Кашмирски јазик

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Кашмирски јазик
कॉशुर كأشُر kạ̄šur
Изговор[kəːʃur]
Застапен воЏаму и Кашмир (Индија)[1] Азад Кашмир (Пакистан)[1]
ПодрачјеКашмир
Говорницинад 5.5 милиони  (2001)
Јазично семејство
Дијалекти
каштаварски (стандарден)
погулски
рамбански
Писмоперсиско писмо (современо),[2]
деванагари (современо),[2]
шарадско писмо (старо)[2]
Статус
Службен воИндија Индија[1]
Јазични кодови
ISO 639-1ks
ISO 639-2kas
ISO 639-3kas

Кашмирскиот (कॉशुर, کأشُر, Koshur) е индоевропски јазик, дел од групата на дардски јазици од поголемата група на индоирански јазици.[3] Јазикот воглавно се зборува во Кашмирската долина во Џаму и Кашмир.[4][5][6] Јазикот го зборуваат околу 5,527,698 луѓе во Индија, според пописот од 2001.[7] Во Пакистан јазикот го зборуваат околу 105,000 луѓе, од кои повеќето се емигранти од Индија за време на поделбата на Индија.[1][8]

Кашмирскиот е еден од 22 јазика со официјален статус во Индија,[9] од ноември 2008 година, кашмирскиот јазик е задолжителен во училиштата во Џаму и Кашмир.[10]


Писмо[уреди | уреди извор]

Кашмирскиот има три правописни системи, односно се пишува на три писма: шерадско писмо, деванагари и персиско писмо. Латиницата исто така се користи понекогаш за запишување на јазикот, особено на интернет.[2]

Кашмирскиот традиционлно се пишувал на шерадско писмо од 8 век.[11] Денес ова писмо не се користи, освен за религиски цели.[12]

Денес јазикот се пишува на деванагари и персиско писмо.[13] Персиското писмо било во употреба од муслиманскот освојување на Индија и се користело од народот со векови.[14] Сепак, денес ова писмо се поврзува со муслиманските Кашмирци, а деванагари се користи од кашмирските Хиндуси.[14][15]

Фонологија[уреди | уреди извор]

Самогласките во кашмирскиот се:[16]

  предни централни задни
високи i ɨ ɨː u
средни e ə əː o
ниски a ɒ

Поврзано[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 "Kashmiri: A language of India". Ethnologue. конс. 2007-06-02.  Грешка во наводот: Неважечка ознака <ref>; називот „Ethnologue“ е зададен повеќепати со различна содржина. Грешка во наводот: Неважечка ознака <ref>; називот „Ethnologue“ е зададен повеќепати со различна содржина.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Sociolinguistics. Mouton de Gruyter. http://books.google.com/books?id=LMZm0w0k1c4C&printsec=frontcover#v=onepage&q=&f=false. посет. 30 август 2009 г. 
  3. "Kashmiri language". Encyclopædia Britannica. конс. 2007-06-02. 
  4. "Koshur: An Introduction to Spoken Kashmiri". Kashmir News Network: Language Section (koshur.org). конс. 2007-06-02. 
  5. "Kashmiri Literature". Kashmir Sabha, Kolkata. конс. 2007-06-02. 
  6. S. S. Toshkhani. "Kashmiri Language: Roots, Evolution and Affinity". Kashmiri Overseas Association, Inc. (KOA). конс. 2007-06-02. 
  7. Abstract of speakers’ strength of languages and mother tongues – 2001, Census of India (retrieved 17 March 2008)
  8. "The Kashmir Dispute – a cause or a symptom?". Stockholm University. конс. 2009-07-07. 
  9. "Scheduled Languages of India". Central Institute of Indian Languages. конс. 2007-06-02. 
  10. "Kashmiri made compulsory subject in schools". API News. конс. 2007-06-02. [мртва врска]
  11. "Sarada". Lawrence. конс. 2007-06-02. 
  12. "The Sharada Script: Origin and Development". Kashmiri Overseas Association. конс. 2009-07-07. 
  13. "Kashmiri (कॉशुर / كٲشُر)". Omniglot. конс. 2009-07-07. 
  14. 14,0 14,1 "Valley divide impacts Kashmiri, Pandit youth switch to Devnagari". Indian Express. конс. 2009-07-07. 
  15. "Devnagari Script for Kashmiri: A Study in its Necessity, Feasibility and Practicality". Kashmiri Overseas Association. конс. 2009-07-07. 
  16. Koul, Omkar. "Kashmiri: A grammatical sketch" (PDF). конс. 27 May 2011. 

Надворешни врски[уреди | уреди извор]