Лубеница
| Лубеница | |
|---|---|
 | |
| Лубеница | |
 | |
| Пресечена лубеница | |
| Научна класификација [ у ] | |
| Царство: | Растенија |
| клад: | Скриеносеменици |
| клад: | Евдикоти |
| клад: | Розиди |
| Ред: | Тиквовидни |
| Семејство: | Тикви |
| Род: | Лубеница |
| Вид: | Лубеница |
| Научен назив | |
| Citrullus lanatus (Thunb.) Matsum. & Nakai | |
| Синоними[1] | |
|
Список
| |
| Хранлива вредност на 100 g (3.5 oz) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Енергија | 127 kJ (30 kcal) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
7.55 g | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Шеќери | 6.2 g | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Влакна | 0.4 g | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
0.15 g | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
0.61 g | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Други состојки | Количина | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Вода | 91.45 g | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ликопен | 4532 μg | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| †Процентите се проценети врз основа на препораките во САД за возрасни,[2] освен за калиум, кој се проценува врз основа на експертските препораки на Националните академии.[3] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Лубеница[4] или карпуз[5] (латински:Citrullus lanatus) е растение, што потекнува од Северна Африка и се смета како вид диња. Во Европа, најголеми производители на лубеници се Македонија, Бугарија, Босна и Херцеговина и Грција. Во Македонија во 2010 година биле произведени 134.885 тони лубеници.[6]
Агротехнички услови
[уреди | уреди извор]Топлина
[уреди | уреди извор]Минималната температура на земјата за ртење е од 14-16 °Ц, а оптималната температура преку 25 °Ц. Оптималната температура за раст и развивање е од 26-28 °C. При температурата пониска од 13 °C престанува цветањето, а при температура пониска од 10 °Ц престанува растот на билака. На температура пониска од 8 °Ц доаѓа до труње и пропаѓање.
Барања во поглед на влажноста
[уреди | уреди извор]Лубеницата за растење и развивање бара голема количина на вода, пред сè затоа што ствара голема вегетациона маса и многу плодови, од која произзлегува значајна количина на вода.
Земјиште
[уреди | уреди извор]За одгледување на лубеници оптимално е потребно плодно, добро дренирано земјиште, со неутрална до блага и кисела реакција (pH 6,0-6,5). Погодни земјишта за одгледување на лубениците се чернозем, ливадска црница и алувијална почва, секако добро обезбедена со хумус, структурна и исцедна.
Лубеницата како тема во уметноста и во популарната култура
[уреди | уреди извор]Понекогаш, лубеницата се јавува како тема во одделни области на уметноста и во популарната култура:
- „Лубеница“ — песна на рускиот поет Едуард Багрицки од 1924-1928 година.[7]
- „Лубеница“ — расказ за деца на македонскиот писател Генади Болиновски.[8]
- „Лубеница“ — кус расказ на македонската писателка Сања Михајловиќ-Костадиновска од 2018 година.[9]
- „Фенерче од тиква“ — расказ на македонскиот писател Ванчо Николески.[10]
- „Мирисот на расечена лубеница“ — расказ на Димитар Солев.[11]
- „Пустото бостаниште“ (српски: Pusto bostanište) — расказ на српскиот писател Бранко Ќопиќ.[12]
- „Бостанџија“ — расказ на рускиот писател Михаил Шолохов од 1925 година.[13]
- „Лубеничар“ (англиски: Watermelon Man) — песна на американскиот џез-музичар Херби Хенкок (Herbie Hancock) од 1973 година.[14]
Галерија
[уреди | уреди извор]
Лубеница
Лубеници растат на нива во с.Миравци, Гевгелиско
Лубеници растат на нива во с.Миравци, Гевгелиско
Лубеници растат на нива во с.Миравци, Гевгелиско
Сок од лубеница
Наводи
[уреди | уреди извор]- ↑ „Citrullus lanatus (Thunb.) Matsum. & Nakai“. World Flora Online. The World Flora Online Consortium. 2022. Архивирано од изворникот 25 May 2022. Посетено на 25 May 2022.
- ↑ United States Food and Drug Administration (2024). „Daily Value on the Nutrition and Supplement Facts Labels“. FDA. Архивирано од изворникот 2024-03-27. Посетено на 2024-03-28.
- ↑ „TABLE 4-7 Comparison of Potassium Adequate Intakes Established in This Report to Potassium Adequate Intakes Established in the 2005 DRI Report“. стр. 120. In: Stallings, Virginia A.; Harrison, Meghan; Oria, Maria, уред. (2019). „Potassium: Dietary Reference Intakes for Adequacy“. Dietary Reference Intakes for Sodium and Potassium. стр. 101–124. doi:10.17226/25353. ISBN 978-0-309-48834-1. PMID 30844154. Предлошка:NCBIBook.
- ↑ „лубеница“ — Дигитален речник на македонскиот јазик
- ↑ „карпуз“ — Дигитален речник на македонскиот јазик
- ↑ Организација на обединетите нации за исхрана и земјоделство (FAO) Архивирано на 19 јуни 2012 г.
- ↑ Антологија руске лирике – X-XXI век. Књига II: Прва четвртина – средина XX века (авангарда и социјалистички реализам). Београд: Paidea, 2007, стр. 182-183.
- ↑ Генади Болиновски, Игра на прозорец, Скопје: Култура, Наша книга, Мисла, Македонска книга, Детска радост, 1990, стр. 11-15.
- ↑ Сања Михајловиќ-Костадиновска, (Бес)конечни модели на расказот. Скопје: Бегемот, 2018, стр. 39-40.
- ↑ Ванчо Николески, Чудотворен кавал, Мисла, Наша книга, Детска радост, Култура, Македонска книга, Скопје, 1993, стр. 56-61.
- ↑ Димитар Солев, Одбрани раскази. Скопје: Мисла, 1970.
- ↑ Branko Ćopić, Parohija tužnoga đavola. Beograd: Rad, 1964.
- ↑ „Бостанџија“, во: Михаил Шолохов, Донски раскази. Култура, Скопје, 1965, стр. 25-41.
- ↑ Discogs, Herbie Hancock – Head Hunters (пристапено на 25.11.2020)
| ||||||||||
|