Хуан Понсе де Леон

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Хуан Понсе де Леон

Хуан Понсе де Леон(шп. Juan Ponce de León),(роден во Сенерва де Кампо во 1460 година и починал во јули 1521) бил кастилски конквистадор и истражувач. Како млад човек, тој учествувал во војната за Гранада во 1492, што беше последното мавританско упориште на Пиринејскиот Полуостров. Не се зане со сигурност дали пристигнал во Америка за прв пат со Колумбус во 1493 (второ патување) или со Овандо (шп. Ovando) 1502. Во секој случај, тој учествувал во освојувањето на Хисопањол (сега Санто Доминго во Доминиканската Република), и тој го водеше освојувањето на блискиот Сан Хуан или Борикен (денешен Порторико) (1508), кој подоцна стана гувернер (1510) и покрај противењето на Диего Колумба.

Прво патување во Америка[уреди | уреди извор]

Се претпоставува дека Хуан првпат слетал на американскаото тло во градот Кокборн Таун на островите Туркс и Каикос, но наскоро се населил во Хиспанија. Помага да ја освои источната Хиспанија (денес Доминиканската Република) и да добие титула гувернер на речиси воспоставената покраина Хигуеј (шп. Higuey). Во меѓувреме, тој слушаше приказни за богатството на Борикен (сега Порторико), па затоа беше охрабрен од распоредот, побара и доби дозвола да оди таму. Во 1508 година, Понсе де Леон ја покренува првата населба во Порторико, наречена Капара (шп. Caparra). Полаварот на племето Таино, Агавејбан (шп. Agüeybaná) ја прима со широко отворени раце, за да Понче наскоро ја воспостави моќта на целиот остров, што ќе го направи гувернер на Порторико во 1509 година. Шпанците ги принудуваа локалните Индијанци да работат во локални рудници, но многумина од нив починаа од тешка работа, која од заразните болести донесени од констидодорите од Европа и на кои Индијците не беа имуни. Понсе де Леон, сепак, се збогатил додека бил гувернер.

Губење на позицијата на гувернерот[уреди | уреди извор]

По смртта на Кристијан Колумбо во 1506 година, кој беше именуван за доживотен воен лидер на новооткриените земји во Новиот свет, оваа привилегија не му беше доделена на неговиот син, Диего Колумбо, а Понсе де Леон веќе беше назначен за гувернер и колонизатор на Порторико. Ова го водеше Диего Колумба за да го доведе случајот до Врховниот суд во Мадрид, каде што добил судска наредба. Понсе де Леон беше лишен од функцијата гувернер во 1512 година, бидејќи Хуан чувствуваше дека е под чест да му служи на Диего Колумба, тој побарал право да ги истражува земјите северно од Куба.

Изворот на младоста[уреди | уреди извор]

За Хуан Понсе де Леон е врзан голем мит за изворот на младите, кој Хуан, наводно, го барал во Флорида. Всушност, Хуан побара повторно раѓање преку слава, признание и богатство, а не буквално физичко подмладување. Имено, Индијанците од Порторико разговарале со Шпанците за богатата земја северно од Бимини (островите Бахами), каде што Понсе де Леон барал злато, робови и нови земјишта над кои ќе ја има администрацијата во име на шпанската круна. Овој мит првпат беше споменат во мемоарите на Ернандо де Ескаланте Фонтанада (шп. Hernando de Escalante Fontaneda) во 1560 година. Овој мит исто така беше зафатен во хронолошката книга на Антонио де Хереро Тордесилас (Антонио де Херера и Тордесилас) Општа историја на кастилското искуство (шп. Historia general de los hechos de los Castellanos), кој зборува за искуствата на Шпанците во американските колонии од 1492 до 1554 година.

Откритието на Флорида[уреди | уреди извор]

Во 1513 година Понсе де Леон направил експедиција на три брода на свој трошок. Првиот пат го видел островот на 27 март 1513 година, сепак, продолжил да плови. На 2 април, тој слета на копно во дел, кој се наоѓа во североисточниот дел на денешната држава Флорида, прогласена од шпанската територија во име на шпанските кралеви. Постојат две можни причини зошто полуостровот бил наречен Флорида - првиот се должи на бујна вегетација и огромната количина на цвеќе (Флорида на шпански значи цветни), а другата е затоа што пристигнал таму на шпанскиот празник Пасква Флорида (шп. Pascua Florida) Велигден. Пасква Флорида - 2 април - официјален празник во Флорида.

Понсе де Леон продолжил со едрење јужно од брегот на Флорида и бил одбележан на картата на брегот и на реката што ја сретнал. Отиде во Флорида Кис (англ. Florida Keys), а потоа отплови на западниот брег на Флорида до Кејп Романо (англ. Cape Romano). Затоа се вратил во Хавана, а потоа повторно се вратил во Флорида, направил пауза во заливот Бискејн и потоа се вратил во Порторико. Понсе де Леон можеби не бил првиот Европеец кој стигнал до Флорида. Тој ги нашол домородците кои зборувале шпански.

Враќање во Шпанија[уреди | уреди извор]

Во 1514 година Понсе де Леон се вратил во Шпанија, каде што бил назначен за освојување на Карипскиот остров Гвадалупе и колонизирање на Флорида. Експедицијата во Гвадалупе во 1515 година не успеа, а Понсе Леон се вратил во Порторико, каде што останал до 1521 година.

Последен пат за Флорида[уреди | уреди извор]

Во 1521 година, Хуан Понсе де Леон организирал експедиција во Флорида (колонија) со два брода и 200 луѓе, вклучувајќи свештеници, селани, добиток (меѓу другите и 50 коњи) и алатки. Експедицијата пристигнала на југозападниот брег на Флорида. Притоа, Понсе де Леон бил отруен и застрелан во рамото. Колонистите се вратија во Хавана, каде Понсе де Леон почина од труење. Неговиот гроб сега се наоѓа во катедралата во Стариот Сан Хуан во Порторико.