Прејди на содржината

Тардивна дискинезија

Од Википедија — слободната енциклопедија

Тардивна дискинезија (TD) е нарушување кое резултира со неволни, репетитивни телесни движења, кои може да вклучуваат правење на гримаси, плазење на јазикот, или мласкање со усните.[1] Кај околу 20% од луѓето со TD, нарушувањето го попречува секојдневното функционирање.[2]

Тардивна дискинезија се јавува како резултат на долготрајна употреба на допамински блокатори како антипсихотици и метоклопрамид.[1][3] Овие лекови се користат при разни психички растројства но се користат и кај гастроинтестинални и невролошки заболувања.[1] Состојбата вообичаено се јавува после долготрајна примена од неколку месеци и години.[1][2] Дијагнозата се поставува врз основа на симптомите после исклучување на други потенцијални причинители.[1]

Превенцијата на оваа состојба вклучува примена на најниска доза или прекинување на невролептикот.[2] Третманот вклучува прекинување на невролептикот доколку е возможно или замена со клозапин.[1] Други лекови како валбеназин, тетрабеназин, или ботулински токсин може да ги олеснат симптомите.[1][4] Со третманот, некои од симптомите исчезнуваат, додека некои не.[1]

Стапката на појава на тардивна дискинезија кај пациенти кои примаат атипични антипсихотици е околу 20%, додека кај оние на типични антипсихотици е околу 30%.[5] Ризикот за стекнување на оваа состојба е повисок кај постари лица,[2] кај жени, како и кај пациенти со нарушувања на расположението и/или пациенти третирани со антипсихотични лекови.[6] Терминот „тардивна дискинезија“ прв пат бил употребен во 1964 година.[2]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 „Tardive dyskinesia“. rarediseases.info.nih.gov (англиски). 1 June 2017. Архивирано од изворникот 18 June 2017. Посетено на 10 June 2017.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Vijayakumar, D; Jankovic, J (May 2016). „Drug-Induced Dyskinesia, Part 2: Treatment of Tardive Dyskinesia“. Drugs. 76 (7): 779–87. doi:10.1007/s40265-016-0568-1. PMID 27091214. S2CID 13570794.
  3. „Tardive Dyskinesia“. NORD (National Organization for Rare Disorders). 2015. Архивирано од изворникот 28 August 2017. Посетено на 11 June 2017.
  4. „Tardive Dyskinesia Information Page“. National Institute of Neurological Disorders and Stroke. Архивирано од изворникот 2017-07-04.
  5. Carbon, M; Hsieh, CH; Kane, JM; Correll, CU (March 2017). „Tardive Dyskinesia Prevalence in the Period of Second-Generation Antipsychotic Use: A Meta-Analysis“. The Journal of Clinical Psychiatry. 78 (3): e264–e278. doi:10.4088/jcp.16r10832. PMID 28146614.
  6. Lynn, D. Joanne, Newton, Herbert B. and Rae-Grant, Alexander D. eds. 5-Minute Neurology Consult, The. 2nd Edition. Two Commerce Square, 2001 Market Street, Philadelphia, PA 19103 USA: Lippincott Williams & Wilkins, 2012. Books@Ovid. Web. 03 December, 2020