Прејди на содржината

Комунистичка партија

Од Википедија — слободната енциклопедија
Црвен чекан и срп на проѕирна позадина

Комунистичка партија или комунистичка партија се термини што се користат за политичка партија која се залага за практична примена на комунистичката идеологија, т.е. воспоставување на комунистички државен систем. Името доаѓа од Комунистичкиот манифест кој бил објавен во 1848 година напишано од Карл Маркс и Фридрих Енгелс.

Според ленинистичката теорија, Комунистичката партија е авангарда на работничката класа. Кога таа партија е на власт, таа го претставува највисокиот авторитет на диктатурата на пролетаријатот. Теориите на Ленин за улогата на Комунистичката партија се развиле на почетокот на 20 век, кога тогашните руски социјалдемократи се поделиле на две спротивставени фракции - болшевиците („мнозинството“) и меншевиците („малцинството“).

Владимир Илич Ленин, кој станал лидер на болшевиците, се залагал дека револуционерната партија мора да биде мала авангарда со централизирано раководство и членство на „кадар револуција“ . Меншевиците, од друга страна, се залагале за масовно и широко движење. Болшевичката партија дошла на власт во Русија за време на Октомвриската револуција во 1917 година и со текот на времето се трансформирала во Комунистичка партија на Советскиот Сојуз. Откако ја создале Комунистичката интернационала, нејзиниот организациски модел бил копиран од многу други комунистички партии ширум светот во следните години и децении.

Во моментов во светот постојат неколку стотици комунистички партии. Нивното влијание и успех варираат од земја до земја. Додека во Европа, каде што со децении биле меѓу најсилните и владејачките партии, денес главно се целосно маргинализирани или ја напуштиле комунистичката идеологија и станале реформирани комунистички партии, тие сè уште имаат значително влијание во земјите од Третиот свет. Во три земји - Куба, Народна Република Кина и Виетнам - комунистичките партии сè уште се владејачки партии.[1]

Најголемата комунистичка партија во светот е Комунистичката партија на Кина,[2] која со 78 милиони членови,[3] воедно е и најголемата политичка партија во светот воопшто.

Законската активност на комунистичките партии е забранета во Естонија, Латвија, Литванија, Индонезија, Романија и Турција.[4][5]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. О томе да ли се Радничка партија Кореје, владајућа странка Северне Кореје, има карактер комунистичке партије постоји спор везан уз различите ставове о томе да ли њена службена идеологија џуче припада марксизму или не.
  2. The Communist Party of China Архивирано на 3 јануари 2011 г., Приступљено 8. 4. 2013.
  3. China's communist party members near 78 mln, Приступљено 8. 4. 2013.
  4. Raek.nl Архивирано на 29 април 2021 г., Приступљено 8. 4. 2013.
  5. „Nieuws | PVDA[[:Предлошка:Ботовски наслов]]“. Архивирано од изворникот на 10. 11. 2013. Посетено на 31. 12. 2012. Проверете ги датумските вредности во: |accessdate=, |archive-date= (help); URL–wikilink conflict (help)

Поврзано[уреди | уреди извор]