Бели мугри

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Бели мугри  
Бели мугри, Коста Солев Рацин.jpg
Корица на првото издание на збирката.
АвторКоста Солев
ЗемјаЗагреб, Кралство Југославија
Јазикмакедонски
Жанр(ови)поезија
Издадена1939
Медиумпечатено издание
Страници31

Бели мугри е збирка поезија од Кочо Рацин, објавена во 1939 година во Самобор близу Загреб. Таа е трета стихозбирка објавена на македонски јазик по стихозбирките на Венко Марковски, „Народни бигори“ и „Огинот“, објавени во 1938 година.

Издавање и значење[уреди | уреди извор]

Стихозбирката е испечатена на 25 ноември во печатницата на Драгутин Шпулер во 4.000 примероци. Според вообичаената комунистичка практика, насловот е испечатен со црвени букви, а поради опасноста да се дознае идентитетот на авторот, Коста Солев ја објавува под псевдонимот „К. Рацин“. Стихозбирката брзо се растура по цела тогашна Југославија и во Пиринска Македонија и постигнува голем успех.

Збирката претставува извонредно крупен настан во културната и политичката историја на македонскиот народ и пошироко. Тоа е врвен дострел на Рациновото творештво. Дело неделиво од неговиот живот и неговото класно и национално определување. Дело со кое ги потврдува можностите за изразување и на најсуптилните чувства на јазикот кој бил забрануван и одрекуван. Творечки се потпира врз достоинството што ги носи македонското народно епско и лирско творештво збогатени со сопствен творечки однос. Се создава поезија изворна и своевидна, автентична и длабоко доживеана со јазик на убавината. Со полна поетска сугестивност и емотивност ги изразува црнилата на животот на македонскиот човек и вечните стремежи на човекот за подобар, поправичен свет, песни што ќе ги отворат прозорците за благороден културен натпревар со другите народи во светот. Со „Бели мугри“ се отворил пат на современата македонска литература и така Кочо Рацин станал еден од основоположниците на современата македонска книжевност.[1]

Стихозбирката „Бели мугри“ е составена од 12 песни, во 5 циклуси напишани на велешки дијалект со примеси од западно-македонските говори, во кои доминираат социјалните и револуционерните теми. Насловот на стихозбирката е симболичен - пејзаж кој е посакуван од работниците, аргатите и сите експлоатирани луѓе. Тоа е ново утро, нов почеток, нов живот во кој сите ќе бидат еднакви. „Бели мугри“ била создадена под влијание на народната поезија, како и на „Зборникот“ од браќата Миладиновци. Највпечатливи мотиви во Рациновите песни се: аргатската мака („Денови“ и „Селска мака“), социјално-класната неправда („Тутуноберачите“), револуционерен повик („Копачите“), патриотски мотиви („Елегии за тебе“, „Уторото над нас“ и „Татунчо“), жал за пропаднатите занаети („На Струга дуќан да имам“) и печалбарската тага („Проштавање“).[2]

Содржина[уреди | уреди извор]

Стихозбирката опфаќа 12 песни[3]:

Награда „Бели мугри“[уреди | уреди извор]

Во чест на збирката, своето име го добила наградата доделена од Домот на култура „Кочо Рацин“ од Скопје. Наградата „Бели мугри“ се доделува од 2009-та година за најдобар необјавен поетски ракопис за автор до 35-годишна возраст, а меѓу добитниците се некои од позначајните поети од помладите генерации на современата македонска поезија.

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. www.delcevo.org.mk
  2. [1] македонски јазик и литература
  3. Рацин, К. (1939), Бели мугри, Загреб, Кралство Југославија.

Користена литература[уреди | уреди извор]

  • „Бели мугри“ од Кочо Рацин
  • „За матуранти“ од Билјана Богданоска
  • „Македонски јазик и литература“ за III година за реформирано гимназиско образование; Стојка Бојковска, Лилјана Минова - Ѓуркова, Димитар Пандев, Живко Цветковски, Гане Тодоровски, Наташа Аврамовска.
  • „Македонски јазик и литература за III година“ - Валентина Муцунска - Палевска, Наташа Ацевска

Поврзано[уреди | уреди извор]

Надворешни врски[уреди | уреди извор]