Ромски јазик

Ромски јазик Rromani ćhib
Зборуван во:	Европа, Азија и во светот.
Вкупно говорници:	2,5 милиони
Јазично семејство:	индоевропски  Индоирански   Индоариски    Ромски јазик
Официјален статус
Официјален јазик во:	признат како малцински јазик во: Македонија Србија Словенија Унгарија Германија Романија Русија Норвешка Шведска Финска
Регулиран од:	не е регулиран
Јазични кодови
ISO 639-1:	нема
ISO 639-2:	rom
ISO 639-3:	варијанти: rom — Ромски (генеричко) rmn — балканскоромски rml — балтичкоромски rmc — карпатскоромски rmf — калофински ромски rmo — синтискоромски rmy — влашкоромски rmw — велшкоромски

Ромски јазик
Писмо	латиница
Пример	Прв член од „Декларацијата за човекови права“
Текст	Sa e manušikane strukture bijandžona tromane thaj jekhutne ko digniteti thaj čapipa. Von si baxtarde em barvale gndaja thaj godžaja thaj trubun jekh avereja te kherjakeren ko vodži pralipaja.
Македонски	Ситe чoвeчки суштeствa сe рaѓaaт слoбoдни и eднaкви пo дoстoинствo и прaвa. Tиe сe oбдaрeни сo рaзум и сoвeст и трeбa дa сe oднeсувaaт eдeн кoн друг вo дуxoт нa oпштo чoвeчкaтa припaднoст.
Портал: Јазици

Ромскиот јазик (изворно: rromani ćhib), разговорно наречен цигански, е мајчиниот јазик на Ромите. Тој е дел од групата на индоариски јазици, поточно се класифицира или во централните индоариски јазици или во северозападни индоариски јазици. Доста често се класифицира и како своја посебна јазична гранка поради поголемиот број на сродни јазични варијанти.

Според ISO стандардите, јазикот е ставен во групата на макро јазици и се состои од седум под-јазици или големи дијалекти. Најголемиот дијалект е влашкоромскиот со околу 1.5 милиони зборувачи, потоа следат балканскоромскиот, карпатскоромскиот, синитскоромскиот, велшкоромскиот, калофинскиот и балтичкоромскиот.

Етимологија

Ромскиот јазик од страна на Ромите се нарекува řomani čhib („ромски јазик“) или řomanes („на ромски [начин]“). Ова потекнува од ромскиот збор řom, што значи или „член на ромската група“ или „сопруг“.

Зборови и фрази

Sastipe	Здраво.
Sar san?	Како си?
So keres?	Што правиш?
Pachave tut	Благодарам.
Naj pala soste!	Повели! (за возврат на благодарам)
Katar aves?	Од каде си?
Sar buchhos tuke? / So si tjiro nav?	Како се викаш?
Me buchhov man o ...	Моето име е ... (машки род)
Me buchhov man e ...	Моето име е... (женски род)
Miro nav si o/e...	Моето име е... (алтернативен)
Va	Да
Na	Не
Tjiri familija si vi tusa?	Дали е твојата фамилија со тебе?
Kaj djas?	Каде одиш?
Chi pachave tut	Не те разбирам
Hacheres man?	Дали ме развираш?
T'aves mansa	Дојди со мене
Ava kari	Дојди тука

Споредба со слични јазици

Називи на бројки на ромски, ломавренски и домарски со Хинди за споредба.

	хинди	ромски	ломавренски	домарски
1	ek	ekh, jekh	yak, yek	yika
2	do	duj	lui	dī
3	tīn	trin	tərin	tærən
4	cār	štar	išdör	štar
5	pāñc	pandž	pendž	pandž
6	che	šov	šeš	šaš
7	sāt	ifta	haft	xaut
8	āţh	oxto	hašt	xaišt
9	nau	inja	nu	na
10	das	deš	las	des
20	bīs	biš	vist	wīs
100	sau	šel	saj	saj

Поврзано

• Ромска азбука
• Роми
• Индоариски јазици

Наводи

• Bakker Peter et al. 2000. What is the Romani language? Hatfield: University of Hertfordshire Press.
• Hancock, Ian. 2001. Ame sam e rromane džene / We are the Romani People. The Open Society Institute, New York.
• Lee, Ronald. 2005. Learn Romani Das-dúma Rromanes Hatfield: University of Hertfordshire Press
• Masica, Colin. 1991. The Indo-Aryan Languages. Cambridge: Cambridge University Press.
• Matras, Yaron. 2002. Romani: A linguistic introduction. Cambridge: Cambridge University Press.
• Sarău, Gheorghe. 1997. Rromii, India şi limba rromani. Bucureşti.
• Sarău, Gheorghe. 2000. Dicţionar rrom-român / Dikcionaro rromano-rumunikano. Dacia, Cluj-Napoca. ISBN 973-35-0987-6.

Надворешни врски

• Позадина и статус на ромскиот јазик
• Стандардизација на ромскиот јазик
• Гелем гелем
• Ромите во Европа
• Ромско јазично семејство
• веб српско-ромски речник