Белоруска латиница

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Белоруска книга напишана на латиница и издадена во Вилнус во 1911.
Белоруски јазик
Беларуская мова
„Белоруска граматика“

современ и класичен

Белоруската латиница (белоруски: Łacinka, лацінка) е поим со кој се опфаќаат неколку латинични азбуки кои се користеле за пишување на белорускиот или за транскрибирање на кирилични текстови на латиница

Употреба[уреди]

Латиницата била понекогаш користена во белоруските земји, најмногу во 19 век и првите години на 20 век. Официјално јазикот се пишувал на латиница од 1941 до 1944 за време на окупирана Белорусија.

Денес азбуката се користи од белоруската дијаспора, на интернет сферата, промотерите на списанијата „Наша нива“ и „Архе“ и останати кругови. Азбуката не е иста со сетот латинични букви за транскрибирање на белорускиот јазик, туку азбуката е слична со лужичката, со одредени полски и чешки елементи.

Азбука[уреди]

Белоруска латиница
современа
латиница кирилица МФА
A a А а /a/
B b Б б /b/
C c Ц ц /ts/
Ć ć Ць ць* /tsʲ/
Č č Ч ч /tʂ/
D d Д д /d/
DZ dz Дз дз /dz/
DŹ dź Дзь дзь* /dzʲ/
DŽ dž Дж дж /dʐ/
E e Э э /ɛ/
F f Ф ф /f/
G g (Ґ ґ) /ɡ ~ ɟ/
латиница кирилица МФА
H h Г г /ɣ ~ ʝ/
CH ch Х х /x ~ ç/
I i І і* /i/, /ʲ/
J j Й й, ь* /j/
K k К к /k ~ c/
L l Ль ль* /lʲ/
Ł ł Л л /l/
M m М м /m/
N n Н н /n/
Ń ń Нь нь* /nʲ/
O o О о /ɔ/
P p П п /p/
латиница кирилица МФА
R r Р р /r/
S s С с /s/
Ś ś Сь сь* /sʲ/
Š š Ш ш /ʂ/
T t Т т /t/
U u У у /u/
Ŭ ŭ Ў ў /u̯/
V v В в /v/
Y y Ы ы /ɨ/
Z z З з /z/
Ź ź Зь зь* /zʲ/
Ž ž Ж ж /ʐ/
* Буквите е, ё, і, ю, я се еквиваленти на je, jo, ji, ju, ja на почеток на збор или по самогласки,
    e, o, i, u, a посогласките ć, dź, l, ń, ś, ź,
   и ie, io, i, iu, ia по останати согласки.


Поврзано[уреди]

Наводи[уреди]

  • Ad. Stankiewič. Biełaruskaja mowa ŭ škołach Biełarusi – Wilnia : Wydawiectwa „Biełaruskaje krynicy“. Bieł. Druk. Im. Fr. Skaryny ŭ Wilni Ludwisarskaja 1, 1928 ; Менск : Беларускае коопэрацыйна-выдавецкае таварыства ″Адраджэньне″, 1993 [факсімільн.]
  • Б. Тарашкевіч. Беларуская граматыка для школ. – Вільня : Беларуская друкарня ім. Фр. Скарыны, 1929 ; Мн. : «Народная асвета», 1991 [факсімільн.]. – Выданьне пятае пераробленае і пашыранае.
  • Да рэформы беларускай азбукі. // Працы акадэмічнае канферэнцыі па рэформе беларускага правапісу і азбукі. – Мн. : [б. м.], 1927.
  • Дунін-Марцінкевіч В. Творы / [Уклад., прадм. і камент. Я. Янушкевіча]. – Мн. : Маст. літ., 1984.
  • К. Калиновский: Из печатного и рукописного наследия/Ин-т истории партии при ЦК КП Белоруссии – фил. Ин-та марксизма-ленинизма при ЦК КПСС. – Мн.: Беларусь, 1988. ISBN 5-338-00024-5
  • Сцяпан Некрашэвіч. Садаклад па рэформе беларускага правапісу на акадэмічнай канферэнцыі 1926 г. // Выбраныя навуковыя працы акадэміка С. Н. Некрашэвіча: Да 120-годдзя з дня нараджэння / НАН Беларусі; Ін-т мовазнаўства імя Я. Коласа; Навук. рэд. А. І. Падлужны. – Мн. : 2004. ISBN-985-08-0580-3
  • Як правільна гаварыць і пісаць пабеларуску. Беларускія корэспондэнцыйныя курсы ў Празе. – Прага : Dr. Jan Ermačenko, Běloruské vydavatelství, 1941 ; Менск : Беларускае коопэрацыйна-выдавецкае таварыства ″Адраджэньне″, 1992 [факсімільн.]. – © Міжнародная асацыяцыя беларусістаў, 1992. – © Беларускае таварыства архівістаў, 1992.
  • Ян Станкевіч. Б. Тарашкевіч: Беларуская граматыка для школ. Выданьне пятае пераробленае і пашыранае. Вільня. 1929 г., бал. 132 + IV [1930–1931] // Ян Станкевіч. Збор твораў у двух тамах. Т. 1. – Мн.: Энцыклапедыкс, 2002. ISBN 985-6599-46-6
  • Ян Станкевіч. Беларуская Акадэмічная Конфэрэнцыя 14.—21.XI.1926 і яе працы дзеля рэформы беларускае абэцэды й правапісу (агульны агляд) [1927] // Ян Станкевіч. Збор твораў у двух тамах. Т. 1. – Мн.: Энцыклапедыкс, 2002. ISBN 985-6599-46-6
  • Ян Станкевіч. Як правільна гаварыць і пісаць пабеларуску (Пастановы Зборкаў Чысьціні Беларускае Мовы) [Вільня, 1937] // Ян Станкевіч. Збор твораў у двух тамах. Т. 1. – Мн.: Энцыклапедыкс, 2002. ISBN 985-6599-46-6
  • Ян Станкевіч. Які мае быць парадак літараў беларускае абэцады [1962] // Ян Станкевіч. Збор твораў у двух тамах. Т. 2. – Мн.: Энцыклапедыкс, 2002. ISBN 985-6599-46-6

Надворешни врски[уреди]