Кашмирски јазик

Од Википедија, слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Кашмирски јазик
कॉशुर كأشُر kạ̄šur
Изговор [kəːʃur]
Застапен во

Џаму и Кашмир (Индија)[1]

Азад Кашмир (Пакистан)[1]
Подрачје Кашмир
Говорници над 5.5 милиони  (2001)
Јазично семејство
Дијалекти
каштаварски (стандарден)
погулски
рамбански
Писмо персиско писмо (современо),[2]
деванагари (современо),[2]
шарадско писмо (старо)[2]
Статус
Службен во Индија Индија[1]
Јазични кодови
ISO 639-1 ks
ISO 639-2 kas
ISO 639-3 kas

Кашмирскиот (कॉशुर, کأشُر, Koshur) е индоевропски јазик, дел од групата на дардски јазици од поголемата група на индоирански јазици.[3] Јазикот воглавно се зборува во Кашмирската долина во Џаму и Кашмир.[4][5][6] Јазикот го зборуваат околу 5,527,698 луѓе во Индија, според пописот од 2001.[7] Во Пакистан јазикот го зборуваат околу 105,000 луѓе, од кои повеќето се емигранти од Индија за време на поделбата на Индија.[1][8]

Кашмирскиот е еден од 22 јазика со официјален статус во Индија,[9] од ноември 2008 година, кашмирскиот јазик е задолжителен во училиштата во Џаму и Кашмир.[10]


Писмо[уреди]

Кашмирскиот има три правописни системи, односно се пишува на три писма: шерадско писмо, деванагари и персиско писмо. Латиницата исто така се користи понекогаш за запишување на јазикот, особено на интернет.[2]

Кашмирскиот традиционлно се пишувал на шерадско писмо од 8 век.[11] Денес ова писмо не се користи, освен за религиски цели.[12]

Денес јазикот се пишува на деванагари и персиско писмо.[13] Персиското писмо било во употреба од муслиманскот освојување на Индија и се користело од народот со векови.[14] Сепак, денес ова писмо се поврзува со муслиманските Кашмирци, а деванагари се користи од кашмирските Хиндуси.[14][15]

Фонологија[уреди]

Самогласките во кашмирскиот се:[16]

  предни централни задни
високи i ɨ ɨː u
средни e ə əː o
ниски a ɒ

Поврзано[уреди]

Портал „Јазик

Наводи[уреди]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 „Kashmiri: A language of India“. Ethnologue. http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=kas. конс. 2 јуни 2007. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Sociolinguistics“. Mouton de Gruyter. http://books.google.com/books?id=LMZm0w0k1c4C&printsec=frontcover#v=onepage&q=&f=false. конс. 30 август 2009. 
  3. „Kashmiri language“. Encyclopædia Britannica. http://www.britannica.com/eb/article-9044802/Kashmiri-language. конс. 2 јуни 2007. 
  4. „Koshur: An Introduction to Spoken Kashmiri“. Kashmir News Network: Language Section (koshur.org). http://www.koshur.org/contents.html. конс. 2 јуни 2007. 
  5. „Kashmiri Literature“. Kashmir Sabha, Kolkata. http://vitasta.org/2001/2.1.html. конс. 2 јуни 2007. 
  6. S. S. Toshkhani. „Kashmiri Language: Roots, Evolution and Affinity“. Kashmiri Overseas Association, Inc. (KOA). http://www.koausa.org/Languages/Shashi.html. конс. 2 јуни 2007. 
  7. Abstract of speakers’ strength of languages and mother tongues – 2001, Census of India (retrieved 17 March 2008)
  8. „The Kashmir Dispute – a cause or a symptom?“. Stockholm University. http://www.sasnet.lu.se/ishtiaqkashmir.html. конс. 7 јули 2009. 
  9. „Scheduled Languages of India“. Central Institute of Indian Languages. http://www.ciil.org/Main/languages/indian.htm. конс. 2 јуни 2007. 
  10. „Kashmiri made compulsory subject in schools“. API News. http://apinewsonline.com/index2.php?option=com_content&do_pdf=1&id=15922. конс. 2 јуни 2007. [мртва врска]
  11. „Sarada“. Lawrence. http://www.ancientscripts.com/sarada.html. конс. 2 јуни 2007. 
  12. „The Sharada Script: Origin and Development“. Kashmiri Overseas Association. http://www.koausa.org/Languages/Sharda.html. конс. 7 јули 2009. 
  13. „Kashmiri (कॉशुर / كٲشُر)“. Omniglot. http://www.omniglot.com/writing/kashmiri.htm. конс. 7 јули 2009. 
  14. 14,0 14,1 „Valley divide impacts Kashmiri, Pandit youth switch to Devnagari“. Indian Express. http://www.indianexpress.com/news/valley-divide-impacts-kashmiri-pandit-youth/472872/. конс. 7 јули 2009. 
  15. „Devnagari Script for Kashmiri: A Study in its Necessity, Feasibility and Practicality“. Kashmiri Overseas Association. http://www.koausa.org/Languages/devan1.html. конс. 7 јули 2009. 
  16. Koul, Omkar. „Kashmiri: A grammatical sketch“. http://iils.org/pdf/TheKashmiriLanguage.pdf. конс. 27 мај 2011. 

Надворешни врски[уреди]