Прејди на содржината

Пурда

Од Википедија — слободната енциклопедија
Жена што го следи обичајот пурда

Пурда (персиски: پرده = „завеса“) — морален и етички кодекс длабоко вкоренет во културните практики на различни регии, особено кај женското население во Авганистан, Пакистан и муслиманската заедница во Северна Индија.[1] Тоа е забележано и кај одредени високи касти, како што се Раџпутите, во хиндуистичката заедница. Основното начело на пурдата се врти околу одржувањето на духовната чистота и невиноста на жените. Овој кодекс ги наоѓа своите корени во исламските закони што ја уредуваат улогата на жената во општеството и семејството, испреплетени со долготрајните обичаи кај народите во Средна Азија.[2][3]

Според пурдата, жената има овластување да води затскриен живот во рамките на нејзиниот дом, посветувајќи се на домашните обврски и породувањето. Од неа се очекува да покаже послушност кон нејзиниот татко, маж или браќа. Кога е во присуство на мажи што не се во сродство, пурдата наложува дека жената мора да ги скрие сите делови од телото, вклучително и лицето, зад превезот. Оваа практика, обликувана од вековните традиции, го одразува пресекот на верските и културните влијанија во обликувањето на улогите и однесувањата што се очекуваат од жените во овие општества.[4]

Пурдата се појавила како главна идеологија во рамките на исламистичкото талибанско движење, особено за време на нивното освојување на Авганистан. Талибанците, како дел од нивните владејачки начела, настојувале на непоколебливо придржување кон пурдата од страна на сите жени на територијата управувана од нив. Ова строго спроведување ја нагласило посветеноста на движењето кон традиционалните вредности, нагласувајќи ја целосната изолација на жените за да се усогласи со нивното толкување на исламските закони и културните норми. Наметнувањето на пурдата за време на владеењето на Талибанците станало симбол на нивното влијание врз општествените практики и родовите улоги, што влијаело на животите и слободите на жените во Авганистан.[5]

  1. Wilkinson-Weber, Clare M. (25 March 1999). Embroidering Lives: Women's Work and Skill in the Lucknow Embroidery Industry (англиски). SUNY Press. стр. 74. ISBN 9780791440889. Purdah regulates the interactions of women with certain kinds of men. Typically, Hindu women must avoid specific male affines (in-laws) and Muslim women are restricted from contact with men outside the family, or at least their contact with these men is highly circumscribed (Papanek 1982:3). In practice, many elements of both "Hindu" and "Muslim" purdah are shared by women of both groups in South Asia (Vatuk 1982; Jeffery 1979), and Hindu and Muslim women both adopt similar strategies of self-effacement, like covering the face, keeping silent, and looking down, when in the company of persons to be avoided.
  2. „Purdah“ (англиски). Encyclopædia Britannica. 9 May 2008. purdah, also spelled Pardah, Hindi Parda (“screen,” or “veil”), practice that was inaugurated by Muslims and later adopted by various Hindus, especially in India, and that involves the seclusion of women from public observation by means of concealing clothing (including the veil) and by the use of high-walled enclosures, screens, and curtains within the home.
  3. Raheja, Gloria Goodwin; Gold, Ann Grodzins (29 April 1994). Listen to the Heron's Words: Reimagining Gender and Kinship in North India (англиски). University of California Press. стр. 168. ISBN 978-0-520-08371-4. The literal meaning of "purdah" is, as already noted, "a curtain." In rural Rajasthan for a woman to observe purdah (in Hindi, pardā rakhnā, "to keep purdah"; pardā karnā, "to do purdah") usually includes these behavioral components, adhered to with highly varying degrees of strictness: in her marital village she doesn't leave the house, and she veils her face in front of all strangers and certain categories of male kin.
  4. Strulik, Stefanie (2014). Politics Embedded: Women's Quota and Local Democracy. Negotiating Gender Relations in North India (англиски). LIT Verlag Münster. стр. 50. ISBN 978-3-643-80163-0. Purdah in Urdu literally means "curtain". Today, in Hindi it is used for both: in the literal sense for curtain and to refer to a system of seclusion and concealment of the body in the name of "respect" towards (male) elder (fictive and blood-related) family members and is construed as fundamental to maintaining family "honour".
  5. Sengupta, Jayita (2006). Refractions of Desire, Feminist Perspectives in the Novels of Toni Morrison, Michèle Roberts, and Anita Desai (англиски). Atlantic Publishers & Dist. стр. 25. ISBN 9788126906291.

Надворешни врски

[уреди | уреди извор]
Викицитат има збирка цитати поврзани со: