Описна статистика - Собирање податоци

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето

Собирање податоци

Случка

Во описна статистика се собираат податоци од „случка“.

Запис

Случка се нарекува запис ако податоците се собрани од постојани записи од некој минат настан.

Анкета

Анкета е случка каде што се собираат податоци директно од популацијата. Обележјето може да биде „мислења“. Податоците собрани во анкета можат да се сметат како од цела популација (описна статистика) или како од примерок од популацијата (дедуктивна статистика).

Експеримент

Експеримент е случка чии податоците се исходи од повторувања на еден ист опит. (Опит е „поединечен експеримент“ кој може да се повторува под истите услови безброј пати во реално време.)



Пример 1: Даден е извештајот: Уплата на студенти од 5-ти семестар, септември 2009 (види Табела 1). Да се направи табела со податоци со исплатените суми и да се одреди типот на случката, обележјето, множеството на можни и актуелни исходи, пример податок и големината на податоците.

Уплата на студенти од 5-ти семестар, септември 2009
ред.бр.
Име и презиме
Сума
 
ред.бр.
Име и презиме
Сума
1
Трајко Петковски
6154
 
8
Бошко Белески
15385
2
Петко Благоевски
7385
 
9
Љубиша Манев
6154
3
Благој Томовски
6154
 
10
Тодор Бендески
6154
4
Ненад Арсовски
15385
 
11
Никола Димитров
6154
5
Арсен Делоски
6154
 
12
Диме Стојановски
15385
6
Зоран Илиевски
6154
 
13
Симо Радевски
18463
7
Томе Момировски
6154
 
14
Момир Трајковски
6154

Табела 1 : Извештај во архива

Решение: Од овој извештај ги вадиме податоците кои ни требат (види Табела 2 ).

Уплатени суми
6154
7385
6154
15385
6154
6154
6154
15385
6154
6154
6154
15385
18463
6154

Табела 2 : Податоците од запис со уплатени суми

Ова е запис и имаме:

Обележје: износ на уплатата во денари

Можни исходи во општо: A≥0

Можни исходи во податоците: {6154, 7385, 15385, 18463}

Пример податок: (6154)

Големина на податоците:  N=14



Пример 2: Добиена вредност при фрлање на коцка 100 пати, т.е. една коцка се фрла 100 пати и исходите се запишани во табела (види Табела 3). Да се одреди типот на случката, обележјето, множеството на можни и реални исходи и големината на податоците.

Исходи од фрлање на коцка 100 пати
2
4
4
1
2
4
6
5
6
5
2
4
5
2
4
3
3
3
2
1
5
3
5
5
2
6
5
2
4
1
5
5
6
2
4
3
4
4
5
1
6
1
5
2
5
4
6
5
1
1
4
1
1
3
6
5
2
6
5
4
4
6
6
3
4
4
4
1
6
1
5
1
3
4
6
3
1
1
3
6
6
2
5
2
6
3
1
4
2
3
2
5
2
5
1
6
4
1
6
4

Табела 3 : Податоци од еден експеримент „фрлање коцка 100 пати“

Решение:

Ова е експеримент (опитот кој се повторува во експериментот е фрлање на коцка и пишување на вредноста на фрлената коцка) и имаме:

Обележје: Вредност на фрлена коцка

Можни исходи во општо: хє{1,2,3,4,5,6}

Можни исходи во податоците: хє{1,2,3,4,5,6}  (сите можни исходи се појавиле барем еднаш)

Пример исход:  (5)

Големина на податоците: N=100.



Пример 3: Во Табела 4 се дадени одговорите на писмено анкетно прашање  „Дали го сакате филмот Хобит?“ поставено на 30 луѓе. Да се одреди типот на случката, обележјето, множеството на можни и реални исходи и големината на податоците.

Анкета „Дали го сакaте филмот Хобит?“
Д
Н
НК
НЗ
Д
НЗ
Д
Д
Д
Д
Н
Д
НК
НЗ
НК
Н
НК
НЗ
НЗ
НЗ
Д
Д
Н
Д
Н
Д
НК
НЗ
НК
Д

Табела 4 : Податоци собрани од една анкета – со пополнување на ливче

Решение:

Ова е анкета и имаме:

Обележје: Одговор на анкетно прашање

Можни исходи: {Д=да, Н=не, НК=немам коментар, НЗ=не знам}

Пример податок:(НК)

Податоци:Табела со одговори (види Табела 4, Табела 5 или Табела 6)

Големина на податоците: N=30.

Да се потсетиме дека тука работиме само описна статистика, т.е. ги сметаме овие 30 луѓе за популација, т.е. не планираме да донесеме никакви заклучоци од оваа анкета врз мислењето на пошироката јавност.



Пример 4: Во Табела 5 се дадени одговорите на усно анкетно прашање „Дали го сакате филмот Хобит?“ поставено на 30 луѓе. Податоците да се резимираат во фреквентна табела, во релативна фреквентна табела и истите да се претставуваат со столбест дијаграм и секторски дијаграм.

„Дали го сакате филмот Хобит?“
Да
Tally5.png Tally5.png Tally2.png
12
Не Tally5.png
5
Не знам
Tally5.png Tally2.png
7
Немам коментар
Tally5.png Tally1.png
6
    Σ=30

Табела 5 : Податоци собрани од усна анкета

Забележете дека додадовме уште еден ред за да провериме дека сумата Σ на испитаните е во ред. Ние секогаш ќе го практикуваме ова (особено кога користиме технологија)! Подолу во наредните глави, детално ќе објасниме што е фреквентна и релативна фреквентна табела. Меѓутоа, видете дали можете да го разбирате ова готово решение.

Проценти: Да се потсетите дека знакот „%“ е скратеница за 1/100, т.е. 1100 така да 100%= 100∙1100=1.

Решение:

„Дали го сакате филмот Хобит?“
Да 12
Не 5
Не знам 7
Немам коментар 6
  Σf=30=N

Табела 6: Фреквентна табела

„Дали го сакате филмот Хобит?“

Да 12/30∙100%=40%
Не 5/30∙100%=17%
Не знам 7/30∙100%=23%
Немам коментар 6/30∙100%=20%
  Σ=100%

Табела 7 : Релативна фреквентна табела

За столбест дијаграм на фреквентна табела каде што класите се самите можни исходи истите се пишат по хоризонталната оска, а фреквенциите по вертикалната оска (види подолу лево). За секторски дијаграм се цртаат сектори на кругот со соодветниот процент (види подолу десно).

Литература[уреди | уреди извор]

  1. Descriptive Statistics on Wikipedia

Други референции[уреди | уреди извор]