Вивиен Вествуд

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај

Мадам Вивијан Вествуд, (на која и е доделен орден за заслуги од Велика Британија и признание за дизајнер на кралската фамилија) или Вивијан Изабел Свајер е родена на 8 април 1941 година и е Британска модна дизајнерка и деловна жена која ги поставила темелите на модерниот панк и внела нови трендови во светот на модата.

Живот и кариера[уреди]

Младоста на Вивијан Вествуд[уреди]

Вивијан Изабел Свајер била родена во селото Тинтвисел, во Дербшир, Велика Британија, на 8 април 1941 година, како ќерка на Гордон Свајер и Дора Свајер (со моминско презиме Бел), кои се венчале две години пред раѓањето на Вивијан, на само две недели пред почетокот на Втората светска војна. Нејзиниот татко кој претходно работел како градинар, во перидот кога Вивијан се родила, бил магационер во фабрика за авиони. Кога Вивијан наполнила 17 години, нејзиното семејство се преселило во Хароу, Лондон. Студирала на школата за уметност, во Хароу, при Универзитетот во Вестминстер, посетувајќи ја наставата за мода и дизајнирање на накит, меѓутоа ја напуштила школата по првиот семестар велејќи – „не можев да разберам како една девојка како мене, која потекнува од работничката класа, може да заработи за живот, само дизајнирајќи облека.“ Откако ја напуштила школата, се вработила во фабрика и напоредно посетувала Колеџ за обука на наставници. По завршувањето на обуката станала наставничка во основно училиште. Во слободното време изработувала и сопствен накит, кој го продавала на штанд на улицата “Портобело“. Во 1961 година, Вивијан го запознала Дерек Вествуд, кој бил вработен во компанијата Хувер, во Хароу. Тие се венчале на 21 јули 1962, а таа сама си ја дизајнирала својата венчаница. Во 1963 година, Вивијан родила син по име Бенџамин.

Малколм Мекларен[уреди]

Кога Вивијан го запознала Малколм Мекларен, тоа значело крај за бракот со Дерек. Вивијан и Малколм се преселиле во стан во општинска зграда во Клепхем, во југозападен Лондон. Таа продолжила да предава се до 1971 година, кога Малколм добил идеја да отвори бутик на улицата 403 King’s Road, кој се викал “Let it Rock” (подоцна се преименувал во “Sex”, “Too fast to live, too Young to Die” и “Seditionaries”), а денес е познат под името “Worlds ends”, во кој Вивијан ги продава дизајните од својот бренд и ден денес. Вивијан креирала облека која Мекларен ја осмилсувал, црпејќи инспирација од моторџии, фетишисти и проститутки. Во овој период, Мекларен станал менаџер на познатиот панк бенд Sex Pistols, кои веднаш го привлекле вниманието на јавноста и станале познати како бенд кој го носи брендот на Вивијан и Малколм. Додека живееле во станот во Клепхем, Вивијан останала бремена и парот го добил синот Џозеф.

Период на панкот[уреди]

Вивијан била доста заинтересирана за специфичноста на панк – модата, на 70тите, велејќи – „ на некој начин, во панкот го гледав спасот, забележав дека сепак некој може да ги измести границите на системот...“. Панк – стилот вклучувал фетишистички дизајни од секаков вид, од безопасни до облека со шилци и накит кој го надополнува сето тоа, како и екставагантна шминка и фризура. На голем дел од дизајнираната облека, забележливи се парчиња волнена тканина, што е последица од обидот да се вметне традиционалната шкотска носија. Друг посебен печат на дизајните на Вивијан, даваат и специфичните засекувања на облеката, карактеристични за периодот од 17 и 18 век. Ваквиот дизајн изгледал посебно необично, вметнат на секојдневните машки пантолони. Токму, употребата на традиционалните елементи, направила впечотокот кој го ставаат дизајните на Вивијан да биде уште пошокантен.

Компанијата на Вивијан Вествуд[уреди]

Вивијан, лично поседува пет посебни бутици, од кои три се наоѓаат во Лондон, еден во Лидс и еден во Милано. Лиценцирани бутици, кои исто така ја носат нејзината етикета има и во Леверпул, Њукасл, Глазгов, три во Манчестер (Spring Gardens, кој се наоѓа во центарот на градот и уште два други), и најновите се отворени во трговскиот центар FH, во Нотингем ( на 20 март во 2008 година) и на улицата Блејк во Њујорк (на 11 септември, истата година). Таа исто така поседува изложбени салони во Милано, Париз и Лос Анџелес.

Уметнички колекции[уреди]

Нејзиното прво модно шоу се одржало во 1981 година, на кое била промовирана колекција дизајнирана од Вивијан и Мекларен, кои како инспирација ги одбрале пиратите. Во наредните години следувале уште неколку модни колекции на Вивијан, меѓу кои Savage (во 1982 година), Buffalo Girls (колекција есен/зима, 1982-83 година) и Clint Eastwood (колекција есен/зима, 1984-85 година), сите под етикета на модната линија Worlds Ends, за која Вивијен престанала да креира во 1985 година, сакајќи да создаде своја, сопствена модна линија, велејќи – „некогаш мораш да ги пренесеш твоите идеи од пренатрупано на сосема празно место и тие ќе се реализираат, но само ако ги споделиш со луѓе кои изгледаат фантастично“ Периодот од 1981 до 1985 година го нарекла „Нова романтика“ и сите колекции креирани во овие четири години го носеле тоа име, а периодот од 1988 до 1991 година го нарекла „Пагански години“. Во текот на овие три години Вивијан престанала да црпи инспирација од панкот и уличната мода и се свртела кон т.н. „Татлер“ девојки, за кои креирала пософистицирана облека, меѓутоа само за да им се потсмева на оние луѓе кои припаѓале на високата класа. Периодот од 1993 до 1999 година го нарекла „Англоманиа“, а од 2000 година па се до денес, „Потрага“. За нејзината колекција есен/зима од 2005/2006 година, црпела инспирација од сопствената архива, преправајќи ги старите дизајни со користење на посебна технологија за плетење од фабриката за трикотажа и чорапи „Волфорд“. Вивијан ја продолжила соработката со „Волфорд“ се до 2003 година. Во 2006 година соработувала со компанијата Nine West. Тие не ги дизајнирале производите заедно меѓутоа креирале за заеднички бренд. Дизајнот за брендот Gold Label и за машките шапки на Вествуд, го прави Пруденс Милинери. Во декември 2003 година, Вивијан заедно со фабриката за грнчарија, лансирала серии на сетови за чај, кои го носеле нејзиниот потпис. Првата ретроспектива на нејзината работа била изложена кон крајот на 2004 и почетокот на 2005 година, во музејот на Викторија и Алберт во Лондон и во Националната галерија на Австралија во Канбера. Изложбата содржела околу 145 комплетни дизајни на облека поделени по периоди, од почетокот на 70тите до денес. Дел од нив биле извадени од нејзината лична архива, а дел од обемната колекција на V&A. Дизајните биле разновидни, од екставагантни панк парчињасе до гламурозни и историски вечерни тоалети. Во јули 2011 година нејзините колекции биле промовирани и на модна ревија на модното шоу „Брендери“, во Барселона.

Познати клиенти и нивните барања[уреди]

На кралската венчавка, во 2011 година, Принцезата Евгенија, носела три различни креации, дизајнирани од Вивијан, една изработена за пред вечерата, другата за самиот чин на венчавање и третата за забавата после свадбата.Во 2009 година, Војвотката од Конрвел, Камила, носела креација на Вествуд на Royal Ascot трката (познатата англиска трка со коњи, финансирана од кралското семејство).

Влијание врз околината[уреди]

Вествуд имала огромно влијание врз започнувањето на кариерите на денес многу познати британски дизајнери во модната индустрија. Го ангажирала Патрик Кокс ( британско – канадски моден дизајнер на чевли и кожни модни додатоци), да го направи дизајнот за чевлите за колекцијата Clint Eastwood, од 1984 година. Во таа колекција бил креиран и моделот на чевлите со потпетица висока девет инчи. Прв пат ги носела супермоделот Наоми Кембел, на модна ревија на Вествуд во Париз во 1993 година, кога за жал паднала на модната писта, токму поради нивната неудобност и висина.

„Сексот и градот“[уреди]

Во 2008 година, дизајните на Вествуд биле вклучени во филмската адаптација на телевизиската серија „Сексот и градот“. Во филмот, главниот лик Кери Бредшо се свршува со нејзиниот долгогодишен љубовник Џон. Таа пишува за познатиот њујоршки магазин „Вог“, па во оваа прилика уредникот на магазинот ја кани Кери да биде модел за венчаници за фотосесија во магазинот, вклучувајќи ги во колекцијата и дизајните на Вествуд. По завршувањето на фотосесијата фустанот креиран од Вивијан е испратен на домашната адреса на Кери, како подарок со картичка потпишана лично од Вествуд. Кери нормално одлучува да се појави на својата венчавка во таа креација. Сепак, иако била поканета да се појави во снимањето на филмот, Вивијан ја одбила понудата, изразувајќи незадоволство од креациите на славната дизајнерка Патриша Филд, која исто така креирала облека за филмот. Се појавила на премиерата на филмот во Лондон, но само по десетина минути, го напуштила настанот, јавно критикувајќи ги дизајните како старомодни и досадни. И поркај тоа, венчаницата на Кери, креирана од Вивијан, останала да биде запаметена како модно парче кое го одбележува филмот, што оставило простор Вествуд повторно да им пристапи на продуцентите и да биде дел од второто продолжение од филмската адаптација на серијата.

Политички активности на Вествуд[уреди]

Учеството на Вивијан во политиката воопшто не е тајна. Во април 1989 година, Вествуд се појавила на насловната страна на „Татлер“ (британски магазин), облечена како тогашната премиерка Маргарет Тачер. Ваквиот изглед на магазинот ја разбеснило премиерката веднаш по неговото издавање. Насловната страна со наслов „оваа жена некогаш беше панкерка“ останала запаметена и се нашла на листата на „Гуардиан“( британски дневен весник) за најпродавани изданија на магазини во Велика Британија. Датумот на издавањето се поклопува со одржувањето на „Априлијадата“, па тоа издание на магазинот станало познато токму под тоа име. Во 2007 година, мадам Вествуд јавно изјавила на едно телевизиско шоу дека ја повлекува својата долгогодишна поддршка од Лабористичката партија и преминува во редовите на Конзервативците, поради прашањето за граѓанската слобода и човековите права. На сам ден Велигден, во недела, во 2008 година, ја предводела најголемата кампања Нуклеарно разоружување, демонстрации кои се одржувалеле секоја година, веќе десет години наназад пред фабриката за Атомско оружје во Алдермастон во Беркшир. Во септември 2005 година, Вествуд се придружила на групата за борба за слободата и правата на граѓаните на Британија, креирајќи еклузувни маички и облека за деца на кои го испишала слоганот – „јас не сум терорист, ве молам не апсете ме“. Изајвила дека ја подржува оваа кампања потпрајќи се на „habeas corpus“ моделот, што всушност претставува правна процедура според која притворениот може да биде ослободен во случај на недостаток на докази. „Кога одев во училиште, мојот наставникот по историја, Господин Скот започна да посетува настава за граѓански работи. Првата работа која ни ја кажа беше дека основното правило според кое граѓанското право треба да функционира лежи токму во моделот „habeas corpus“. Зборуваше со воодушевување за граѓанските права и демократијата. Револотот кон неоснованото апсење без докази установено со “lettres de cachet” (документ со печат од францускиот Крал), од Француската монархија го предизвикал нападот врз градот Бастиља. Можеме да уживаме во добрата на демократијата, само ако ја имаме слободата“, вели Вивијан. Средствата од продажбата на маичките кои ги креирала, чија цена била само 50 фунти, ги донирала во организацијата.

Манифест за отпор[уреди]

Во 2007 година во едно телевизиско интервју, Вивијан говорела за нејзиното гледиште против „движењето на конзумеризмот“ (кампња која ги поттикнува потрошувачите да купуваат повеќе без притоа да внимава на прекршувањето на нивните права, како неправилно рекламирање, невалидна гаранција, влошување на производствените стандарди итн). Исто така присуствувала на премиерата на филмот The Age of stupid, кој има за цел да ја мотивира јавноста да реагира против климатските промени. Подоцна го основала манифестот „Активен отпор кон пропагандата“, кој се занимава со поврзување на уметноста со човековото незадоволство и климатските промени. Во него таа го разгледува потеклото на човековото незадоволство и нуди едноставно решение. „Имаме шанса да станеме пообразувани и исотвремено почовечни, во спротивно ќе се изгубиме во лавиринтот на себеуништувањето, тонејќи во сопствената интелегенција“ Во однос на спротивставените гледишта на „анти козумеризмот“ и модата, во 2007 година Вивијан изјавила – „не чувствувам потреба да го бранам сопствениот бренд, но ако имате пари за фрлање, купете нешто од моите парчиња, само не претерувајте“.

Брендот на Вествуд во Лондон[уреди]

Во јануари 2011 година, Вествуд била дел од документарен филм направен од Канадска телевизија, под името „Брендот на Вествуд во Лондон“, во кој Вивијан го води гледачот на нејзините омилени места во Лондон, како што се музејот на уметност „Корталд“, Wallace collection, „Белата капела“(во друштво на Сара Стокбриџ), судот во Хамптон, Лондонсиот симфониски оркестар, маркетот „Брикстон“, Electric Avenue, и Националната галерија. Нејзината намера, како што вели е да ја сподели нејзината љубов кон културата и да се обиде да ги импресионира младите генерации – „го сакам овој град и неговата култура, сакам да ги охрабрам луѓето да ја сакаат уметноста и да веруваат дека токму културата може да го спаси светот. Културата всушност го претставува погледот на луѓето кон светот и заедно со уметноста е сидро кое не држи поврзани и му дава на животот повредно значење“.

Признанија[уреди]

Во 1992 година, Вивијан добила орден на заслуги (OBE) доделен лично од Британската кралица Елизабета втора, во Бакингамската палата. На церемонијата се појавила без долен веш, што било фотографирано од папараците во предворјето на Бакингамската палата. Вествуд подоцна изјавила „Се завртев бидејќи сакав го покажам дизајнот на сукњата која ја креирав, не ми падна на памет дека фотографите ќе се најдат на колена за да сликаат, испадна дури и погламурозно отколку што очекував..“, додавајќи – „ а слушнав и дека Кралицата била импресионирана од сликите..“ Во 2006 година, добила уште еден орден (DBE) на новогодишната прослава посветена на сите оние кои се нашле на Листата за услуги во модата, и три пати ја добила наградата за Британски дизајнер на годината.

Приватен живот[уреди]

Мадам Вествуд моментално е во брак со поранешниот ученик од нејзината школа за дизајн, австриецот Андреас Кронтлер. Останала да живее во станот на општинската зграда во Клепхем се до 200 година, кога Кронтлер ја убедил да се преселат во куќа уредена во стилот на кралицата Ана, изградена во 1703 година, која порано и припаѓала на мајката на Капетан Кук. Вествуд живее доста несекојдневно, не гледа телевизија, ниту чита весници и магазини. Но затоа постојано се грижи и ја уредува својата градина.

Потомство[уреди]

Вивијан има два сина, Бен Вествуд, кој го родила од бракот со Дерек Вествуд, кој денес е порнографски фотограф и Џозеф Кори, кој го добила од бракот со Малколм Мекларен. Кори е основач на брендот за долна облека Agent Provocateur.

Забелешка[уреди]

Вивијан е родена во Тинтвисел, село кое во периодот на нејзиното раѓање, во 1941 година, се наоѓало под јурисдикција на Чешир. Така било се до 1974, кога Тинтвисел потпаднал под власт на Дербшир.