Михаил Ставрев - Хаљо

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Mihail Stavrev Halio.jpg
Роден Јанковец, Ресенско
Починал ?


Михаил Ставрев, познат под прекарот Хаљо, е македонски револуционер, родум oд ресенското село Јанковец, четник на одредот „Македонски арамии“ и на Врховниот македонски комитет.

Четите на Стефан Николов, Иван Карасулијата и Лазар Делев. Михаил Ставрев е четврти во средниот ред оддесно.

Во 1885 г., за време на Српско-бугарската војна Михаил Ставрев е дел од одредот на Мајор Коста Паница наречен „Македонски арамии“[1], со надеж дека бугарската држава и армија ќе помогне Македонија да се ослободи од турскиот јарем.

Тогаш, но и по војната, намерите на Паница, и пред сè на неговите потчинети, како и на сите родољубиви Македонци, биле искрени и благородни. Од друга страна пак, приоритет на бугарскиот премиер Стефан Стамболов му биле личните амбиции и кариерата, којашто ја градел неретко злоупотребувајќи го македонското прашање, меѓу другото. Во една прилика, во врска со ослободувањето на Македонија тој изјавил:

Не треба ние да ослободуваме ниеден народ; народите треба да се ослободат сами или да загинат (исчезнат).[2][3]

Тука се случува и кулминацијата во кавгата и непријателството меѓу некогашните блиски пријатели Стамболов и Паница, коешто можеби било делумно и лично, и траело неколку години, и во 1890 г. Паница е осуден за заговор за убиство на Стамболов и на кнезот Фердинанд I, и погубен.

„Македонските арамии“ решаваат да се одмаздат. Во 1891 г. Ставрев се поврзува со Крсто Ножаров, и со браќата Наум, Никола и Димитар (Денчо) Туфекчиеви и учествува во обидот за убиството на Стамболов, при што по грешка е убиен министерот за финансии Христо Белчев. На 3 јули 1895 година во Софија при нов атентат, повторно организиран од Наум Туфекчиев, заедно со неколкумина други македонски националисти, Стамболов конечно е убиен. Ставрев е физичкиот убиец.

Осуден е во отсуство, така што трагите му се губат до 1900 година. Тогаш е уапсен за вооружен грабеж во Софија, но е ослободен. Станува четник на ВМК. Во 1901 година повторно е уапсен, а во 1902 година е осуден на смрт, но подоцна казната му е намалена и лежи извесно време во Шуменскиот затвор[4].

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Стефан Цанев, „Български хроники“, (том 3 - История на нашия народ от 1878 до 1943 г.), 2008, стр 105.
  2. Стефан Цанев, „Български хроники“, (том 3 - История на нашия народ от 1878 до 1943 г.), 2008, стр 106.
  3. Рихард фон Мах, „Из българските бурни времена", 1929 г.
  4. Илустрација Илинден, 1930, бр. 27, стр. 14