Зиновиј Фирентински
Свети Зиновиј | |
|---|---|
Свети Зиновиј од Монте Ди Џовани | |
| Роден(а) | 337 Фиренца |
| Починал(а) | 417 Фиренца |
| Почитуван(а) во | Римокатоличка црква, Православна црква |
| Главно светилиште | Фирентинска катедрала, Фиренца |
| Слава | 25 мај |
| Обележја | Обично прикажан во епископска облека; често прикажан како враќа во живот мртов човек или дете; цветно дрво[1] |
| Заштитништво | Фиренца |
Свети Зиновиј (италијански: San Zanobi, Zenobio) (337–417) се почитува како прв епископ на Фиренца. Неговиот празник се слави на 25 мај.
Живот
[уреди | уреди извор]
Зиновиј бил роден во благородничко семејство од Фиренца и бил образован од неговите пагански родители. Рано потпаднал под влијание на епископот Теодор, бил крстен од него и успеал, по многу противења, да ги приклучи својот татко и мајка во христијанството. Тој ја прифатил свештеничката држава и брзо се искачил на позицијата архиѓакон, кога неговите доблести и значајни моќи како проповедник, му ги објавиле на свети Амвросиј, на чиј предлог папата Дамас I (р. 366–386) го повикал во Рим и го вработил во различни важни мисии, вклучително и амбасадор во Константинопол. По смртта на Дамас, тој се вратил во својот роден град, каде што ги продолжил своите апостолски подвизи, а по смртта на епископот на таа столица, Зиновиј, на голема радост на народот, бил поставен да го наследи. Неговите ѓакони биле почитувани како свети Евгениј и свети Кресенциј.[2] Целосно ја евангелизирал Фиренца и нејзините периферии и се борел против аријанството.
Според Антониј, неговиот биограф и наследник во седиштето во Фиренца, тој умрел во својата деведесетта година, во 424 година; но, како што велел Антониј дека било во времето на папата Инокентиј I (п. 417 г.), датумот е неизвесен.
Се верувало дека тој всушност умрел во 417 година, на 25 мај, на денот кога античката кула во која се претпоставувало дека живеел, во близина на Понте Векио, секоја година била украсувана со цвеќиња.
Почитување
[уреди | уреди извор]Неговото тело прво било погребано во базиликата Сан Лаврентиј во Фиренца (била осветена од Свети Амвросиј во 393 година), а подоцна било пренесено во Фирентинската катедрала.
Во задниот дел, на средината на трите апсиди се наоѓал олтарот на свети Зиновиј. Неговото бронзено светилиште, дизајнирано околу 1440 година, ремек-дело на Гиберти, ја чувало урната со неговите мошти. Централниот релјеф ни покажувал едно од неговите чуда, оживување на мртво дете. Над ова светилиште била сликата Последна вечера од Џовани Балдучи. Имало и мозаичен панел од стаклена паста Бистата на Свети Занобиус од минијатуристот Монте ди Џовани од 16 век, но била изложена во Музејот на делата на Катедралата.
Чуда
[уреди | уреди извор]
Нему му се припишувале извонредни чуда, вклучително и неколку случаи на оживување на мртвите. Се велело дека Зиновиј воскреснал неколку мртви луѓе. Исто така, се велело дека по неговата смрт, мртов брест оживеал откако неговото тело го допрело додека го носеле на погреб во катедралата.
Една легенда раскажувала дека едно дете било прегазено од количка додека си играло. Неговата мајка, вдовица, плачела додека го носела мртвото дете кај ѓаконот на Зиновиј. Свети Зиновиј со молитва го оживеал детето и ѝ го вратил на мајката.
Во уметноста
[уреди | уреди извор]Зиновиј често бил прикажуван со мртво дете или човек во рацете, или со расцветен брест, и двете биле поврзани со неговите чуда.
Сандро Ботичели го прикажал животот и делото на свети Зиновиј во четири слики. Во првата сцена, Зиновиј бил прикажан двапати: тој ја отфрлал невестата што неговите родители сакале да ја земе и замислено заминувал. Останатите епизоди го прикажувале крштевањето на младиот Зиновиј и неговата мајка, а од десната страна неговото ракополагање за епископ.
На ѕидот на Палацо Векио имало фрески од Доменико Гирландајо насликани во 1482 година. Апотеозата на свети Зиновиј била насликана во перспективна илузија на позадината.
- Доменико Венециано, Свети Зиновиј прави чудо, 1445 година.
- Ѕидна фреска на Свети Зиновиј во Салата на лилјаните, Палацо Векио, Фиренца.
- Мадона со Свети Доминик (десно) и Свети Зиновиј (лево), од Фра Анџелико
- Свети Зиновиј седи со неговите ѓакони Свети Крескенциј и Свети Евгениј клекнати од двете страни. Слика на столб во Дуомо Санта Марија дел Фиоре, Фиренца.
- Свети Зиновиј, фасада на Санта Марија дел Фиоре, Фиренца
Наводи
[уреди | уреди извор]- ↑ Stracke, Richard (2015-10-20). „Saint Zenobius: The Iconography“. Christian Iconography.
- ↑ Cathedral and Civic Ritual in Late Medieval and Renaissance Florence – Cambridge University Press
Литература
[уреди | уреди извор]- Фергусон, Џорџ (1961). Знаци и симболи во христијанската уметност (Њујорк: Oxford University Press), 147.
Оваа статија содржи текст од дело сега во јавна сопственост: Hunter-Blair, D. O. (1912). „Zenobius, Saint“. Во Herbermann, Charles (уред.). Catholic Encyclopedia. 15. Robert Appleton Company. стр. 755–756.CS1-одржување: ref=harv (link)
Надворешни врски
[уреди | уреди извор]| Wikisource has the text of the 1913 Catholic Encyclopedia article Saint Zenobius. |
| „Зиновиј Фирентински“ на Ризницата ? |
- Светци од 25 мај: Зиновиј Флорентински Архивирано на 13 ноември 2017 г.
- (на италијански) Santi e beati: Сан Заноби
- Зиновиј Ксавиер од Полска Архивирано на 9 април 2011 г.