Солза

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето

Солза е телесна течност што се јавува како производ на солзните жлезди во окото на луѓето и некои животни.[1] Солзата е бистра, безбојна и солена течност која во тенок слој ги плакне рожницата и конјуктивот на окото и на тој начин ги штити од сушење и ги подобрува оптичките својства на површината на рожницата. Исто така, при надворешна иритација, солзните жлезди лачат солзи за да го заштитат окото од прашина, микроорганизми и механички надворешни предмети. За време на псиењето, солзните жлезди не лачат солзи.

Состав[уреди | уреди извор]

Скица на окото со солзните жлезди

Човечките солзи се составени од 99% вода, помешана со 1% сол и 0,2% - 0,5% белковини и други органски материи, како: глукоза, аминокиселини и ензими. Хемискиот состав на солзите има антибактериско дејство.

Кај луѓето, солзниот филм кој го премачкува окото, познат како прекорнеален филм, се состои од три слоја:[2]

  • Липиден слој кој се состои од масла кои ги лачат тарзалните или меибоминските жлезди. Обвивката е составена од воден слој, хидрофобна бариера, која го спречува нивното истекување на образот. Овие жлезди се наоѓаат меѓу очмите капаци.[3]
  • Воден слој кој се состои од вода, електролити и други супстанции (протеини, липокалин, лактоферин, лизозим, лакритин, итн.).[4] Него го лажи солзната жлезда, а основна функција му е да го поттикнува ширењето на солзниот филм, како и контрола на инфекциските агенси и регулација на осмозата.
  • Солзен слој кој се состои од муцин и од конјуктивни пехарасти клетки. Тој служи како обвивка на рожницата, а хидрофилниот слој овозможува и дистрибуција на солзниот филм.

Солзата како тема во уметноста и во популарната култура[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. „Eye, human“, Encyclopædia Britannica 2006, Ultimate Reference Suite, DVD 2009.
  2. Moshirfar M, Pierson K, Hanamaikai K, Santiago-Caban L, Muthappan V, Passi SF (јули 2014 г). Artificial tears potpourri: a literature review. „Clin Ophthalmol“ том  31 (8): 1419–33. doi:10.2147/OPTH.S65263. PMID 25114502. 
  3. „Eye, human“, Encyclopædia Britannica from Encyclopædia Britannica 2006, Ultimate Reference Suite DVD, 2009.
  4. Ocular Pathology Study Guide: Tear Proteins
  5. Горан Петревски, Одбрани трудови. Скопје: Темплум, 2014.
  6. YouTube, Aretha Franklin - I Never Loved A Man The Way I Loved You (пристапено на 2.2.2019)
  7. YouTube, Tears Before Bedtime -- Elvis Costello (пристапено на 28.3.2018)
  8. YouTube, Womack & Womack - Teardrops (пристапено на 25.1.2019)
  9. YouTube, Massive Attack- Teardrop (пристапено на 25.1.2019)
  10. YouTube, Eric Clapton - Tears In Heaven (Official Video) (пристапено на 25.1.2019)
  11. YouTube, Clean Bandit - Tears (feat. Louisa Johnson) [Official Video (пристапено на 25.1.2019)]