Studies. 67: 203–217.
  4. Prindle, Bill; Eldridge, Maggie; Eckhardt, Mike; Frederick, Alyssa (May 2007). The twin pillars of sustainable energy: synergies between energy efficiency and renewable energy technology and policy. Washington, DC, USA: American Council for an Energy-Efficient Economy (ACEEE). CiteSeerX 10.1.1.545.4606.
  5. Zehner, Ozzie (2012). Green Illusions. London: UNP. стр. 180–181.
  6. „Loading Order White Paper“ (PDF). Посетено на 2010-07-16.
  7. Kennan, Hallie. „Working Paper: State Green Banks for Clean Energy“ (PDF). Energyinnovation.org. Посетено на 26 March 2019.
  8. „Weatherization in Austin, Texas“. Green Collar Operations. Архивирано од изворникот на 2009-08-03. Посетено на 2010-07-16.
  9. Steve Lohr (November 29, 2006). „Energy Use Can Be Cut by Efficiency, Survey Says...“. The New York Times. Посетено на November 29, 2006.
  10. „Press Release: Vienna UN conference shows consensus on key building blocks for effective international response to climate change“ (PDF). Unfccc.int. Посетено на 26 March 2019.
  11. ISO 17743:2016 - Energy savings — Definition of a methodological framework applicable to calculation and reporting on energy savings. International Standards Association (ISO). Geneva, Switzerland. Посетено на 2016-11-11.
  12. ISO 17742:2015 — Energy efficiency and savings calculation for countries, regions and cities. International Standards Association (ISO). Geneva, Switzerland. Посетено на 2016-11-11.
  13. „Energy Efficiency Indicators 2020“. International Energy Agency. June 2020. Посетено на September 21, 2020.
  14. 14,0 14,1 International Energy Agency: Capturing the Multiple Benefits of Energy Efficiency. OECD, Paris, 2014.
  15. Weinsziehr, T.; Skumatz, L. Evidence for Multiple Benefits or NEBs: Review on Progress and Gaps from the IEA Data and Measurement Subcommittee. In Proceedings of the International Energy Policy & Programme Evaluation Conference, Amsterdam, The Netherlands, 7–9 June 2016.
  16. Ürge-Vorsatz, D.; Novikova, A.; Sharmina, M. Counting good: Quantifying the co-benefits of improved efficiency in buildings. In Proceedings of the ECEEE 2009 Summer Study, Stockholm, Sweden, 1–6 June 2009.
  17. B Baatz, J Barrett, B Stickles: Estimating the Value of Energy Efficiency to Reduce Wholesale Energy Price Volatility. ACEEE, Washington D.C., 2018.
  18. „Ecosavings“. Electrolux.com. Архивирано од изворникот на 2011-08-06. Посетено на 2010-07-16.
  19. „Ecosavings (Tm) Calculator“. Electrolux.com. Архивирано од изворникот на 2010-08-18. Посетено на 2010-07-16.
  20. „Pathways to a Low-Carbon Economy: Version 2 of the Global Greenhouse Gas Abatement Cost Curve“. McKinsey Global Institute: 7. 2009. Посетено на February 16, 2016.
  21. 21,0 21,1 21,2 21,3 Environmental and Energy Study Institute. „Energy-Efficient Buildings: Using whole building design to reduce energy consumption in homes and offices“. Eesi.org. Посетено на 2010-07-16.
  22. „Empire State Building Achieves LEED Gold Certification | Inhabitat New York City“. Inhabitat.com. Посетено на October 12, 2011.
  23. Alison Gregor. „Declared the tallest building in the US — One World Trade Center is on track for LEED“. United States Green Building Council. Посетено на December 12, 2015.
  24. „ENERGY STAR Buildings and Plants“. Energystar.gov. Посетено на 26 March 2019.
  25. Juha Forsström, Pekka Lahti, Esa Pursiheimo, Miika Rämä, Jari Shemeikka, Kari Sipilä, Pekka Tuominen & Irmeli Wahlgren (2011): Measuring energy efficiency. VTT Technical Research Centre of Finland.
  26. Most heat is lost through the walls of your building, in fact about a third of all heat losses occur in this area. Simply Business Energy Archived 2016-06-04 at the Wayback Machine
  27. Creating Energy Efficient Offices - Electrical Contractor Fit-out Article
  28. Matar, W (2015). „Beyond the end-consumer: how would improvements in residential energy efficiency affect the power sector in Saudi Arabia?“. Energy Efficiency. 9 (3): 771–790. doi:10.1007/s12053-015-9392-9.
  29. Yezioro, A; Dong, B; Leite, F (2008). „An applied artificial intelligence approach towards assessing building performance simulation tools“. Energy and Buildings. 40 (4): 612. doi:10.1016/j.enbuild.2007.04.014.
  30. „LEED v4 for Building Design and Construction Checklist“. USGBC. Архивирано од изворникот на 26 February 2015. Посетено на 29 April 2015.
  31. „Honeywell, USGBC Tool Monitors Building Sustainability“. Environmental Leader. Архивирано од изворникот на 13 July 2015. Посетено на 29 April 2015.
  32. „Archived copy“ (PDF). Архивирано од изворникот (PDF) на 2012-06-11. Посетено на 2013-08-21.CS1-одржување: архивиран примерок како наслов (link)
  33. „Visit > Sustainability & Energy Efficiency | Empire State Building“. Esbnyc.com. 2011-06-16. Посетено на 2013-08-21.
  34. Amory Lovins (March–April 2012). „A Farewell to Fossil Fuels“. Foreign Affairs.
  35. Tuominen, Pekka; Reda, Francesco; Dawoud, Waled; Elboshy, Bahaa; Elshafei, Ghada; Negm, Abdelazim (2015). „Economic Appraisal of Energy Efficiency in Buildings Using Cost-effectiveness Assessment“. Procedia Economics and Finance. 21: 422–430. doi:10.1016/S2212-5671(15)00195-1.
  36. „Heat Roadmap Europe“. Heatroadmap.eu. Посетено на 2018-04-24.
  37. 37,0 37,1 „Energy Atlas 2018: Figures and Facts about Renewables in Europe | Heinrich Böll Foundation“. Heinrich Böll Foundation (англиски). Посетено на 2018-04-24.
  38. „Suppliers Obligations & White Certificates“. Europa.EU. Europa.eu. Посетено на 2016-07-07.
  39. National Strategy on Energy Efficiency, Industry.gov.au, 16 August 2015, Архивирано од изворникот на 13 September 2015
  40. National Partnership Agreement on Energy Efficiency (PDF), Fif.gov.au, 16 August 2015, Архивирано од изворникот (PDF) на 2015-03-12
  41. Federal Ministry of Economics and Technology (BMWi); Federal Ministry for the Environment, Nature Conservation and Nuclear Safety (BMU) (28 September 2010). Energy concept for an environmentally sound, reliable and affordable energy supply (PDF). Berlin, Germany: Federal Ministry of Economics and Technology (BMWi). Архивирано од изворникот (PDF) на 6 October 2016. Посетено на 2016-05-01.
  42. The Energy of the Future: Fourth "Energy Transition" Monitoring Report — Summary (PDF). Berlin, Germany: Federal Ministry for Economic Affairs and Energy (BMWi). November 2015. Архивирано од изворникот (PDF) на 2016-09-20. Посетено на 2016-06-09.
  43. Schlomann, Barbara; Eichhammer, Wolfgang (2012). Energy efficiency policies and measures in Germany (PDF). Karlsruhe, Germany: Fraunhofer Institute for Systems and Innovation Research ISI. Посетено на 2016-05-01.
  44. Agora Energiewende (2014). Benefits of energy efficiency on the German power sector: summary of key findings from a study conducted by Prognos AG and IAEW (PDF). Berlin, Germany: Agora Energiewende. Архивирано од изворникот (PDF) на 2016-06-02. Посетено на 2016-04-29.
  45. Löschel, Andreas; Erdmann, Georg; Staiß, Frithjof; Ziesing, Hans-Joachim (November 2015). Statement on the Fourth Monitoring Report of the Federal Government for 2014 (PDF). Germany: Expert Commission on the "Energy of the Future" Monitoring Process. Архивирано од изворникот (PDF) на 2016-08-05. Посетено на 2016-06-09.
  46. „National Action Plan on Energy Efficiency (NAPE): making more out of energy“. Federal Ministry for Economic Affairs and Energy (BMWi). Посетено на 2016-06-07.
  47. Making more out of energy: National Action Plan on Energy Efficiency (PDF). Berlin, Germany: Federal Ministry for Economic Affairs and Energy (BMWi). December 2014. Посетено на 2016-06-07.
  48. 48,0 48,1 48,2 Federal Ministry for Economic Affairs and Energy (BMWi) (12 август 2016). "Gabriel: Efficiency First — discuss the Green Paper on Energy Efficiency with us!". Соопштение за печат.
  49. Grünbuch Energieeffizienz: Diskussionspapier des Bundesministeriums für Wirtschaft und Energie [Green paper on energy efficiency: discussion document by the Federal Ministry for Economic Affairs and Energy] (PDF) (German). Berlin, Germany: Federal Ministry for Economic Affairs and Energy (BMWi). Посетено на 2016-09-06.CS1-одржување: непрепознаен јазик (link)
  50. Amelang, Sören (15 August 2016). „Lagging efficiency to get top priority in Germany's Energiewende“. Clean Energy Wire (CLEW). Berlin, Germany. Посетено на 2016-09-06.
  51. Sekuła-Baranska, Sandra (24 May 2016). „New Act on Energy Efficiency passed in Poland“. Noerr. Munich, Germany. Посетено на 2016-09-20.
  52. Huntington, Hillard (2011). EMF 25: Energy efficiency and climate change mitigation — Executive summary report (volume 1) (PDF). Stanford, CA, USA: Energy Modeling Forum. Посетено на 2016-05-10.
  53. 53,0 53,1 53,2 53,3 53,4 Environmental and Energy Study Institute. „Industrial Energy Efficiency: Using new technologies to reduce energy use in industry and manufacturing“ (PDF). Посетено на 2015-01-11.
  54. Richard C. Dorf, The Energy Factbook, McGraw-Hill, 1981
  55. „Tips to improve your Gas Mileage“. Fueleconomy.gov. Посетено на 2010-07-16.
  56. „Automotive Efficiency : Using technology to reduce energy use in passenger vehicles and light trucks“ (PDF). Eesi.org. Посетено на 26 March 2019.
  57. „Effect of Intake Air Filter Condition on Vehicle Fuel Economy“ (PDF). Fueleconomy.gov. Посетено на 26 March 2019.
  58. „What Makes a Fuel Efficient Car? The 8 Most Fuel Efficient Cars“. CarsDirect (англиски). Посетено на 2018-10-03.
  59. „Fiat 875cc TwinAir named International Engine of the Year 2011“. Green Car Congress.
  60. [1]
  61. Nom * (2013-06-28). „La Prius de Toyota, une référence des voitures hybrides | L'énergie en questions“. Lenergieenquestions.fr. Архивирано од изворникот на 2013-10-17. Посетено на 2013-08-21.
  62. ltd, Research and Markets. „Global LED and Smart Street Lighting: Market Forecast (2017 - 2027)“. Researchandmarkets.com. Посетено на 26 March 2019.
  63. Edmonton, City of (26 March 2019). „Street Lighting“. Edmonton.ca. Посетено на 26 March 2019.
  64. „Guide for energy efficient street lighting installations“ (PDF). Intelligent Energy Europe. Посетено на 27 January 2020.
  65. Sudarmono, Panggih; Deendarlianto; Widyaparaga, Adhika (2018). „Energy efficiency effect on the public street lighting by using LED light replacement and kwh-meter installation at DKI Jakarta Province, Indonesia“. Journal of Physics: Conference Series. 1022: 012021. doi:10.1088/1742-6596/1022/1/012021.
  66. Dietz, T. et al. (2009).Household actions can provide a behavioral wedge to rapidly reduce US carbon emissions. PNAS. 106(44).
  67. Diesendorf, Mark (2007). Greenhouse Solutions with Sustainable Energy, UNSW Press, p. 87.
  68. Breukers, Heiskanen, et al. (2009). Interaction schemes for successful demand-side management. Deliverable 5 of the Changing Behaviour Archived 2010-11-30 at the Wayback Machine project. Funded by the EC (#213217).
  69. Kok, G., Lo, S.H., Peters, G.J. & R.A.C. Ruiter (2011), Changing Energy-Related Behavior: An Intervention Mapping Approach, Energy Policy, 39:9, 5280-5286, doi:10.1016/j.enpol.2011.05.036
  70. „National Renewable Energy Laboratory. (2012)“. En.openei.org. Посетено на 2013-08-21.
  71. „Archived copy“ (PDF). Архивирано од изворникот (PDF) на 2015-01-11. Посетено на 2014-12-17.CS1-одржување: архивиран примерок како наслов (link)(American Council for an Energy-Efficient Economy)
  72. Huesemann, Michael H., and Joyce A. Huesemann (2011). Technofix: Why Technology Won't Save Us or the Environment, Chapter 5, "In Search of Solutions II: Efficiency Improvements", New Society Publishers, Gabriola Island, Canada.
  73. The Rebound Effect: an assessment of the evidence for economy-wide energy savings from improved energy efficiency Archived 2008-09-10 at the Wayback Machine pp. v-vi.
  74. Greening, Lorna A.; David L. Greene; Carmen Difiglio (2000). „Energy efficiency and consumption—the rebound effect—a survey“. Energy Policy. 28 (6–7): 389–401. doi:10.1016/S0301-4215(00)00021-5.
  75. Kenneth A. Small and Kurt Van Dender (September 21, 2005). „The Effect of Improved Fuel Economy on Vehicle Miles Traveled: Estimating the Rebound Effect Using US State Data, 1966-2001“. University of California Energy Institute: Policy & Economics. Посетено на 2007-11-23.
  76. „Energy Efficiency and the Rebound Effect: Does Increasing Efficiency Decrease Demand?“ (PDF). Посетено на 2011-10-01.
  77. The Rebound Effect: an assessment of the evidence for economy-wide energy savings from improved energy efficiency Archived 2008-09-10 at the Wayback Machine pp. v-vi.
  78. Tsao, J Y; Saunders, H D; Creighton, J R; Coltrin, M E; Simmons, J A (8 September 2010). „Solid-state lighting: an energy-economics perspective“. Journal of Physics D: Applied Physics. 43 (35): 354001. Bibcode:2010JPhD...43I4001T. doi:10.1088/0022-3727/43/35/354001.
  79. Tsao, J Y; Saunders, H D (October 2012). „Rebound effects for lighting“. Journal of Physics D: Applied Physics. 49: 477–478. doi:10.1016/j.enpol.2012.06.050.
  80. Schleich, J; Mills, B; Dütschke, E. (2014). „A Brighter Future? Quantifying the Rebound Effect in Energy Efficient Lighting“ (PDF). Energy Policy. 72: 35–42. doi:10.1016/j.enpol.2014.04.028.